II SA/Wa 1547/21

II SA/Wa 1547/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-12-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Kwiecińska /przewodniczący/
Joanna Kruszewska-Grońska
Joanna Kube /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III OSK 731/22 - Postanowienie NSA z 2024-06-18
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 288
art. 8a
Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony  Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 153 w zw. z art. 170, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Protokolant referent Joanna Mazur po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi K.L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów ustawy uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ") decyzją
z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], na podstawie art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2020 r. poz. 723); zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową, odmówił wyłączenia stosowania wobec K. L. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.
Z akt sprawy wynika, że K. L. (dalej: "wnioskodawca", "skarżący") wnioskiem z dnia [...] lipca 2017 r. wystąpił do Ministra o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. We wniosku podniósł, że po pozytywnej weryfikacji w 1990 r. został przyjęty do służby w UOP, gdzie pełnił kolejne funkcje, ostatecznie funkcję p.o. [...] Zarządu Wywiadu. Następnie był [...] Agencji Wywiadu, a później [...] Agencji Wywiadu. Wskazał także, że przez cały okres służby był pozytywnie opiniowany,
a po dniu 12 września 1989 r. w sposób rzetelny i sumienny służył demokratycznej Polsce.
Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2019 r. Minister odmówił wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.
K. L. pismem z dnia [...] lipca 2019 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1569/19 uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] maja 2019 r.
Wyrok z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1569/19 stał się prawomocny od 23 czerwca 2020 r. i akta administracyjne wraz z orzeczeniem wpłynęły do organu 10 sierpnia 2020 r.
Z ustaleń organu wynika, że K. L. został zwolniony ze służby
w Agencji Wywiadu w dniu [...] lutego 2007 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość zweryfikowano z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c ustawy zaopatrzeniowej. Całkowity okres jego służby wynosi 27 lat, 7 miesięcy i 28 dni.
Z informacji Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej: "IPN") wynika, że wnioskodawca – w okresie od dnia [...] sierpnia 1980 r. do [...] lipca 1990 r. – pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa,
o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, co stanowi 10 lat.
Z kopii akt osobowych o sygn. [...] przekazanych za pismem
z dnia [...] kwietnia 2018 r. (znak: [...]) oraz z akt osobowych przekazanych w formie płyty CD za pismem z dnia [...] października 2020 r. znak: [...] przez IPN - nie wynika, aby K. L. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września
1989 r.
Organ ustalił także, że wnioskodawca – w okresie służby w Urzędzie Ochrony Państwa (dalej: "UOP") oraz Agencji Wywiadu (dalej: "AW") - rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w UOP oraz w AW. Był wielokrotnie awansowany zarówno w stopniu służbowym, jak i na stanowisku służbowym. Otrzymywał podwyższenie dodatku służbowego, przyznano mu dwie nagrody:
w 1995 r. Szefa UOP oraz w 2003 r. Szefa AW, został odznaczony w 1997 r. Srebrnym Krzyżem Zasługi oraz w 2003 r. Złotym Krzyżem Zasługi, a nadto posiada zaświadczenie potwierdzające pełnienie służby wywiadowczej za granicą w okresie od dnia [...] września 1991 r. do dnia [...] lipca 1992 r. w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury.
Organ uzasadniając decyzję z dnia [...] lutego 2021 r. podniósł, że na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz
2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.,
w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.
Przedmiotowy art. 8a ustawy zaopatrzeniowej w pierwszym rzędzie nakłada na organ obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 tego przepisu. Powyższe przesłanki są nieostre, co oznacza, że intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego.
Minister wskazał, że jego zadaniem w przedmiotowej sprawie było stwierdzenie, czy
w świetle zgromadzonego materiału dowodowego przesłanki można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek.
Wskazał, że K. L. pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez 10 lat, zaś całkowity okres jego służby wynosi 27 lat, 7 miesięcy i 28 dni, zatem wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa przez około 36% całego okresu służby. W ocenie Ministra, dziesięcioletni okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Dziesięcioletni okres służby nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością strona przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem.
K. L. nie podjął żadnych działań mających na celu usunięcie go z etatu ówczesnej organizacji państwa totalitarnego, lecz kontynuował karierę zawodową
w tej strukturze w charakterze funkcjonariusza, aż do momentu transformacji struktur formacji związanych ze zmianami ustrojowymi w Polsce. Pozostając zatem na tym etacie, wnioskodawca był częścią ww. formacji, z czego czerpał określone, wymierne korzyści.
Mając powyższe na uwadze, Minister stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, co potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie także w przedmiotowej sprawie.
Odnosząc się do analizy przesłanki uwzględnionej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ww. ustawy wskazał, iż nie kwestionuje rzetelnego wykonywania przez K. L. zadań
i obowiązków w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r.,
w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, tym samym przyjmuje spełnienie przez wnioskującego w niniejszej sprawie przesłanki stypizowanej w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej.
Ponadto podkreślił, że z analizy materiału dowodowego (kopia akt osobowych sygn. [...]), wynika, iż wnioskodawca utożsamiał się z ustrojem totalitarnym, co nie pozostaje bez znaczenia w kontekście dokonywania oceny, czy jego sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek, umożliwiający zastosowanie ww. przepisu.
Powołując się na dokumenty przekazane przez IPN, zwrócił uwagę na podanie wnioskodawcy z dnia [...] marca 1988 r., w którym wskazał cyt.: "Proszę
o rozpatrzenie prośby o przyjęcie do pracy w Służbie Bezpieczeństwa". Tym samym przyjęcie do Służby Bezpieczeństwa wynikało z inicjatywy strony podjętej w tym zakresie.
Ponadto K. L. w okresie służby na rzecz Służby Bezpieczeństwa otrzymywał podwyżki uposażenia zasadniczego, dodatku specjalnego oraz awansował zarówno w stopniu służbowym, jak i na stanowisku służbowym, a także został wyróżniony trzema odznaczeniami państwowymi, tj. w 1985 r. Brązową Odznaką "Za Zasługi w Ochronie Porządku Publicznego", w 1986 r. Brązowym Krzyżem Zasługi, w 1989 r. Srebrną Odznaką "Za Zasługi w Ochronie Porządku Publicznego" [zob. przebieg służby (pracy)].
Minister wskazał, że w opinii służbowej z dnia [...] lipca 1981 r. za okres od dnia [...] lipca 1980 r. do dnia [...] lipca 1981 r. wskazano, cyt.: "(...) Od [...] sierpnia 1980 r. został przeniesiony na stanowisko [...] w Wydziale [...] Służby Bezpieczeństwa, na którym to stanowisku pracuje do chwili obecnej. [...]. L. od początku pracy w Wydziale bardzo szybko zapoznał się z niezbędnymi przepisami dotyczącymi pracy operacyjnej, które przyswoił sobie w niezbędnym zakresie. Charakter pracy wynikający z ustawiania kadrowego szybko połączył
z wiedzą polityczną uzyskaną podczas studiów i po okresie pół roku można mu było już powierzyć wykonywanie samodzielne zadań operacyjnych przy określonym nadzorze przełożonych. W wykonywaniu tych zadań charakteryzuje go dynamika
i realna ocena zagrożeń na bazie wydarzeń krajowych. Na uwagę zasługuje fakt, że K. L. pracując w okresie najtrudniejszym dla Partii, państwa i aparatu prezentował właściwą postawę wykazując się dużą odpornością psychiczną (...). Podnosi swoją wiedzę w formach szkolenia zawodowego i samokształcenia. W pracy społeczno-politycznej zaangażowany (...). Dotychczasowa postawa i zaangażowanie
w pracę stanowi gwarancję, że tow. [...]. K. L. rokuje nadzieję na dobrego pracownika aparatu Służby Bezpieczeństwa".
Zdaniem Ministra, powyższe wskazuje, że K. L. był merytorycznym pracownikiem, a także funkcjonariuszem operacyjnym Służby Bezpieczeństwa, wykonującym najbardziej trudne zadania w ramach tej "formacji".
Ponadto, zwrócił uwagę na wniosek personalny z dnia [...] sierpnia 1984 r.,
w którym stwierdzono, cyt.: "(...) samodzielnie realizuje przedsięwzięcia operacyjne, wykazuje inteligencję, pomysłowość, duże poczucie odpowiedzialności, skrupulatność i dokładność w pracy. Prezentuje wysoki zasób wiedzy ogólnej
i politycznej. Zaangażowany w pracy społecznej. Jest zdyscyplinowany, lojalny wobec służby, koleżeński wobec współtowarzyszy pracy. Strona moralna - bez zastrzeżeń (...)".
W innym wniosku personalnym z dnia [...] czerwca 1983 r. wskazano, cyt.: "(...)
W dniu [...] sierpnia 1982 r. skierowany został na Roczne Studium Podyplomowe Departamentu [...] MSW. W nauce z przedmiotów operacyjnych i społeczno-politycznych osiąga bardzo dobre wyniki, dobry poziom wiedzy ogólnej, politycznej
i ekonomicznej (...) Posiada umiejętności organizacji pracy własnej i w kolektywie. Pełni funkcję [...]. Postawa ideowo - moralna bez zastrzeżeń. Zasługuje na mianowanie funkcjonariuszem stałym".
Minister dodatkowo nadmienił, że w przekazanej dokumentacji IPN znajduje się dyplom wnioskodawcy z dnia [...] lipca 1983 r. potwierdzający uczestnictwo
w Studium Podyplomowym [...] w roku 1982/83.
Organ, biorąc powyższe pod uwagę stwierdził, że przełożeni K. L. byli zadowoleni z jego pracy, a także cenili go jako funkcjonariusza tejże "formacji". Ponadto inwestowano w niego, kształcił się, podnosił swoje kwalifikacje zawodowe, dążył do rozwoju kariery w przedmiotowej "organizacji".
W innej przekazanej dokumentacji przez IPN, tj. w ankiecie osobowej z dnia [...] marca 1980 r., widnieje zapis, że K. L. był członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej od 1976 r. oraz był członkiem Związku Socjalistycznej Młodzieży Polskiej od 1971 r.
W uzasadnieniu wniosku personalnego (str. Akt [...]) wskazano, cyt.: " (...)
W okresie wydarzeń 1980/81 reprezentował poglądy tożsame z linią obowiązującą pracowników organów bezpieczeństwa. Tow. L. jest aktywnym członkiem PZPR (...)."
W przekazanych dokumentach znajduje się również opinia partyjna z sierpnia 1984 r. za okres: sierpień 1983 - sierpień 1984 r., w której stwierdzono cyt.: "(...) Uczęszczał na seminaria i prowadził zajęcia szkoleniowe w POP, które były bardzo wysoko ocenione przez Egzekutywę Wydziału. Wywiązuje się z obowiązków statusowych członka partii. Regularnie uczęszcza na zebrania partyjne, często zabiera głos
w dyskusjach prezentując wysoki poziom wiedzy ogólnej oraz właściwą postawę polityczną (...), z obowiązków służbowych wywiązuje się dobrze realizując samodzielne przedsięwzięcia operacyjne. Pełni z wyboru funkcję [...] Zarządu Zakładowego TPPR przy Departamencie [...], wykazując aktywność i własną inwencję w pracy społecznej. Jest zdyscyplinowany, skromny i taktowny. Jest lubiany przez kolektyw. Strona moralna nie budzi zastrzeżeń".
Organ wyraził przekonanie, że członkostwo w PZPR było zindywidualizowanym zaangażowaniem się w działalność typowo charakteryzującą ustrój państwa totalitarnego. Skoro wnioskodawca wyrażał chęć przystąpienia do PZPR to niewątpliwie nawiązał on ówcześnie nie tyko stosunek prawny w ramach służby państwowej, lecz identyfikował się z realizowanymi przez ten ustrój zadaniami i funkcjami zaś jego aktywność zawodowa nie ograniczała się do zwykłych, standardowych działań podejmowanych w aparacie organizacyjnym państwa totalitarnego. Głównym zadaniem zaś ZSMP była indoktrynacja młodzieży
i przygotowanie jej do przyszłej kariery w Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR).
Minister, mając powyższe na uwadze wskazał, że przedmiotowa postawa związana z pełną identyfikacją z ustrojem Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, nie kwalifikuje sprawy jako szczególnie uzasadnionego przypadku. W takiej sytuacji, argumenty wnioskodawcy dotyczące rzetelnego wykonywania obowiązków służbowych, otrzymywania pozytywnych opinii służbowych oraz nagród, a także sam charakter zadań realizowanych w jednostkach organizacyjnych Urzędu Ochrony Państwa oraz Agencji Wywiadu i wynikające z niego zaistnienie sytuacji stanowiących zagrożenie życia i zdrowia, nie mają znaczenia w przedmiotowej sprawie w kontekście charakteru służby strony na rzecz państwa totalitarnego.
W związku z powyższym uznał, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona przesłanka dopuszczalności wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a wskazana w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej. Za kluczową w sprawie okoliczność przyjął, że wnioskodawca realizował zadania na rzecz totalitarnego państwa przez okres 10 lat, co stanowi około 36% ogółu jego służby. Ponadto uwzględnił fakt, że wnioskodawca przejawiał postawę charakterystyczną dla ustroju państwa totalitarnego, z którym ewidentnie się utożsamiał. W konsekwencji organ przyjął, że przedmiotowa sprawa nie stanowi szczególnie uzasadnionego przypadku, pozwalającego na skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a tejże ustawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. L. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2021 r. wniósł o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.) poprzez brak uwzględnienia oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych
w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1569/19 uchylającego decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych nr [...] z dnia [...] maja 2019 r.,
2) art. 8a ustawy zaopatrzeniowej poprzez błędną wykładnię polegającą na ustaleniu, że obie przesłanki wymienione w tym przepisie muszą być spełnione łącznie w celu wyłączenia stosowania 15c, art. 22a i art. 24a ustawy emerytalnej oraz błędną wykładnię pojęcia "szczególnie uzasadniony przypadek",
2) przepisów: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 k.p.a.
Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Organ błędnie odkodował bowiem normę art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Nie zebrał także w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, jak również nie ocenił sprawy w jej całokształcie. Skarżący podważył skuteczność odwołania się przez organ do fragmentów ankiet personalnych oraz do przynależności do PZPR i TPPR, jako świadczących o jego zaangażowaniu w realizowanie charakterystycznych dla ustroju państwa totalitarnego jego zadań i funkcji. Same fragmenty ankiet personalnych nie świadczą bowiem jeszcze o działaniach zmierzających do budowy państwa totalitarnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] o odmowie wyłączenia stosowania wobec K. L. art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej została wydana w następstwie uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1569/19, który uchylił decyzję Ministra
z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Sąd był obowiązany dokonać oceny zaskarżonej decyzji w kontekście art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W pojęciu "ocena prawna" mieści się wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego, która zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych
i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości, w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 2101/11, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a zatem zarówno organ administracji, jak i sąd, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej i zaleceń zawartych w prawomocnym wyroku (por. wyrok NSA z dnia 1 września 2010 r., sygn. akt I OSK 920/10, publ. LEX 745376).
Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, czyniącej pogląd sądu nieaktualnym, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Powyższe przesłanki nie zaistniały po uprawomocnieniu się ww. wyroku WSA w Warszawie z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1569/19.
W niniejszej sprawie znajduje również zastosowanie art. 170 p.p.s.a., zgodnie z którym orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych, także inne osoby.
W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, wydając zaskarżoną decyzję organ nie uwzględnił w pełni oceny prawnej zawartej w wyroku z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1569/19 i nie zrealizował sformułowanych w nim wytycznych co do dalszego postępowania. Należy zatem zarzucić organowi naruszenia art. 153 w związku z art. 170 p.p.s.a.
Sąd w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 1569/19 przyjął, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji nie dokonał analizy tego, czy w sprawie nie wystąpił "szczególnie uzasadniony przypadek" obalający domniemanie służby charakteryzującej się zindywidualizowanym zaangażowaniem w działalność bezpośrednio ukierunkowaną na realizowanie ustrojowo zdeterminowanych zadań
i funkcji właściwych państwu totalitarnemu.
Zdaniem Sądu orzekającego w przedmiotowej sprawie, nadal aktualny pozostaje zarzut dowolności, ponieważ z uzasadnienia zaskarżonej decyzji uznaniowej nie wynika, aby wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie było ich logiczną konsekwencją.
Minister, wbrew zaleceniom Sądu, nie dokonał wszechstronnej, wyczerpującej
i przekonującej oceny zaistnienia w przedmiotowej sprawie "szczególnie uzasadnionego przypadku", w szczególności całkowicie zignorował materiały przesłane z formacji, w której skarżący służył po dniu 12 września 1989 r.
W szczególności, pominął fakt, że skarżący jako oficer UOP, a następnie AW, pełnił służbę w szczególnych warunkach. W związku z pełnieniem służby z narażeniem życia i zdrowia uzyskał podwyższoną emeryturę. Był awansowany w stopniach
i stanowiskach. W 1995 r. otrzymał nagrodę Szefa UOP, a w 2003 r. Szefa Agencji Wywiadu. Zaś w 1997 r. został odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi, a w 2003 r. Złotym Krzyżem Zasługi.
Podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, zgodnie z którym minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).
Wydając decyzję odmowną w oparciu o ww. przepis, pomimo zobowiązania, organ nie rozważył w sposób wszechstronny i rzetelny wszystkich okoliczności sprawy, a w konsekwencji naruszył zasady procesowe, wymienione w art. 7, art. 77
§ 1, art. 78 k.p.a. i art. 80 k.p.a. Uzasadnienie tej decyzji nie spełnia wymogów z art. 107 § 3 w związku z art. 11 i art. 8 k.p.a.
W zaskarżonej decyzji organ wskazał, że osiągnięcia odnotowane przez K. L. po dniu 12 września 1989 r. nie mają znaczenia w przedmiotowej sprawie, ponieważ wyłączenie stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej nie było możliwie ze względu na identyfikowanie się wnioskodawcy z ustrojem PRL, jego postawę wobec ówczesnego systemu państwowego
i zaangażowanie w służbę oraz brak spełnienia przesłanki z art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej.
Zdaniem Sądu, motywy, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji, nie są wystarczające do przyjęcia, że ocena zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku, umożliwiającego zastosowanie wobec skarżącego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, została dokonana w granicach uznania administracyjnego. Ocena materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie została bowiem dokonana
w sposób wybiórczy i jednostronny, a użyta w zaskarżonym rozstrzygnięciu argumentacja nie jest ani przekonywująca, ani adekwatna.
Zdaniem Sądu, w oderwaniu od realiów prawnych sprawy i wskazówek interpretacyjnych, wynikających ze stanowiska wyrażonego w wyroku sądu administracyjnego, pozostają zawarte w zaskarżonej decyzji uwagi Ministra dotyczące światopoglądu skarżącego, mające wynikać m.in. z członkostwa w PZPR
i ZSMP i wysnuwane na tej podstawie domniemania. To nie kwestia światopoglądu stała się bowiem powodem pozbawienia skarżącego świadczeń emerytalnych
w pełnej wysokości, więc nie może ona przesądzać o możliwości zastosowania wobec skarżącego dobrodziejstwa art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.
Organ, oceniając przebieg służby skarżącego przed 1989 r., wskazał, że skarżący utożsamiał się z ustrojem totalitarnym, był merytorycznym pracownikiem,
a także funkcjonariuszem operacyjnym wykonującym najbardziej trudne zadania
w tej formacji. Na dowód czego odwołał się do opinii służbowej z dnia [...] lipca 1981 r. za okres od dnia [...] lipca 1980 r. do dnia [...] lipca 1981 r., wniosku personalnego
z dnia [...] czerwca 1983 r. oraz z dnia [...] sierpnia 1984 r., a także dyplomu
z dnia [...] lipca 1983 r. potwierdzającego uczestnictwo w Studium Podyplomowym [...] w roku 1982/83.
Organ nie poczynił jednak żadnych, bardziej szczegółowych ustaleń dotyczących tej działalności strony. Na podstawie przywołanej dokumentacji nie można jednoznacznie stwierdzić, że realizowane przez skarżącego przed 1989 r. zadania należy oceniać negatywnie z punktu widzenia aksjologii demokratycznego państwa prawnego i chronionych przez to państwo praw słusznie nabytych do zaopatrzenia społecznego.
Zwrócić należy uwagę, że przepisy k.p.a., normujące materię postępowania dowodowego, nie posługują się pojęciem domniemania, lecz dowodem/dowodami. Stąd domniemania Ministra, dotyczące utożsamiania się przez skarżącego
z ustrojem totalitarnym, nie mogą mieć decydującego znaczenia
w sprawie. Ważne są bowiem dowody, na podstawie których czynione są ustalenia
i dokonywane są oceny. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należy podać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności
i mocy dowodowej. Tym samym organ nie dokonał w przedmiotowej sprawie rzetelnej oceny zaistnienia "szczególnie uzasadnionego przypadku" w oparciu
o okoliczności, na które wskazał WSA w Warszawie w wyroku z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1569/19.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów procesowych, co doprowadziło do wydania decyzji z naruszeniem art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, a przede wszystkim art. 153 w związku z art. 170 p.p.s.a., który zobowiązywał organ do zastosowania się do oceny prawnej i wskazań w zakresie dalszego postępowania, wyrażonych w orzeczeniu sądu. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.