II SA/Wa 1968/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę Miasta na postanowienie KGP odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale tymczasowej kwatery policyjnej, uznając Miasto za nieposiadające interesu prawnego w sprawie.
Miasto wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta CBŚP o przydziale tymczasowej kwatery policyjnej, twierdząc, że lokal nie należał do zasobów Policji. Komendant Główny Policji odmówił wszczęcia postępowania, uznając Miasto za nieposiadające przymiotu strony. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu, że Miasto nie ma interesu prawnego w postępowaniu dotyczącym przydziału kwatery, gdyż decyzja ta nie wpływa na jego prawa i obowiązki jako właściciela lokalu.
Przedmiotem skargi było postanowienie Komendanta Głównego Policji (KGP) odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (CBŚP) o przydziale tymczasowej kwatery policyjnej. Miasto, jako właściciel lokalu, wniosło o stwierdzenie nieważności decyzji, argumentując, że lokal nie znajdował się w dyspozycji organów Policji, a jego przydział narusza prawo własności. KGP odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że Miasto nie posiada przymiotu strony, ponieważ decyzja o przydziale kwatery nie rozstrzyga o jego prawach ani obowiązkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Miasta. Sąd uznał, że postępowanie w sprawie przydziału kwatery tymczasowej, oparte na przepisach ustawy o Policji i rozporządzeniu wykonawczym, dotyczy wyłącznie uprawnień funkcjonariusza i nie wpływa na sferę praw i obowiązków właściciela lokalu. Brak jest przepisów prawa materialnego, z których Miasto mogłoby wywodzić interes prawny do żądania wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale kwatery. Kwestie dotyczące dysponowania lokalem przez Policję nie są rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym ani przez sądy administracyjne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, podmiot taki nie posiada interesu prawnego, a tym samym przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o przydziale kwatery tymczasowej.
Uzasadnienie
Decyzja o przydziale kwatery tymczasowej funkcjonariuszowi Policji nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach właściciela lokalu, a jedynie o uprawnieniu policjanta do otrzymania kwatery. Kwestie dotyczące dysponowania lokalem przez Policję nie są rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym ani przez sądy administracyjne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u. o Policji art. 90
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
u. o Policji art. 96 § ust. 5
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 61
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u. o Policji art. 96 § ust. 4
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
k.c. art. 140
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów art. 1 § ust. 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Miasto nie posiada interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o przydziale kwatery tymczasowej, ponieważ decyzja ta nie wpływa na jego prawa i obowiązki jako właściciela lokalu. Sądy administracyjne nie są właściwe do rozstrzygania sporów dotyczących przekazania lokalu do dyspozycji organów Policji.
Odrzucone argumenty
Miasto, jako właściciel lokalu, posiada interes prawny do żądania stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale kwatery, gdyż narusza ona jego prawo własności. Decyzja o przydziale kwatery została wydana z naruszeniem art. 90 ustawy o Policji, ponieważ lokal nie pozostawał w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja taka pozostaje natomiast bez jakiegokolwiek wpływu na sferę praw i obowiązków właściciela lokalu, bowiem w tym zakresie organ nie dysponuje jakimikolwiek kompetencjami władczymi. Dyspozycja organów Policji nie wiąże się automatycznie z prawem własności co do lokalu. Spory na tym tle nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym w sprawie przydziału lokalu ani przez sądy administracyjne w sprawach ze skarg na wydane w tym trybie decyzje.
Skład orzekający
Ewa Marcinkowska
przewodniczący
Danuta Kania
sprawozdawca
Arkadiusz Koziarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania administracyjnego w sprawach dotyczących przydziału kwater policyjnych oraz zakresu kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących dysponowania lokalami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przydziału kwater tymczasowych dla funkcjonariuszy Policji i sporu między miastem a organem Policji o prawo do dysponowania lokalem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego interesu prawnego i przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, a także relacji między prawem administracyjnym a prawem cywilnym w kontekście nieruchomości.
“Czy miasto może kwestionować przydział kwatery policyjnej? Sąd administracyjny wyjaśnia granice interesu prawnego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 1968/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-03-27 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-12-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Arkadiusz Koziarski Danuta Kania /sprawozdawca/ Ewa Marcinkowska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych Hasła tematyczne Policja Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2025 r. sprawy ze skargi Miasta [...] na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę Uzasadnienie Przedmiotem skargi Miasta [...] (dalej: "Miasto", "strona skarżąca") jest postanowienie Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP", "organ") z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Centralnego Biura Śledczego Policji (dalej: "Komendant CBŚP") z dnia [...] maja 2024 r. nr [...]w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale kwatery tymczasowej. Z akt sprawy wynika, że rozkazem personalnym KGP z dnia [...] kwietnia 2024r. nr [...] M. D., z dniem [...] maja 2024 r., została delegowana z urzędu do czasowego pełnienia służby w Wydziale Kontroli Centralnego Biura Śledczego Policji. W dniu [...] maja 2024 r. funkcjonariuszka wystąpiła z wnioskiem do Komendanta CBŚP o przydział tymczasowej kwatery w miejscu pełnienia służby. Decyzją z dnia [...] maja 2024 r. nr [...]Komendant CBŚP przydzielił M. D. tymczasową kwaterę oznaczoną nr [...] przy ul. W. [...] w W., o powierzchni użytkowej 36,47 m2. Kwatera ta została przydzielona na czas delegowania do czasowego pełnienia służby w Wydziale Kontroli CBŚP jednakże nie dłużej niż na okres posiadania prawa dyspozycji przedmiotowym lokalem przez Komendanta CBŚP. Pismem z dnia [...] września 2024 r. Miasto [...] , reprezentowane przez Burmistrza Dzielnicy M., złożyło do Komendanta Głównego Policji wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Komendanta CBŚP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...]. W treści wniosku wskazano, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. W. [...] w W. został w dniu [...] stycznia 2023 r. przekazany przez Zarząd Zasobów Mieszkaniowych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (ZZM MSWiA) do dyspozycji Centralnego Biura Śledczego Policji (CBŚP), o czym ZZM MSWiA poinformował Urząd Dzielnicy M. [...]. W. pismem z dnia [...] kwietnia 2023 r. znak: [...], a Zakład Gospodarowania Nieruchomościami w Dzielnicy M. [...] W. (ZGN M.) pismem z dnia [...] sierpnia 2023 r. znak: [...]. Dalej wskazano, że o wydaniu przez Komendanta CBŚP decyzji z dnia [...] maja 2024r. nr [...] tut. Urząd został poinformowany w dniu [...] czerwca 2024 r. przez ZGN M.. W rozdzielniku decyzji Dzielnica M. Urzędu [...] W. nie została uwzględniona, mimo iż w zakresie zasobów lokalowych [...] W. na terenie Dzielnicy M. wykonuje zadania i kompetencje właściciela lokalu nr [...] przy ul. W. [...] w W.. Podniesiono, że lokal będący przedmiotem przydziału tymczasowej kwatery stanowi własność [...]. Warszawy i wchodzi w skład mieszkaniowego zasobu [...] W., a prawo własności zostało potwierdzone decyzją z dnia [...] grudnia 1991 r. nr [...] W dalszej części wniosku powołano art. 90 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji wskazując, iż w postępowaniu o przydział lokalu konieczne jest dokonanie oceny, czy dany lokal pozostaje w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. W sentencji decyzji wskazuje się bowiem nie tylko funkcjonariusza, ale także konkretny lokal. Dalej podkreślono, że brak jest jakichkolwiek dowodów, aby przedmiotowy lokal został kiedykolwiek przekazany do dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Miasto w dniu [...] marca 2020 r. zawarło z CBŚP Porozumienie w sprawie przekazania do dyspozycji Komendanta CBŚP lokali mieszkalnych stanowiących własność [...] W. z przeznaczeniem na tymczasowe kwatery dla funkcjonariuszy CBŚP. Lokal mieszkalny nr [...] przy ul. W. [...] w W. nie został wskazany w załączniku do ww. Porozumienia. Zatem przekazanie lokalu nr [...] przy ul. W. [...] w W. do dyspozycji Komendanta CBŚP mogłoby się odbyć jedynie za zgodą jego właściciela, tj. Miasta, a wobec braku takiej zgody (decyzja lub protokół o przekazaniu w przeszłości lokalu lub porozumienie w sprawie dysponowania lokalami) uzasadnione jest stanowisko, że ZZM MSWiA bezprawnie przekazał ten lokal do dyspozycji Komendanta CBŚP. Podsumowując wniosek wskazano, że wydanie przez Komendanta CBŚP decyzji z dnia [...] maja 2024 r. nr [...]o przydziale lokalu nr [...] przy ul. W. [...] w W. jako tymczasowej kwatery, mimo braku uprawnień do dysponowania tym lokalem, rażąco narusza przepis art. 90 ustawy o Policji, a także obowiązujące przepisy prawa w zakresie uprawnień właściciela lokalu - [...] W.. Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] października 2024 r. nr [...], na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) dalej: "k.p.a.", odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta CBŚP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] o przydziale kwatery tymczasowej przy ul. W. [...]w .i ogólnymi, wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej może złożyć podmiot, któremu przepisy prawa materialnego przyznają przymiot strony postępowania. Przepisy resortowe nie uzależniają wydania decyzji administracyjnej w zakresie spraw z Rozdziału 8 ustawy o Policji (w tym przyznawania tymczasowych kwater) od wyrażenia zgody przez inny organ, względnie od innych przesłanek, które nie zostały wskazane przez ustawodawcę wprost w przepisach prawa materialnego. Dalej KGP stwierdził, że Burmistrz Dzielnicy M. [...] W. nie posiadał charakteru strony w postępowaniu w przedmiocie przyznania tymczasowej kwatery, a tym samym nie posiada charakteru strony w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu tymczasowej kwatery. Zaznaczył, że przepisy resortowe nie regulują wprost zasad przekazywania prawa dyspozycji nad lokalem pomiędzy podmiotami publicznymi, wobec czego nie istnieją kryteria pozwalające na ocenę zasadności czynności polegającej na "przekazaniu prawa dyspozycji", a w konsekwencji nie znajduje oparcia w przepisach prawa stanowisko, zgodnie z którym dokonanie takiej czynności jest wadliwe. KGP podkreślił, że zarówno ZZM MSWiA, jak też CBŚP podlegają Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji i przekazanie pomiędzy tymi jednostkami prawa dyspozycji nie zmienia ani sytuacji prawnej lokalu ani jego sytuacji faktycznej. Natomiast kwestionowanie przez Miasto przysługiwania prawa dyspozycji lokalem konkretnej jednostce organizacyjnej powinno znaleźć wyraz w postępowaniu o ustalenie istnienia stanu prawnego lub prawa, a takiej procedury Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje. Pismem z dnia [...] października 2024 r. Miasto [...] złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie KGP z dnia [...] października 2024 r. zarzucając niezgodność postanowienia z prawem, polegającą na obrazie: - art. 61a § 1 w związku z art. 28 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w okolicznościach, gdy postępowanie zakończone decyzją Komendanta CBŚP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] dotyczy interesu prawnego Miasta, - art. 90 ustawy o Policji w związku z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2024 r., poz. 1061 ze zm.), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w okolicznościach, gdy przedmiotem przydziału jest lokal nie będący w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. W związku z powyższymi zarzutami strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi podniesiono, że Burmistrz Dzielnicy M. [...]. W., nie złożył wniosku we własnym imieniu, lecz w imieniu [...] W., zatem kwestia przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu tymczasowej kwatery, winna być rozpatrywana w odniesieniu do Miasta. Nadto wskazano, że decyzja w sprawie przydziału lokalu mieszkalnego stanowiącego własność Miasta [...] W. dotyczy praw i obowiązków Miasta. Sentencja decyzji wydanej na podstawie tego przepisu wskazuje nie tylko funkcjonariusza, ale także konkretny lokal. Przepisem prawa materialnego, który znajduje zastosowanie w sprawach o przydział tymczasowej kwatery, jest art. 90 ustawy o Policji. W postępowaniu o przydział lokalu konieczne jest zatem dokonanie oceny, czy dany lokal pozostaje w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia również treść rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2024 r. poz. 519), które w § 1 ust. 1 stanowi, że lokal mieszkalny, o którym mowa w art. 90 ustawy o Policji, przydziela się policjantowi w razie braku mieszkania albo zajmowania lokalu niezgodnego z przysługującymi policjantowi oraz członkom jego rodziny wymienionymi w art. 89 ustawy normami zaludnienia, z uwzględnieniem kolejności wynikającej z czasu oczekiwania na przydział lokalu mieszkalnego, z zastrzeżeniem ust. 2. Dalej wskazano, że żaden podmiot - publiczny, czy prywatny - nie może przekazać prawa, które mu nie przysługuje. Brak jest jakichkolwiek dowodów na to, że przedmiotowy lokal został kiedykolwiek przekazany do dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Dyspozycja lokalem, która ewidentnie ogranicza uprawnienia właścicielskie, winna być bez żadnych wątpliwości udokumentowana, a organ wydający decyzję o przydziale tymczasowej kwatery, winien był zbadać, czy istnieją dowody na to, że lokal, który ma być przedmiotem przydziału pozostaje bez żadnych wątpliwości w jego dyspozycji. Kwestionowana decyzja została wydana wbrew stanowisku Miasta [...] jako właściciela lokalu. W piśmie Zastępcy Prezydenta [...]. Warszawy z dnia [...] lutego 2016 r. znak: [...] , skierowanym do Dyrektora Zarządu, wskazano, że co do zasady brak jest zgody [...]. Warszawy na dysponowanie przez Zarząd lokalami stanowiącymi własność [...]. Warszawy. Końcowo wskazano, że zasady dysponowania lokalami Miasta przez CBŚP z przeznaczeniem na tymczasowe kwatery Policji określa Porozumienie z dnia [...] marca 2020 r. w sprawie przekazania do dyspozycji Komendanta Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości lokali mieszkalnych stanowiących własność [...]. Warszawy z przeznaczeniem na tymczasowe kwatery dla Funkcjonariuszy Centralnego Biura Śledczego Policji. Zawarcie ww. Porozumienia stanowi wyraz tego, że organ respektuje prawo własności Miasta i prawo do wykonywania uprawnień właścicielskich, a Miasto umożliwiło organowi realizację zadań związanych z zakwaterowaniem funkcjonariuszy. Lokal, którego dotyczy decyzja o przydziale, nie został wskazany w załączniku do tego Porozumienia jako lokal przeznaczony na zakwaterowanie funkcjonariuszy. W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024r. poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.". Przepisy te stanowią, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 119 pkt 3 p.p.s.a.). W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2492 ze zm.), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2024 r. nie narusza prawa. W szczególności w sprawie nie doszło do naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią ww. przepisu w sytuacji, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W powołanym przepisie ustawodawca wprowadził dwie samodzielne i niezależne od siebie przesłanki odmowy wszczęcia postępowania, których zaistnienie uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie wniosku. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania. Druga natomiast występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Do takich przyczyn należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy przepisy prawa materialnego nie dają podstaw prawnych do wszczęcia postępowania w sprawie, bądź postępowanie administracyjne już się toczy albo w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie, bądź doszło do upływu terminu określonego w ustawie i brak jest podstaw do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Z treści analizowanego przepisu wynika, że w pierwszej kolejności obowiązkiem organu po otrzymaniu wniosku o wszczęcie postępowania w konkretnej sprawie jest ocena, czy wnioskodawca posiada przymiot strony, konieczny do skutecznego wszczęcia postępowania, a więc, czy ma on interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Samo złożenie żądania wszczęcia postępowania nie powoduje automatycznie skutku w postaci jego wszczęcia. W przypadku bowiem gdy organ ustali brak interesu prawnego (bez względu na to czy istnieje interes faktyczny) podmiotu składającego wniosek o wszczęcie postępowania, powoduje to niedopuszczalność rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w tym przedmiocie. W niniejszej sprawie Komendant Główny Policji oceniając legitymację [...] W. do inicjowania postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o przydziale kwatery tymczasowej, prawidłowo stwierdził, że Miasto - nie posiada interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny, nie ma zatem przymiotu strony w tym postępowaniu. Wskazać przy tym należy, że ww. wniosek został złożony - w imieniu Miasta - przez Burmistrza Dzielnicy M. [...]. W., zatem odwołanie się przez organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do Burmistrza należy rozumieć jako odwołanie do organu reprezentującego podmiot inicjujący postępowanie, którym jest [...] W.. W myśl art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Istotną cechą strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest zatem to, że jest ona podmiotem własnych praw (interesów prawnych) lub obowiązków, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Powołany przepis nie stanowi zatem samoistnej normy prawnej do uznania danej osoby za stronę postępowania, gdyż ustalenie interesu prawnego lub obowiązku prawnego może nastąpić tylko w związku z normą prawa materialnego. Kryterium "interesu prawnego" ma w konsekwencji charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnioskodawcy a przedmiotem sprawy. Interes prawny musi być rozumiany jako obiektywna - czyli realnie istniejąca - potrzeba ochrony prawnej. Interes prawny charakteryzuje się więc następującymi cechami: jest indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006 r., s. 225 oraz wyroki NSA z dnia: 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2084/12; 29 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 3086/12 i 20 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 1229/20; CBOSA). Co do zasady istotę interesu prawnego należy więc upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji publicznej. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnego podmiotu wyłącznie wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tego podmiotu. W ocenie Sądu, brak jest w rozpoznawanej sprawie przepisów prawa materialnego, z których strona skarżąca mogłaby wywodzić tak rozumiany interes prawny. Postępowanie w przedmiocie przydziału kwatery tymczasowej toczy się na podstawie przepisów rozdziału 8 ustawy o Policji "Mieszkania funkcjonariuszy Policji" oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów. Zgodnie z art. 96 ust. 4 ww. ustawy policjantowi przeniesionemu z urzędu do służby w innej miejscowości lub innej jednostce organizacyjnej Policji, który nie zwolnił zajmowanego lokalu mieszkalnego lub domu, o którym mowa w ust. 1, można przydzielić tymczasową kwaterę według przysługujących norm, bez uwzględnienia zamieszkałych z nim członków rodziny. Koszty zakwaterowania pokrywane są ze środków budżetowych Policji. Natomiast w myśl art. 96 ust. 5 ustawy, który to przepis stanowił podstawę wydania kwestionowanej decyzji Komendanta CBŚP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...], policjant delegowany do czasowego pełnienia służby w innej miejscowości otrzymuje tymczasową kwaterę. Koszty zakwaterowania pokrywa się ze środków budżetu Policji. Decyzja o przydziale kwatery tymczasowej przyznaje zatem funkcjonariuszowi Policji prawo do tymczasowej kwatery. Decyzja taka pozostaje natomiast bez jakiegokolwiek wpływu na sferę praw i obowiązków właściciela lokalu, bowiem w tym zakresie organ nie dysponuje jakimikolwiek kompetencjami władczymi. Jak zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 22 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1749/15 (CBOSA), dyspozycja organów Policji nie wiąże się automatycznie z prawem własności co do lokalu. Lokale te są wydzielone z zasobów będących w dyspozycji Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Organy Policji nie są ich właścicielem, natomiast w trybie administracyjnym podejmują rozstrzygnięcia co do ich wykorzystania. Prawo do lokalu mieszkalnego policjantów jest bowiem pochodną charakteru stosunku służbowego funkcjonariusza Policji, który wiąże się ze szczególną dyspozycyjnością (por. wyrok NSA z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 2087/12; j.w.). Co istotne, kwestie dotyczące przekazania lokalu do dyspozycji organom policyjnym, czy też zrzeczenie się przez organ prawa dysponowaniem lokalem nie następuje ani w formie decyzji administracyjnej, ani w formie postanowienia, ani w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak jest bowiem umocowania do rozstrzygania w kwestii przekazania lokalu do dyspozycji organom policyjnym w jednej z wymienionych form przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Tym samym do kognicji sądu administracyjnego nie należą sprawy dotyczące przekazania lokalu mieszkalnego do dyspozycji organów policyjnych (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 834/09; j.w.), czy też ewentualne spory powstałe na tle, w czyjej dyspozycji pozostaje dany lokal mieszkalny. Postępowanie dotyczące przydziału kwatery tymczasowej pozostaje zatem poza ewentualnym sporem co do znajdowania się danego lokalu w dyspozycji właściwych organów. Decyzja o przydziale kwatery nie potwierdza w sposób władczy takiej dyspozycji, a w konsekwencji nie może być w tym zakresie kwestionowana przez właściciela lokalu. Postępowanie administracyjne toczące się na podstawie art. 96 ust. 5 ustawy o Policji dotyczy wyłącznie uprawnienia policjanta do otrzymania kwatery tymczasowej, nie rozstrzyga natomiast zarówno o cywilnoprawnym statusie lokalu mieszkalnego, jak i o pozostawaniu lokalu w dyspozycji właściwych organów Policji. Spory na tym tle nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu administracyjnym w sprawie przydziału lokalu ani przez sądy administracyjne w sprawach ze skarg na wydane w tym trybie decyzje. Z tych przyczyn Sąd podzielił stanowisko organu, iż [...] W. nie ma interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie przydziału kwatery tymczasowej, a więc nie jest stroną tego postępowania. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., nie jest więc legitymowany do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego czy też kwestionowania, w trybie nadzwyczajnym, o którym mowa w art. 156 § 1 k.p.a., zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. W sprawie nie doszło zatem do naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. Organ Policji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta CBŚP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...]. Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 90 ustawy o Policji, zgodnie z którym na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Nie jest to bowiem przepis prawa materialnego, z którego Miasto [...] mogłoby wywodzić interes prawny do żądania wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie. Jak już wyżej wskazano, decyzja o przydziale policjantowi kwatery tymczasowej nie ma bezpośredniego wpływu na sferę praw i obowiązków Miasta, zatem organ był zobowiązany odmówić wszczęcia postępowania nieważnościowego na żądanie podmiotu nie mającego przymiotu strony w tym postępowaniu. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI