II SA/Wa 1782/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-03-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
informacja publicznaNIKwynagrodzeniesfera ad personamprawo dostępu do informacjidecyzja administracyjnakontrola sądowa

WSA w Warszawie uchylił decyzję Prezesa NIK o odmowie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wynagrodzenia zasadniczego konkretnego kontrolera, uznając, że takie dane nie są informacją publiczną, a organ powinien jedynie zawiadomić o braku podstaw do wydania decyzji.

Skarżący domagał się udostępnienia informacji publicznej w postaci wynagrodzenia zasadniczego konkretnego kontrolera NIK za określone miesiące. Prezes NIK odmówił, uznając informację za przetworzoną i wymagającą wykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego, a także argumentując, że dane te dotyczą sfery ad personam. WSA w Warszawie uchylił decyzję Prezesa NIK, ale z innej przyczyny – uznał, że żądane wynagrodzenie konkretnego pracownika nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy, a organ powinien jedynie zawiadomić o braku podstaw do wydania decyzji odmownej.

Sprawa dotyczyła wniosku o udostępnienie informacji publicznej w postaci wynagrodzenia zasadniczego (bez dodatków) kontrolera W. B. z Departamentu [...] NIK za styczeń w latach 2022-2024 oraz czerwiec 2024. Prezes Najwyższej Izby Kontroli odmówił udostępnienia tej informacji, uznając ją za informację przetworzoną, która wymaga wykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego. Organ argumentował, że udostępnienie danych o wynagrodzeniu konkretnego pracownika wymaga analizy i przetworzenia danych, co wiąże się z zaangażowaniem pracowników i dodatkowym czasem pracy, a także że takie dane dotyczą sfery ad personam i nie są informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Skarżący kwestionował te argumenty, wskazując na podejrzenia popełnienia przestępstwa i brak podstaw do żądania wykazania interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając jednak, że choć Prezes NIK jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, to żądane przez skarżącego wynagrodzenie zasadnicze konkretnego kontrolera nie stanowi informacji publicznej. Sąd uznał, że dane te dotyczą sfery ad personam i nie odzwierciedlają sposobu wydatkowania środków publicznych w związku z wykonywaniem zadań publicznych. W związku z tym organ powinien był jedynie zawiadomić wnioskodawcę o braku podstaw do wydania decyzji odmownej, a nie wydawać decyzję administracyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wynagrodzenie zasadnicze konkretnego pracownika, identyfikowanego z imienia i nazwiska, nie stanowi informacji publicznej, ponieważ dotyczy sfery ad personam i nie odzwierciedla sposobu wydatkowania środków publicznych w związku z wykonywaniem zadań publicznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć kontrolerzy NIK pełnią funkcje publiczne, to żądane wynagrodzenie zasadnicze konkretnej osoby nie jest informacją publiczną, gdyż dotyczy sfery ad personam. Informacja o wydatkowaniu środków publicznych jest publiczna, ale nie w odniesieniu do kwot wypłaconych konkretnej osobie. Organ powinien jedynie zawiadomić o braku podstaw do wydania decyzji odmownej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

u.d.i.p. art. 16 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Podstawa do odmowy udostępnienia informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 5 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Definicja osoby pełniącej funkcję publiczną.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 3 § 1 pkt 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Wymaga wykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego dla informacji przetworzonej.

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Definicja informacji publicznej.

u.d.i.p. art. 6

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Przykłady informacji publicznej.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o NIK art. 30 § 1

Ustawa o Najwyższej Izbie Kontroli

Zakres uprawnień kontrolerów NIK.

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądane wynagrodzenie zasadnicze konkretnego kontrolera NIK nie stanowi informacji publicznej, gdyż dotyczy sfery ad personam. Organ powinien jedynie zawiadomić o braku podstaw do wydania decyzji odmownej, gdy żądane dane nie są informacją publiczną.

Odrzucone argumenty

Informacja o wynagrodzeniu zasadniczym kontrolera NIK jest informacją przetworzoną wymagającą wykazania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego. Informacja o wynagrodzeniu zasadniczym kontrolera NIK jest informacją publiczną, ponieważ dotyczy wydatkowania środków publicznych.

Godne uwagi sformułowania

nie budzi wątpliwości, że Prezes NIK jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej nie można jednak uznać, że żądana przez skarżącego informacja... stanowi informację publiczną Tak sformułowany wniosek dotyka w sposób bezpośredni sfery ad personam i jako taki nie dotyczy informacji publicznej

Skład orzekający

Anna Pośpiech-Kłak

sprawozdawca

Joanna Kruszewska-Grońska

członek

Sławomir Fularski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że indywidualne wynagrodzenie pracownika organu publicznego nie jest informacją publiczną, a organ powinien jedynie zawiadomić o braku podstaw do wydania decyzji odmownej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żądania wynagrodzenia konkretnej osoby, a nie ogólnych danych o wydatkach na wynagrodzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego prawa do informacji publicznej, ale pokazuje jego granice w kontekście ochrony danych osobowych i sfery prywatnej pracowników. Wyjaśnia, kiedy żądanie informacji jest zasadne, a kiedy nie.

Czy wynagrodzenie pracownika NIK to tajemnica? Sąd administracyjny wyjaśnia granice dostępu do informacji publicznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1782/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-03-25
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-11-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Pośpiech-Kłak /sprawozdawca/
Joanna Kruszewska-Grońska
Sławomir Fularski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6480
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak (spr.), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Prezesa Najwyższej Izby Kontroli z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Prezesa Najwyższej Izby Kontroli na rzecz A. C. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Prezes Najwyższej Izby Kontroli, zw. dalej "Prezes NIK", decyzją z dnia [...] września 2024 r. nr [...], na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902), zw. dalej "u.d.i.p." oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), zw. dalej "k.p.a.", odmówił A. C., udostępnienia informacji publicznej wynagrodzenia zasadniczego (bez dodatku stażowego i innych składników) kontrolera W. B. Departamentu [...] NIK w styczniu w latach 2022 - 2024 i w czerwcu 2024.
W uzasadnieniu Prezes NIK wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2024 r. A. C. zw. dalej "wnioskodawcą" lub "skarżącym", złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wynagrodzenia zasadniczego (bez dodatku stażowego i innych składników) kontrolera W. B. z Departamentu [...] za miesiące styczeń w latach 2022-2024 oraz czerwiec 2024.
Z uwagi na charakter wnioskowanej informacji Prezes NIK uznał ją za informację publiczną przetworzoną, dotyczącą wydatkowania przez Najwyższą Izbę Kontroli, zw. dalej "NIK", środków publicznych w związku z działalnością Organu w zamkniętym okresie czasowym. Udostępnienie tej informacji wymaga wykazania przez wnioskodawcę istnienia szczególnie uzasadnionego interesu publicznego.
W związku z powyższym, pismem z dnia 16 sierpnia 2024 r. Najwyższa Izba Kontroli wezwała wnioskodawcę do przedstawienia dowodów na istnienie takiego interesu w terminie 14 dni od daty odebrania wezwania.
W odpowiedzi, pismem z dnia 2 września 2024 r., wnioskodawca zakwestionował konieczność wykazywania szczególnie uzasadnionego interesu publicznego, argumentując, że jest to pozbawione podstaw faktycznych i prawnych. Podkreślił, że udostępnienie tych informacji jest uzasadnione, ponieważ istnieją podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 231 § 2 k.k. w związku z przydzielaniem nagród osobom nieuprawnionym, w tym poprzez sporządzanie fałszywych wniosków do Prezesa NIK o przydzielanie nagród osobom fikcyjnie zaangażowanym w nagradzane kontrole.
Prezes NIK wskazał, że wnioskowana informacja ma charakter przetworzony w aspekcie technicznym i ilościowym, co potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2020 r. (sygn. akt I OSK 574/20). Na dzień złożenia wniosku, NIK nie dysponuje elektronicznym zestawieniem wynagrodzenia zasadniczego W. B. za lata 2022-2024, co oznacza, że konieczne jest zebranie i przetworzenie danych.
Nadmieniono, że pracownicy Wydziału Kadr muszą uzyskać dane od Biura Rachunkowości, co wymaga wystąpienia z prośbą o konkretne informacje płacowe. Zestawienie wynagrodzenia za okres dwóch lat wymaga stworzenia tabeli z odpowiednimi miesiącami i kwotami. Dodatkowo, zmiana systemu kadrowo-płacowego z Egerii na QNT komplikuje proces, ponieważ dostęp do danych w starym systemie jest ograniczony. Po zebraniu informacji, pracownicy Biura Organizacyjnego Wydziału Kadr muszą przeanalizować i zweryfikować dane, co wymaga konsultacji z odpowiednimi jednostkami organizacyjnymi. Następnie dane muszą zostać uporządkowane, a projekt odpowiedzi przygotowany zgodnie z wytycznymi wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Proces ten obejmuje kilka kroków, w tym: uzyskanie akceptacji bezpośredniego przełożonego na przekazanie projektu odpowiedzi do Departamentu Prawnego; po zaopiniowaniu przez Departament Prawny, projekt odpowiedzi jest przekazywany do Pełnomocnika ds. ochrony informacji niejawnych w celu akceptacji i podpisu przez Prezesa NIK; po uzyskaniu zwolnienia z tajemnicy kontrolerskiej, odpowiedź jest wysyłana do wnioskodawcy. Realizacja wniosku wymaga zaangażowania wielu pracowników z różnych jednostek oraz dodatkowego czasu pracy, co sprawia, że cały proces trwa kilka dni. Należy podkreślić, że sporządzenie zestawienia na podstawie wnioskowanych informacji nie jest jedynie działaniem technicznym, lecz także intelektualnym, wymagającym analizy i organizacji danych.
W świetle powyższego, zarzuty wnioskodawcy z dnia [...] września 2024 r., sugerujące, że żądane informacje mają charakter prosty, są - w ocenie Prezesa NIK - nieuzasadnione. Informacja prosta to taka, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w formie, w jakiej ją posiada, bez konieczności osobowego zaangażowania lub ponoszenia kosztów. Informacja przetworzona natomiast wymaga przeprowadzenia czynności analitycznych i organizacyjnych.
Dodatkowo, Prezes NIK odniósł się również do zarzutu wnioskodawcy, że w NIK miało dojść do podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 231 Kodeksu Karnego. Zaznaczył, że każdy obywatel, w tym pracownik NIK, ma obowiązek zgłosić takie podejrzenia do odpowiednich organów ścigania. NIK nie jest uprawniona do badania tych okoliczności.
W ocenie Prezesa NIK, wnioskodawca nie wykazał również szczególnie uzasadnionego interesu publicznego, co jest warunkiem udostępnienia informacji publicznej. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. interes publiczny musi być wykazany, aby uzasadnić udostępnienie informacji. Argument wnioskodawcy, że "przydzielanie nagród" mogło dojść do popełnienia przestępstwa z art. 231 § 2 k.k. poprzez przydzielenie nagród osobom nieuprawnionym, nie uzasadnia żądania wytworzenia nowej jakościowo informacji w stosunku do już istniejącej. W konsekwencji zestawienie wymaganych przez wnioskodawcę informacji nie jest równoznaczne ze stworzeniem możliwości wykorzystania uzyskanych danych dla realnej poprawy funkcjonowania administracji publicznej.
Co więcej, NIK stoi na stanowisku, że zindywidualizowana informacja o wynagrodzeniu konkretnego pracownika NIK, z podaniem jego imienia i nazwiska, nie jest tożsama z wnioskiem o udostępnienie informacji o wysokości środków z budżetu państwa przeznaczonych na wynagrodzenia, premie czy nagrody związane z wykonywaniem określonych funkcji w ramach zadań publicznych.
Zgodnie z orzecznictwem, informacją publiczną jest każda informacja dotycząca władz publicznych oraz innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie realizacji zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub Skarbu Państwa. Informacje te muszą być związane z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej i powinny być dostępne w formie pisemnej, dźwiękowej, wizualnej lub audiowizualnej. W demokratycznym państwie prawa, jak najszerszy katalog informacji powinien być przedmiotem kontroli społecznej (wyroki NSA z 31 maja 2004 r., OSK 205/04; WSA w Warszawie z 28 stycznia 2009 r., II SA/Wa 1542/08; z 12 października 2010 r., II SA/Wa 933/10; z 10 listopada 2010 r., II SAB/Wa 117/09).
Wniosek z dnia [...] sierpnia 2024 r. dotyczył jednak informacji o wysokości wynagrodzenia wypłaconego konkretnemu pracownikowi NIK, co bezpośrednio odnosi się do sfery ad personam. Tym samym, chociaż informacja o wydatkowaniu środków publicznych jest informacją publiczną, to wniosek o udostępnienie informacji o wysokości nagród i premii wypłacanych konkretnym osobom nie jest tożsamy z wnioskiem o udostępnienie informacji o wysokości środków przeznaczonych na te cele. Taki wniosek dotyczy bowiem kwot wypłacanych konkretnej osobie, co wskazuje na bezpośrednie odniesienie do sfery ad personam (wyroki NSA z 14 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1035/10; z 6 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3429/18; z 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 2710/17; z 18 września 2018 r., sygn. akt I OSK 2434/16; z 11 maja 2018 r., sygn. akt I OSK 1586/16; z 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1380/17).
W ocenie NIK, wykładnia pojęcia informacji publicznej nie pozwala na utożsamienie prywatnych danych pracownika z ogólnymi informacjami o wysokości środków finansowych przeznaczanych na działalność organu, co odnosi się do ciężarów publicznych określonych w art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. h u.d.i.p.
NIK jako administrator danych osobowych pracowników, ma obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa przetwarzanych danych. Zgodnie z art. 6 RODO, przetwarzanie danych musi opierać się na jednej z określonych przesłanek prawnych. W myśl art. 5 RODO, pracodawca powinien zapewnić, że przetwarzane dane są adekwatne i ograniczone do niezbędnego minimum w celu ich przetwarzania.
Z przepisów tych wynika, że udostępnianie danych dotyczących pracowników powinno odbywać się zgodnie z przepisami prawa, w określonym celu i zakresie. Informacje takie jak imię i nazwisko pracownika, związane z jego życiem zawodowym, mogą być udostępniane przez pracodawcę bez zgody pracownika. Natomiast informacje o wynagrodzeniu pracownika są traktowane jako dobra osobiste i powinny być objęte tajemnicą. Ujawnienie tych danych przez pracodawcę może prowadzić do zarzutu naruszenia dóbr osobistych pracownika.
Pracodawca jest zobowiązany do ujawnienia danych osobowych, w tym informacji o wynagrodzeniu, jedynie na żądanie organów ścigania, wymiaru sprawiedliwości, organów podatkowych, a także Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS).
Skargę na decyzję Prezesa NIK z dnia [...] września 2024 r. wniósł A. C.. Zaskarżonej decyzji w całości zarzucił naruszenie art. 61 Konstytucji w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 1 i 2 i art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 5 ust. 2 zdanie drugie u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji niezastosowanie, skutkujące nieudzieleniem prostej informacji publicznej oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, polegające na formułowaniu nieuprawnionych komentarzy, zamiast odniesienia się do istotnych twierdzeń strony i przedłożonych dowodów.
Wskazując na te zarzuty skarżący wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych.
W odpowiedzi na skargę Prezes NIK, podtrzymując dotychczasową argumentację, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Przepis art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zw. dalej "p.p.s.a.", określa w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu. Podkreślenia przy tym wymaga, że stosownie do art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ,z zastrzeżeniem art. 57a.
Dokonując oceny zasadności skargi na decyzję Prezesa NIK, Sąd uznał, że zasługuje ona na uwzględnienie, choć nie z powodów w niej wskazanych.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przesądzone zostało, że udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną, podobnie jak poinformowanie wnioskodawcy, że podmiot, do którego skierował on żądanie, nie ma informacji wskazanej we wniosku, lub że została ona udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, bądź gdy wnioskowane dane informacją publiczną nie są.
Przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ma zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenia postępowania i spełniony jest ponadto warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) oraz podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji). Brak jednego z tych elementów oznacza zakaz załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej. Jej przepisy nie znajdują bowiem wówczas zastosowania, a tym samym nie może być stosowany art. 16 u.d.i.p.
Jeżeli zatem wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą, lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienny tryb dostępu (por. wyrok NSA z 5 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 807/07).
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że Prezes NIK jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
W kontekście zaś przedłożonego wniosku, kluczowe zaś wywiedzenie, czy osoba zatrudniona na stanowisku kontrolera NIK jest osobą pełniącą funkcję publiczną w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W świetle wyroku Trybunału konstytucyjnego z dnia z dnia 20 marca 2006 r. sygn. akt K 17/05 oraz orzecznictwa sądów administracyjnych (por. wyroki NSA: z dnia 15 listopada 2013 r., sygn. akt I OSK 1044/13; z dnia 23 marca 2017r., sygn. akt I OSK 3074/15; z dnia 9 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 2130/15), użyte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pojęcie "osoby pełniącej funkcję publiczną" obejmuje każdą osobę, która ma wpływ na kształtowanie spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., tj. na sferę publiczną. W związku z tym za pełniące funkcje publiczne uznać należy osoby, które wykonują powierzone im przez instytucje państwowe lub samorządowe zadania i przez to uzyskują znaczny wpływ na treść decyzji o charakterze ogólnospołecznym. Cechą wyróżniającą takie osoby jest posiadanie określonego zakresu uprawnień pozwalających na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej. Wskazanie, czy mamy do czynienia z funkcją publiczną, powinno zatem odnosić się do badania, czy określona osoba w ramach instytucji publicznej realizuje w pewnym zakresie nałożone na tę instytucję zadania publiczne. Chodzi zatem o podmioty, którym przysługują kompetencje decyzyjne w ramach instytucji publicznej.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 maja 2020 r. sygn. akt I OSK 1949/19 wyraził pogląd, iż za osobę pełniącą funkcję publiczną należy uznać każdego, kto pełni funkcję w strukturach osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, jeżeli tylko funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
W świetle powyższego, za osoby pełniące funkcje publiczne w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. należy uznać pracowników zajmujących stanowiska i funkcje, których sprawowanie łączy się co najmniej z przygotowywaniem decyzji dotyczących innych podmiotów oraz pozwala na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej. Jednak dla prawidłowego zastosowania art. 5 ust. 2 u.d.i.p. koniecznym jest każdorazowe badanie zakresu uprawnień (obowiązków) osób, których dotyczy wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Nie ulega zatem wątpliwości, zdaniem Sądu, iż kontrolerzy NIK są osobami pełniącymi funkcje publiczne. Stosownie bowiem do art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli (Dz. U. z 2022 r., poz. 623), zw. dalej "ustawą o NIK", przeprowadzają oni kontrolę, w jej ramach ustalają stan faktyczny na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów (art. 35 ust. 1 ustawy o NIK), dokumentują ustalenia kontroli w aktach kontroli (art. 35a ust. 1 ustawy o NIK), sporządzają protokoły z przeprowadzenia czynności dowodowej (art. 35 b ust. 1 ustawy o NIK), przeprowadzają postępowanie dowodowe (art. 36-49 ustawy o NIK), przygotowują wystąpienie pokontrolne (art. 53 ustawy o NIK), które podpisuje kontroler prowadzący kontrolę (art. 53 ust. 4 ustawy o NIK).
Kontrolerzy NIK posiadają zatem zakres uprawnień, który pozwala na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej.
W ocenie Sądu, nie można jednak uznać, że żądana przez skarżącego informacja odnosząca się do kwot wypłaconych tytułem wynagrodzenia zasadniczego (bez dodatku stażowego i innych składników) kontrolerowi W. B. kontrolerowi Departamentu [...] NIK w styczniu w latach 2022-2024 i w czerwcu 2024, stanowi informację publiczną.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Ponieważ sformułowania te nie są zbyt jasne, należy przy ich wykładni kierować się art. 61 Konstytucji, zgodnie z którym prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
W związku z powyższym informację publiczną definiuje się jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Podkreśla się, że taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów, o ile dotyczy faktów i danych o charakterze publicznym (por. wyroki NSA: z dnia 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14; z dnia 29 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1574/19). O zakwalifikowaniu określonej informacji, jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu u.d.i.p., decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji.
Wniosek skarżącego z [...] sierpnia 2024 r. objęty zaskarżoną decyzją, nie spełnia powyższych wymogów, nie dotyczy bowiem sprawy publicznej w przedstawionym wyżej rozumieniu tego pojęcia.
Informacja o wydatkowaniu środków publicznych przez podmioty wykonujące zadania publiczne jest informacją publiczną, ponieważ jest informacją o działalności podmiotów w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, a w konsekwencji wysokość środków z budżetu państwa przeznaczanych na wynagrodzenia związane z wykonywaniem określonych funkcji w ramach realizowania zadań publicznych stanowi informację publiczną, skarżący, żądając informacji o tym jakie kwoty wypłacono tytułem wynagrodzenia zasadniczego w styczniu 2022-2024 i w czerwcu 2024, kontrolerowi Departamentu [...] NIK W. B., nie żądał jednak informacji o wydatkowaniu środków publicznych w związku z wykonywaniem zadań publicznych przez podmioty pełniące funkcje publiczne, lecz informacji o kwotach wypłaconych konkretnej osobie zatrudnionej na określonym stanowisku kontrolera NIK ww. Departamencie w styczniu 2022-2024 i w czerwcu 2024. Informacja taka nie odzwierciedla jednak wysokości środków z majątku publicznego wydatkowanych w związku z wykonywaniem określonych funkcji w ramach realizowania zadań publicznych, a wniosek o taką informację nie jest skierowany na uzyskanie wiedzy, w jaki sposób wynagradzana jest działalność związana z wykonywaniem określonej funkcji w ramach realizowania zadań publicznych, lecz zmierza do uzyskania wiedzy o kwotach wypłacanych konkretnej osobie.
Tak sformułowany wniosek dotyka w sposób bezpośredni sfery ad personam i jako taki nie dotyczy informacji publicznej (por. wyroki NSA z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1035/10; z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1380/17; z dnia 18 września 2018 r., sygn. akt I OSK 2434/16; z dnia 6 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 3429/18; z dnia 27 września 2019 r., sygn. akt I OSK 2710/17; z dnia 10 lipca 2020 r., sygn. akt I OSK 2623/19; z dnia 18 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 669/21 w których zakwestionowano publiczny charakter informacji ad personam).
Pytanie dotyczące wynagrodzenia zasadniczego wypłaconego kontrolerowi NIK, identyfikowanego z imienia i nazwiska za styczeń 2022-2024 i czerwiec 2024, które może być chociażby wypadkową np. potrącenia dokonywanego bez zgody, jak i za zgodą pracownika (kształtującego wynagrodzenie netto), nie jest pytaniem o wysokość środków z budżetu państwa przeznaczanych na wynagrodzenia związane z wykonywaniem określonych funkcji w ramach realizowania zadań publicznych i w istocie nie dotyczy jawności wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenie osoby zatrudnionej na danym stanowisku.
Przedmiotem tak sformułowanego wniosku nie jest zatem jawność wydatkowania środków publicznych na wynagrodzenia osoby zatrudnionej na stanowisku kontrolera NIK, lecz wynagrodzenie wypłacone konkretnej osobie - identyfikowalnej z imienia i nazwiska, czyli dochód uzyskiwany przez tę osobę fizyczną. Dla uzyskania informacji o sposobie wydatkowania środków publicznych nie jest natomiast konieczna znajomość wynagrodzenia wypłaconego konkretnej osobie w danym miesiącu.
Zatem żądanie zawarte we wniosku z [...] sierpnia 2024 r. nie może być traktowane jako tożsame z wnioskiem o udostępnienie informacji o wysokość środków z budżetu państwa przeznaczanych na wynagrodzenia związane z wykonywaniem określonych funkcji w ramach realizowania zadań publicznych. A skoro tak (wniosek o udostępnienie informacji nie odnosił się do informacji publicznej), to organ był zobowiązany jedynie do udzielenia stosownej odpowiedzi wnioskodawcy. Brak było natomiast podstaw do wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej na podstawie art.16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p., gdyż w tym przypadku przepisy te nie miały zastosowania.
Konkludując stwierdzić należy, że kryterium przedmiotowe zastosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej nie zostało w niniejszej sprawie spełnione.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ww. ustawy zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 200 zł uiszczoną tytułem wpisu sądowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI