II SA/Wa 1421/23

II SA/Wa 1421/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Łukasz Krzycki
Mateusz Rogala /sprawozdawca/
Waldemar Śledzik /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komisja Lekarska
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 145 par. 1 pkt 5, art. 148, art. 138 par. 1 pkt 1,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 lutego 2024 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] marca 2023 r. nr [...]; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych na rzecz skarżącego J. S. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, działając m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, powoływanej dalej jako k.p.a.), utrzymała w mocy postanowienie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w Warszawie z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...].
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ podał, że wnioskiem z dnia [...] marca 2020 r., skierowanym do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...], J. S. wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostatecznym orzeczeniem z dnia [...] lipca 2019 r. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że podstawą żądania wznowienia postępowania jest art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. istnienie nowych okoliczności faktycznych, nowych dowodów istniejących w dniu wydania orzeczenia przez komisję lekarską. Wnioskodawca wyjaśnił, że jego zdaniem orzeczenie z dnia [...] lipca 2019 r. zostało wydane w oparciu o przepisy nieobowiązującego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu i Państwowej Straży Pożarnej z dnia 29 września 2005 r. (Dz.U. Nr 206, poz. 1723), które utraciło moc z dniem 6 czerwca 2019 r. Tymczasem, w dniu [...] kwietnia 2019 r. zostało wydane zaświadczenie lekarskie, w którym stwierdzono rozpoznanie choroby, która jest w świetle nowych przepisów klasyfikowana jako powstała w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, działając na podstawie art. 27 § 2 w zw. z art. 26 § 2 k.p.a., wyznaczyła [...] Rejonową Komisję Lekarską podległą ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania.
[...] Rejonowa Komisja Lekarska wezwała wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o wznowienie postępowania poprzez wskazanie pod rygorem odmowy wznowienia postępowania i udowodnienie daty (dzień, miesiąc oraz rok), w której wnioskodawca dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia.
W odpowiedzi pełnomocnik reprezentujący wnioskodawcę wskazał, że J. S. o podstawach prawnych i faktycznych dowiedział się w dniu [...] lutego 2020 r. po dokonaniu przez kancelarię jego pełnomocnika analizy przesłanych do oceny dokumentów medycznych.
Organ I instancji uznał, że wnioskodawca nie udowodnił, kiedy dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Zdaniem organu, twierdzenie zawarte w piśmie pełnomocnika nie zostało poparte żadnymi dowodami. Analiza materiału zgromadzonego w aktach sprawy również nie pozwoliła [...]RKL na stwierdzenie, czy wskazana przez pełnomocnika data ([...] lutego 2020 r.) jest datą, w której wnioskodawca dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Twierdzenie to nie znalazło bowiem potwierdzenia również w treści pełnomocnictwa, które zostało dołączone do wniosku o wznowienie postępowania, ponieważ nie zawiera ono daty jego udzielenia, a jedynie datę potwierdzenia kopii pełnomocnictwa za zgodność z oryginałem.
Z tych przyczyn organ I instancji wydał wskazane na wstępie postanowienie z dnia [...] marca 2023 r. odmawiające wznowienia postępowania.
W dalszej części uzasadnienia swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że w całości podziela stanowisko wyrażone przez organ I instancji, iż wnioskodawca nie wykazał w wystarczający sposób, iż dochował terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Komisja podniosła także, że [...]RKL nie wskazywała w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] marca 2023 r., iż wniosek został złożony z uchybieniem ustawowo określonego terminu, ale że wnioskodawca nie udowodnił w sposób pozwalający ustalić i zweryfikować, kiedy faktycznie dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia.
J. S. wniósł na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając je w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji, ujęcie w uzasadnieniu wyroku oceny prawnej oraz szczegółowych wskazówek i wytycznych, co do dalszego postępowania w sprawie, wskazanie popełnionych uchybień, których dopuściły się organy obu instancji oraz okoliczności mających wpływ na ich powstanie, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia z dnia [...] marca 2023 r. oraz art. 7 k.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania administracyjnego w sposób nienależyty, co w konsekwencji doprowadziło do odmowy wznowienia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie sposób się zgodzić z twierdzeniem organu, iż w sprawie nie udowodniono, kiedy wnioskodawca dowiedział się o podstawach wznowienia. Podkreślił, że podnoszony przez organ, brak daty na pełnomocnictwie nie może być utożsamiany z brakiem udowodnienia określonego faktu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że jak podkreśla się w doktrynie, "czynności organu w sprawie wznowienia postępowania przebiegają w dwóch fazach. Pierwsza faza – pozaprocesowa, kończy się wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania albo wydaniem postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. W pierwszej fazie organ bada w pierwszej kolejności, czy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na podstawach wymienionych w Kodeksie oraz czy został zachowany termin do złożenia wniosku przewidziany w art. 148 k.p.a. Stwierdzenie nieprzywołania kodeksowych przesłanek wznowienia postępowania lub złożenie wniosku po terminie stanowi wystarczającą podstawę do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, bez potrzeby badania innych okoliczności. [...] Nie można odmówić wznowienia postępowania, jeżeli żądanie wznowienia postępowania zostało zgłoszone przez stronę w ustawowym terminie i jeżeli została wskazana ustawowa podstawa wznowienia. [...] Istnienie podstaw do wznowienia postępowania może być przedmiotem postępowania wyjaśniającego, prowadzonego dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania." (P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 149).
W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że we wniosku z dnia [...] marca 2020 r. o wznowienie postępowania skarżący wskazał ustawową podstawę wznowienia, tj. art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Zdaniem wnioskodawcy, taką nowa okolicznością faktyczną lub nowym dowodem jest fakt wydania orzeczenia z dnia [...] lipca 2019 r. na podstawie przepisów nieobowiązującego wówczas rozporządzenia.
Przyczyną wydania przez [...] Rejonową Komisję Lekarską podległą ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] postanowienia z dnia [...] marca 2023 r. odmawiającego wznowienia postępowania, które zostało następnie utrzymane w mocy zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia [...] maja 2023 r., było stwierdzenie przez organ uchybienia określonego w art. 148 § 1 k.p.a. terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Zgodnie z tym przepisem, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Organy obydwu instancji nie dokonywały zatem merytorycznej oceny, czy wskazywane we wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2020 r. o wznowienie postępowania, okoliczności stanowią istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Taka ocena – jak już wyjaśniono – może bowiem zostać dokonana dopiero po ewentualnym wznowieniu postępowania.
W konsekwencji, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę badał jedynie kwestię prawidłowości dokonanego przez organ ustalenia, że wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2020 r. o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu.
W tym zakresie Sąd uznał stanowisko organu za błędne. Należy bowiem zauważyć, że art. 148 § 1 k.p.a. stanowi, iż miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Skarżący jako okoliczność stanowiącą podstawę wznowienia wskazał fakt wydania orzeczenia z dnia [...] lipca 2019 r. na podstawie przepisów nieobowiązującego rozporządzenia. Istotne dla rozstrzygnięcia tej sprawy było zatem ustalenie, kiedy skarżący dowiedział się o tak sformułowanej okoliczności.
Na pytanie organu, pełnomocnik skarżącego wyjaśnił, że skarżący dowiedział się o wydaniu orzeczenia na podstawie nieaktualnych przepisów po dokonaniu analizy jego treści przez kancelarię prawną, co nastąpiło w dniu [...] lutego 2020 r. Organ to twierdzenie uznał za niewystarczające wykazanie złożenia wniosku w terminie. Nie wyjaśnił jednak przekonująco, dlaczego złożone przez pełnomocnika oświadczenie budzi jego wątpliwości. Za tego rodzaju uzasadnienie nie może być uznany jedynie fakt nieumieszczenia daty na pełnomocnictwie procesowym, okoliczność ta nie oznacza bowiem, że skarżący dowiedział się o podstawie wznowienia wcześniej niż w deklarowanej dacie, tj. przed [...] lutego 2020 r.
Rację ma organ, że to na stronie składającej wniosek o wznowienie postępowania ciąży obowiązek wykazania, w jakiej dacie dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia. Jednak taką datę skarżący w niniejszej sprawie wskazał, a wynika z niej, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w terminie. Jeżeli natomiast organ kwestionuje prawdziwość oświadczenia strony w tym zakresie, jest wówczas zobowiązany do samodzielnego ustalenia tej istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października
1998 r. sygn. akt III SA 2802/97, LEX nr 34954). Tego obowiązku organ w niniejszej sprawie nie dopełnił, nie przeprowadził bowiem postępowania dowodowego na okoliczność początku biegu terminu, lecz uznał a priori wyjaśnienia skarżącego w tym zakresie za niewiarygodne.
Należy ponadto zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie początek biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., wyznacza dzień, w którym strona uzyskała wiedzę o określonym we wniosku fakcie. Z konieczności zatem oświadczenie strony stanowić będzie zasadniczy środek dowodowy na tę okoliczność i jeśli z akt sprawy nie wynika w sposób jednoznaczny, by takie oświadczenie nie było prawdziwe, obowiązkiem organu będzie uwzględnienie jego treści przy ustalaniu terminowości złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Ponownie rozpatrując sprawę, organ ustali, czy wniosek o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem z dnia [...] lipca 2019 r. został złożony w ustawowym terminie, uwzględniając wyżej przedstawione rozważania Sądu.
Biorąc wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), orzekł jak w pkt 1 sentencji.
O kosztach postępowania w punkcie 2. sentencji orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a. Zasądzoną od organu na rzecz skarżącego kwotę stanowi wynagrodzenie jego pełnomocnika procesowego (480 zł), zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3
i art. 120 p.p.s.a.