II SA/Wa 1716/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ale przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, powołując się na ustawowe zwolnienie z opłat w sprawach ubezpieczeń społecznych.
Skarżąca K. C. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd uznał, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych strona jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych, dlatego wniosek o zwolnienie oddalił jako bezprzedmiotowy. Jednocześnie, ze względu na trudną sytuację materialną skarżącej, sąd przyznał jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wniosek K. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony skarżące działania lub bezczynność organów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych są ustawowo zwolnione z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Ponieważ sprawa dotyczyła decyzji w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia z ubezpieczeń społecznych, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został oddalony jako bezprzedmiotowy, gdyż zwolnienie nastąpiło z mocy prawa z chwilą wniesienia skargi. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie adwokata, sąd, analizując sytuację materialną skarżącej (dochód poniżej 600 zł netto w pięcioosobowym gospodarstwie domowym), uznał, że zostały spełnione przesłanki do przyznania prawa pomocy w tym zakresie i postanowił o wyznaczeniu adwokata.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek jest bezzasadny, ponieważ strona jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który zwalnia z kosztów sądowych strony skarżące działania lub bezczynność organów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Skoro zwolnienie ma charakter ustawowy, wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
ppsa art. 246 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Pomocnicze
ppsa art. 239 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
ppsa art. 258 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd postanawia o oddaleniu wniosku w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych (pkt 7).
u.e.r.f.u.s.
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawowe zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Trudna sytuacja materialna skarżącej uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Godne uwagi sformułowania
zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tej części przez stronę wniosek podlega oddaleniu.
Skład orzekający
Wojciech Wiktorowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Ustawowe zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz zasady przyznawania prawa pomocy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i materialnej skarżącej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 3/10
Sprawa dotyczy rutynowych kwestii proceduralnych związanych z prawem pomocy i kosztami sądowymi, bez nietypowych faktów czy przełomowych interpretacji prawnych.
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 1716/10 - Postanowienie WSA w Warszawie Data orzeczenia 2011-02-28 Data wpływu 2010-11-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Wojciech Wiktorowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 650 Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku Hasła tematyczne Prawo pomocy Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 246 par 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. z dnia 7 stycznia 2011 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić w niniejszej sprawie dla K. C. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie. Uzasadnienie K. C. wnioskiem z dnia 7 stycznia 2011 r., uzupełnionym kolejnym wnioskiem z dnia 9 lutego 2011 r., zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dokumentów źródłowych zawartych w aktach administracyjnych oraz tych złożonych przez skarżącą, wynika, że dochód w pięcioosobowym gospodarstwie domowym skarżącej, które prowadzi wraz z mężem i dziećmi (trzema pełnoletnimi synami), wynosi 706,29 zł brutto/534,25 zł netto. Źródłem zaś tego dochodu jest emerytura męża skarżącej (v. odcinek emerytury za miesiąc styczeń 2011 r.). Zarówno skarżąca, jak i jej dwaj starsi synowie nie pracują, natomiast najmłodszy syn jest uczniem szkoły ponadpodstawowej. Jako składniki majątku skarżąca wymieniła dom o pow. 200m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 86 ha. Nadto, złożyła kopie zaświadczeń z urzędu skarbowego, z których wynika, że ani ona, ani jej dzieci za 2009 r. nie deklarowali dochodu do opodatkowania. W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa ze skargi K. C., ponieważ przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja rozstrzygająca o prawie do świadczenia przewidzianego w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), a więc akt administracyjny ściśle dotyczący praw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tej części przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. W myśl art. 246 § 1 ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie ustalono, że źródłem utrzymania skarżącej i czterech, pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, osób jest kwota w wysokości poniżej 600 zł netto. Taka zaś sytuacja materialna dowodzi, że zostały spełnione przesłanki obligujące do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, postanowiono jak w pkt 2 sentencji.