II SA/Wa 1730/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o zwolnieniu funkcjonariuszki ze służby, uznając, że zastosowano niewłaściwą podstawę prawną.
Skarżąca, funkcjonariuszka SOP, została zwolniona ze służby na podstawie art. 102 ust. 4 ustawy o SOP po odmowie przeniesienia na niższe stanowisko. Sąd uznał, że zastosowana podstawa prawna była wadliwa, ponieważ funkcjonariuszka pozostawała już w dyspozycji Komendanta SOP, a przepisy te dotyczą sytuacji pełnienia służby na konkretnym stanowisku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie prawa materialnego.
Funkcjonariuszka K. B. została zwolniona ze służby w Służbie Ochrony Państwa (SOP) na podstawie rozkazu personalnego z dnia [...] maja 2024 r., który utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Podstawą zwolnienia był art. 102 ust. 4 ustawy o SOP, w związku z niewyrażeniem zgody na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe po likwidacji jej dotychczasowego stanowiska i braku możliwości wyznaczenia na równorzędne. Skarżąca zarzuciła wadliwość podstawy prawnej, argumentując, że od dnia [...] grudnia 2023 r. pozostawała w dyspozycji Komendanta SOP na mocy ostatecznego rozkazu, a nie pełniła służby na konkretnym stanowisku, co wyklucza zastosowanie art. 102 ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przychylił się do argumentacji skarżącej. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się naruszenia prawa materialnego, ponieważ powołane przepisy nie mogły stanowić podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariuszki pozostającej w dyspozycji. Sąd podkreślił, że rozkaz o przeniesieniu do dyspozycji był ostateczny, a rozkaz o zwolnieniu odnosił się do poprzedniego stanowiska. Wskazano, że w przypadku nieotrzymania propozycji innego stanowiska w ciągu 6 miesięcy pozostawania w dyspozycji, zwolnienie ze służby ma charakter obligatoryjny na podstawie art. 107 ustawy o SOP. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie mogą stanowić podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariusza pozostającego w dyspozycji, gdyż dotyczą sytuacji pełnienia służby na konkretnym stanowisku, które uległo likwidacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 102 ustawy o SOP reguluje przeniesienie funkcjonariusza z jednego stanowiska na inne, niższe, w przypadku likwidacji stanowiska i braku możliwości wyznaczenia na równorzędne. Funkcjonariusz pozostający w dyspozycji nie zajmuje już stanowiska, a jego sytuacja jest regulowana innymi przepisami, w tym art. 80 i art. 107 ustawy o SOP.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 132
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa o SOP art. 102 § ust. 4
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
ustawa o SOP art. 102 § ust. 2 pkt 4
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
ustawa o SOP art. 80 § ust. 3
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
ustawa o SOP art. 107
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
ustawa o SOP art. 80 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
Pomocnicze
ustawa o SOP art. 76 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe zastosowanie art. 102 ustawy o SOP jako podstawy prawnej zwolnienia funkcjonariusza pozostającego w dyspozycji. Brak wykazania przez organ, że stanowisko 'dyspozycja' lub komórka organizacyjna podczas pełnienia służby w dyspozycji uległa likwidacji lub zmniejszeniu stanu osobowego. Zwolnienie ze służby powinno nastąpić obligatoryjnie na podstawie art. 107 ustawy o SOP po 6 miesiącach pozostawania w dyspozycji bez propozycji innego stanowiska.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu opierająca się na art. 102 ust. 4 w zw. z ust. 2 pkt 4 ustawy o SOP jako podstawie zwolnienia.
Godne uwagi sformułowania
Organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego w zaskarżonej decyzji, bowiem powołane przez niego przepisy w świetle stanu faktycznego, nie mogą być podstawą materialnoprawną zwolnienia skarżącej ze służby. Komendant SOP w rozkazie o zwolnieniu ze służby odnosi się do poprzedniego stanowiska służbowego, z którego z dniem [...] grudnia 2023 r. został zwolniona. Powołana przez organ podstawa prawna zwolnienia ze służby dotyczy tylko takich sytuacji, kiedy funkcjonariusz SOP pełni służbę na konkretnym stanowisku, a nie w trakcie pozostawania w dyspozycji Komendanta SOP.
Skład orzekający
Andrzej Wieczorek
sprawozdawca
Danuta Kania
przewodniczący
Dorota Kozub-Marciniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia funkcjonariuszy ze służby w przypadku pozostawania w dyspozycji, w szczególności rozróżnienie między art. 102 a art. 107 ustawy o SOP."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Ochrony Państwa i interpretacji przepisów tej ustawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnoprawnych związanych ze stosunkiem służbowym funkcjonariuszy, a jej rozstrzygnięcie ma istotne znaczenie praktyczne dla osób w podobnej sytuacji.
“Sąd administracyjny uchyla zwolnienie funkcjonariuszki SOP: kluczowa była niewłaściwa podstawa prawna.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 1730/24 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-04-16 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-10-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/ Danuta Kania /przewodniczący/ Dorota Kozub-Marciniak Symbol z opisem 6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III OSK 1394/25 - Wyrok NSA z 2025-11-21 Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, Protokolant referent Marta Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] maja 2024 nr [...]. Uzasadnienie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej Minister/Organ) decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. (dalej decyzja) po rozpatrzeniu odwołania K. B.j (dalej funkcjonariuszka/Skarżąca) utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Służby Ochrony Państwa (dalej Komendant SOP) nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. (dalej rozkaz personalny z dnia [...] maja 2024 r.) o zwolnieniu Skarżącej ze służby w Służbie Ochrony Państwa (dalej SOP). Organ wskazał, że Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia [...] września 2023 r. Komendant SOP przeniósł Skarżącą ze stanowiska [...] Wydziału [...] Zarządu [...] do dyspozycji Komendanta SOP w związku z przewidywanym wyznaczeniem na inne stanowisko służbowe. Od wyżej powołanego Rozkazu Personalnego nr [...] z dnia [...] września 2023 r. Skarżąca złożyła do Ministra odwołanie wskazując, że z uwagi na wadliwości opisane w odwołaniu Rozkaz ten powinien zostać uchylony. Po uchyleniu przez Ministra zaskarżonego rozkazu personalnego, funkcjonariuszka powróciła na stanowisko [...] Wydziału [...] Zarządu [...], w którym pierwotnie pozostawała, aż do wejścia w życie z dniem [...] września 2023 r. decyzji nr [...] Komendanta SOP z dnia [...] sierpnia 2023 r. w sprawie wprowadzenia etatu czasu "P" SOP wprowadzającego istotne zmiany w strukturze organizacyjnej pionu [...]. Zmiany dotyczyły także obszaru byłego Wydziału [...] Zarządu [...], oraz zakresu zadań, ilości i liczebności wchodzących w jego skład komórek organizacyjnych. Wydział [...], w którym Skarżąca pełniła służbę został przekształcony w Sekcję oraz jednocześnie uległo likwidacji dotychczasowe stanowisko - [...] Wydziału, zajmowane przez ww. funkcjonariuszkę i zastąpione stanowiskiem - [...] Sekcji o niższym stopniu etatowym i niższej grupie uposażenia. W związku z powyższym uznano, że winien być uregulowany stosunek służbowy funkcjonariuszki po wprowadzeniu nowej struktury organizacyjnej SOP poprzez wyznaczenie jej na stanowisko służbowe lub przeniesienie do dyspozycji Komendanta SOP. Organ wskazywał, iż które z rozwiązań zostanie zastosowane, zależy od ponownego rozpatrzenia sprawy poprzez ocenę potrzeb służbowych i możliwości co do wyznaczenia funkcjonariuszki na stanowisko służbowe w aktualnej sytuacji kadrowo - etatowej. Po uchyleniu Rozkazu Personalnego [...] z dnia [...] września 2023 r., w dniu [...] grudnia 2023 r. przeprowadzono ze Skarżąca rozmowę kadrową udokumentowaną stosowną notatką ([...]). W jej trakcie poinformowano, że na dzień przeprowadzenia rozmowy, SOP nie dysponuje równorzędnym do dotychczas zajmowanego stanowiskiem tj. [...] wydziału, ani stanowiskiem szczebel niższym, tj. [...] wydziału. Skarżącej zaproponowano wyznaczenie na stanowisko niższe - [...] w Wydziale [...], z jednoczesnym obniżeniem wymiaru dodatku specjalnego. Skarżąca nie wyraziła zgody na objęcie tego stanowiska. W związku z odmową Komendant SOP Rozkazem Personalnym nr [...] z dniem [...] grudnia 2023 r. zwolnił Skarżącą ze stanowiska służbowego [...] Wydziału [...] Zarządu [...] i z dniem [...] grudnia 2023 r przeniósł do dyspozycji Komendanta SOP w związku z przewidywanym wyznaczeniem na inne stanowisko służbowe lub zwolnieniem ze służby. W uzasadnieniu do rozkazu Komendant SOP wskazał, że mając na uwadze doświadczenie, kwalifikacje, dotychczasowy przebieg służby, Skarżącej planuje przedłożyć propozycję innego stanowiska służbowego. Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. Skarżąca została zwolniona ze służby na podstawie art. 102 ust. 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa (Dz.U.2025.34 t.j. z dnia 10 stycznia 2025 dalej ustawa o SOP) z dniem [...] czerwca 2024 r. w związku z niewyrażeniem zgody na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe z powodu likwidacji dotychczas zajmowanego stanowiska oraz niemożności wyznaczenia na stanowisko równorzędne. Skarżąca odwołała się od Rozkazu Personalnego Komendanta SOP nr [...] dnia [...] maja 2024 r. Zarzuciła wadliwość podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Jej zdaniem Rozkaz Personalny nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. nie uwzględnia aktualnej sytuacji funkcjonariuszki czyli pozostawania w dyspozycji Komendanta SOP od dnia [...] grudnia 2023 r. Wskazała, że Rozkaz nr [...] o przeniesieniu jej do dyspozycji jest decyzją ostateczną, na którą nie wniosła odwołania. Zauważyła, że Komendant SOP w rozkazie o zwolnieniu ze służby odnosi się do poprzedniego stanowiska służbowego, z którego z dniem [...] grudnia 2023 r. został zwolniona. W jej ocenie do istniejącego stanu faktycznego nie mają zastosowania przepisy art. 102 ustawy o SOP, który określa, iż można zwolnić funkcjonariusza w przypadku, gdy nie wyraża zgody na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe w szczególności z tytułu likwidacji zajmowanego stanowiska służbowego, jeśli nie ma możliwości wyznaczenia go na stanowisko równorzędne. Uważa, że ta przesłanka nie została spełniona, co świadczy o wadliwości wydanej wobec niej decyzji. Wskazała, że w rozkazie o przeniesieniu do dyspozycji Komendanta SOP (Rozkaz Personalnym nr [...] z dniem [...] grudnia 2023 r.) poinformowano Skarżącą, iż na początku roku kalendarzowego (2024) dochodzi zazwyczaj do licznych zmian kadrowych, co poszerza możliwości w zakresie puli wolnych stanowisk. Jednakże żadne z licznych, zwalniających się stanowisk równorzędnych nie zostało mi zaproponowane. Organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności do decyzji, której skutek będzie realizowany w przyszłości. Uznała, że rygor natychmiastowej wykonalności musi mieć podstawę w stanie faktycznym sprawy i nie może powielać ogólników w postaci konieczności zastosowania czegoś, co świadomie i z premedytacją organ pominął. Powoływanie się na interes i dobro służby w przypadku zwalniania funkcjonariusza o dużym dorobku służby, doświadczeniu zawodowym i nienagannej służbie świadczy o istnieniu w formacji dysfunkcji, które miała wyeliminować zmiana organizacyjna. Minister zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta SOP nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. o zwolnieniu Skarżącej ze służby w SOP. Zgodnie z art. 102 ust. 2 pkt 4 ustawy o SOP, funkcjonariusza można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadku likwidacji zajmowanego przez niego stanowiska służbowego, jeżeli nie ma możliwości wyznaczenia go na stanowisko równorzędne. Jego zdaniem w świetle powyższego stanu prawnego Organ może - zgodnie z art. 102 ust. 2 pkt 4 ustawy o SOP - przenieść funkcjonariusza bez jego zgody na niższe stanowisko służbowe w przypadku likwidacji zajmowanego stanowiska, gdy nie ma możliwości mianowania go na inne równorzędne stanowisko. Uznał, że przeniesienie funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe może mieć miejsce wówczas, gdy kumulatywnie spełnione są dwie przesłanki: likwidacja zajmowanego stanowiska i brak możliwości mianowania na inne równorzędne stanowisko. Jego zdaniem Organ nie musi proponować funkcjonariuszowi bezpośrednio niższego stanowiska, powinien jednak wydać rozstrzygnięcie w oparciu o prawidłowo przeprowadzone postępowanie, zgodnie z przepisami K.p.a. Uznał, że równorzędnym stanowiskiem służbowym jest stanowisko zaszeregowane do tej samej grupy uposażenia zasadniczego i takiego samego stopnia etatowego (art. 80 ust. 3 ustawy o SOP). Wskazał, że zgodnie z art. 102 ust. 4 ustawy o SOP funkcjonariusz, który nie wyraził zgody na przeniesienie na niższe stanowisko z przyczyn, o których mowa w ust. 2, może być zwolniony ze służby. Uznał, że relacja, jaka zachodzi pomiędzy art. 102 ust. 2 pkt 4 i art. 102 ust. 4 ustawy o SOP. Daje możliwość fakultatywnego przeniesienia funkcjonariusza na niższe stanowisko służbowe, w przypadkach o których mowa w art. 102 ust.2 ustawy o SOP i nie wymaga to zgody funkcjonariusza, jeżeli spełniona zostanie jedna z przesłanek "47" wymienionych w ust. 2 pkt 1 do pkt 4. Uznał, że zgodnie z art. 102 ust. 4 ustaw o SOP brak zgody funkcjonariusza na przeniesienie na niższe stanowisko z przyczyn wskazanych w art. 102 ust. 2 ustawy o SOP może spowodować zwolnienie funkcjonariusza ze służby. Użycie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że rozwiązanie z funkcjonariuszem stosunku służbowego na powołanej podstawie ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Zdaniem Organu na gruncie przedmiotowej sprawy ziściła się przesłanka określona w art. 102 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 102 ust. 4 ustawy o SOP uzasadniająca zwolnienie Skarżącej. Wskazał, że decyzją Komendanta SOP nr [...] z dnia [...]sierpnia 2023 r. w sprawie wprowadzenia etatu czasu "P" SOP, stanowiącej załącznik do zarządzenia Komendanta SOP nr [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. w sprawie określenia regulaminu organizacyjnego SOP likwidacji uległo dotychczas zajmowane przez skarżącą stanowisko służbowe. Komendant SOP podjął działania mające na celu wyznaczenie ww. funkcjonariusz na równorzędne stanowisko służbowe, uwzględniając dotychczasowy przebieg służby ww., kwalifikacje oraz dotychczasowe doświadczenie zawodowe, jak również potrzeby służby i dwukrotnie przedłożył jej propozycję innego stanowiska służbowego. Komendant SOP stwierdził, że nie dysponował równorzędnym stanowiskiem, bowiem stanowiska [...] wydziałów zostały obsadzone. Skarżącej zaproponowano objęcie stanowiska o takim samym stopniu etatowym ([...]), jakkolwiek w niżej grupie uposażenia. Przypomniał, iż stosunek służbowy funkcjonariusza nie jest stosunkiem pracy, w którym strony mogą kształtować i modyfikować określone elementy tego stosunku (np. stanowisko, uposażenie, miejsce i czas pracy, zakres podporządkowania, dyspozycyjności) na zasadzie ich woli, a więc zasadzie równości podmiotów (pracownika i pracodawcy). Służba w SOP ma charakter stosunku administracyjnego, a więc takiego, w którym organ jednostronnie i władczo kształtuje sytuację prawną funkcjonariusza oraz przewiduje prawo dla właściwego przełożonego do dobierania sobie personelu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1788/14). Z tego właśnie względu art. 76 ust. 1 ustawy o SOP stanowi, że mianowanie będące źródłem stosunku służbowego, następuje na podstawie dobrowolnego zgłoszenia do służby. Konsensusu wymaga zatem jedynie zadecydowanie o przyjęciu do służby, a nie ustalenie warunków jej pełnienia. Oznacza to także dyspozycyjność funkcjonariusza, co z kolei nakazuje oceniać dopuszczalność jednostronnych zmian warunków służby funkcjonariusza według kryteriów zobiektywizowanych, uwzględniających mobilność i skuteczność Policji, Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca, zarzucając: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 102 ust. 4 w zw. z ust. 2 pkt 4, art. 80 ust. 3 ustawy o SOP, gdyż przedmiotowe przepisy w świetle stanu faktycznego sprawy nie mogą stanowić podstawy materialnoprawnej zwolnienia mnie ze służby w SOP. Jej zdaniem Organy obu instancji błędnie przyjęły, że podstawą prawną zwolnienia ze służby funkcjonariusza zwolnionego z zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesionego do dyspozycji Komendanta SOP (a więc nie zajmującego żadnego stanowiska służbowego) stanowi art. 102 ustawy o SOP. Wskazała, że przepis art. 102 ustawy o SOP reguluje sytuację przeniesienia funkcjonariusza z jednego stanowiska na inne - niższe stanowisko służbowe. Warunkiem zastosowania tego przepisu jest zajmowanie przez funkcjonariusza stanowiska służbowego. W niniejszej sprawie przepis ten nie może stanowić podstawy prawnej zwolnienia mnie ze służby, gdyż na podstawie ostatecznego rozkazu personalnego Komendanta SOP Nr [...] z dnia [...] grudnia 2023 r. Skarżąca została zwolniona ze stanowiska [...] Wydziału [...] Zarządu [...] i przeniesiona do dyspozycji Komendanta SOP. Rozkaz ten nie został zaskarżony, wskutek czego stał się ostateczny. Wskazała, że na dzień wydania rozkazu personalnego Komendanta SOP nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. o zwolnieniu Skarżącej ze służby w SOP była funkcjonariuszem w dyspozycji, nie zajmowała żadnego stanowiska służbowego. Skarżąca swoją tezę poparła argumentacją zawartą w wyrokach: WSA w Warszawie z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/WA 1504/05 i NSA z dnia 5 grudnia 2006 r., sygn. akt IOSK 474/06. Podniosła, że wyroki te dotyczyły funkcjonariusza Biura Ochrony Rządu, poprzednika prawnego SOP stan faktyczny oraz prawny w w/w sprawach był identyczny. Wskazała, że Sądy obu instancji, rozpoznające przedmiotową sprawę, konsekwentnie uznały, że przeniesienie funkcjonariusza do dyspozycji Szefa BOR rodzi obowiązek stosowania w odniesieniu do niego tych przepisów, które dotyczą instytucji dyspozycji, w tym w zakresie podstawy prawnej zwolnienia ze służby. Jej zdaniem Organy obu instancji nie oceniały ziszczenia się przesłanek ustawowych, wymienionych w przedmiotowych przepisach, gdyż dokonały wadliwego wyboru podstawy prawnej zwolnienia, upatrując jej w art. 102 ustawy o SOP. Jej zdaniem w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek dowodu na to, że organ przed wydaniem decyzji o zwolnieniu ze służby dokonał analizy kwalifikacji i doświadczenia zawodowego Skarżącej pod kątem możliwości wyznaczenia opisane wyżej stanowiska służbowe, a to oznacza, że postępowanie dowodowe nie zostało rzetelnie przeprowadzone. Jej zdaniem dopuszczając się wskazanych wyżej poważnych nieprawidłowości organy obu instancji naruszyły przepisy procesowe oraz zasadę praworządności wyrażoną w przepisach art. 6 k.p.a., art. 7 i art 77 § 1 k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP, co podważa zaufanie obywatela do organów państwa, wydających decyzje administracyjne. Jej zdaniem skoro zaniechano zbadania, czy można wyznaczyć Skarżącą na stanowisko równorzędne lub wyższe w Grupie Stanowisk Tymczasowych to decyzja o zwolnieniu ze służby była przedwczesna i nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. Jej zdaniem Komendant SOP działał w z góry powziętym zamiarze aby stanowiska równorzędnego lub wyższego nie zaproponować. Jej zdaniem organ odwoławczy nie badał samodzielnie sprawy, a jedynie przyjął ustalenia organu I instancji jako własne. W związku z powyższym wnosiła o uchylenie decyzji MSWiA Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. oraz poprzedzającego przedmiotową decyzję rozkazu personalnego Komendanta SOP nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. o zwolnieniu ze służby w SOP oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przedmiotem skargi jest decyzja MSWiA Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. utrzymująca w mocy rozkaz personalny z dnia [...] maja 2024 r. Komendanta SOP o zwolnieniu Skarżącej ze służby w SOP. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. z dnia 2 grudnia 2022 r., Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z dnia 8 lutego 2023r., Dz. U. z 2023 r., poz. 259 -zwaną dalej P.p.s.a."). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stan faktyczny sprawy został opisany szczegółowo powyżej i z tego powodu nie ma potrzeby szczegółowego ponawiania w/w opisu. Komendant SOP Rozkazem Personalnym nr [...] z dniem [...] grudnia 2023 r. zwolnił Skarżącą ze stanowiska służbowego [...] Wydziału [...] Zarządu [...] i z dniem [...] grudnia 2023 r przeniósł do dyspozycji Komendanta SOP w związku z przewidywanym wyznaczeniem na inne stanowisko służbowe lub zwolnieniem ze służby. W uzasadnieniu do rozkazu Komendant SOP wskazał, że mając na uwadze doświadczenie, kwalifikacje, dotychczasowy przebieg służby, Skarżącej planuje przedłożyć propozycję innego stanowiska służbowego. Rozkazem Personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. Skarżąca została zwolniona ze służby na podstawie art. 102 ust. 4 ustawy z dnia 8 grudnia 2017r. o Służbie Ochrony Państwa (Dz.U.2025.34 t.j. z dnia 10 stycznia 2025 dalej ustawa o SOP) z dniem [...] czerwca 2024 r. w związku z niewyrażeniem zgody na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe z powodu likwidacji dotychczas zajmowanego stanowiska oraz niemożności wyznaczenia na stanowisko równorzędne. Skarżąca odwołała się od Rozkazu Personalnego Komendanta SOP nr [...] dnia [...] maja 2024 r. Zarzuciła wadliwość podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Jej zdaniem Rozkaz Personalny nr [...] z dnia [...] maja 2024 r. nie uwzględnia aktualnej sytuacji funkcjonariuszki czyli pozostawania w dyspozycji Komendanta SOP od dnia [...] grudnia 2023 r. Wskazała, że Rozkaz nr [...] o przeniesieniu jej do dyspozycji jest decyzją ostateczną, na którą nie wniosła odwołania. Zauważyła, że Komendant SOP w rozkazie o zwolnieniu ze służby odnosi się do poprzedniego stanowiska służbowego, z którego z dniem [...] grudnia 2023 r. został zwolniona. W sprawie bezspornym jest, że Rozkazem Personalnym nr [...] z dniem [...] grudnia 2023 r. Komendant SOP zwolnił Skarżącą ze stanowiska służbowego [...] Wydziału [...] Zarządu [...] i z dniem [...] grudnia 2023 r przeniósł do dyspozycji Komendanta SOP. Wydając zaskarżony rozkaz personalny o zwolnieniu Skarżącej ze służby w Służbie Ochrony Państwa organ jako podstawę prawną powołał art. 102 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 102 ust. 4 ustawy o SOP. Zgodnie z powołanym przepisem, funkcjonariusza można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadku likwidacji zajmowanego przez niego stanowiska służbowego, jeżeli nie ma możliwości wyznaczenia go na stanowisko równorzędne. Stwierdzić należy, że organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego w zaskarżonej decyzji, bowiem powołane przez niego przepisy w świetle stanu faktycznego, nie mogą być podstawą materialnoprawną zwolnienia skarżącej ze służby. Stosownie do treści powołanego wyżej 102 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 102 ust. 4 ustawy o SOP Funkcjonariusza można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadku: 4) likwidacji zajmowanego przez niego stanowiska służbowego, jeżeli nie ma możliwości wyznaczenia go na stanowisko równorzędne. 4. Funkcjonariusz, który nie wyraził zgody na przeniesienie na niższe stanowisko z przyczyn, o których mowa w ust. 2, może być zwolniony ze służby. Tak więc funkcjonariusza można zwolnić ze służby w przypadku likwidacji komórki organizacyjnej, w której pełnił on służbę, jeżeli nie ma możliwości wyznaczenia go na stanowisko równorzędne. Należy zauważyć, że zaskarżony rozkaz personalny nie uwzględnia aktualnej sytuacji funkcjonariuszki, czyli pozostawania w dyspozycji Komendanta SOP od dnia [...] grudnia 2023 r. Rozkaz nr [...] o przeniesieniu Skarżącej do dyspozycji jest decyzją ostateczną, na którą nie wniesiono odwołania. Komendant SOP w rozkazie o zwolnieniu ze służby odnosi się do poprzedniego stanowiska służbowego, z którego z dniem [...] grudnia 2023 r. został zwolniona. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że skarżąca wcześniejszą decyzją organu, została przeniesiona do jego dyspozycji w związku z likwidacją dotychczas zajmowanego stanowiska. Wobec powyższego w dniu wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, pozostawała ona w dyspozycji. W żadnym razie natomiast nie wykazano, żeby to stanowisko, tzw. "dyspozycja", bądź komórka organizacyjna podczas pełnienia przez niego służby w dyspozycji, uległo likwidacji, bądź też zmniejszył się stan osobowy. Innymi słowy mówiąc, powołana przez organ podstawa prawna zwolnienia ze służby dotyczy tylko takich sytuacji, kiedy funkcjonariusz SOP pełni służbę na konkretnym stanowisku, a nie w trakcie pozostawania w dyspozycji Komendanta SOP. Instytucja przeniesienia do dyspozycji i dalsze postępowanie wobec funkcjonariusza pełniącego służbę w dyspozycji, ma zaś swoje szczegółowe uregulowania w ustawie. Według art. 80 ust 1. ustawy o SOP, Funkcjonariusz zwolniony albo odwołany z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego może być przeniesiony do dyspozycji Komendanta SOP, jeżeli przewiduje się wyznaczenie go na inne stanowisko służbowe lub zwolnienie ze służby. Taka też sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. Ponadto, stosownie do treści ust 4 tego artykułu okres pozostawania funkcjonariusza w dyspozycji nie może być dłuższy niż 6 miesięcy. Zatem, skoro nie wyznaczono skarżącej w okresie sześciu miesięcy na inne stanowisko służbowe, to ewentualne zwolnienie funkcjonariusza ze służby ma charakter obligatoryjny na podstawie art. 107 ustawy o SOP zgodnie z którym Funkcjonariusza zwalnia się ze służby w przypadku: 9) nieotrzymania propozycji innego stanowiska służbowego przez okres pozostawania w dyspozycji, o którym mowa w art. 80 ust. 1. Brzmienie tego przepisu nie budzi żadnych wątpliwości. Reasumując, organ administracji wydając zaskarżoną i poprzedzającą ja decyzję, dopuścił się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1a oraz art. 152 i 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI