II SA/Wa 1502/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę żołnierza na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące inwalidztwa, uznając sprawę za niedopuszczalną do kognicji sądu administracyjnego.
Skarżący W. K. złożył skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CKL) utrzymujące w mocy decyzję o jego inwalidztwie i niezdolności do służby wojskowej. Sąd uznał jednak, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powodem odrzucenia było stwierdzenie, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące ustalania schorzeń i stopnia inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, lecz sądów powszechnych w ramach odwołań od decyzji organów rentowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CKL), które utrzymało w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej (RKL) dotyczące stanu zdrowia skarżącego i jego niezdolności do służby wojskowej. RKL rozpoznała u skarżącego szereg schorzeń, w tym nietrzymanie moczu i chorobę zwyrodnieniową kręgosłupa, zaliczając go do III grupy inwalidztwa. CKL, po analizie odwołania skarżącego i mimo dwukrotnego wezwania do stawiennictwa na badania, uznała, że orzeczenie RKL zostało wydane prawidłowo na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej. Skarżący zarzucił CKL naruszenie prawa, w tym przekroczenie terminu na wydanie orzeczenia. Sąd administracyjny, rozpatrując skargę, stwierdził jej niedopuszczalność na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uzasadnił to tym, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące ustalania schorzeń i stopnia inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych, wydawane na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy, nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Sądy te kontrolują jedynie orzeczenia dotyczące zdolności do służby wojskowej. W związku z tym, sprawa nie mieściła się w katalogu spraw podlegających kontroli sądowoadministracyjnej, co skutkowało odrzuceniem skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące ustalania schorzeń i stopnia inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych nie podlegają kontroli sądu administracyjnego, lecz sądów powszechnych w ramach odwołań od decyzji organów rentowych.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny rozróżnia dwa rodzaje orzeczeń wojskowych komisji lekarskich: pierwsze, dotyczące zdolności do służby, które podlegają jego kontroli, oraz drugie, dotyczące inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych, które nie są samodzielnymi aktami podlegającymi zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Sprawa skarżącego dotyczyła tej drugiej kategorii.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1 i § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga niedopuszczalna z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Pomocnicze
u.z.e.ż.z. art. 20 § ust. 1-3
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
u.z.e.ż.z. art. 21 § ust. 1 i 2
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych... art. § 17
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych... art. § 24 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej... art. § 2 § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej... art. § 7 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej... art. § 10
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej... art. § 11 § ust. 1 i 5
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie wojskowych komisji lekarskich... art. § 11
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie wojskowych komisji lekarskich... art. § 16 § ust. 1-2
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie wojskowych komisji lekarskich... art. § 19 § pkt 1
u.o.o. art. 821 § ust. 1
Ustawa o obronie Ojczyzny
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej... art. § 9 § ust. 6
Po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego na dostarczenie dokumentów wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie na podstawie posiadanej dokumentacji.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Katalog aktów prawnych lub czynności podlegających kontroli sądowoadministracyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej dotyczące inwalidztwa dla celów emerytalno-rentowych nie podlega kontroli sądu administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia prawa przez CKL (np. przekroczenie terminu).
Godne uwagi sformułowania
orzeczenia komisji lekarskich działających w sprawach żołnierzy zawodowych [...] dzielą się na dwie grupy Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości.
Skład orzekający
Andrzej Góraj
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach orzeczeń wojskowych komisji lekarskich."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie orzeczeń wojskowych komisji lekarskich wydanych w przedmiocie inwalidztwa dla celów rentowych, a nie zdolności do służby.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą właściwości sądów administracyjnych w kontekście orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, co jest kluczowe dla prawników zajmujących się tą specyficzną materią.
“Kiedy sąd administracyjny nie jest właściwy? Wyjaśnienie w sprawie orzeczeń wojskowych komisji lekarskich.”
Sektor
obronność
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 1502/24 - Postanowienie WSA w Warszawie Data orzeczenia 2025-01-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-09-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Andrzej Góraj /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6246 Orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Centralna Wojskowa Komisja Lekarska Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Góraj po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] lipca 2024 r. nr [...] w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia: odrzucić skargę. Uzasadnienie W. K. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej, jako: CKL lub organ) z dnia [...] lipca 2024 r. utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej, jako: RKL lub organ I instancji) z dnia [...] grudnia 2023 r. RKL w orzeczeniu z [...] grudnia 2023 r. nr [...] działając na podstawie art. 20 ust. 1-3 i art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2022, poz. 2528) oraz § 17, i § 24 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postepowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2014 r. poz. 1078 z późn. zm.), § 2 pkt 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, § 10 oraz § 11 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postepowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 r., poz. 1243 z późn. zm.), § 11, § 16 ust. 1-2 i § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013 z późn. zm.), w zw. z art. 821 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2022 r., poz. 2305), rozpoznała u skarżącego w pkt. 9.1. schorzenie powodujące niezdolność do służby wojskowej w postaci nietrzymania moczu z parcia z zaleganiem mikcji 30 ml w badaniu USG oraz w pkt. 9.2, 9.3, 9.4 i 9.5 rozpoznał inne schorzenia współistniejące tj. choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego z okresowymi bólami korzeniowymi i promieniowaniem do prawej kończyny dolnej u osoby po przebytym urazie odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa, lewostronną skoliozę odcinka lędźwiowego kręgosłupa, obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów wysokich oraz hipercholesterolemię. W związku z rozpoznaniem RKL zaliczyło skarżącego jako trwale niezdolnego do zawodowej służby zawodowej oraz zaliczyło do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, III grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową oraz do III grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego wskutek wypadku/choroby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze. Organ rozpatrując złożone odwołanie skarżącego z [...] stycznia 2024 r. stwierdził, że jest ono niezasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Ponadto, po analizie całości dokumentacji medycznej wraz z treścią odwołania, CKL wezwała skarżącego do stawiennictwa z zamiarem przeprowadzenia uzupełniających badań i konsultacji lekarskich celem weryfikacji oraz określenia faktycznego, aktualnego stanu zdrowia. Organ również wskazał, że skarżący nie stawił się na dwukrotne wezwanie wyznaczone na [...] maja 2024 r. oraz [...] czerwca 2024 r. Swoje niestawiennictwo skarżący argumentował tym, że w dniach od [...] maja 2024 r. do dnia [...] maja 2024 r. odbywał zabiegi rehabilitacyjne, natomiast [...] czerwca 2024 r. miał wyznaczoną wizytę lekarską, a ponadto z uwagi na nasilone dolegliwości bólowe oraz nietrzymanie moczu nie był w stanie odbyć podróży do [...]. W związku z powyższym organ wskazał, że nie miał możliwości weryfikacji stanu zdrowia skarżącego pod kątem podnoszonych w odwołaniu twierdzeń skarżącego i wydał decyzje w oparciu o zgromadzoną dokumentacje medyczną zgromadzoną w postępowaniu orzeczniczo -lekarskiego przeprowadzonego w ramach postępowania komisji pierwszej instancji. Organ w uzasadnieniu przytoczył również § 9 ust. 6 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2024 r., poz. 466, dalej jako: rozporządzenie Ministra Obrony), w związku z którym, po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego na dostarczenie dokumentów wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie na podstawie posiadanej dokumentacji. CKL dokonując oceny podjętego rozstrzygnięcia stwierdził, że stopień zaawansowania rozpoznanych schorzeń i zaburzeń przez RKL został ustalony na podstawie wymaganych badań dodatkowych oraz licznych konsultacji specjalistycznych przeprowadzonych przez doświadczonych lekarzy, specjalistów w swoich dziedzinach. Ponadto organ wskazał, że badania wykonane przed WKL zostały przeprowadzone zgodnie ze sztuką lekarską i zakwalifikowane zgodnie z zasadami orzeczniczymi i obowiązującymi przepisami. Ponadto, CKL w zaskarżonym orzeczeniu, po wnikliwym przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji, ze szczególnym uwzględnieniem treści odwołania, stwierdziło, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane zgodnie ze stanem faktycznym i obowiązującymi, prawidłowo przywołanymi przepisami, a przy jego formułowaniu nie pominięto istotnych faktów, a zatem organ stwierdził, że nie ma podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia. Skarżący w skardze z dnia 27 sierpnia 2024 r. zarzucił orzeczeniu CKL z [...] lipca 2024 r. nr [...], że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, wskazując m.in., że organ nie dotrzymał jedno miesięcznego terminu na wydanie orzeczenia, sprzecznego z prawem zastosowania przepisów rozporządzenia Ministra Obrony oraz, że WKL nie przywiązuje wystarczającej uwagi do tego co robi. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.) bowiem sprawa będąca przedmiotem rozpoznania dotycząca skargi na orzeczenie CKL z [...] lipca 2024 r. utrzymujące w mocy orzeczenie RKL z [...] grudnia 2023 r., w przedmiocie badania kontrolnego inwalidy, nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że orzeczenia komisji lekarskich działających w sprawach żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych dzielą się na dwie grupy. Pierwsza z nich jest związana z ustalaniem przez komisję zdolności do służby funkcjonariuszy lub kandydatów do służb mundurowych. Oceniany jest stan zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby, przeniesienia funkcjonariusza na inne stanowisko służbowe czy zwolnienia ze służby. Stanowią podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej, na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, przeniesiona na inne stanowisko służbowe, czy też z niej zwalniana. W praktyce Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że komisje lekarskie działające w takich sprawach są organami administracji publicznej i rozstrzygnięcia podejmują w formie decyzji administracyjnych, zwanych orzeczeniami. Orzeczenia te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego (patrz Postanowienie NSA z 18.06.2020 r., o sygn. akt I OSK 497/20). Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 12, poz. 75), wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 21b ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.). Takie orzeczenia nie mają samodzielnego bytu. Są one poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. W konsekwencji orzeczenia z tej drugiej grupy, nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (patrz postanowienie NSA z 29.12.2011 r., sygn. akt II OSK 2403/11). W niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości okoliczność, że wydanie orzeczeń przez wojskowe komisje lekarskie nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin oraz wydanego na podstawie przepisów tej ustawy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U, z 2014 r., poz. 1078), a więc zaskarżone orzeczenie należy do drugiej omawianej grupy orzeczeń, niemających samodzielnego bytu i niepodlegających kontroli sądów administracyjnych. W sprawie jest bowiem bezsporne, że orzeczenie zostało wydane na skutek skierowania wystosowanego do RKL przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w Łodzi, a więc organ rentowy. Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania, należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. – i jako taki – nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI