II SA/WA 1407/24

II SA/Wa 1407/24 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dorota Kozub-Marciniak /sprawozdawca/
Joanna Kube /przewodniczący/
Łukasz Krzycki
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Przekazano według właściwości do innego sądu administracyjnego_D
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 59 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia: stwierdzić niewłaściwość Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazać sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu – Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w [...].
Uzasadnienie
Stowarzyszenie [...] w [...] (dalej, jako: skarżący lub Stowarzyszenie) wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] (dalej także, jako: ZO PZŁ) z dnia [...] czerwca 2024 r. L. dz. [...] o odmowie udostepnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że Stowarzyszenie wystąpiło z wnioskiem z dnia [...] czerwca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej w postaci:
1. sprawozdań z działalności Zarządu Okręgowego PZŁ [...] za lata gospodarcze 2018/2019, 2019/2020, 2020/2021, 2021/2022, 2022/2023 (5 ostatnich lat);
2. uchwał Zarządu Okręgowego PZŁ, podjętych w okresie [...] stycznia 2023 – [...] kwietnia 2024;
3. informacji czy w okresie [...] stycznia 2020 – [...] kwietnia 2024 Zarząd Okręgowy dokonywał darowizn finansowych na rzecz [podmiotów zewnętrznych - jeśli tak, to jakich podmiotów, jakie były kwoty poszczególnych darowizn i na jakiej podstawie prawnej zostały one przekazane;
4. zestawienia danych sprawozdawczości łowieckiej od 2020 r. do 2023 r., za lata gospodarcze 2019/2020, 2020/2021,2021/2022,2022/2023.
ZO PZŁ odmówił udostępnienia żądanych informacji.
ZO PZŁ podniósł, że jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej, jako: u.d.i.p.).
Dalej ZO PZŁ przytoczył art. 6 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 32 ust. 1 i 5, art. 34 i art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1082) i podniósł, że inny status Związku wynikający z powołanych regulacji uzasadnia wniosek, że nie można do niego stosować takich samych wymogów, jak stawia się organom administracji. W konsekwencji nie każda informacja będąca w dyspozycji PZŁ bądź odnosząca się do jego funkcjonowania będzie informacją publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy Prawo łowieckie, lecz tylko ta, która odnosi się do wykonywania zadań publicznych lub gospodarowania mieniem publicznym. Tylko te bowiem kwestie ustawodawca traktuje jako informacje o sprawie publicznej, co oznacza, że pozostałą materię a contrario uznać należy za dane niebędącą informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Znajduje to również potwierdzenie w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP.
Wskazane ograniczenie zakresowe dostępu do informacji o działalności osób i jednostek innych niż organy władzy państwowej czy osoby pełniące funkcje publiczne oraz samorządy gospodarcze i zawodowe - przewidział już ustawodawca. Przyjęcie zatem, że od wskazanych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. podmiotów można żądać innych informacji, niż z zakresu wykonywania zadań władzy publicznej czy gospodarowania mieniem publicznym - byłoby nadmierną ingerencją w sferę informacyjną tych podmiotów, wykraczającą poza standard konstytucyjny.
W ocenie ZO PZŁ informacje objęte wnioskiem nie stanowią informacji publicznej, gdyż nie odnoszą się bezpośrednio do wykonywania zadań publicznych wskazanych w przepisach prawa, ani do gospodarowania mieniem publicznym.
Z tym rozstrzygnięciem Stowarzyszenie nie zgodziło się i wywiodło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, co skutkuje nieważnością zaskarżonej decyzji bowiem została ona wydana bez podstawy prawnej.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w decyzji stwierdzono, iż przedmiotem wniosku nie jest informacja publiczna w rozumieniu u.d.i.p. Jakkolwiek skarżący stanowczo nie zgadza się z takim poglądem ZO PZŁ, to jednak w takiej sytuacji ZO PZŁ winien był powiadomić Stowarzyszenie o swoim stanowisku, a nie wydawać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Z tych wszystkich względów skarga jest uzasadniona i zasługuje na uwzględnienie.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
W uzasadnieniu Polski Związek Łowiecki (dalej, jako: PZŁ) w pierwszej kolejności podniósł, że jedynie Polski Związek Łowiecki oraz koła łowieckie posiadają osobowość prawną przyznaną na podstawie art. 32 ust. 2 oraz art. 33 ust. 2 ustawy Prawo łowieckie. Pomimo wyodrębnienia organizacyjnego, ani poszczególne okręgi, ani też organy okręgowe, nie posiadają odrębnej podmiotowości (zdolności) prawnej, albowiem żaden z przepisów powołanej wyżej ustawy takiej osobowości im nie przyznaje. Podstawą aktywności w terenie organów okręgowych jest zawsze osobowość (zdolność) prawna podmiotu jakim jest Polski Związek Łowiecki, co oznacza, że stroną w postępowaniu ze skargi na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej może być wyłącznie Polski Związek Łowiecki jako taki, który będzie działał w postępowaniu przez organ uprawniony do jego reprezentacji, tj. Zarząd Główny.
Zarząd Okręgowy nie jest zatem podmiotem, którego działanie lub bezczynność mogłoby być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W świetle powyższego, skierowanie skargi przeciwko Zarządowi Okręgowemu Polskiego Związku Łowieckiego jest niedopuszczalne z uwagi na brak zdolności sądowej. Przez wzgląd na powyższe odpowiedź udzielił Polski Związek Łowiecki, którą przekazał do Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Warszawie, a nie zgodnie z oznaczeniem Sądu wynikającym z treści skargi, tj. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Dalej PZŁ wskazał, że Stowarzyszenie wnioskiem z dnia [...] marca 2024 r. wystąpiło do Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
sprawozdań z działalności Zarządu Okręgowego PZŁ [...] za lata gospodarcze 2018/2019, 2019/2020, 2020/2021, 2021/2022, 2022/2023 (5 ostatnich lat),
uchwał Zarządu Okręgowego PZŁ, podjętych w okresie [...] stycznia 2023 – [...] marca 2024,
informacji czy w okresie [...] stycznia 2020 – [...] marca 2024 Zarząd Okręgowy dokonywał darowizn finansowych na rzecz podmiotów zewnętrznych - jeśli tak, to jakich podmiotów, jakie były kwoty poszczególnych darowizn i na jakiej podstawie prawnej zostały one przekazane,
zestawienia danych sprawozdawczości łowieckiej od 2020 r. do 2023 r., za lata gospodarcze 2019/2020, 2020/2021, 2021/2022, 2022/2023.
Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2024 r. odmówił udostępnienia informacji, o których udostępnienie wnosił skarżący, uznając, iż nie stanowią one informacji publicznej.
Pomimo stosownego pouczenia zawartego w decyzji Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] z dnia [...] kwietnia 2024 r. skarżący nie wystąpił z wnioskiem do Zarządu Głównego PZŁ o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Skarżący wnioskiem z dnia [...] czerwca 2024 r. wystąpił do Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] o udostępnienie informacji publicznej. Zakres wniosku w pełni pokrywa się z wnioskiem skarżącego z dnia [...] marca 2024 r. Jedyną różnicą pomiędzy wnioskiem z [...] marca 204 r., a wnioskiem z [...] czerwca 2024 r. to zmiana dat w pkt 2 i 3 wniosku tj. z [...] marca 2024 r. na [...] kwietnia 2024 r.
PZŁ wyjaśnił, że zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2024 r. jest ponowieniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2024 r. Zdaniem PZŁ zmiana dat nie czyni wniosku skarżącego nowym wnioskiem. Przyjmując inny tok rozumowania skarżący codziennie mógłby składać nowe wnioski o udostępnienie informacji publicznej w tym samym zakresie zmieniając jedynie daty za jaki okres żąda konkretnych informacji.
Ponadto PZŁ nie zgodził się z "narzucaną" przez skarżącego formą odpowiedzi na wniosek. Nie jest odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej. W sytuacji zaś gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą.
W związku z powyższym forma decyzji w przypadku, gdy podmiot odmawia udostępnienia informacji publicznej z tego powodu, że nie posiada żądanej informacji lub dana informacja nie ma waloru informacji publicznej, nie jest wymagana. Powyższe nie oznacza, że przyjęcie takiej formy przez podmiot niebędącym organem władzy publicznej, a obowiązany do udostępnienia informacji publiczne jest błędne. Rozbudowane uzasadnienie, wyjaśnienie statusu PZŁ oraz zakresu informacji podlegających udostępnieniu w ramach prowadzonej przez PZŁ działalności jest wypełnieniem obowiązków nałożonych na podmiot ponad określone ustawą obowiązki. PZŁ posiada własną, wewnątrzorganizacyjną procedurę w kwestii informacji publicznej.
Abstrahując od powyższego, PZŁ wskazał, że skarga winna podlegać odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej, jako: P.p.s.a.). Wyjaśniono, że zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2024 r. stanowi ponowioną decyzję z dnia [...] kwietnia 2024 r. Skarżący wniósł 2 identyczne wnioski w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej tj. [...] marca 2024 r. i [...] czerwca 2024 r. Decyzja z dnia [...] kwietnia 2024 r. rozpatrująca wniosek z [...] marca 2024 została doręczona skarżącemu [...] kwietnia 2024 r. Na wniosek ponowiony przez skarżącego PZŁ ponowiło wydaną w tym przedmiocie decyzję.
W związku z tym skarga została wniesiona po wyznaczonym przez art. 53 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi 30 dniowym terminie, co uzasadnia odrzucenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 21 października 2024 r. skarżący wniósł o stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie swojej właściwości i przekazanie sprawy do sądu właściwego – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Stowarzyszenie podniosło, że stroną oprócz skarżącego jest wyłącznie Polski Związek Łowiecki – Zarząd Okręgowy w [...]. Skarżący przytoczył treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 441/15.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 13 § 2 P.p.s.a. - do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Wyjątek od tej zasady został przewidziany m. in. w przepisach Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 653).
Stosownie do art. 59 § 1 P.p.s.a., jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, to sąd, który stwierdził swoją niewłaściwość, przekaże sprawę innemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie w tym zakresie może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem skargi Stowarzyszenia jest decyzja Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...], który ma siedzibę w województwie [...], czyli – zgodnie z § 1 pkt 6 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2024 r. poz. 785) - na obszarze właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
W ocenie Sądu, w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., nie budzi wątpliwości, że Polski Związek Łowiecki ale także Zarządy Okręgowe PZŁ oraz Koła [...] są podmiotami zobowiązanymi do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z tym przepisem obowiązane do udostępniania informacji publicznej są bowiem nie tylko władze publiczne, ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1082), Polski Związek Łowiecki jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych, które prowadzą gospodarkę łowiecką poprzez hodowlę i pozyskiwanie zwierzyny oraz działają na rzecz jej ochrony poprzez regulacje liczebności populacji zwierząt łownych. Łowiectwo, jako element ochrony środowiska przyrodniczego, w rozumieniu ustawy oznacza natomiast ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej (art. 1 Prawa łowieckiego). Zwierzęta łowne w stanie wolnym, jako dobro ogólnonarodowe, stanowią zaś własność Skarbu Państwa (art. 2 Prawa łowieckiego).
Na podstawie art. 34 Prawa łowieckiego ustawodawca przekazał PZŁ szereg zadań z zakresu administracji publicznej, w tym m.in.: prowadzenie gospodarki łowieckiej; troskę o rozwój łowiectwa i współdziałanie z administracją rządową i samorządową, jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe i parkami narodowymi oraz organizacjami społecznymi w ochronie środowiska przyrodniczego, w zachowaniu i rozwoju populacji zwierząt łownych i innych zwierząt dziko żyjących; ustalanie kierunków i zasad rozwoju łowiectwa, zasad selekcji populacyjnej i osobniczej zwierząt łownych; podejmowanie działań mających na celu zwalczanie i zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych zwierząt łownych; realizację innych zadań zleconych przez ministra właściwego do spraw środowiska.
Wymienione zadania mają charakter publiczny. Zadania te, na podstawie art. 32a ust. 1 pkt 8 Prawa łowieckiego, wykonują także Zarządy Okręgowe, jako organy strukturalne PZŁ.
Zgodnie z § 98 Statutu PZŁ, do kompetencji Zarządu Okręgowego należy m.in.: nadzór nad kołami mającymi siedzibę na terenie okręgu i członkami niezrzeszonymi w kołach łowieckich zgodnie z właściwością określoną w § 5 ust. 3; realizowanie uchwał właściwych organów Zrzeszenia; zarządzanie, w ramach udzielonych pełnomocnictw, funduszami i majątkiem Zrzeszenia pozostającymi w dyspozycji okręgu; opiniowanie projektów podziału obszaru województwa na obwody łowieckie i zmian granic tych obwodów w granicach okręgu; nadzór nad prowadzeniem gospodarki łowieckiej na terenie obwodów łowieckich położonych na terenie okręgu; współdziałanie z właściwymi organami administracji rządowej i samorządowej w realizacji zadań zlecanych, w ramach obowiązującego prawa; współpraca z terenowymi organami administracji rządowej i samorządowej, właściwymi regionalnymi dyrekcjami Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe oraz organizacjami społecznymi w zakresie łowiectwa, ochrony przyrody i ochrony środowiska; inspirowanie porozumień i tworzenie wspólnych przedsięwzięć z administracją terenową Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, w tym w zakresie tworzenia rejonów hodowlanych.
Do kompetencji Zarządu należy poza tym: wydawanie niezbędnych zarządzeń
i instrukcji; prowadzenie monitoringu zwierzyny oraz rejestru łowieckich trofeów medalowych.
Z § 120 Statutu PZŁ wynika zaś, że zrzeszenie może otrzymywać dotacje według zasad określonych w odrębnych przepisach, co oznacza, że w tym zakresie dysponuje środkami publicznymi. Tym samym, w świetle przepisów Prawa łowieckiego, ze względu na publiczny charakter realizowanych zadań, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., Zarząd Okręgowy PZŁ jest podmiotem zobligowanym do udzielenia informacji, jakie są w jego posiadaniu, a mają charakter informacji publicznej.
W związku z powyższym, na podstawie art. 59 § 1 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w postanowieniu.