II SA/Wa 1662/06

II SA/Wa 1662/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-12-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bronisław Szydło /przewodniczący/
Jarosław Trelka
Przemysław Szustakiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
I OSK 505/07 - Wyrok NSA z 2008-07-30
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bronisław Szydło, Asesorzy WSA Jarosław Trelka, Przemysław Szustakiewicz (spr.),, Protokolant Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku za długoletnią służbę wojskową - oddala skargę -
Uzasadnienie
II SA/Wa 1662/06
UZASADNIENIE
Minister Obrony Narodowej działając na podstawie art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 178 ust. 1 oraz art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179 poz. 1750 z e zm.) decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. odmówił przyznania panu M. G. dodatku za długoletnią służbę wojskową. W uzasadnieniu organ wskazał, że Dyrektor Departamentu [...] Ministerstwa Obrony Narodowej, po rozpoznaniu wniosku strony z dnia 22 lutego 2005 r., decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. odmówił przyznania zainteresowanemu [...] dodatku za długoletnią służbę wojskową. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że [...] decyzją Ministra Obrony Narodowej Nr [...] (punkt 12) z dnia [...] grudnia 2001 r. został zwolniony z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesiony do rezerwy kadrowej Ministra Obrony Narodowej. Wobec powyższego, w zakresie kształtowania wysokości otrzymywanego przez niego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, od dnia 1 lipca 2004 r. miał zastosowanie przepis art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z tym przepisem żołnierze zawodowi pozostający po dniu 1 lipca 2004 r. w rezerwie kadrowej, otrzymywali uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne za czerwiec 2004 r., zwaloryzowane średniorocznym wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej, ustalonym w ustawie budżetowej na dany rok. Rozpatrując odwołanie zainteresowanego [...], Minister Obrony Narodowej decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. uchylił decyzję Dyrektora Departamentu [...] oraz odmówił przyznania [...] dodatku za długoletnią służbę wojskową. Uzasadniając decyzję wskazano, że wymieniony [...] pozostawał w rezerwie kadrowej Ministra Obrony Narodowej, zatem to ten organ administracji publicznej był właściwy do rozpoznania jego wniosku o przyznanie dodatku za długoletnią służbę wojskową. Wobec powyższego, zachodziła konieczność uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, jako podjętej przez organ niewłaściwy w sprawie. Natomiast, powołując się na przepis art. 178 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, odmówił przyznania dodatku za długoletnią służbę wojskową.
Wskutek wniesionej przez pana M. G. skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2006 r. (sygn. akt II SA/Wa 1872/05) stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że powołany w decyzji Ministra Obrony Narodowej przepis art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego nie uprawniał organu odwoławczego do orzekania co do istoty sprawy, rozstrzygniętej decyzją wydaną przez organ niewłaściwy, a więc decyzją nieważną. Zaskarżona decyzja Ministra Obrony Narodowej naruszała zasadę dwuinstancyjności postępowania, bowiem organ odwoławczy działał jednocześnie jako organ pierwszej instancji, przez co pozbawił skarżącego możliwości złożenia środka zaskarżenia. Wobec powyższego, Minister Obrony Narodowej ponownie rozpoznał wniosek pana M. G. z dnia 22 lutego 2005 r. o przyznanie dodatku za długoletnią służbę wojskową jako organ pierwszej instancji. Rozpatrując wniosek organ wskazał, że wejście z dniem 1 lipca 2004 r. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wymagało dostosowania sytuacji prawnych żołnierzy zawodowych, powstałych przed jej wejściem w życie, do warunków wynikających z jej postanowień. W związku z tym, w przepisach przejściowych, których celem jest uregulowanie wpływu nowej ustawy na stosunki powstałe pod działaniem ustaw dotychczasowych postanowiono, że organy wojskowe dokonają wyznaczenia żołnierzy zawodowych na stanowiska służbowe (art. 170 ust. 3 ustawy). Natomiast, odnośnie żołnierzy zawodowych przeniesionych do rezerwy kadrowej do dnia 30 czerwca 2004 r., w przepisach przejściowych postanowiono (art. 174 ust. 1 pkt 1 ustawy), że ta kategoria żołnierzy zawodowych pozostaje nadal w tej rezerwie, nie dłużej jednak niż do końca okresu, na jaki zostali przeniesieni. Oznacza to, zdaniem Ministra Obrony Narodowej, że rozstrzygając o prawie strony do dodatku za długoletnią służbę wojskową, należy mieć na względzie postanowienia zawarte w przepisach przejściowych, zawartych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, bezpośrednio kształtujących jego sytuację prawną. Chodzi tu o regulację zawartą w art. 178 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, wedle której żołnierze przeniesieni do rezerwy kadrowej przed dniem jej wejścia w życie, otrzymują od dnia 1 lipca 2004 r. uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne za czerwiec 2004 r., zwaloryzowane średniorocznym wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej ustalonym w ustawie budżetowej na dany rok. Powyższe regulacje prawne, wedle organu, w sposób wyczerpujący określiły zarówno status kadrowy pana M. G., jak też wysokość uposażenia zasadniczego oraz dodatków jakie, od dnia 1 lipca 2004 r. mu przysługiwały. W konsekwencji powyższego zapisu ustawowego, od dnia 1 lipca 2004 r. zainteresowanemu [...] przysługiwało wyłącznie uposażenie zasadnicze (według stopnia wojskowego oraz stanowiska służbowego) oraz dodatki do uposażenia, wypłacone w czerwcu 2004 r., zwaloryzowane wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej na 2004 r. Organ podkreślił, że w tym zakresie niedopuszczalne jest zatem "wyinterpretowanie" z treści art. 178 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, możliwości otrzymywania przez żołnierzy objętych dyspozycją tego przepisu, oprócz uposażenia należnego za czerwiec 2004 r. również uposażenia, czy też dodatków określonych w rozdziale 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
W dniu 9 maja 2006 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył pan M. G..
Minister Obrony Narodowej działając na podstawie art. 127 § 3 Kpa i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w sprawie zasadnicze znaczenie ma treść art. 178 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, ta regulacja wyklucza możliwość stosowania wobec żołnierzy znajdujących się z dniem 1 lipca 2004 r. w dyspozycji właściwego organu, w rezerwie kadrowej i w stanie nieczynnym stosowania rozwiązań zawartych w art. 80 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy z dnia 11 września 2003 r. Organ podkreślił także, iż treść art. 78 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych określa, że wysokość uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych jest uzależniona od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe. Stawki dla poszczególnych grup uposażenia zostały określone w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 maja 2004 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 135 poz. 1453 ze zm.). Oznacza to zdaniem Ministra Obrony Narodowej, iż żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie zasadnicze według stawek dla określonego stanowiska służbowego i tylko żołnierze zajmujący określone stanowiska służbowe mogą otrzymać dodatek za długoletnią służbę wojskową. Organ podkreślił, że uposażenie przyznawane żołnierzom zawodowym na podstawie nowych przepisów nie jest tożsame z uposażeniem przyznawanym im na mocy przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, a zatem i z tego wynika, iż stronie nie przysługuje dodatek do uposażenia zasadniczego.
W dniu 17 lipca 2006 r. skargę na powyższą decyzję złożył pan M. G.. Skarżący zarzucił Ministrowi Obrony Narodowej obrazę przepisów art. 71 ust. 1, art. 72 ust. 1 oraz art. 89 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 3 ust. 1 i art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a także § 24, § 25 w zw. z § 7 ust. 2 oraz § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r.(Dz. U. Nr 141 poz. 1497) w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych oraz art. 2 i 32 Konstytucji RP. Skarżący podniósł, że mimo przeniesienia do rezerwy kadrowej wykonywał on obowiązki służbowe, ponadto ze względu na treść art. 3 ust. 1 w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierze pełniący służbę wojskową mają prawo do pełnego uposażenia wraz dodatkami, co potwierdza także treść art. 72 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 11 września 2003 r., tak więc dodatek jak najbardziej jemu przysługuje. Tym bardziej, jak podkreślił skarżący, w sytuacji w jakiej znalazł się poprzez działania organów wojskowych, jego uposażenie jako [...] będzie równe uposażeniu [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona
Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.
Rozpatrywana pod tym względem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zarzuty skarżącego abstrahują od powstałego w wyniku nowelizacji pragmatyki wojskowej po 1 lipca 2004 r. stanu prawnego lub starają się wykazać wadliwość powstałej po tym dniu regulacji dotyczącej zasad uposażenia i przyznawania dodatków dla żołnierzy będących w rezerwie kadrowej Ministra Obrony Narodowej.
Należy zatem podnieść że w dniu 1 lipca 2004 r., tj. w dniu wejścia w życie znowelizowanej ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z 11 września 2003 r., skarżący pozostawał w rezerwie kadrowej Ministra Obrony Narodowej. Wobec tego, zgodnie z art. 174 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, po dniu 1 lipca 2004 r. pozostawał nadal w tej rezerwie. Natomiast, w zakresie wysokości uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, miał do tego [...] zastosowanie przepis art. 178 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z tą regulacją prawną, żołnierze pozostający w dniu 1 lipca 2004 r. w rezerwie kadrowej, otrzymywali od tego dnia uposażenie zasadnicze, wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne za miesiąc czerwiec 2004 r., zwaloryzowane średniorocznym wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej ustalonym w ustawie budżetowej na dany rok. Przepis powyższy jest po dniu 1 lipca 2004 r. jedynym przepisem regulującym uposażenie żołnierzy pozostających w dniu 1 lipca 2004 r. w rezerwie kadrowej. Jest zatem normą o charakterze lex specialis, której nie można interpretować w sposób rozszerzający.
Powyższa norma ma zastosowanie do żołnierzy znajdujących się w rezerwie kadrowej z dniem 1 lipca 2004 r. i zgodnie z zasadą interpretacji prawa lex specialis derogat legi generali ma pierwszeństwo w zastosowaniu przed przepisami ogólnymi normującymi zasady przyznawania uposażenia wraz z dodatkami dla żołnierzy zawodowych nie pozostających w rezerwie kadrowej z dniem 1 lipca 2004 r.
Trafnie zatem stwierdza organ w zaskarżonej decyzji, iż tak ukształtowany zapis ustawowy nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do wysokości przysługującego od dnia 1 lipca 2004 r. skarżącemu uposażenia zasadniczego, wraz z dodatkami o charakterze stałym. Było to uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, które skarżący otrzymał w czerwcu 2004 r., zwaloryzowane wskaźnikiem wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej (tj. podwyższone o 3%).
Użyte w przepisie art. 178 ust. 1 sformułowanie "otrzymują od tego dnia uposażenie zasadnicze, wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne za czerwiec 2004 r." odnosi się do dodatków należnych skarżącemu w czerwcu 2004 r. Inne rozumienie tych pojęć, jak to czyni w skardze skarżący, abstrahuje od istoty nowelizacji ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Należy także podnieść, że do dnia 30 czerwca 2004 r., zasady otrzymywania oraz wysokość uposażenia żołnierzy zawodowych były określone w ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 693 ze zm.) oraz aktów wykonawczych wydanych na jej podstawie. Żołnierze zawodowi otrzymywali uposażenie zasadnicze według stopnia wojskowego oraz według stanowiska służbowego (art. 11 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy), a także dodatki do tego uposażenia: kwalifikacyjny, specjalny oraz uzasadnione szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej albo miejscem pełnienia służby (art. 15 ustawy o uposażeniu żołnierzy). Ówczesny system uposażeń był dostosowany do ówczesnych zasad pełnienia służby wojskowej, umożliwiającej między innymi wyznaczanie żołnierzy na stanowiska służbowe zaszeregowane do wyższych stopni etatowych niż posiadany stopień wojskowy danego żołnierza.
Wprowadzenie ustawą z dnia 11 września 2003 r., z dniem 1 lipca 2004 r. nowych zasad pełnienia służby, dotyczy nie tylko innego rozumienia korpusów czy wyraźnego oddzielenia funkcji oficerskich od podoficerskich i podoficerskich od szeregowych, które uniemożliwia wyznaczenie żołnierza z jednego korpusu na stanowisko z innego korpusu, ścisłego oznaczenia stanowiska służbowego przewidzianego w etacie jednostki wojskowej dla żołnierza zawodowego z określonym stopniem wojskowym (stopniem etatowym), a także ustanowienia nowego dodatku za długoletnią służbę wojskową.
Z powyższego opisu jednoznacznie wynika, że nie ma możliwości bezpośredniego porównania "starego" i "nowego" systemu uposażeń, jak czyni to skarżący. Nie jest zatem dopuszczalne wywodzenie z treści art. 178 ust. 1 cyt. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych twierdzeń, iż zastosowane w tym przepisie sformułowanie "uposażenie zasadnicze należne z czerwiec 2004 roku" oznacza uposażenie zasadnicze funkcjonujące w systemie uposażeń od dnia 1 lipca 2004 r., a sformułowanie "wraz z dodatkami o charakterze stałym należne za czerwiec 2004 r." - oznacza również dodatki do uposażeń funkcjonujące od 1 lipca 2004 r. Nie ma także możliwości, jak tego sobie życzy skarżący, ani potrzeby dostosowywania uposażenia żołnierzy pozostających w rezerwie kadrowej w taki sposób aby zrównać je z uposażeniem żołnierzy wyznaczonych po dniu 1 lipca 2004 r. na stanowiska służbowe.
Sąd nie podzielił także stanowiska skarżącego dotyczącego naruszenia art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polski. Podkreślić tu należy, iż ustawodawca ma suwerenne prawo kształtować wynagrodzenia żołnierzy w zależności od przydzielonych im funkcji, zwłaszcza gdy zważy się, iż skarżący z dniem 1 stycznia 2002 r. został zwolniony z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i przeniesiony do rezerwy kadrowej Ministra Obrony Narodowej, co zazwyczaj skutkuje zwolnieniem żołnierza z zawodowej służby wojskowej i przeniesieniem go do rezerwy.
Sąd nie dopatrzył się także innych uchybień, ani naruszeń prawa w takim stopniu, aby skutkowały one uchyleniem, albo stwierdzeniem nieważności zaskarżonych decyzji i dlatego na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.