Orzeczenie · 2025-05-16

II SA/WA 1694/24

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie

Miejsce

Warszawa

Data

2025-05-16

NSAAdministracyjneWysokawsa

komisje lekarskiezdolność do służbyinwalidztwofunkcjonariuszemerytsłużba wojskowaprawo administracyjnepostępowanie sądowoadministracyjne

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę S.B. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej (CKL) utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) dotyczące zdolności do służby oraz ustalenia inwalidztwa byłego funkcjonariusza Policji. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej zdolności skarżącego do służby, uznając, że zostało ono wydane bez podstawy prawnej. Kluczowym argumentem było to, że skarżący był już emerytem i nie pełnił służby w momencie wydawania orzeczeń, co wykluczało kompetencję komisji lekarskich do orzekania o jego zdolności do służby na podstawie skierowania organu emerytalnego. Sąd odrzucił skargę w pozostałym zakresie, dotyczącym ustalenia inwalidztwa i związku ze służbą, powołując się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym tego typu rozstrzygnięcia podlegają kontroli sądów powszechnych, a nie administracyjnych. Sąd podkreślił, że orzeczenia komisji lekarskich dotyczące zdolności do służby mają inny charakter niż te dotyczące ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą, które mają charakter wstępny i stanowią podstawę do rozstrzygnięć w postępowaniach przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie braku kompetencji komisji lekarskich do orzekania o zdolności do służby byłych funkcjonariuszy będących już na emeryturze oraz rozgraniczenie kognicji sądów administracyjnych i powszechnych w sprawach dotyczących inwalidztwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji byłego funkcjonariusza Policji, ale zasady dotyczące kompetencji organów i właściwości sądów mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy komisja lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych ma kompetencje do orzekania o zdolności do służby funkcjonariusza, który został już zwolniony ze służby i nabył prawa do emerytury?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, komisje lekarskie nie mają podstaw prawnych do orzekania o zdolności do służby emeryta, który nie jest już funkcjonariuszem.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że przepisy ustawy o komisjach lekarskich oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy wykluczają możliwość orzekania o zdolności do służby przez komisje lekarskie w stosunku do osób już zwolnionych ze służby i posiadających status emeryta, zwłaszcza gdy skierowanie pochodzi od organu emerytalnego.

Czy orzeczenie komisji lekarskiej dotyczące ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na orzeczenie w tym zakresie jest niedopuszczalna, a właściwe są sądy powszechne.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu, że orzeczenia komisji lekarskich dotyczące ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą mają charakter wstępny i nie podlegają samodzielnej kontroli sądu administracyjnego. Sprawy te należą do właściwości sądów pracy i ubezpieczeń społecznych w ramach postępowań o świadczenia odszkodowawcze, renty czy emerytury.

Czy ustalenia zagranicznej instytucji zabezpieczenia społecznego dotyczące stanu zdrowia są wiążące dla polskich komisji lekarskich w postępowaniu dotyczącym zdolności do służby?

Odpowiedź sądu

Nie zostało to rozstrzygnięte wprost, ale sąd wskazał na naruszenie przepisów przez polskie komisje, które nie uwzględniły właściwie stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Skarżący zarzucał nierozpatrzenie całości materiału dowodowego, w tym różnic w ustaleniach instytucji angielskiej. Sąd uznał skargę w części dotyczącej zdolności do służby za zasadną z innych przyczyn (brak kompetencji), ale wskazał na rażące naruszenie prawa przez wydanie orzeczeń bez podstawy prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Stwierdzono nieważność

Stwierdzono nieważność zaskarżonego orzeczenia CKL w części dotyczącej zdolności skarżącego do służby oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia RKL w tej części. Skargę w pozostałym zakresie odrzucono.

Przepisy (21)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga niedopuszczalna w zakresie dotyczącym ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności orzeczenia z powodu rażącego naruszenia prawa.

P.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności orzeczenia z powodu rażącego naruszenia prawa.

u.k.l. art. 21 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Uchylony przepis dotyczący orzekania o zdolności do służby emerytów.

u.k.l. art. 25 § ust. 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Określa przypadki kierowania do komisji lekarskiej (kandydaci, funkcjonariusze).

u.k.l. art. 25 § ust. 3

Ustawa z dnia 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Określa cele kierowania do komisji lekarskiej (ustalenie zdolności, inwalidztwa).

u.k.l. art. 27 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Określa kierowanie do komisji lekarskich funkcjonariuszy zwolnionych ze służby.

u.k.l. art. 27 § ust. 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2014r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych

Określa kierowanie do komisji lekarskich przez organ emerytalny w celu ustalenia aktualnej grupy inwalidzkiej.

u.z.e.f. art. 21 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin

Kompetencje komisji lekarskich do orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy, emerytów i rencistów.

rozp.k.s.z.s. art. 87 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z 16 września 2009r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Badania lekarskie przeprowadzone przez instytucję miejsca zamieszkania są wiążące dla komisji orzekających w Polsce.

rozp.2018r.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 11 października 2018r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa

Zastosowanie przepisów rozporządzenia do oceny zdolności do służby.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 18 września 2023r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służby Ochrony Państwa

Wykaz chorób i kategorii zdolności do służby.

u.o.P. art. 26

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji

Kompetencje komisji lekarskich do ustalania zdolności fizycznej i psychicznej do służby.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 239 § § 1 pkt 1 lit. d)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zwolnienia od kosztów sądowych.

u.z.e.f. art. 41 § ust. 1 pkt 1

Określa całkowitą niezdolność do służby w Policji.

k.p.a. art. 7