Orzeczenie · 2024-05-29

II SA/Wa 1921/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-05-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
zaświadczenieemeryturapolicjawarunki służbyzagrożenie życiazagrożenie zdrowiarozporządzenieustawaKPAniezgodność z prawem

Skarżący M.K. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji o wydanie zaświadczenia potwierdzającego pełnienie służby w latach 2005-2015 oraz 2019-2020 w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, zgodnie z rozporządzeniem. Organy policji, po analizie dostępnej dokumentacji, odmówiły wydania zaświadczenia, stwierdzając brak dowodów na pełnienie służby w warunkach "bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia". Skarżący złożył zażalenie, które zostało utrzymane w mocy przez Komendanta Głównego Policji. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. WSA uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji. Sąd uznał, że przepis § 4 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., który wprowadza kryterium "bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia", jest niezgodny z art. 15 ust. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy oraz z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Sąd wskazał, że ustawa mówi o warunkach "szczególnie zagrażających", a nie "bezpośrednio" zagrażających, co stanowi zawężenie ustawowego upoważnienia. Ponadto, sąd zauważył, że rozporządzenie z 2005 r. weszło w życie w trakcie służby skarżącego i nie powinno być stosowane do okresów wcześniejszych bez odpowiedniego uregulowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wydawania zaświadczeń, zgodność rozporządzeń z ustawami i Konstytucją, a także zasady ustalania prawa do podwyższenia emerytury dla funkcjonariuszy służb mundurowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji ubiegających się o zaświadczenie dotyczące służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, a także ogólnych zasad interpretacji przepisów rozporządzeń.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepis § 4 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. wprowadzający kryterium "bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia" jest zgodny z ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy oraz z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten jest niezgodny z ustawą i Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rozporządzenie zawęża ustawowe pojęcie "szczególnie zagrażających" warunków do "bezpośrednio" zagrażających, co wykracza poza delegację ustawową i narusza art. 92 ust. 1 Konstytucji RP.

Czy organ administracji może odmówić wydania zaświadczenia, jeśli dokumentacja potwierdzająca spełnienie warunków do podwyższenia emerytury została wybrakowana lub nie zawiera wymaganych informacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ nie może odmówić wydania zaświadczenia wyłącznie z powodu braku dokumentacji, jeśli istnieją inne podstawy prawne lub faktyczne do jego wydania, a odmowa opiera się na przepisie niezgodnym z prawem.

Uzasadnienie

Sąd uchylił postanowienia organów, ponieważ opierały się na przepisie rozporządzenia uznanym za niezgodny z prawem. Wskazał, że postępowanie wyjaśniające ma na celu potwierdzenie faktów wynikających z posiadanych danych, a nie tworzenie nowych ustaleń.

Czy rozporządzenie z dnia 4 maja 2005 r. ma zastosowanie do okresów służby sprzed jego wejścia w życie?

Odpowiedź sądu

Rozporządzenie z 2005 r. ma zastosowanie do okresu służby po jego wejściu w życie, a do okresów wcześniejszych stosuje się wcześniejsze przepisy.

Uzasadnienie

Sąd zauważył, że rozporządzenie z 2005 r. weszło w życie w trakcie służby skarżącego i nie reguluje automatycznie okresów wcześniejszych, dla których obowiązywało inne rozporządzenie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono postanowienie Komendanta Głównego Policji oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji.

Przepisy (14)

Główne

ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy art. 15 § 2 pkt 3

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

Przewiduje podwyższenie emerytury za służbę w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu.

ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy art. 15 § 6

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

Delegacja do wydania rozporządzenia określającego szczegółowe warunki podwyższania emerytury.

Konstytucja RP art. 92 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rozporządzenia są wydawane na podstawie ustawy i w celu jej wykonania.

rozporządzenie z 4 maja 2005 r. art. 4 § pkt 2

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej

Określa warunki podwyższenia emerytury o 0,5% za każdy rok służby w warunkach szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu, jeśli funkcjonariusz uczestniczył co najmniej przez 30 dni w roku w fizycznej ochronie osób lub mienia w warunkach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Sąd uznał ten przepis za niezgodny z ustawą i Konstytucją.

Pomocnicze

K.p.a. art. 217 § § 2 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wydania zaświadczenia na żądanie strony w celu potwierdzenia faktów lub stanu prawnego.

K.p.a. art. 218 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wydania zaświadczenia, gdy dane wynikają z ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych danych.

K.p.a. art. 218 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w koniecznym zakresie.

rozporządzenie z 2018 r. art. 14 § ust. 1 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 grudnia 2018 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Celno- Skarbowej oraz ich rodzin

Środek dowodowy potwierdzający okresy służby w szczególnych warunkach to zaświadczenie wystawione przez właściwe organy.

rozporządzenie z 2018 r. art. 14 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 grudnia 2018 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organu w zakresie zaopatrzenia emerytalnego funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Celno- Skarbowej oraz ich rodzin

Zaświadczenie o okresach służby w szczególnych warunkach wydaje się na żądanie funkcjonariusza.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia organu w przypadku naruszenia prawa materialnego.

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu wykładnią prawa przy ponownym rozpoznaniu sprawy.

rozporządzenie z 2002 r.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej

Obowiązywało do 31 maja 2005 r. i regulowało kwestie podwyższania emerytur.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepis § 4 pkt 2 rozporządzenia z 4 maja 2005 r. jest niezgodny z ustawą i Konstytucją RP z uwagi na wprowadzenie kryterium "bezpośredniości" zagrożenia, podczas gdy ustawa mówi o warunkach "szczególnie zagrażających". • Organ nie może odmówić wydania zaświadczenia, opierając się na przepisie uznanym za niezgodny z prawem. • Brak dokumentacji nie wyklucza możliwości wydania zaświadczenia, jeśli istnieją inne podstawy lub jeśli odmowa opiera się na wadliwym przepisie.

Godne uwagi sformułowania

"bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia" - kryterium uznane za niezgodne z prawem • "szczególnie zagrażających życiu i zdrowiu" - ustawowe określenie warunków • "organ nie ma obowiązku wydawania zaświadczeń na podstawie wszystkich dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy" • "zaświadczenie nie rozstrzyga żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani też nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego" • "brak odpowiednich dokumentów wynikający z ich zniszczenia w następstwie upływu okresu ich przechowywania, nie pozwala także organowi na wysnucie wniosku o zaistnieniu zdarzeń... albowiem podstawą zaświadczenia mogą być tylko dane wynikające z dokumentów, a nie dane domniemane na podstawie charakteru służby."

Skład orzekający

Iwona Maciejuk

przewodniczący

Danuta Kania

członek

Dorota Kozub-Marciniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wydawania zaświadczeń, zgodność rozporządzeń z ustawami i Konstytucją, a także zasady ustalania prawa do podwyższenia emerytury dla funkcjonariuszy służb mundurowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji ubiegających się o zaświadczenie dotyczące służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, a także ogólnych zasad interpretacji przepisów rozporządzeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego dla funkcjonariuszy prawa do wyższej emerytury i pokazuje, jak sąd może zakwestionować przepisy wykonawcze, które zawężają uprawnienia wynikające z ustawy.

Sąd: Policjancie, Twoja emerytura może być wyższa! Kluczowy przepis rozporządzenia okazał się niezgodny z prawem.

Sektor

służby mundurowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst