II SA/Wa 1684/24

II SA/Wa 1684/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-04-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-10-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski
Danuta Kania /przewodniczący sprawozdawca/
Izabela Głowacka-Klimas
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 16, art. 5 ust. 2,
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , Protokolant specjalista Monika Gieroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...], 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego R. D. kwotę 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi R. D. (dalej: "Skarżący") jest decyzja Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP", "organ II instancji") z dnia [...] września 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] października 2023 r., wysłanym na adres poczty elektronicznej, Skarżący zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej: "KWP", "organ II instancji") o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii/skanów sprawozdań kończących postępowania skargowe: [...] oraz [...]. Skarżący wniósł o przesłanie ww. informacji, na wskazany we wniosku adres e-mail bądź adres korespondencyjny.
W odpowiedzi na wniosek, KWP pismem z dnia [...] października 2023 r., odmówił udostępnienia wnioskowanych informacji. W treści pisma wskazał, że obowiązek sporządzania sprawozdań został nałożony na organ na podstawie § 10 Decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków w KWP w [...] i jednostkach Policji woj. [...] (ze zm.), a więc aktem kierowania wewnętrznego. Wobec powyższego sprawozdania te są dokumentami wewnętrznymi, które same w sobie nie stanowią informacji publicznej.
Na skutek skargi R. D. na bezczynność KWP w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 14 maja 2024 r. sygn. akt II SAB/Rz 28/24 zobowiązał Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do rozpoznania wniosku Skarżącego z dnia [...] października 2023 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku (punkt 1), stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt 2), zasądził od Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] na rzecz Skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (punkt 3).
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. KWP jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej nieudostępnionej w sposób wskazany w art. 7 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 u.d.i.p.
Nadto Sąd stwierdził, że wnioskowane Sprawozdania stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Podniósł, że akta postępowania skargowego prowadzonego przez Policję zawierają informacje o działalności tego organu. Notatki urzędowe funkcjonariuszy Policji, protokoły z przesłuchań świadków oraz wszelkie pisma urzędowe wychodzące z organu i wpływające do niego w związku z prowadzoną sprawą posiadają walor informacji publicznej. Dotyczą bowiem sfery faktów, zostały wytworzone w ramach sfery działalności organu administracji publicznej, zawierają informację o sposobie prowadzenia sprawy, etc. Stanowią więc, zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informację o sprawach publicznych. Przy czym warunkiem skorzystania z uprawnienia do uzyskania informacji w oparciu o przepisy u.d.i.p. jest skonkretyzowanie wniosku, które w rozpoznawanej sprawie miało miejsce. Skarżący sprecyzował bowiem jakiego dokumentu dotyczy jego żądanie poprzez podanie numerów wnioskowanego sprawozdania.
Wobec powyższego, jak wskazał Sąd, skierowanie do Skarżącego pisma z dnia [...] października 2023 r. o braku podstaw do uznania wnioskowanych informacji za informacje publiczne, nie stanowiło załatwienia wniosku z dnia [...] października 2023 r. KWP, pomimo zaistnienia przesłanek podmiotowych i przedmiotowych, nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej w czternastodniowym terminie określonym art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Nie wydał również decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Oznacza to, że KWP pozostaje w bezczynności, co z kolei uzasadniało orzeczenie o zobowiązaniu organu do załatwienia wniosku Skarżącego na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd zaznaczył przy tym, że stosownie do art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu m.in. w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.
Jednocześnie Sąd orzekł, że bezczynność KWP nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.), bowiem charakter wnioskowanych informacji mógł budzić wątpliwości co do ich zakwalifikowania jako informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Jednocześnie, biorąc pod uwagę terminowość załatwienia wniosku Skarżącego, Sąd nie stwierdził, aby organ działał w sposób wskazujący na lekceważenie Skarżącego oraz obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa.
Powyższy wyrok stał się prawomocny od dnia 14 czerwca 2024 r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] KWP w [...], na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572), dalej: "k.p.a.", oraz art. 5 ust. 2 w związku z art. 16 u.d.i.p., odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie: kserokopii/skanu sprawozdania kończącego postępowanie skargowe [...] oraz kserokopii/skanu sprawozdania kończącego postępowanie skargowe [...].
W uzasadnieniu KWP, powołując art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 47 Konstytucji RP wskazał, że powodem odmowy udostępnienia ww. informacji publicznej jest prawo do prywatności.
Odwołując się do poglądów orzecznictwa podniósł, że organ ma obowiązek ochrony chronionych prawem dóbr jednostki, w tym ochrony prawnej życia prywatnego, przed nieuzasadnioną ingerencją. Do prywatnej sfery życia zalicza się przede wszystkim zdarzenia i okoliczności tworzące sferę życia osobistego i rodzinnego. W przypadku kolizji dwóch konstytucyjnych praw - z jednej strony konstytucyjnego prawa do informacji, zagwarantowanego w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, z drugiej prawa do prywatności, określonego w art. 47 ustawy zasadniczej - nie można bezwzględnie przyznać priorytetu temu pierwszemu. Nie istnieje formuła zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji za wszelką cenę. Nie można również wykluczyć możliwości ingerencji w sferę prywatną za pomocą prawa do informacji publicznej.
Z tego powodu pogodzenie obu wartości konstytucyjnych, tj. prawa do informacji publicznej i prawa do prywatności, bez uszczerbku dla tego drugiego, może i powinno być zrealizowane poprzez anonimizację danych umożliwiających identyfikację osoby.
Zdaniem KWP, w przedmiotowej sprawie udostępnienie informacji ze sprawozdania kończącego postępowanie skargowe, zaewidencjonowanego w Rejestrze skarg i wniosków pod [...] oraz [...], mogłoby prowadzić do naruszenia prawa do prywatności osoby, która zainicjowała ww. postępowania skargowe. Co do zasady w takiej sytuacji organ powinien udostępnić informację po dokonaniu anonimizacji, która - w sposób realny a nie tylko pozorny - uniemożliwi identyfikację osób objętych żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Uzasadnioną wątpliwość co do skuteczności anonimizacji w przedmiotowym przypadku budzi jednak fakt, iż Skarżący wskazuje adres do korespondencji tożsamy z adresem osoby, która zainicjowała ww. postępowania skargowe i zmierza do uzyskania dokumentów z tych konkretnych postępowań. Zatem anonimizacja danych zawartych w sprawozdaniach nie zapewni osobom, których sprawa dotyczy, pełnej ochrony ich prywatności.
Podsumowując KWP wskazał, że powodem odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej jest brak możliwości pogodzenia prawa do informacji publicznej bez uszczerbku dla prawa do prywatności osób fizycznych będących stronami postępowania skargowego.
Pismem z dnia 26 sierpnia 2024 r. R. D. wniósł odwołanie od ww. decyzji podnosząc, iż zgodnie z zasadą jawności możliwe jest udostępnienie informacji publicznej w sposób nienaruszający wskazanych dóbr chronionych poprzez anonimizację danych wrażliwych. Zaznaczył, że we wniosku z dnia [...] października 2023 r. nie domaga się podania nazwiska oraz danych wrażliwych osoby składającej skargę oraz innych osób fizycznych.
Decyzją z dnia [...] września 2024 r. nr [...] KGP, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że podziela stanowisko przyjęte przez organ I instancji, bowiem za odmową udostępnienia sprawozdań kończących postępowanie skargowe przemawia ochrona dobra nadrzędnego, tj. prawa do prywatności osoby fizycznej.
Podkreślił, że w odniesieniu do wniosku o udostępnienie sprawozdań kończących postępowanie skargowe, rozpatrywanych przez KGP, zapadły orzeczenia przed sądami administracyjnymi (tj. Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie - sprawa o sygn. akt II SAB/Wa 429/22 oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym - sprawa o sygn. akt III OSK 20/23). Sądy te wskazały, że istnieje konflikt w kwestii uznawania jawności informacji publicznej w związku z faktem, że odnosi się ona do indywidualnej sprawy. Z tego względu koniecznym jest wzięcie pod rozwagę realizacji wniosków o udostępnienie informacji publicznej "w sprawie własnej" przez osoby trzecie, szczególnie w przypadku, gdy tożsame są dane osób wnioskujących oraz osób, których "sprawa własna" dotyczy. Tego typu sytuacja ma miejsce w przypadku aktualnie rozpatrywanego wniosku R. D.. Tożsamość adresów do korespondencji wnioskodawcy oraz osoby inicjującej postępowania skargowe powoduje, że anonimizacja częściowych danych pojawiających się w treści rzeczonych sprawozdań nie odniosłaby skutku zapewnienia ochrony prywatności osób, których postępowania skargowe dotyczą.
Z tych względów, zdaniem KGP, prawidłowe jest rozpatrzenie korespondencji Skarżącego poprzez odmowę udostępnienia wnioskowanych materiałów.
Pismem z dnia 30 września 2024 r. R. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję podnosząc, iż narusza ona prawo dostępu do informacji publicznej określone w art. 2 ust. 1 u.d.i.p.
W związku z powyższym Skarżący wniósł o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a także o zobowiązanie KWP w [...] do udostępnienia informacji publicznej,
2) przeprowadzenie dowodu z dokumentów - oględzin sprawozdań kończących postępowanie skargowe [...] oraz [...], co pozwoliłoby na kontrolę prawidłowości zaskarżonej decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z przyczyn określonych w art. 5 ust. 2 u.d.i.p.,
3) zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W motywach skargi Skarżący, odwołując się do poglądów orzecznictwa podniósł, że z zestawienia zasady jawności informacji publicznych oraz obowiązku ochrony prywatności, tajemnic przedsiębiorcy i danych osobowych osób fizycznych można wyprowadzić wniosek, że możliwe jest udostępnianie informacji publicznej w sposób nienaruszający wskazanych dóbr chronionych. Służy temu m.in. tzw. anonimizacja danych wrażliwych. W takim wypadku nie zachodzi potrzeba wydawania oddzielnej decyzji na podstawie art. 16 u.d.i.p., gdyż przepis ten może mieć zastosowanie tylko w przypadku odmowy udostępnienia informacji, a nie w przypadku jej udzielenia z zachowaniem zasady ochrony dóbr chronionych. Wydanie decyzji odmownej jest konieczne tylko wówczas, gdy istota żądanej informacji dotyczy żądania ujawnienia chronionych prawem danych wskazanych osób lub danych wrażliwych innych podmiotów. Organ oceniając, czy może ograniczyć się tylko do zanonimizowania danej informacji, czy też ma wydać w związku z tym decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej w tej części musi zdecydować, czy zanonimizowana informacja jest wprost objęta zakresem żądania wniosku, czy też pojawia się "przy okazji" udostępniania informacji publicznej.
W niniejszej sprawie takiej oceny organy Policji nie dokonały, natomiast z żądania Skarżącego w sposób jednoznaczny wynika, że nie chodzi mu o ujawnienie nazwisk osób składających skargi, lecz o wyniki przeprowadzonej kontroli.
W związku z tym Sąd powinien ocenić, poprzez zapoznanie się z żądanym dokumentem urzędowym, czy wydane decyzje znajdują faktyczne uzasadnienie i prawnie oraz czy istnieje możliwość udostępnienia dokumentu przy zastosowaniu anonimizacji danych wrażliwych.
W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko jak w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo wskazał, że Skarżący wystąpił z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w sprawie skargowej zainicjowanej skargą jego ojca W. D.. Skarżący jest zatem indywidualnie zainteresowany wynikiem tych postępowań skargowych a nie korzyścią dla Państwa i jego obywateli. Można zatem stwierdzić, że w sprawie zachodzi tzw. nadużycie prawa do informacji publicznej. Nie można bowiem przy pomocy ustawy o dostępie do informacji publicznej starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie.
Ponadto żądając udostępnienia kopii sprawozdania z postępowania skargowego Skarżący żąda de facto dokumentu wytworzonego przez organ Policji związanego z przedmiotowym postępowaniem skargowym, który łącznie z innymi dokumentami tworzy zbiór materiałów. Oznacza to, że Skarżący domaga się w istocie nie udostępnienia informacji publicznej, lecz uzyskania dostępu do tego zbioru. Żądanie udostępnienia akt sprawy jako zbioru materiałów nie jest natomiast wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), dalej: "p.u.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Oznacza to, że w granicach badanej sprawy sąd zobowiązany jest z urzędu, niezależnie od zarzutów skargi, dokonać pełnej oceny co do zgodności z prawem zaskarżonego aktu i w przypadku skargi na decyzję uwzględnić wszystkie zaistniałe w sprawie naruszenia, na które wskazano w art. 145 § 1 p.p.s.a. Skutkiem tego, jeżeli zaistnieją okoliczności z art. 156 k.p.a., sąd stwierdza nieważność zaskarżonego aktu w całości lub w części.
Kontrola zgodności z prawem decyzji administracyjnej musi przebiegać w określonej kolejności, bowiem stwierdzenie istnienia danego typu naruszeń może eliminować potrzebę ustalania istnienia innych wad. Stąd, w pierwszej kolejności sąd przeprowadza kontrolę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia istotnych wad powodujących jej nieważność. Ustalenie istnienia wady powodującej nieważność decyzji czyni bowiem dalszą kontrolę zbędną.
Przeprowadzona według wskazanych kryteriów ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta oraz utrzymana nią w mocy decyzja KWP w [...] z dnia [...] sierpnia 2024 r. obarczone są wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia ich nieważności - na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Zaskarżoną decyzją KGP utrzymał w mocy decyzję KWP z dnia [...] sierpnia 2024 r. odmawiającą Skarżącemu udostępnienia informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia [...] października 2023 r.
Zaznaczyć należy, że kwestię spełnienia kryterium podmiotowego i przedmiotowego ustawy o dostępie do informacji publicznej w sprawie z ww. wniosku przesądził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w prawomocnym wyroku z dnia 14 maja 2024 r. sygn. akt II SAB/Rz 28/24. Sąd stwierdził bowiem, że KWP w [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej znajdującej się jego posiadaniu (art. 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.d.i.p.), a nadto, że żądane przez Skarżącego informacje mają walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Oceną tą zarówno organ, jak i tutejszy Sąd, są związani na podstawie art. 153 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Stosownie do art. 16 ust. 2 u.d.i.p., do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji.
Uwzględniając powyższe należy zauważyć, że na gruncie u.d.i.p. wyróżnia się dwa etapy postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej o różnym stopniu sformalizowania.
W chwili wpływu do organu wniosku o udostępnienie informacji publicznej aktualizuje się obowiązek ustalenia, czy przedmiot wniosku rzeczywiście dotyczy informacji publicznej, czy żądane informacje znajdują się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy żądana informacja jest informacją prostą, czy przetworzoną, a także, czy jej udostępnienie nie podlega ograniczeniu ze względu na tajemnice prawnie chronione. Ustalenia te determinują dalszy tok postępowania oraz prawną formę załatwiania wniosku.
Jeżeli bowiem wniosek dotyczy informacji publicznej, a nie ma ustawowych ograniczeń w jej udostępnieniu, organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w drodze czynności materialno-technicznej. W tej sytuacji wniosek nie musi spełniać wymogów określonych w k.p.a. Wynika to z braku konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej, nie musi wykazać się jakimkolwiek uzasadniającym to interesem faktycznym lub prawnym. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., jako że na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów k.p.a. Minimalne wymogi dotyczące takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej. Niezbędne jest bowiem ustalenie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej.
Sposób procedowania ulega jednak zmianie w momencie "przejścia" do drugiego etapu postępowania, tj. gdy zaistnieją podstawy do wydania decyzji w oparciu o art. 16 u.d.i.p. Od tej chwili wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi spełniać wymogi określone w art. 63 k.p.a. Ustalenie, że istnieje podstawa do odmowy udostępnienia informacji publicznej (bądź umorzenia postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) skutkuje więc koniecznością wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych wniosku, jeżeli nie spełnia on wymagań ustalonych w przepisach prawa dla podania. W takiej bowiem sytuacji - z mocy art. 16 ust. 2 u.d.i.p. - do decyzji, a w konsekwencji i postępowania poprzedzającego jej wydanie, znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku znajduje uzasadnienie po dokonaniu powyższej analizy i uzewnętrznieniu zamiaru organu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz w przedmiocie umorzenia postępowania), bezwzględnie wymagać będą podpisu wnioskodawcy (własnoręcznego bądź elektronicznego) na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak powinien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. Zastosowanie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji odmownej oraz o umorzeniu postępowania oznacza, że k.p.a. ma zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. Podjęcie decyzji administracyjnej w sytuacji niepodpisania wniosku o udostępnienie informacji publicznej wykazuje natomiast cechy działania organu z urzędu, co w przypadku postępowania wszczynanego jedynie na wniosek oznacza wydanie decyzji dotkniętej wadą nieważności - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 758/16 i z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 1002/09, CBOSA).
Jeśli zatem, tak jak w przedmiotowej sprawie, KWP zamierzał wydać decyzję, to wniosek o udostępnienie informacji publicznej stanowił podanie, o którym mowa w art. 63 § 1 k.p.a., które to podanie (niezależnie od tego, czy utrwalone w postaci papierowej, czy elektronicznej) powinno zostać podpisane zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. podpisem własnoręcznym, kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (art. 14 § 1a i § 1d k.p.a.).
Z akt sprawy wynika tymczasem, że wniosek Skarżącego z dnia [...] października 2023 r. został wysłany pocztą elektroniczną w formie wiadomości e-mail. Wniosek ten,
z oczywistych względów, nie został więc własnoręcznie podpisany przez Skarżącego ani opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. W aktach sprawy brak jest wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez jego podpisanie, skierowanego do Skarżącego w trybie art. 64 § 2 k.p.a.
Oznacza to, że decyzja w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, w sytuacji niepodpisania wniosku, stanowi działanie organu z urzędu, co w przypadku postępowania wszczynanego jedynie na wniosek oznacza wydanie decyzji rażąco naruszającej prawo - art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a.
Powyższe stanowisko, zaaprobowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela i przyjmuje jako własne (por. wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt I OSK 873/15; z dnia 26 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 2534/16; z dnia 27 września 2017 r. sygn. akt I OSK 7/17; z dnia 18 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 758/16; z dnia 22 czerwca 2018 r. sygn. akt I OSK 2957/17; z dnia 18 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1742/18; z dnia 14 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 88/18, CBOSA).
Należy ponadto zaznaczyć, że w świetle przepisów u.d.i.p. wniosek o udostępnienie informacji publicznej można złożyć, kierując go w formie wiadomości e-mail na adres poczty elektronicznej, a zyskuje on walor podania w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a. dopiero z chwilą powzięcia przez organ zamiaru wydania decyzji, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Do wniosku takiego nie znajduje jednak zastosowania art. 63 § 1 zd. 3 k.p.a., zgodnie z którym, jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania.
W konsekwencji należy uznać, że decyzja KWP z dnia [...] sierpnia 2024 r. obarczona jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a., tj. wydana została z rażącym naruszeniem art. 104 k.p.a. oraz art. 16 w związku z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Wada ta nie została dostrzeżona przez KGP, który wydając decyzję z dnia [...] września 2024r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, rażąco naruszył również art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 3338/15; CBOSA).
Stwierdzona przez Sąd kwalifikowana wadliwość wydanych w sprawie decyzji uniemożliwiła dokonanie oceny merytorycznej zaskarżonej decyzji, a tym samym odniesienie się do zarzutów skargi. Przedwczesna jest bowiem w tej sytuacji ocena, czy prawidłowo organ odmówił udostępnienia informacji publicznej z powodów wskazanych w zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę ponownie w przypadku zamiaru wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, organ w pierwszej kolejności będzie zobowiązany wezwać Skarżącego do usunięcia braku formalnego wniosku o udostępnienie informacji publicznej w trybie art. 64 § 2 k.p.a. poprzez jego podpisanie. W zależności od uzyskanej odpowiedzi, organ podejmie dalsze czynności w sprawie stosownie do przepisów u.d.i.p.
Końcowo Sąd zauważa, że nie uwzględnił wniosku dowodowego zawartego w skardze. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Podnieść należy, że - wobec wskazanych powyżej zagadnień procesowych - w sprawie nie wystąpiły istotne wątpliwości, których wyjaśnienie byłoby konieczne przed wydaniem wyroku w sprawie. Ponadto dokumenty, co do których Skarżący wnioskował o przeprowadzenie z nich dowodu, zostały przedstawione przez organ jako cześć akt postępowania administracyjnego. W świetle zaś art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Wobec tego zbędne było wnioskowanie o przeprowadzenie dowodu z tych dokumentów.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi w wysokości 200 złotych, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., jak w punkcie 2 sentencji wyroku.