I SA/Wa 2141/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-05-08
NSAAdministracyjneŚredniawsa
najem lokaluzasób mieszkaniowyuchwałaprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjnezasady wynajmowaniawspólne zamieszkiwaniezasób komunalny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził naruszenie prawa w uchwale Zarządu Dzielnicy odmawiającej zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego, nakazując ponowne rozpatrzenie sprawy.

Skarga dotyczyła uchwały Zarządu Dzielnicy odmawiającej K.L. zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego po śmierci jej babci, głównej najemczyni. Skarżąca twierdziła, że mieszkała z babcią przez wymagany okres, czego organ nie potwierdził. Sąd uznał, że organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego i naruszył zasady postępowania administracyjnego, stwierdzając niezgodność uchwały z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę K.L. na uchwałę Zarządu Dzielnicy odmawiającą jej zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego po śmierci babci, która była główną najemczynią. Kluczową kwestią było ustalenie, czy skarżąca spełniała warunek wspólnego zamieszkiwania z najemcą przez co najmniej 7 lat. Skarżąca twierdziła, że mieszkała z babcią od 2000 roku, podczas gdy organ powoływał się na datę zameldowania w 2004 roku i wcześniejsze oświadczenia babci wskazujące na samotne zamieszkiwanie. Sąd uznał, że organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania wyjaśniającego, nie zebrał całości materiału dowodowego, nie ocenił wszystkich dowodów (w tym zeznań świadków) i nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób zgodny z k.p.a. W związku z tym, sąd stwierdził niezgodność zaskarżonej uchwały z prawem, uznając ją za niepodlegającą wykonaniu, i nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazań sądu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała organu wykonawczego gminy w sprawie zakwalifikowania (bądź odmowy zakwalifikowania) osoby ubiegającej się o najem lokalu, znajdującego się w gminnym zasobie mieszkaniowym, do zawarcia umowy najmu takiego lokalu jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, i jako taka jest zaskarżalna do sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. oraz uchwałę NSA I OPS 4/08, wskazując, że tego typu uchwały organów wykonawczych gminy są aktami administracyjnymi podlegającymi kognicji sądów administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchwała organu wykonawczego gminy w sprawie zakwalifikowania do zawarcia umowy najmu lokalu jest aktem z zakresu administracji publicznej, podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego.

u.s.g. art. 91 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna.

u.s.g. art. 94 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Podstawa do orzeczenia o niezgodności uchwały z prawem, z uwzględnieniem terminu rocznego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § par. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przed wniesieniem skargi do Sądu, strona wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 53 § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga została wniesiona z zachowaniem trzydziestodniowego terminu.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dążenia do wyjawienia prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymóg uzasadnienia rozstrzygnięcia.

k.c. art. 691

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący wstąpienia w stosunek najmu po śmierci najemcy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego. Organ naruszył zasady postępowania administracyjnego. Organ nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób prawidłowy.

Odrzucone argumenty

Organ argumentował, że skarżąca nie spełniała warunku wspólnego zamieszkiwania przez wymagany okres, opierając się na dacie zameldowania i wcześniejszych oświadczeniach babci.

Godne uwagi sformułowania

uchwała organu wykonawczego gminy w sprawie zakwalifikowania (...) do zawarcia umowy najmu (...) jest aktem z zakresu administracji publicznej organ przeprowadził postępowanie w sprawie niniejszej z pogwałceniem zasady dążenia do wyjawienia prawdy obiektywnej z poszanowaniem słusznego interesu obywatela, a także zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa organ nie zebrał i nie rozpatrzył całości materiału dowodowego niezbędnego dla jej rozpoznania, a swojego stanowiska nie uzasadnił wg reguły ujętej w treści art. 107 § 3 kpa

Skład orzekający

Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Dargas

członek

Maria Tarnowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadniania rozstrzygnięć w sprawach administracyjnych, a także zaskarżalność uchwał organów wykonawczych gmin w przedmiocie najmu lokali."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z najmem lokali komunalnych i zasadami ich wynajmowania w Warszawie, a także konkretnych przepisów k.p.a. i u.s.g.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa administracyjnego - prawidłowości postępowania organów przy wydawaniu decyzji administracyjnych, co jest istotne dla prawników praktyków. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Błędy proceduralne organu uchylają decyzję o odmowie najmu lokalu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 2141/11 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-05-08
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2011-11-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Dargas
Maria Tarnowska
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 2072/12 - Postanowienie NSA z 2013-01-31
I OZ 710/13 - Postanowienie NSA z 2013-08-27
Skarżony organ
Zarząd Miasta
Treść wyniku
Stwierdzono niezgodność z prawem  zaskarżonego aktu
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 52 par. 4, 53 par. 2, 90 ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Maria Tarnowska Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2012 r. sprawy ze skargi K.L. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego 1. stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu; 3. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego L.B., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych.
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...] września 2011 r. K. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na uchwałę Zarządu [...] z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawarcia umowy najmu lokalu nr [...], położonego w W. przy ul. [...].
W skardze wskazała, że w związku ze śmiercią K. R., głównej najemczyni lokalu (jej babci) złożyła wniosek o zawarcie umowy najmu przedmiotowego lokalu na podstawie § [...] uchwały nr [...] Rady [...] z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu W.
Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. została poinformowana, że uchwałą z dnia [...] czerwca 2010 r. Zarząd odmówił zakwalifikowania jej do zawarcia umowy najmu lokalu nr [...] wskazując, iż nie zamieszkiwała z K. R. przez okres 7 lat poprzedzających dzień śmierci najemczyni tego lokalu.
Skarżąca twierdzi, że zamieszkała z babcią K. R. w 2000 roku i do dnia dzisiejszego nieprzerwanie zamieszkuje w lokalu nr [...]. Wskazała również, że co prawda w uzasadnieniu wniosku wskazała, że zamieszkała z babcią dopiero w 2004 r., jednak podanie tej daty było błędne i na dalszym etapie postępowania zostało sprostowane. Informacja ta została również potwierdzona przez lokatorów budynku przy ul. [...].
Skarżąca podniosła ponadto, że z uwagi na brak uzasadnienia zaskarżonej uchwały nie wiadomo dlaczego Zarząd [...] nie dał wiary wyjaśnieniom składanym przez skarżącą i przez jej sąsiadów. Nie wiadomo również, jej zdaniem, jakie czynności zostały podjęte w toku prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania.
K. L. zwróciła również uwagę na fakt, że jest matką samotnie wychowującą dziecko i zgodnie z art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ma prawo do szczególnej pomocy władz publicznych.
Odpowiadając na skargę Zarząd [...] wniósł o jej oddalenie .
W uzasadnieniu wskazał, że K. L. zamieszkuje w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. razem z małoletnim synem J., a zameldowana jest w nim od 2004 r. W 2002 roku babcia skarżącej uzyskała zgodę na jej zameldowanie, jednak czynności dokonała dopiero od 2004 roku. Organ podniósł również, że skarżąca uprzednio zameldowana była w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., którego najemcami (jako lokalu komunalnego) od 1987 r. są jej rodzice A. i J. R.
Ponadto Zarząd [...] powołał przepis § 31 uchwały Rady [...] z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...] w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu [...] wskazując, że skarżąca należy do grona uprawnionych, spełnia kryterium metrażowe i nie zalega z opłatami za korzystanie z lokalu. Jednakże przeprowadzone w sprawie postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło stałego zamieszkiwania skarżącej wraz z babcią i prowadzenie z nią wspólnego gospodarstwa domowego przez okres co najmniej ostatnich siedmiu lat.
Organ zwrócił uwagę, na podanie K. R. z [...] kwietnia 2002 r. skierowane do Wydziału Lokalowego Urzędu Dzielnicy [...] i jej wniosek z [...] czerwca 2002 r. o zgodę na zameldowanie K. L. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. Z pism tych wynika, że skarżąca zamieszkiwała od 1983 r. do momentu wzajemnej zamiany przedmiotowego lokalu na lokal nr [...] przy ul. [...] w W., dokonanej między dziadkami skarżącej a jej rodzicami w 1987 r. Organ Zauważył przy tym, że pismem z dnia [...] lipca 2002 r. K. R. (babcia skarżącej) została poinformowana przez Urząd [...], że może zameldować wnuczkę w lokalu nr [...] przy ul. [...]. Zameldowanie to nastąpiło jednak dopiero dwa lata później tj. w dniu [...] września 2004 r. Fakt zamieszkania w niniejszym lokalu z dniem zameldowania został potwierdzony także przez zgłoszenie K. L. do opłat za lokal. Poprzednie oświadczenia babci skarżącej (z dnia [...] kwietnia 2001 r. i z dnia [...] sierpnia 2002 r.) zawierają natomiast informację, że w ww. lokalu zamieszkuje sama.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga w niniejszej sprawie jest uzasadniona.
Przede wszystkim wskazać należy, że uchwała organu wykonawczego gminy w sprawie zakwalifikowania (bądź odmowy zakwalifikowania) osoby ubiegającej się o najem lokalu, znajdującego się w gminnym zasobie mieszkaniowym, do zawarcia umowy najmu takiego lokalu jest aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej "ppsa".
Uchwała taka jest zatem zaskarżalna do sądu administracyjnego (patrz: uchwała NSA z dnia 21 lipca 2008 r., sygn. akt I OPS 4/08, publ. ONSA i WSA 2008/6/90).
Przed wniesieniem skargi do Sądu, K. L. pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa wyczerpując tym samym tryb wynikający z przepisu art. 52 § 4 ppsa.
Odpowiadając na powyższe wezwanie Zarząd [...] uchwałą z dnia [...] września 2011 r. odmówił jego uwzględnienia.
Skarga została wniesiona w dniu [...] października 2011 r., a więc z zachowaniem trzydziestodniowego terminu określonego w art. 53 § 2 ppsa.
Podstawę wydania zaskarżonej uchwały stanowią przepisy uchwały Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2009 r. Nr 132, poz. 3937 z późn. zm), w szczególności § 31 dotyczący zawarcia umowy najmu z osobami, które pozostały w lokalu po śmierci najemcy, a nie wstąpiły w stosunek najmu na podstawie art.691 kc..
Istotą sporu w sprawie niniejszej pozostaje kwestia, czy skarżąca K. L. spełnia warunek wspólnego zamieszkiwania z najemcą w lokalu za zgodą właściciela i prowadzenia z nim wspólnego gospodarstwa domowego przez okres co najmniej ostatnich 7 lat, o którym mowa w pkt.1 cytowanego § 31 wskazanej uchwały .
Co do pozostałych warunków (które muszą wystąpić łącznie) organ uznał je za spełnione wskazując, że K. L. należy do grona osób uprawnionych wymienionych w tym przepisie, spełnia wskazane tam kryterium finansowe i metrażowe oraz nie zalega z opłatami za korzystanie z lokalu.
Podstawą odmowy uwzględnienia wniosku skarżącej, było ustalenie w toku postępowania, że zamieszkała ona z babcią, K. R., zmarłą w dniu [...].07.2008 r., począwszy od dnia [...].09.2004 r., z którą to datą została w lokalu zajmowanym przez babcię zameldowana, za zgodą Urzędu [...]. Potwierdzeniem powyższego był zdaniem Zarządu fakt, że K. R. złożyła oświadczenie do Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami [...], zgłaszające wnuczkę K. L. jako wspólnie zamieszkującą, w związku z ponoszeniem opłat, dopiero w dniu [...].11.2004 r. Wcześniejsze, analogiczne oświadczenia zmarłej K. R. złożone zostały w tej samej placówce w dniach [...].04.2001 r. oraz [...].08.2002 r. i potwierdzą, że w wyżej wymienionych datach zamieszkiwała w lokalu samotnie.
W ocenie sądu orzekającego w sprawie niniejszej organ, podejmując zaskarżoną uchwałę uchybił treści art. 7, 8, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa., a uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przede wszystkim podkreślić należy, że przeprowadzając wywiad z mieszkańcami budynku przy ul. [...], w którym zamieszkuje skarżąca, organ zaniechał ustalenia faktycznej daty zamieszkania tam przez K. L., poprzestając jedynie na uzyskaniu od sąsiadów informacji, że ww. zamieszkiwała z babcią K. R. w chwili jej śmierci. Powyższe ustalenia nie zostały także w żaden sposób ocenione pod kątem ich wpływu na treść spornej uchwały. Podobnie organ nie ocenił i nie uzasadnił jaki wpływ na treść uchwały miało oświadczenie jednego ze świadków w tej części, w której wskazuje ono, że skarżąca zamieszkiwała w lokalu nr [...] zarówno w chwili śmierci babci w 2008 r., jak i w dacie śmierci dziadka J. R., który zmarł w 2001 r.
Wbrew żądaniu K. L., zgłoszonemu w treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa, organ zaniechał przeprowadzenia wnioskowanego przez nią dowodu z zeznań wskazanych tam świadków na okoliczność faktycznego zamieszkiwania przez nią w spornym lokalu. W uzasadnieniu uchwały organ nie wyjaśnił przyczyn powyższego, brak jest zatem podstaw do wnioskowania, czy dowody te uznał za istotne czy też nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy .
Powyższe przesądza, zdaniem sądu, że organ przeprowadził postępowanie w sprawie niniejszej z pogwałceniem zasady dążenia do wyjawienia prawdy obiektywnej z poszanowaniem słusznego interesu obywatela, a także zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 7 i 8 kpa). Pomimo obowiązku realizacji zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w treści art. 77 §1 kpa, organ nie zebrał i nie rozpatrzył całości materiału dowodowego niezbędnego dla jej rozpoznania, a swojego stanowiska nie uzasadnił wg reguły ujętej w treści art. 107 § 3 kpa .
Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni stanowisko przedstawione w treści uzasadnienia sądu, a także rozważy i oceni materiał dowodowy dołączony do skargi .
Mając na uwadze treść art. 91.1 ustawy z dnia 08.03.1990 r. o samorządzie gminy , który stanowi, że chwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, a także art. 94.1.wg, którego nie stwierdza się nieważności uchwały organu gminy po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego, sąd na podstawie ust 2.wskazanego przepisu orzekł o niezgodności zaskarżonej uchwały z prawem.
Orzeczenie o kosztach zapadło na podstawie art.200 ppsa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI