II SA/Wa 1928/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-01-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
lokal mieszkalnyWojskowa Agencja Mieszkaniowaopłatyodszkodowaniebez tytułu prawnegonieważność decyzjiKodeks postępowania administracyjnegoustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RPkontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dotyczącej opłat za lokal mieszkalny zajmowany bez tytułu prawnego z powodu braków formalnych decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w przedmiocie ustalenia opłat i odszkodowania za używanie lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji. Głównym powodem było rażące naruszenie prawa, polegające na tym, że decyzje nie zawierały wszystkich obligatoryjnych elementów wskazanych w art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w szczególności nie rozstrzygnięto o opróżnieniu lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę B. S. i B. S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego WA w przedmiocie ustalenia wysokości opłat i odszkodowania za używanie lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego. Sąd stwierdził nieważność obu decyzji, uznając, że noszą one znamiona rażącego naruszenia prawa. Podstawą nieważności było naruszenie art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, który stanowi, że dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań. Zaskarżona decyzja Prezesa WA nie zawierała tych elementów, co stanowiło podstawę do stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Sąd podkreślił, że przepis art. 37a ust. 2 ustawy stanowi zamknięty katalog elementów, które decyzja musi zawierać, a organ nie jest uprawniony do modyfikowania tych uregulowań. W związku z tym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ powinien wydać orzeczenie zgodne z art. 37a ustawy. Sąd wstrzymał również wykonanie zaskarżonego orzeczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja administracyjna, która nie zawiera elementów wskazanych w art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w szczególności nie rozstrzyga o opróżnieniu lokalu, nosi znamiona rażącego naruszenia prawa i podlega stwierdzeniu nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 37a ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stanowi zamknięty katalog elementów, które decyzja musi zawierać. Brak tych elementów, takich jak rozstrzygnięcie o opróżnieniu lokalu, stanowi rażące naruszenie prawa i uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (16)

Główne

u.z.SZ.RP art. 37a § 1

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania.

u.z.SZ.RP art. 37a § 2

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

pkt 2 - rażące naruszenie prawa jako podstawa stwierdzenia nieważności decyzji.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 2 - uchylenie decyzji w przypadku stwierdzenia nieważności.

Pomocnicze

u.z.SZ.RP art. 13 § 6

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.z.SZ.RP art. 13 § 7

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

u.z.SZ.RP

Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Zmiana ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. z 2004 r., Nr 116, poz. 1203 ze zm.) - wejście w życie art. 37a ustawy z dniem 1 lipca 2004 r.

k.p.a. art. 104 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

pkt 1 i 2

k.p.a. art. 139

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada nieorzekania na niekorzyść strony odwołującej się.

p.p.s.a. art. 13 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 1 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 1 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 134 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżona decyzja nie zawierała obligatoryjnych elementów wskazanych w art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w szczególności nie rozstrzygnięto o opróżnieniu lokalu.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia art. 6, 7, 8, 9 Kpa oraz art. 139 Kpa (naruszenie zasady nieorzekania na niekorzyść strony odwołującej się).

Godne uwagi sformułowania

organ nie jest uprawniony do wydania decyzji o innej osnowie niż w nim wymieniona, nie może zmieniać ani modyfikować uregulowań ustawowych. zaskarżone rozstrzygnięcie [...] nosi znamiona rażącego naruszenia prawa [...] ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera elementów wymienionych w tym przepisie, dając podstawę do stwierdzenia nieważności.

Skład orzekający

Anna Mierzejewska

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Fronczyk

członek

Janusz Walawski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37a ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w zakresie obligatoryjnych elementów decyzji administracyjnej oraz podstaw stwierdzenia jej nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajmowania lokalu mieszkalnego bez tytułu prawnego przez osoby związane z Siłami Zbrojnymi RP i stosowania konkretnych przepisów ustawy o zakwaterowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę postępowania administracyjnego dotyczącą obligatoryjnych elementów decyzji i konsekwencji ich braku, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Nieważna decyzja o opłatach za lokal? Sąd wskazuje na kluczowy błąd formalny organu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1928/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-01-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2006-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Mierzejewska /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Fronczyk
Janusz Walawski
Symbol z opisem
6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Sygn. powiązane
I OSK 891/07 - Wyrok NSA z 2008-06-12
Skarżony organ
Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska (spr.), Asesorzy WSA Jacek Fronczyk, Janusz Walawski, Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi B. S., B. S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości należnych opłat i odszkodowania za używanie lokalu mieszkalnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości
Uzasadnienie
Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] w W. decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r. na podstawie art. 37a oraz art. 13 ust. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.) oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zobowiązał B. S. i B. S. do uiszczania opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich ustalonych zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zapłatę odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu mieszkalnego w C. przy ul. [...] miesięcznie za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania, od dnia otrzymania decyzji.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w związku z brakiem tytułu prawnego do zajmowania lokalu mieszkalnego w C. przy ul [...] – Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w N. wystąpił do Sądu Rejonowego w C. z powództwem o orzeczenie opróżnienia i pozostawienia w stanie wolnym od osób i rzeczy przedmiotowego lokalu mieszkalnego przez pozwanych B. S. i B. S.. Wyrokiem z dnia [...] stycznia 2003 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w C. nakazał ww. opróżnienie lokalu mieszkalnego położonego w C. przy ulicy [...] i wydanie tego lokalu w stanie wolnym od osób i rzeczy prawa ich reprezentujących. Nakazał również wstrzymać wykonanie wyroku do czasu przedstawienia przez gminę C. oferty lokalu socjalnego.
Dalej wskazał, że na podstawie art. 37a ust. 1 osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia oraz uiszczania opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200 % wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania.
Łącznie opłaty za używanie lokalu mieszkalnego wraz z odszkodowaniem i opłatami pośrednimi na dzień wydania decyzji wynoszą [...] zł.
Następnie Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2006 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania B. S. i B. S. od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej [...] w W. dnia [...] czerwca 2006 r., zaskarżoną decyzję uchylił w części określającej termin początkowy wnoszenia opłat i odszkodowania oraz orzekając w tym zakresie co do istoty sprawy stwierdził, że terminem początkowym jest [...] lipca 2004 r., w pozostałej części decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, że zgodnie z treścią art. 37a ust. 2 cyt. wyżej ustawy, w przypadku o którym mowa w ust. 1 dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań i wskazał, że organ I instancji zasadnie określił obowiązek uiszczania opłat za używanie lokalu, opłat pośrednich i zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu, za każdy rozpoczęty miesiąc do dnia zwolnienia lokalu.
Natomiast organ błędnie określił, na dzień otrzymania decyzji, termin początkowy, od którego mają być wnoszone opłaty i odszkodowania. Analiza przytoczonego przepisu wskazuje, że osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego obowiązane są wnosić wskazane opłaty i odszkodowanie za każdy rozpoczęty miesiąc zajmowania tego lokalu bez tytułu prawnego. Państwo S. zajmują lokal bez tytułu prawnego od 2003 r.
Omawiany przepis art. 37a ustawy o zakwaterowaniu /.../ wszedł w życie 1 lipca 2004 r. zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r., Nr 116, poz. 1203 ze zm.) i zdaniem organu z tą datą po stronie Państwa S. powstał obowiązek wnoszenia określonych opłat oraz odszkodowania.
Organ podkreślił również, że z prostego zestawienia ze sobą rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu pierwszej instancji i treści przytoczonego przepisu wynika, że pozostają one w sprzeczności. Wobec tego określenie na dzień doręczenia decyzji terminu początkowego wnoszenia opłat i odszkodowania narusza rażąco wskazane przepisy prawa. Wobec powyższego zasada nieorzekania na niekorzyść strony odwołującej się, określona w art. 139 Kodeksu postępowania administracyjnego, nie ma zastosowania.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której strona skarżąca wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu skargi zarzucili naruszenie art. 6, 7, 8 i 9 Kpa. .Podkreślili, że wydając decyzję na ich niekorzyść organ naruszył art. 139 Kpa. Podkreślili również, że do dnia otrzymania decyzji organu I instancji nie byli informowani, iż ciąży na nich obowiązek zapłaty odszkodowania i w jakiej jest ono wysokości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując argumenty, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;
Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, ale z powodów całkowicie odmiennych, aniżeli podnosi skarżący. Zezwala na to treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a mianowicie, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany granicami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednakże sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§2).
Zgodnie z treścią art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), który został wskazany jako materialnoprawna podstawa zaskarżonej decyzji, osoby zajmujące lokal mieszkalny bez tytułu prawnego są obowiązane do jego opróżnienia, uiszczenia opłaty za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w wysokości 200% wartości należnych opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc jego zajmowania.
Natomiast zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu w przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań.
Wobec powyższego, zgodnie z treścią cytowanego art. 37a organ wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań.
Wymaga szczególnego podkreślenia, że przepis ten zawiera zamknięty katalog części składowych komparycji decyzji, tak więc organ nie jest uprawniony do wydania decyzji o innej osnowie niż w nim wymieniona, nie może zmieniać ani modyfikować uregulowań ustawowych.
Podkreślić należy, że uregulowanie prawne zawarte w ust. 2 art. 37a powołanej wyżej ustawy stanowi logiczną i nierozerwalną całość, a więc decyzja powinna zawierać rozstrzygnięcie w sprawie opróżnienia lokalu oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań .
Wprawdzie na drugiej stronie uzasadnienia decyzji Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej wyraził pogląd, że "zgodnie z przepisem art. 37a ust. 2 w przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego oraz wysokości należnych opłat i odszkodowań", to elementy te nie znalazły się w osnowie decyzji.
Reasumując, zaskarżone rozstrzygnięcie Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej oraz utrzymane nim w mocy rozstrzygnięcie Dyrektora Oddziału Regionalnego [...] w W. nosi znamiona rażącego naruszenia prawa, tj. przepisu art. 37a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 ze zm.), ponieważ zaskarżona decyzja nie zawiera elementów wymienionych w tym przepisie, dając podstawę do stwierdzenia nieważności (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa).
W takiej sytuacji, przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien wydać swoje orzeczenie kierując się unormowaniem zawartym we wspomnianym art. 37a.
Wobec treści rozstrzygnięcia zbyteczne są rozważania w zakresie zarzutów podniesionych w skardze.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji. W oparciu o art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego orzeczenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI