II SA/Wa 1926/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-03-13
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zwolnienie ze służbyPolicjaustawa o PolicjiKpaart. 155 Kpadecyzja ostatecznazmiana decyzjiorzeczenie lekarskieniezdolność do służbyświadczenia

Podsumowanie

WSA w Warszawie oddalił skargę byłego policjanta na decyzję o odmowie zmiany podstawy prawnej jego zwolnienia ze służby, uznając, że tryb art. 155 Kpa nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy.

Były policjant R.Z. domagał się zmiany podstawy prawnej swojego zwolnienia ze służby z art. 41 ust. 3 ustawy o Policji na art. 41 ust. 1 pkt 1, aby skorzystać z uprawnień emerytalnych wynikających z orzeczenia o niezdolności do służby. Organy administracji odmówiły, wskazując na brak podstaw prawnych i uznaniowy charakter postępowania z art. 155 Kpa. WSA w Warszawie oddalił skargę, podkreślając, że tryb ten nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy, a decyzja o zwolnieniu na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji była jedyną możliwą w danych okolicznościach.

Policjant R.Z. został zwolniony ze służby na własną prośbę na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji. Po otrzymaniu orzeczenia lekarskiego stwierdzającego całkowitą niezdolność do służby i przyznającego grupę inwalidztwa, R.Z. wystąpił o zmianę podstawy prawnej zwolnienia na art. 41 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, co umożliwiłoby mu skorzystanie ze świadczeń określonych w art. 117 ustawy o Policji. Organy administracji, począwszy od Komendanta Policji, a skończywszy na Komendancie Głównym Policji, odmówiły zmiany rozkazu personalnego, wskazując na brak podstaw prawnych i uznaniowy charakter postępowania w trybie art. 155 Kpa. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę R.Z., oddalił ją. Sąd podkreślił, że postępowanie na podstawie art. 155 Kpa ma charakter nadzwyczajny i nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Ponadto, sąd wskazał, że rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji był jedynym możliwym rozstrzygnięciem w sytuacji, gdy funkcjonariusz sam wystąpił o zwolnienie, co uniemożliwiało jego późniejszą zmianę w trybie art. 155 Kpa. Sąd odrzucił również zarzut braku informowania skarżącego o skutkach jego decyzji, uznając go za chybiony.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, tryb art. 155 Kpa nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną, a decyzje podejmowane w tym trybie mają charakter uznaniowy. Ponadto, jeśli decyzja o zwolnieniu ze służby była jedynym możliwym rozstrzygnięciem w oparciu o konkretny przepis (art. 41 ust. 3 ustawy o Policji), jej późniejsza zmiana w trybie art. 155 Kpa jest niemożliwa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 155 Kpa jest nadzwyczajnym trybem zmiany decyzji ostatecznej, który nie tworzy prawa do kolejnej instancji odwoławczej. Decyzje w tym trybie są uznaniowe. W przypadku zwolnienia ze służby na wniosek funkcjonariusza na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, organ nie miał możliwości wyboru innego rozstrzygnięcia, co uniemożliwia późniejszą zmianę w trybie art. 155 Kpa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.o.p. art. 41 § ust. 3

Ustawa o Policji

Kpa art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Tryb nadzwyczajny zmiany decyzji ostatecznej, o charakterze uznaniowym, nie służący ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy.

Pomocnicze

u.o.p. art. 41 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o Policji

Kpa art. 130 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 138 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada obowiązku organów udzielania informacji faktycznej i prawnej.

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tryb art. 155 Kpa ma charakter uznaniowy i nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy. Decyzja o zwolnieniu ze służby na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji była jedynym możliwym rozstrzygnięciem, co uniemożliwia jej zmianę w trybie art. 155 Kpa. Funkcjonariusz nie może powoływać się na nieznajomość przepisów pragmatyki służbowej.

Odrzucone argumenty

Organ zaniechał realizacji zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej (art. 9 Kpa). Organy skupiły się na analizie prawidłowości rozkazu z dnia [...] stycznia 2006 r., a nie na problemie zmiany tego rozkazu w trybie art. 155 Kpa.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia celem postępowania prowadzonego na podstawie art. 155 Kpa nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy zakończonej rozstrzygnięciem ostatecznym, lecz jego celem jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki dyktowane interesem strony, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej nie może tworzyć dla strony prawa do kolejnej instancji odwoławczej decyzje podejmowane na podstawie art.155 Kpa mają charakter decyzji uznaniowych nie jest zobowiązany a priori do uwzględnienia wniosku strony zgłoszonego w ramach tego przepisu nie ma możliwości wydania innego rozstrzygnięcia, a więc także możliwości wyboru rozstrzygnięcia nie może skutecznie powoływać się na nieznajomość własnej pragmatyki służbowej

Skład orzekający

Adam Lipiński

sprawozdawca

Bronisław Szydło

przewodniczący

Eugeniusz Wasilewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 Kpa w kontekście zmian decyzji o zwolnieniu ze służby, zwłaszcza gdy decyzja była jedynym możliwym rozstrzygnięciem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwolnienia ze służby na wniosek funkcjonariusza na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy o Policji. Uznaniowy charakter decyzji w trybie art. 155 Kpa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ograniczenia trybu nadzwyczajnego zmiany decyzji administracyjnej (art. 155 Kpa) i pokazuje, że nie można go nadużywać do ponownego kwestionowania merytorycznych rozstrzygnięć, nawet w obliczu nowych okoliczności.

Czy można zmienić decyzję o zwolnieniu ze służby po latach? Sąd wyjaśnia granice art. 155 Kpa.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SA/Wa 1926/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Adam Lipiński /sprawozdawca/
Bronisław Szydło /przewodniczący/
Eugeniusz Wasilewski
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski, Adam Lipiński (spr.), Protokolant Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2007 r. sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji o zwolnieniu ze służby oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu 10 stycznia 2006 r. policjant R.Z. wystąpił do Komendanta [...] Policji z raportem o zwolnienie go ze służby w Policji z dniem 10 lutego 2006 r. Komendant [...] Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. na podstawie art. 41 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58) zwolnił policjanta ze służby w Policji w żądanym przez niego terminie. Decyzja podlegała wykonaniu na podstawie art. 130 § 4 Kpa. Od powyższego rozstrzygnięcia R.Z. wniósł odwołanie do Komendanta Głównego Policji, w którym zwrócił się o zmianę podstawy prawnej zwolnienia ze służby z art. 41 ust. 3 ustawy o Policji na art. 41 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy, powołując się na fakt doręczenie mu w dniu 6 lutego 2006 r. orzeczenia Nr [...] Komisji Lekarskiej MSWiA, stwierdzającej całkowitą niezdolność do służby w Policji i przyznającą mu trzecią grupę inwalidztwa, pozostającą w związku ze służbą. Komendant Główny Policji, rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji został doręczony stronie w dniu 24 marca 2006 r. i w tym dniu stał się ostateczny.
W dniu 7 kwietnia 2006 r. R.Z. złożył do Komendanta [...] Policji wniosek o zmianę w trybie art. 155 Kpa rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. o zwolnieniu ze służby w Policji. Zmiana miała polegać na przesunięciu daty zwolnienia na dzień 21 lutego 2006 r. oraz zmianie podstawy prawnej zwolnienia na art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji. W uzasadnieniu wniosku były policjant wskazał, że powyższa zmiana umożliwi mu skorzystanie ze świadczenia określonego w art. 117 ustawy o Policji w związku z treścią orzeczenia Komisji Lekarskiej.
Komendant [...] Policji decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2006 r., na zasadzie art. 155 Kpa, odmówił zmiany rozkazu personalnego z dnia [...] stycznia 2006r. o zwolnieniu ze służby, w zakresie wskazanym przez stronę.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] stycznia 2006 r. organ nie miał podstaw faktycznych do innego rozstrzygnięcia sprawy niż w oparciu o treść art. 41 ust. 3 ustawy o Policji, rozstrzygnięcie takie było nadto zgodne z żądaniem policjanta.
Na skutek złożonego przez byłego policjanta odwołania, sprawę rozpatrzył Komendant Główny Policji, który na zasadzie art. 138 § 1 pkt. 1 Kpa, decyzją
z dnia [...] sierpnia 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał na odmienny powód odmowy zmiany decyzji, a mianowicie okoliczność, iż skarżący żądał zmiany rozkazu personalnego z [...] stycznia 2006 r., z pominięciem faktu, iż rozkaz ten został utrzymany w mocy rozkazem personalnym Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2006 r., doręczonym byłemu policjantowi w dniu 24 marca 2006 r.
Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie R.Z., wnosząc o wycofanie jej z obrotu prawnego.
W uzasadnieniu zarzucił organowi zaniedbania w zakresie realizacji zasady ogólnej wyrażonej w art. 9 Kpa, tj. zasady obowiązku organów udzielania informacji faktycznej i prawnej. W szczególności wskazał, iż pracownicy Komendy [...] Policji nie poinformowali go o możliwości odejścia na emeryturę z inną kwalifikacją prawną, która dawałaby mu uprawnienia do świadczeń określonych
w art. 117 ustawy o Policji. Ponadto zarzucił, iż organy obu instancji skupiły się na analizie prawidłowości rozkazu personalnego z [...] stycznia 2006 r. o zwolnieniu ze służby, a nie na przedstawionym przez niego problemie zmiany tego rozkazu w trybie art. 155 Kpa.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to w dacie jej wydania.
Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Rozpatrywana pod tym kątem skargę nie jest trafna.
Zgodnie z treścią art. 155 Kpa decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Jest to nadzwyczajny tryb zmiany decyzji ostatecznej.
Zgodnie z przyjętym orzecznictwem, celem postępowania prowadzonego na podstawie art. 155 Kpa nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy zakończonej rozstrzygnięciem ostatecznym, lecz jego celem jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki dyktowane interesem strony, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej. W szczególności postępowanie to nie może tworzyć dla strony prawa do kolejnej instancji odwoławczej.
Zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjmuje się, że decyzje podejmowane na podstawie art.155 Kpa mają charakter decyzji uznaniowych, co oznacza, że uchylenie lub zmiana poprzedniej decyzji pozostawione jest uznaniu organu orzekającego. Nawet w przypadku spełnienia przesłanek z art.155 Kpa organ administracyjny nie jest zobowiązany do zmiany czy też uchylenia decyzji ostatecznej.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przepis art. 155 Kpa pozostawia organowi swobodę w zakresie przyznania ochrony prawnej interesowi strony. Organ nie jest zobligowany a priori do uwzględnienia wniosku strony zgłoszonego w ramach tego przepisu, ale powinien dokonać oceny czy za uchyleniem decyzji przemawia interes strony lub interes społeczny i czy szczególna norma prawna nie stoi na przeszkodzie zmiany albo uchyleniu decyzji. Tak, więc już choćby z tej przyczyny – uznaniowego charakteru decyzji podejmowanych w trybie art. 155 Kpa - skarga nie jest zasadna.
Nadto rozkaz personalny z [...] stycznia 2006 r. o zwolnieniu skarżącego ze służby, mógł być podjęty jedynie w oparciu o przepis art. 41 ust. 3 ustawy
o Policji. Organ nie miał możliwości wydania innego rozstrzygnięcia, a więc także możliwości wyboru rozstrzygnięcia. Wynika to dobitnie ze stanowczej treści powyższego przepisu, uznającego niekwestionowane prawo funkcjonariusza do wystąpienia ze służby.
Zakres teoretycznych możliwości rozstrzygnięcia danego zagadnienia ma niebagatelny wpływ na możliwość późniejszego kształtowania decyzji w trybie art. 155 Kpa. Zaznaczenia wymaga, że przedmiotem tego postępowania administracyjnego był rozkaz o zwolnieniu policjanta ze służby w wyniku jego wystąpienia z tej służby, a zatem brak jest tu wyboru przez organ możliwych rozstrzygnięć – pozostaje tylko jedno – art. 41 ust. 3 ustawy o Policji. Sytuacja taka uniemożliwia późniejszą zmianę w trybie art. 155 Kpa rozkazu personalnego wydanego w takim trybie.
Dodać tu należy, iż nawet w przypadku zbiegu przepisów art. 41 ust. 3
i art. 41 ust. 1 pkt. 1 ustawy o Policji, zdecydowane pierwszeństwo ma ten pierwszy przepis. Nadto w niniejszej sprawie, co należy wyraźnie podkreślić, zbieg taki nie występował, wobec późniejszego orzeczenia Komisji Lekarskiej w stosunku do rozkazu o zwolnieniu ze służby.
Zarzuty podnoszone w skardze nie zasługuję na uwzględnienie. Funkcjonariusz Policji nie może skutecznie powoływać się na nieznajomość własnej pragmatyki służbowej. W tym kontekście zarzut: braku informowania skarżącego przez organ o skutkach wystąpienia ze służby, jest chybiony. Trafnie zauważa organ II instancji, że cały materiał dowodowy niniejszej sprawy, co wynika z jej istoty, jest bardzo skromny i znany w całości zarówno skarżącemu jak i organowi.
Z przytoczonych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę