II SA/WA 1420/23

II SA/Wa 1420/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski
Joanna Kube /przewodniczący/
Sławomir Fularski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komisja Lekarska
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 398
art. 6 art. 16 art. 32 ust. 1 - 3 art. 33 ust. 3 pkt 1 art. 4 art. 47 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 28 lutego 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] maja 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do służby 1. uchyla zaskarżone orzeczenie; 2. zasądza od Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych na rzecz skarżącej J. K. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym orzeczeniem z [...] maja 2023 r. nr [...] Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (dalej jako "CKL" lub "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 47 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 398, dalej jako "u.k.l.") po rozpatrzeniu odwołania J. K. (dalej jako "funkcjonariuszka", "strona", "badana" lub "skarżąca") od orzeczenia [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej jako "RKL" lub "organ I instancji") z [...] grudnia 2022 r. Nr [...], utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji.
Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym sprawy.
Komendant Miejski Policji w [...] [...] września 2022 r. skierował stronę do RKL celem ustalenia stanu zdrowia oraz ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej funkcjonariusza do służby.
W dniu [...] grudnia 2022 r. organ I instancji wydał orzeczenie Nr [...], w którym stwierdził w rozpoznaniu (vide pkt 11 orzeczenia RKL):
1. Zespół bólowo-korzeniowy kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii
i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi z niewielkim upośledzeniem sprawności § 81 pkt 2 r. 5 kat B
2. Bóle głowy naczyniopochodne § 84 pkt 2 r. 5 kat B
3. Zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane § 86 pkt 2 r. 5 kat B
4. Przebyty uraz więzadłowy kręgosłupa C (wypadek w służbie [...] kwietnia 2014 r.) § 67 pkt 1 r. 5 kat B
5. Przebyte skręcenie stawu kolanowego lewego z uszkodzeniem rogu tylnego MM (wypadek w służbie [...] maja 2017r.) § 67 pkt 1 r. 5 kat B
6. Przebyte skręcenie lewego stawu skokowego (wypadek w służbie [...] maja 2017r.) - § 67 pkt 1 r. 5 kat B
W konsekwencji powyższych ustaleń, RKL stwierdziła w pkt 12 orzeczenia określającym zdolność do służby - kategoria B, zdolna do służby z ograniczeniem. Zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku.
Dodatkowo organ I instancji wyjaśnił, że zdolność do służby określono na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r., poz. 2035), dalej jako "rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r.".
W uzasadnieniu RKL wskazała, że po dokładnej analizie dokumentacji medycznej oraz badaniu własnym stwierdza, iż choroby w punkcie 1, 2, 3, 4 rozpoznania czynią badaną zdolną do służby z ograniczeniem, zdolną do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku - kat. B. Badana zgłasza bóle kręgosłupa C
z promieniowaniem do palców ręki prawej które pojawiły się po wypadku w służbie
z [...] kwietnia 2016 r. Leczona jest w Poradni Ortopedycznej i Neurologicznej oraz rehabilitacyjnej. Orzeczeniem RKL[...] -[...] z [...] marca 2017 r. otrzymała 5% uszczerbku na zdrowiu. Ponadto zgłasza okresowe bóle kręgosłupa L/S nie leczone. Konsultujący neurolog rozpoznał zespól bólowo-korzeniowy kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi. Bóle głowy naczyniopochodne. W PZP leczy się od 2016 r.
z powodu bólów głowy, zaburzeń snu, zmienności nastroju, wymiotów. Ponowne stałe leczenie ambulatoryjne w PZP farmakologiczne od maja 2022 r. Nie leczona szpitalnie. Konsultujący psychiatra [...] października 2022 r. rozpoznała zaburzenia depresyjne
i lękowe mieszane § 86 pkt 2. W dniu [...] maja 2017 r. (wypadek w służbie) skręcenie stawu kolanowego lewego z uszkodzeniem rogu tylnego MM oraz skręcenie lewego stawu skokowego.
Pismem z [...] lutego 2023 r. funkcjonariuszka wniosła od rozstrzygnięcia organu I instancji odwołanie do CKL. Orzeczeniu RKL zarzuciła:
1. naruszenie przepisów procedury rozpoznawczej, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. § 81 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 11 października 2018 r., poprzez jego błędne zastosowanie
i przyjęcie, że strona jest w kryterium kategorii B jako "zdolna do służby
z ograniczeniem" w sytuacji gdy ma stwierdzony zespół bólowo-korzeniowy kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii i zmianami zwyrodnieniowymi
z zaznaczonymi objawami ubytkowymi oraz bóle głowy naczyniopochodne, stopień schorzenia jest wysoki, skarżąca w czasie napadów bólowych ma zaburzenia czucia prawej ręki, zaburzenia wzroku oraz mowy, silne bóle głowy, kręgosłupa, szyi oraz wymioty - co jednoznacznie wykazuje kwalifikacje rozpoznania kategorii C jako "niezdolna do służby";
2. naruszenie przepisów procedury rozpoznawczej, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. § 34 w zw. z art. 33 w zw. z art. 6 u.k.l., poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie błędnej oceny stanu zdrowia skarżącej, w sytuacji gdy ma stwierdzone oprócz zespołu bólowo - korzeniowego kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi oraz bóle głowy naczyniopochodne, przebyty uraz więzadłowy kręgosłupa C, przebyte skręcenie stawu kolanowego lewego z uszkodzeniem rogu tylnego MM, przebyte skręcenie lewego stawu skokowego, zaburzenia snu oraz zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane, który jest stanem chorobowym determinującym orzeczenie o "niezdolności do służby" z uwagi na ilość schorzeń oraz ich stopień dolegliwości, które uniemożliwiają podjęcie zajmowanego stanowiska kierowniczego nawet z ograniczeniem;
3. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę skarżonego orzeczenia polegający na bezzasadnym przyjęciu, że funkcjonariuszka jest zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku z ograniczeniem - kat. B podczas gdy:
a) skarżąca od czasu wypadku (rok 2016) w czasie służby, w którym doszło do urazu kręgosłupa szyjnego nieustannie mierzy się z silnymi bólami głowy które połączone są
z wymiotami, zaburzeniem mowy, wzroku oraz drętwieniem prawej ręki i ograniczeniem ruchowości szyi co powoduje brak możliwości samodzielnego funkcjonowania, niezdolność do samodzielnej egzystencji, w tym czasie potrzebuje pomocy osób trzecich - bóle mają charakter napadowy i trwają przez ok. 3 dni co uniemożliwia w tym czasie pełnienie służby;
b) skarżąca w czasie napadów bólowych wymaga stałej pomocy w czynnościach pielęgnacyjnych takich jak odżywianie, zaspokajanie potrzeb fizjologicznych, ubieranie czy higiena osobista;
4. naruszenie przepisów procedury administracyjnej, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 i art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego a w konsekwencji jego błędną ocenę i wydanie w stosunku do funkcjonariuszki błędnego orzeczenia kategorii B
w sytuacji gdy nie jest ona w stanie zdrowotnym aby pełnić służbę w sposób ograniczony, ponieważ gdy ma napady bólowe nie jest w stanie samodzielnie wykonywać podstawowych funkcji życiowych - zaburzenia wzroku, mowy, drętwienie prawej ręki, wymioty, ograniczenie ruchowości szyi, a mimo to organ przy takim stanie faktycznym bezpodstawnie orzeka w ww. sposób; 5. błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwym przyjęciu, że skarżąca nie jest niezdolna do pracy, w sytuacji gdy stan jej zdrowia, charakter i mnogość schorzeń, na które cierpi, uzasadnia ustalenie kategorii C;
6. błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na wadliwym przyjęciu, że dysfunkcje funkcjonariuszki pozwalają na przyjęcie organu, iż jest zdolna do pracy w stopniu ograniczonym - kat. B, w sytuacji gdy skarżąca cierpi na schorzenia trwałe i przyjmuje stałe leki które zostały potwierdzone odpowiednimi dokumentami.
W związku z powyższym, skarżąca wniosła o zmianę orzeczenia organu I instancji poprzez ustalenie, że jest ona niezdolna do pracy przy ustaleniu kategorii C. Nadto wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych lekarzy specjalistów w zakresie neurologicznym, ortopedycznym i psychiatrycznym na okoliczność, że skarżąca jest niezdolna do pracy z powodu schorzeń i dolegliwości występujących w jej organizmie oraz psychice.
Wskazanym na wstępie zaskarżonym orzeczeniem z [...] maja 2023 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie RKL.
W uzasadnieniu CKL wskazała, że skierowała skarżącą na badanie przez lekarzy konsultantów z zakresu ortopedii ([...] kwietnia 2023 r.) i psychiatrii ([...] maja 2023r.) oraz przeprowadziła badanie własne z lekarzem specjalistą z zakresu neurologii w składzie. W badaniu ortopedy staw kolanowy lewy w pełni ruchomy, próby łąkotkowe ujemne, ślad deficytu zgięcia grzbietowego stopy lewej, staw skokowo - goleniowy lewy stabilny. W badaniu neurologicznym bolesność w miejscu ujścia nerwu potylicznego prawego, oszczędza prawą kończynę górną lewą podczas ruchów z powodu bólu. Badanie psychiatryczne potwierdziło obecność zaburzeń depresyjno - lękowych mieszanych o miernym nasileniu. W związku z powyższym, organ odwoławczy nie widzi podstaw do zmiany, bądź uchylenia orzeczenia RKL i działając na podstawie art. 47 ust. 1 pkt. 1 u.k.l. utrzymuje je w mocy.
Pismem z [...] czerwca 2023 r. funkcjonariuszka wniosła do tutejszego Sądu skargę na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Zaskarżonemu w całości orzeczeniu zarzuciła:
I. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. § 81 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r., poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca jest
w kryterium kategorii B jako "zdolna do służby z ograniczeniem", w sytuacji gdy ma stwierdzony zespół bólowo-korzeniowy kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi oraz bóle głowy naczyniopochodne, stopień schorzenia jest wysoki, skarżąca w czasie napadów bólowych ma zaburzenia czucia prawej ręki, zaburzenia wzroku oraz mowy, silne bóle głowy, kręgosłupa, szyi oraz wymioty - co jednoznacznie wykazuje kwalifikacje rozpoznania kategorii C jako "niezdolna do służby";
II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. § 34 w zw. z art. 33 w zw. z art. 6 u.k.l., poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie błędnej oceny stanu zdrowia skarżącej, w sytuacji gdy ma stwierdzone oprócz zespołu bólowo - korzeniowego kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii
i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi oraz bóle głowy naczyniopochodne, przebyty uraz więzadłowy kręgosłupa C, przebyte skręcenie stawu kolanowego lewego z uszkodzeniem rogu tylnego MM, przebyte skręcenie lewego stawu skokowego, zaburzenia snu oraz zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane, który jest stanem chorobowym determinującym orzeczenie o "niezdolności do służby" z uwagi na ilość schorzeń oraz ich stopień dolegliwości, które uniemożliwiają podjęcie zajmowanego stanowiska kierowniczego nawet z ograniczeniem;
III. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy wobec zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie polegające na bezzasadnym przyjęciu, że skarżąca jest zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku
z ograniczeniem - kat. B podczas gdy:
a) skarżąca od czasu wypadku (rok 2016) w czasie służby, w którym doszło do urazu kręgosłupa szyjnego nieustannie mierzy się z silnymi bólami głowy które połączone są
z wymiotami, zaburzeniem mowy, wzroku oraz drętwieniem prawej ręki
i ograniczeniem ruchowości szyi co powoduje brak możliwości samodzielnego funkcjonowania, niezdolność do samodzielnej egzystencji, w tym czasie potrzebuje pomocy osób trzecich - bóle mają charakter napadowy i trwają przez ok. 3 dni co uniemożliwia w tym czasie pełnienie służby;
b) skarżąca w czasie napadów bólowych wymaga stałej pomocy w czynnościach pielęgnacyjnych takich jak odżywianie, zaspokajanie potrzeb fizjologicznych, ubieranie czy higiena osobista;
c) w ustawie wskazane zostało, że kwalifikacja orzecznicza powinna opierać się na dokumentacji leczenia szpitalnego - neurologii lub zdrowia psychicznego podczas gdy lekarzami w RKL oraz CKL był lekarz zajmujący się specjalizacją internisty oraz chirurgii ogólnej, pulmonologii, którzy nie są specjalistami w dziecinie neurologicznej, co sprawia iż nie byli w stanie prawidłowo ocenić kwalifikacji rozpoznania kategorii - tylko jeden lekarz specjalizował w ocenie stanu zdrowia w aspekcie neurologicznym;
d) poprzez błędną (dowolną a nie swobodną) ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie, a w konsekwencji wydanie w stosunku do funkcjonariuszki błędnego orzeczenia kategorii B w sytuacji gdy nie jest ona w stanie zdrowotnym aby pełnić służbę w sposób ograniczony, ponieważ gdy ma napady bólowe nie jest w stanie samodzielnie wykonywać podstawowych funkcji życiowych - zaburzenia wzroku, mowy, drętwienie prawej ręki, wymioty, ograniczenie ruchowości szyi, a mimo to organ przy takim stanie faktycznym bezpodstawnie orzeka w w.w. sposób;
e) polegający na wadliwym przyjęciu, że skarżąca nie jest niezdolna do pracy,
w sytuacji gdy stan jej zdrowia, charakter i mnogość schorzeń, na które cierpi, uzasadnia ustalenie kategorii C;
f) polegający na wadliwym przyjęciu, że dysfunkcje funkcjonariuszki pozwalają na przyjęcie organu, że jest zdolna do pracy w stopniu ograniczonym - kat. B, w sytuacji gdy skarżąca cierpi na schorzenia trwałe i przyjmuje stałe leki które zostały potwierdzone odpowiednimi dokumentami;
g) poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego a w konsekwencji jego błędną ocenę powodującą naruszenie zasady prawdy obiektywnej i zasady pogłębiania zaufania obywateli do państwa przejawiające się w błędnym ustaleniu, że stan zdrowia funkcjonariuszki czyni badaną zdolną do służby z ograniczeniem, w sytuacji gdy stopień, rozległość oraz umiejscowienie zespołu bólowo-korzeniowego kręgosłupa C upośledzają organizm oraz jego funkcjonowanie w wysokim stopniu - co wynika
z przedłożonych zaświadczeń oraz dokumentacji medycznej i w konsekwencji doprowadziło do wydania błędnego orzeczenia przez organ odwoławczy i nie zakwalifikowania zdolności skarżącej w kategorii C "niezdolny do służby", i są to schorzenia bardzo poważne, destabilizujące całkowicie funkcjonowanie skarżącej;
IV. naruszenie przepisów procedury administracyjnej, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 32 Konstytucji RP poprzez niedokładne
i nierzetelne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz niewyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, tj. pominięcie lub niedokładne zbadanie załączonej dokumentacji medycznej, zaświadczeń i wskutek tego nieustalenie, że funkcjonariuszka nie jest zdolna do pełnienia służby - o czym świadczy sama objętość uzasadnienia, która wskazuje na brak zapoznania się organu odwoławczego z historią leczenia skarżącej;
V. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., polegające na utrzymaniu przez organ odwoławczy w mocy zaskarżonego orzeczenia w sytuacji gdy jest ono wadliwe.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i orzeczenia organu I instancji oraz zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego od organu na rzecz skarżącej według norm przepisanych.
Skarżąca wskazała, że CKL swoim orzeczeniem utrzymała w mocy orzeczenie RKL uzasadniając je pokrótce, niejasno, o czym świadczy objętość uzasadnienia. Organ odwoławczy nie przeanalizował wnikliwie stanu faktycznego sprawy, zwłaszcza załączonej dokumentacji medycznej i zaświadczeń, z których wprost wynika na czym polega schorzenie na które cierpi skarżąca. Funkcjonariuszka nie jest zdolna do pracy, w aspekcie ekonomicznym wykonuje prace na stanowisku [...]. Skarżąca pełni odpowiedzialne stanowisko, kierownicze, często obowiązana jest do wykonywania czynności które są terminowe oraz niezwłoczne - przy dolegliwościach schorzeń, w czasie napadów choroby - nie jest w stanie wykonywać podstawowych życiowych czynności, a tym bardziej pełnienia służby. Stan zdrowia utrzymuje się oraz pogarsza od czasu wypadku w czasie pracy, tj. w 2016 roku. Skarżąca nie jest w stanie wykonywać pracy nawet w ograniczeniu. Celem potwierdzenia powyższych okoliczności wniosła o przesłuchanie dwóch wskazanych
z imienia i nazwiska świadków.
W odpowiedzi na skargę CKL wniosła o oddalenie skargi.
Odnosząc się do twierdzeń zawartych w skardze, organ odwoławczy wskazał, że uzasadnienie skargi stanowi opis schorzeń i polemikę skarżącej z zakwalifikowaniem schorzeń jako ograniczających zdolność do służby w Policji. Komisje lekarskie
w zakresie określenia zdolności do służby muszą orzekać zgodnie z wiedzą medyczną
i obowiązującymi przepisami. Subiektywne odczucia skarżącej na temat stanu zdrowia, z punktu widzenia orzeczniczego, nie mają istotnego wpływu na ustalenie kategorii zdolności do służby. Do wyłącznej kompetencji komisji lekarskiej należy uznanie (zakwalifikowanie) orzekanego do określonej kategorii zdolności do służby. Rozstrzygnięcie CKL zostało postawione na podstawie dokumentacji medycznej zebranej w sprawie. Wbrew twierdzeniu skarżącej, CKL wnikliwie przeanalizowała całość zgromadzonej dokumentacji, czemu wyraz dała dokonując szczegółowej analizy dokumentacji medyczno-orzeczniczej, w efekcie czego zadecydowała o utrzymaniu
w mocy ustaleń dokonanych przez RKL, a dotyczących oceny stanu zdrowia skarżącej.
Organ odwoławczy w wystarczający sposób zebrał i ocenił materiał dowodowy,
a następnie w przekonywujący sposób uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Nie naruszył zatem przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w związku
z czym, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
Pismem procesowym z [...] października 2023 r. skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata, wniosła o dopuszczenie dowodu z załączonych do ww. pisma zaświadczeń z konsultacji neurochirurgicznej z [...] sierpnia 2023 r. na fakt określenia obrażeń, schorzeń w związku z wypadkiem przy pracy w 2016 r. Nadto wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego neurochirurga na okoliczność ustalenia czy schorzenia opisane w konsultacji neurochirurgicznej oraz badaniach rezonansu magnetycznego powstały na skutek wypadku przy pracy - wypadku samochodowego w 2016 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym
i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2023 r., poz. 259 - dalej także: "P.p.s.a.").
W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone orzeczenie organu odwoławczego narusza prawo w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli Sądu jest orzeczenie CKL utrzymujące w mocy orzeczenie RKL ustalające, że skarżąca jest zdolna do służby z ograniczeniem, zdolna do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku, kategoria B.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.k.l., zdolność fizyczną i psychiczną funkcjonariusza do pełnienia służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Służbie Ochrony Państwa, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym
i Służbie Więziennej ustala się przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdolności do służby:
1) kategoria A – "zdolny do służby", która oznacza, że jego stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo że stwierdzone choroby lub ułomności nie stanowią przeszkody do pełnienia służby;
2) kategoria B – "zdolny do służby z ograniczeniem", która oznacza, że stwierdzono choroby lub ułomności, które zmniejszają jego sprawność fizyczną lub psychiczną, mogąc mieć wpływ na jego zdolność do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku;
3) kategoria C – "niezdolny do służby", która oznacza, że stwierdzono choroby lub ułomności, które uniemożliwiają pełnienie służby.
Wykaz chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby został zawarty w załączniku do przywołanego już wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U.
z 2018 r., poz. 2035).
Stosownie natomiast do art. 16 u.k.l., komisje lekarskie orzekają w dwóch instancjach:
1) w pierwszej instancji – rejonowe komisje lekarskie;
2) w drugiej instancji – Centralna Komisja Lekarska.
Natomiast wedle przepisów art. 32 ust.1 - 3 u.k.l., rejonowa komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie kandydata do służby, funkcjonariusza Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej, Biura Ochrony Rządu, Służby Ochrony Państwa, Centralnego Biura Antykorupcyjnego i Służby Więziennej, funkcjonariusza zwolnionego z tych służb, emeryta, rencisty, pracownika, kandydata do pracy lub osoby skierowanej do komisji lekarskiej, zwanych dalej "osobą badaną" i sporządza protokół badania komisji lekarskiej, który zawiera wyszczególnienie wszystkich chorób i ułomności, także tych, które nie obniżają zdolności do służby (ust. 1).
Komisja lekarska może skierować osobę badaną na badanie specjalistyczne, psychologiczne oraz zlecić wykonanie badań dodatkowych w wyznaczonym terminie (ust. 2). W przypadku gdy przeprowadzone badania i zgromadzona dokumentacja nie pozwalają na wydanie orzeczenia, a z aktualnej wiedzy medycznej wynika, że do wydania orzeczenia niezbędna jest obserwacja w podmiocie leczniczym, komisja lekarska może skierować osobę badaną na taką obserwację. Obserwacja w podmiocie leczniczym może nastąpić po wyrażeniu zgody przez osobę badaną (ust. 3). Jak stanowi art. 33 ust. 1 u.k.l., rejonowa komisja lekarska dokonuje oceny stanu zdrowia osoby badanej na podstawie badania lekarskiego, wyników zleconych badań dodatkowych, specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji w podmiocie leczniczym, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny oraz protokołów powypadkowych mogących mieć znaczenie dla treści orzeczenia.
Przepis art. 33 ust. 3 pkt 1 u.k.l. wskazuje, że rejonowe komisje lekarskie orzekają, posługując się również - w przypadku ustalania zdolności fizycznej lub psychicznej do służby - wykazem chorób i ułomności, na podstawie którego jest wydawane orzeczenie o stanie zdrowia osoby badanej.
Według art. 4 u.k.l., w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy k.p.a. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych w przepisach orzeczeniami), które poddane są mocy obowiązującej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wprawdzie przepisy powołanej ustawy i aktów wykonawczych jako lex specialis regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a., jednak w sprawach nieuregulowanych w ustawie, przepisy k.p.a. znajdują zastosowanie w pełnym zakresie (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 495/19).
Podkreślić trzeba, że kontrola orzeczenia komisji lekarskiej przez sąd administracyjny ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jego badania pod względem formalnym. Oznacza to, że sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny
z obowiązującymi w tym względzie przepisami, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby. Innymi słowy, chodzi tu o stwierdzenie zgodności zaskarżonego orzeczenia
z wymogami zawartymi w u.k.l. i aktach wykonawczych, w tym ww. rozporządzenia. Zatem Sąd nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań, a tym samym weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z tego punktu widzenia (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 5019/21). Sąd natomiast kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz czy dokonana kwalifikacja zdolności do służby jest z tym materiałem spójna. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji.
W tej sprawie Sąd uznał - oceniając zaskarżone orzeczenie według powyższych kryteriów - że zaskarżone orzeczenie powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego jako wadliwe. Zdaniem Sądu, uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zostało sporządzone w sposób, który uniemożliwia poddanie zaskarżonego orzeczenia kontroli sądowej.
W uzasadnieniu CKL wskazała jedynie, że zapoznała się
z odwołaniem skarżącej, a następnie skierowała ją na badanie przez lekarzy konsultantów z zakresu ortopedii i psychiatrii oraz przeprowadziła badanie własne
z lekarzem specjalistą z zakresu neurologii. W związku z powyższym, organ odwoławczy nie widzi podstaw do zmiany, bądź uchylenia orzeczenia RKL i działając na podstawie art. 47 ust. 1 pkt. 1 u.k.l. utrzymuje je w mocy.
W ocenie Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie nie zostało w należyty sposób uzasadnione. Co prawda skarżąca zgodnie ze swoim żądaniem odbyła na etapie postępowania odwoławczego, dodatkowe konsultacje lekarskie, niemniej jednak CKL
w ogóle nie wyjaśniła, dlaczego niektóre ze schorzeń funkcjonariuszki wskazane w pkt 11 rozpoznania przez RKL, nie czynią jej niezdolnej do służby, pomimo, że ustawodawca przewidział dla nich możliwość przyjęcia alternatywnie kategorii B bądź C. Zatem skarżąca mogła zostać uznana za zdolną albo niezdolna do służby w Policji. Dotyczy to pkt 1 rozpoznania (zespół bólowo-korzeniowy kręgosłupa C i L/S na tle wielopoziomowej dyskopatii i zmianami zwyrodnieniowymi z zaznaczonymi objawami ubytkowymi z niewielkim upośledzeniem sprawności § 81 pkt 2 r. 5), pkt 4 rozpoznania (przebyty uraz więzadłowy kręgosłupa C (wypadek w służbie [...] kwietnia 2014 r.) § 67 pkt 1 r. 5) i pkt 5 rozpoznania (przebyte skręcenie stawu kolanowego lewego
z uszkodzeniem rogu tylnego MM (wypadek w służbie [...] maja 2017r.) § 67 pkt 1 r. 5.
Wskazane kwestie mogą zaś w świetle zarzutów skarżącej mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy albowiem determinują niezgodne z oczekiwaniami skarżącej orzeczenie. W sytuacji, gdy możliwa jest alternatywna kwalifikacja zdolności do służby, komisja lekarska powinna wyczerpująco i przekonywująco umotywować swój wybór czego w niniejszej sprawie jednak zabrakło. W szczególności zaś, w związku
z zarzutami skarżącej zawartymi w odwołaniu, organ odwoławczy winien więc sprawę wnikliwie rozpatrzeć, a wyniki jego ustaleń powinny znaleźć się w treści sporządzonego uzasadnienia wydanego orzeczenia.
Należy podkreślić, że Sąd nie dysponując wiadomościami specjalnymi ani też nie mając możliwości przeprowadzenia dowodów w tym zakresie (art. 106 § 3 P.p.s.a.), przy lakonicznym uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, nie jest w stanie ocenić, czy organ prawidłowo stwierdził u skarżącej przyznanie jej kategorii "B".
Trzeba także wskazać, że zgodnie z art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak z kolei stanowi art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia, realizuje zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.) oraz zasadę pogłębiania zaufania (art. 8 § 1 k.p.a.). Uzasadnienie decyzji winno też spełniać rolę edukacyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów. Decyzje dotyczą bowiem często osób, nieposiadających wiedzy medycznej czy dużego doświadczenia zawodowego. Stąd winny być sporządzane w taki sposób, aby nie tylko wyjaśniać rozstrzygnięcie, ale też przekonać do jego prawidłowości osobę, której dotyczy.
Dodatkowo uzasadnienie także powinno umożliwiać kontrolę poprawności decyzji, w tym również przez Sąd, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga zatem logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska, co umożliwia jego kontrolę nie tylko przez stronę będącą adresatem wydanego rozstrzygnięcia lecz również przez Sąd.
Z opisanych wyżej względów uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wymogów tych nie spełnia.
Powyższe okoliczności wskazują, że w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni uwagi poczynione
w niniejszym uzasadnieniu.
Należy jeszcze na koniec wyjaśnić, że Sąd nie mógł przeprowadzić dowodów wskazanych przez skarżącą w skardze (przesłuchanie wskazanych świadków) bowiem zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Dowód z przesłuchania świadków nie jest zaś dowodem z dokumentów. Dowodem takim nie jest też wskazany w piśmie procesowym skarżącej z [...] października 2023 r. dowód z opinii biegłego. Odnośnie zaś wskazanego w ww. piśmie dowodu
z zaświadczeń konsultacji neurochirurgicznej wyjaśnić z kolei należy, że przeprowadzenie tego dowodu nie było niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. Tylko zaś w takim przypadku, jak wynika z ww. przepisu, Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów.
W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylił zaskarżone orzeczenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., o czym orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.
w punkcie drugim sentencji wyroku. Na koszty te składa się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej będącego adwokatem w kwocie 480 zł.