II SA/Wa 1892/20

II SA/Wa 1892/20 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-03-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-09-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Góra-Błaszczykowska /sprawozdawca/
Ewa Radziszewska-Krupa
Joanna Kube /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Sygn. powiązane
III OSK 5505/21 - Wyrok NSA z 2022-10-21
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2021 r. prawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego M. S. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi była decyzja Komendanta Głównego Policji (dalej jako KGP) z dnia [...] lipca 2020 r., wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm., dalej jako k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania M. S. (dalej jako skarżący, policjant) od decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] maja 2020 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r.
Zaskarżoną decyzją KGP uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. w zakresie zwolnienia skarżącego z dniem [...] maja 2017 r. z zajmowanego stanowiska, mianowania z dniem 1 czerwca 2017 r. na stanowisko służbowe dyżurnego Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji [...] w L. w [...] grupie zaszeregowania z dodatkiem służbowym w kwocie 500 zł i w tej części umorzył postępowanie pierwszej instancji; w pozostałej części, tj. dotyczącej stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. w zakresie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego w wysokości 2970 zł wyrażonej w postaci mnożnika 1,95 kwoty bazowej, decyzję nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy:
Komendant Miejski Policji w L. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2017 r., na podstawie art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2016 r. poz. 1782, ze zm.) oraz § 2 pkt 1 i § 9 ust. 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1236, ze zm.), z dniem 31 maja 2017 r. zwolnił skarżącego z zajmowanego stanowiska służbowego starszego dzielnicowego Zespołu Dzielnicowych Ogniwa ds. Prewencji Komisariatu [...] w L., i z dniem 1 czerwca 2017 r. i mianował go na stanowisko służbowe dyżurnego Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji [...] w L. w [...] grupie uposażenia zasadniczego w kwocie 2970 złotych wynikającej z mnożnika 1,95 kwoty bazowej, określonej w ustawie budżetowej na rok 2017 dla funkcjonariuszy Policji z dodatkiem służbowym w kwocie 500 (pięćset) złotych.
Następnie wnioskiem z dnia [...] marca 2020 r. Komendant Miejski Policji w L. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa.
W dniu [...] maja 2020 r. Komendant Wojewódzki Policji w L. wydał decyzję nr [...], na mocy której stwierdził nieważność rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. uznając, iż powyższa decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Decyzji tej, zgodnie z treścią art. 108 § 1 k.p.a., organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Po rozpatrzeniu odwołania od w.w. rozkazu, KGP wydał opisaną wyżej decyzję zaznaczając, że jednym z trybów wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej jest stwierdzenie jej nieważności. Następuje ono w przypadku, gdy decyzja została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Zgodnie z brzmieniem art. 34 ust. 1 ustawy o Policji, mianowanie lub powołanie na stanowisko służbowe jest uzależnione od posiadanego przez policjanta wykształcenia, uzyskania określonych kwalifikacji zawodowych, a także stażu służby w Policji. Dodatkowo, zgodnie z delegacją ustawową, zawartą w art. 34 ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji, minister właściwy do spraw wewnętrznych zobowiązany został do określenia w drodze rozporządzenia wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na stanowiskach komendantów Policji i innych stanowiskach służbowych, oraz warunków mianowania na wyższe stanowiska służbowe, uwzględniając zakres wykonywanych przez nich zadań.
Powyższa dyspozycja zrealizowana została w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na stanowiskach komendantów Policji i innych stanowiskach służbowych oraz warunków ich mianowania na wyższe stanowiska służbowe (Dz. U. z 2007 r., Nr 123, poz. 857, ze zm.). Zgodnie z § 5 wskazanego rozporządzenia, policjant może być mianowany na wyższe stanowisko służbowe, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: posiada wykształcenie, kwalifikacje zawodowe i staż służby wymagane na tym stanowisku oraz posiada pozytywną opinię służbową.
Stosownie do Tabeli 2 wskazanego rozporządzenia, określającej wymagania na stanowisku dyżurnego komendy miejskiej Policji, komendy powiatowej Policji i komendy rejonowej Policji oraz dyżurnego komisariatu Policji o stanie etatowym powyżej 60, funkcjonariusz na wskazanym stanowisku posiadający, jak w niniejszej sprawie skarżący, wykształcenie średnie, powinien uzyskać kwalifikacje zawodowe podstawowe oraz posiadać staż służby 8 lat.
Na mocy przepisu art. 99 ustawy o Policji, organ dokonujący mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe zobligowany jest do ustalenia składników uposażenia przysługujących na nowym stanowisku służbowym. Ustawa o Policji w rozdziale 9 "Uposażenie i inne świadczenia pieniężne policjantów" wyróżnia trzy rodzaje stanowisk policyjnych, tj. stanowiska kierownicze, stanowiska samodzielne (art. 104 ust. 2) oraz inne stanowiska (art. 104 ust. 3), nie zaliczone do dwóch poprzednich grup. Jako kryterium decydujące o tym, czy dane stanowisko jest kierowniczym lub samodzielnym, ustawodawca przyjął przysługujące na danym stanowisku prawo do dodatku: funkcyjnego albo służbowego. Zgodnie bowiem z art. 104 ust. 2 ustawy o Policji, policjantowi pełniącemu służbę lub obowiązki na stanowisku kierowniczym lub samodzielnym przysługuje dodatek funkcyjny, natomiast na stanowiskach innych niż wymienione w powołanym przepisie, policjantowi może być przyznany dodatek służbowy (art. 104 ust. 3 ).
W świetle powyższych regulacji organ uznał, że nie może istnieć stanowisko kierownicze lub samodzielne, z którym nie jest związane prawo do otrzymywania dodatku funkcyjnego. Jednocześnie, zgodnie z delegacją ustawową, zawartą w art. 104 ust. 6 ustawy o Policji, minister właściwy do spraw wewnętrznych zobowiązany został do określenia w drodze rozporządzenia, szczegółowych zasad otrzymywania oraz wysokości dodatków do uposażenia, o których mowa w art. 104 ust. 1-4, uwzględniając ich rodzaj i charakter, przesłanki przyznawania lub podwyższania na stałe lub na czas określony, warunki obniżania lub cofania oraz stanowiska uprawniające do dodatku funkcyjnego.
W załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, prawodawca wprowadził enumeratywne wyliczenie stanowisk służbowych policjantów uprawniających do dodatku funkcyjnego, co jest równoznaczne z zaliczeniem wyłącznie tychże stanowisk do katalogu stanowisk kierowniczych bądź samodzielnych. Kryterium podziału na stanowiska kierownicze i samodzielne stanowi kategoria należnego dodatku funkcyjnego - I i II dla stanowisk kierowniczych oraz III dla stanowisk samodzielnych (§ 8 ust. 2 pkt 3 cytowanego rozporządzenia).
Organ podkreślił, że we wskazanym załączniku nr 4 do rozporządzenia nie wymieniono stanowiska dyżurnego. Jako stanowiska samodzielne, uprawniające do dodatku funkcyjnego III kategorii, wymienione zostały jedynie stanowiska: profesora zwyczajnego, profesora nadzwyczajnego, rzecznika prasowego, radcy oraz radcy prawnego (według stanu prawnego na dzień wydania przez Komendanta Miejskiego Policji w L. rozkazu personalnego nr [...], tj. na dzień [...] maja 2017 r.). Z powyższej regulacji jednoznacznie wynika, że stanowisko dyżurnego, niezależnie od wielkości jednostki organizacyjnej Policji, w strukturze której jest umiejscowione, nie może zostać uznane za stanowisko samodzielne.
Gdyby bowiem przyjąć, że organ ma dokonywać w każdym indywidualnym przypadku, bez względu na treść art. 104 ust. 2 ustawy o Policji, oceny czy dane stanowisko jest stanowiskiem samodzielnym, należałoby uznać, że mamy tu do czynienia z bardzo szerokim zakresem uznania administracyjnego przy braku jakichkolwiek kryteriów, stanowiących granice tego uznania. Różnorodna zatem byłaby sytuacja funkcjonariuszy Policji w zależności od interpretacji pojęcia "stanowisko samodzielne" przez organy Policji. Mogłaby więc istnieć kategoria stanowisk służbowych samodzielnych, na których nie przysługuje dodatek funkcyjny, co byłoby sprzeczne z art. 104 ust. 2 ustawy o Policji .
Organ wskazał też, że zgodnie z art. 100 ustawy o Policji uposażenie policjanta składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia. W myśl zaś art. 101 ust. 1 wskazanej ustawy, wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz od posiadanej wysługi lat. Ponadto zgodnie z brzmieniem § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, ustala się grupy zaszeregowania stanowisk służbowych policjantów oraz odpowiadające im stawki uposażenia zasadniczego wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej, określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia.
W oparciu o § 1 ust. 1a pkt 4 cytowanego rozporządzenia, policjantom pełniącym służbę na stanowiskach innych niż określone w § 1 ust. 1a pkt 1-3 tego rozporządzenia, przysługiwały stawki uposażenia zasadniczego, wyrażone w postaci mnożników kwoty bazowej, określone w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia. wymienione w kolumnie oznaczonej literą "D". Powyższa regulacja odnosiła się do wszystkich policjantów, zajmujących stanowiska niebędące stanowiskami kierowniczymi lub samodzielnymi, a więc również do policjantów zajmujących stanowisko dyżurnego. Zgodnie natomiast z załącznikiem nr 2 do powołanego rozporządzenia stanowisko służbowe dyżurnego (l.p. 78) zaszeregowano w 8 grupie. Stanowisku temu odpowiadał zatem mnożnik kwoty bazowej w wysokości 1,85. Tym samym przyznanie policjantowi mianowanemu z dniem 1 czerwca 2017 r. na stanowisko dyżurnego mnożnika w innej wysokości stanowiło rażące naruszenie prawa.
Mając na uwadze powyższe KGP stwierdził, iż rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. w części dotyczącej ustalenia stawki uposażenia zasadniczego w wysokości 2970 zł wyrażonej w postaci mnożnika 1,95 kwoty bazowej, został wydany z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Na skutek powyższego rozstrzygnięcia w sposób oczywisty naruszony został przepis art. 101 ust. 1 ustawy o Policji w związku z § 1 ust. 1a rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
Skarżący, zdaniem organu, nie spełniał zawartej w rozporządzeniu przesłanki uprawniającej go do pobierania uposażenia wynikającego z mnożnika kwoty bazowej przewidzianego dla stanowisk kierowniczych i samodzielnych, gdyż nie pełnił służby na takim stanowisku.
Nie było natomiast wadliwe mianowanie policjanta na wyższe stanowisko służbowe, a jedynie ustalenie na tym stanowisku należnego policjantowi uposażenia, w wysokości niewynikającej z obowiązujących wówczas przepisów prawa, koniecznym stało się stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w L. z dnia [...] maja 2017 r. tylko w niezbędnej części.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję zarzucono jej:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść decyzji, tj. art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji polegające na błędnej jego wykładni, a w konsekwencji także niezasadnym powiązaniu stanowiska kierowniczego lub samodzielnego wyłącznie z kwestią otrzymywanego dodatku służbowego, w sytuacji gdy przyjęta przez organ wykładnia pomija zarówno specyfikę samej formacji, w której służbę pełni skarżący, jak też charakter wykonywanej przez niego pracy na stanowisku dyżurnego;
2. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miały istotny wpływ na treść decyzji, tj.:
a) naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niezasadne jego zastosowanie i uznanie, iż w realiach przedmiotowej sprawy zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego wydanego przez Komendanta Miejskiego Policji w L. dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w części dotyczącej ustalenia stawki uposażenia zasadniczego w wysokości 2970 zł wyrażonej w postaci mnożnika 1,95 kwoty bazowej, pomimo iż brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż przy wydawaniu rzeczonej decyzji doszło do rażącego naruszenia prawa, mogącego uzasadniać stwierdzenie nieważności tegoż aktu;
b) naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. w zw. z § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, polegające na niezasadnym uznaniu, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego nie została naruszona zasada czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez zaniechanie zawiadomienia skarżącego o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami postępowania i wypowiedzenia się co do zgłoszonych żądań, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, pomimo iż wydana została ona z naruszeniem przepisów postępowania;
c) obrazę § 19 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie niezasadne odstąpienie od poinformowania skarżącego o jakichkolwiek okolicznościach mających wpływ na jego prawa i obowiązki jako strony postępowania administracyjnego;
d) naruszenie art. 135 k.p.a. polegające na błędnym stwierdzeniu, iż brak jest okoliczności wskazujących na potrzebę uchylenia rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego decyzji organu I instancji, podczas gdy w niniejszej sprawie nie zaistniała przesłanka "niezbędności", która wskazywałaby na ważny interes społeczny przemawiający za niezwłocznym wykonaniem rzeczonej decyzji.
Na opisanych podstawach wniesiono o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego; o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym też kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu szczegółowo uargumentowano podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga musiała zostać uwzględniona, gdyż postawione w niej zarzuty okazały się uzasadnione.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż kontroli sądu w niniejszej sprawie poddano decyzję wydaną w postępowaniu nieważnościowym. W tym wypadku dokonanie oceny wydanej decyzji w zakresie zgodności z prawem podlega specyficznym zasadom, bowiem celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego punktu widzenia - czy decyzja jest dotknięta wadą kwalifikowaną, wskazaną w art. 156 § 1 k.p.a. Sprawa nie toczy się zatem w trybie zwykłym, lecz w trybie nadzoru, kiedy zupełnie wyjątkowo, wbrew wynikającej z art. 16 k.p.a. zasadzie trwałości decyzji ostatecznych, z enumeratywnie wyliczonych w ustawie przyczyn, można uznać decyzję ostateczną za dotkniętą tak ciężką wadą, iż zachodzi konieczność uznania jej za nieważną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 1998 r., II SA 456/98).
Wśród wad kwalifikowanych, stanowiących przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wymienia rażące naruszenie prawa, które skarżący wskazał jako podstawę stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji, stanowi kwalifikowaną postać naruszenia prawa i nie może być interpretowane w sposób rozszerzający. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego.
NSA zaznaczył (w wyroku z dnia 29.10.2020r., II OSK 1696/20), że wyeliminowanie z obrotu prawnego, poprzez stwierdzenie nieważności, decyzji naruszającej prawo ma sens tylko wtedy, gdy naruszenia, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., nawet o charakterze oczywistym, w dalszym ciągu, a więc w okresie postępowania o stwierdzenie nieważności, wywołują skutki niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie. O ile skutki o takim charakterze już nie występują, nie ma już, w dacie rozstrzygania postępowania nieważnościowego, podstaw do przyjęcia, że naruszenia, które niewątpliwie w dacie wydania decyzji wystąpiły, mają charakter rażący w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Zdaniem Sądu, w sprawie niniejszej nie można uznać, że proste zestawienie treści rozkazu personalnego z [...] maja 2017 r., z treścią przepisów obowiązujących w dacie jego wydania, wskazuje na rażące naruszenie prawa przez organ. Brak też podstaw do przyjęcia, że rozkaz ten wywołał skutki niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie.
Trafny jest zarzut skargi, że przyznanie skarżącemu mnożnika kwoty bazowej z kolumny oznaczonej literą B, będącego konsekwencją zakwalifikowania stanowiska dyżurnego jako stanowiska kierowniczego samodzielnego, nie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., i nie uzasadniało stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego.
Wychodząc z założenia, że stwierdzenie nieważności może nastąpić tylko wówczas, gdy mamy do czynienia z oczywistym i rażącym naruszeniem prawa, widocznym dla każdego prawnika bez konieczności dokonywania skomplikowanej analizy, należy uznać, że w analizowanej sprawie takie oczywiste naruszenie prawa nie nastąpiło, co więcej, nie miało charakteru rażącego.
Pomiędzy stanowiskami organów, orzekających w roku 2017 i w zaskarżonej decyzji zachodzi rozbieżność, czy zajmowane przez skarżącego stanowisko dyżurnego powinno być zaliczane do kategorii stanowisk kierowniczych bądź samodzielnych, a w konsekwencji czy można je zaliczyć do mnożnika wskazanego w pozycji B tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 roku Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego. Proste zestawienie powołanych przepisów nie daje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy zajmowanego przez skarżącego stanowiska dyżurnego nie można byłoby zakwalifikować jako stanowiska kierowniczego lub samodzielnego. Brak więc podstaw do uznania, że doszło do rażącego naruszenia prawa.
Jak zasadnie zauważył pełnomocnik skarżącego w skardze, zarówno pojęcie stanowiska kierowniczego, jak też samodzielnego, nie zostały zdefiniowane wprost, a tym samym ich definicję należy zrekonstruować w oparciu o wykładnię celowościową, funkcjonalną, jak też i systemową przepisów prawa.
Nie jest prawidłowe rozumienie stanowiska kierowniczego lub samodzielnego jako powiązanego wyłącznie z faktem otrzymywanego dodatku służbowego, gdyż byłoby sprzeczne m.in. z zarządzeniem nr 30 Komendanta Głównego Policji w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji, czy z zarządzenia nr 1173 Komendanta Głównego Policji w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji, obowiązkami wykonywanymi przez danych funkcjonariuszy i specyfikacją ich pracy.
Jak trafnie zarzucono w skardze, w braku definicji legalnej stanowiska kierowniczego lub też samodzielnego, nie budzi wątpliwości, że osoba mianowana na stanowisko dyżurnego zapewnia całodobowe funkcjonowanie komisariatu i wykonuje de facto obowiązki, które powinny być zakwalifikowane jako kierownicze lub też samodzielne. Wykonuje je bowiem pod nieobecność i w imieniu funkcjonariuszy, którym przysługują odpowiednie funkcje, wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia. Nie sposób bowiem wyobrazić sobie sytuacji, w której jednostka Policji nie miałaby przełożonego.
Co więcej, jak eksponuje się w skardze, stałoby to w oczywistej sprzeczności z językowym rozumieniem słowa "kierownicze", gdyby nie przyjąć, że obejmuje ono swoim zakresem także pełnienie funkcji przełożonego, co posiada legalną definicję. W treści zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 roku w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji, tj. w § 1 ust 1, przełożony zdefiniowany został jako policjant lub pracownik Policji uprawniony z racji zajmowanego stanowiska albo na podstawie odrębnego przepisu lub upoważnienia do kierowania przebiegiem służby lub pracy innego policjant lub pracownika Policji. W tym kontekście wskazać należy, iż pełnienie funkcji przełożonego – w związku z którąkolwiek z wymienionych wyżej przesłanek - powinno być zakwalifikowane jako stanowisko kierownicze.
Trafnie argumentuje się w skardze, że poszukiwania definicji pojęć wprost niezdefiniowanych przez prawodawcę dokonywać należy we wszystkich istniejących, a także w danym momencie obowiązujących przepisach prawa, zarówno powszechnie, jak też i wewnętrznie obowiązującego. Zignorowanie takiej wykładni prowadziłoby wprost do oderwania rozumienia pojęć od stanów faktycznych, zaś w analizowanym przypadku stanowiłoby o niedozwolonym zróżnicowaniu wynagrodzeń osób wykonujących te same obowiązki. Zarządzenie nr 1173 Komendanta Głównego Policji z dnia 10 listopada 2004 roku w sprawie organizacji służby dyżurnej w jednostkach organizacyjnych Policji konsekwentnie używa sformułowania "kierujący" w odniesieniu do dyżurnego, który z kolei zdefiniowany został w § 2 ust. 1 pkt 4 przywołanego aktu prawnego jako "policjant kierujący pracą na stanowisku kierowania". Stosownie do § 5 ust. 1 pkt 1 jednym z jego zadań jest zapewnienie natychmiastowej reakcji Policji na zgłoszone zdarzenie, które to zadanie funkcjonariusz realizuje między innymi poprzez "bieżące kierowanie będącymi w jego dyspozycji siłami i środkami jednostki Policji (§ 9 ust. 1 pkt 3), "podejmowanie decyzji i wydawanie poleceń w zakresie kompetencji określonych przez kierownika jednostki Policji oraz wynikających z odrębnych przepisów" (§ 9 ust 1 pkt 5) oraz "kierowanie siłami policyjnymi do czasu wyznaczenia policjanta odpowiedzialnego za prawidłową realizację zadań w związku z zaistniałym zdarzeniem (§ 9 ust. 1 pkt 7). Powyższy akt wewnętrzny jednoznacznie wiąże więc wykonywanie zadań dyżurnego z funkcją kierowniczą.
Zasadnie konkluduje pełnomocnik skarżącego, że aby móc zakwalifikować określone stanowisko do mnożnika stawki wymienionej w kolumnie oznaczonej literą B załącznika nr 1 do rozporządzenia musi być zakwalifikowane w grupach zaszeregowania od 8 do 14a. Podkreślić należy, iż skarżący zajmował stanowisko służbowe dyżurnego, zaszeregowane właśnie w grupie 8 uposażenia zasadniczego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 litego 2009 roku zmieniającego rozporządzenie w sprawach zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego.
Z uwagi na trafność zaprezentowanych w skardze zarzutów i ich uzasadnienia, Sąd podzielił argumentację o braku jakichkolwiek przesłanek umożliwiających stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2017r., w oparciu o treść art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Przesłanką stwierdzenia nieważności nie może stanowić spór co do wykładni przepisu prawa materialnego (vide: wyroki NSA z dnia 2 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 490/05 i 489/05).
Jak już zaznaczono, rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędny w wykładni, ale o niedopuszczalne przekroczenie prawa, dodatkowo w sposób jasny i niedwuznaczny. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd (powołany zresztą w skardze), że sama różnica rezultatów wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej, które w procesie stosowania prawa wymagają podjęcia decyzji o przyznaniu pierwszeństwa któregoś z nich, uniemożliwia uznanie oczywistości naruszenia prawa (vide: wyrok NSA z dnia 8 listopada 2018 roku, sygn. akt I OSK 1014/18).
Skoro zatem w kontrolowanej sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa, w znaczeniu zawartym w treści art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., zaskarżona decyzja okazała się nieprawidłowa i musiała zostać wyeliminowana z porządku prawnego.
Podczas ponownego rozpoznania sprawy organ będzie zobligowany wziąć pod uwagę powyższe rozważania dotyczące stosowania art.156 k.p.a. Ponadto organ będzie musiał sporządzić prawidłowe i wyczerpujące z perspektywy art.107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji i zważyć, że ochrona interesu publicznego nie może być przesłanką stwierdzenia nieważności rozkazu dotyczącego ustalenia wysokości uposażenia policjanta.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 i 205 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt.1) lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).