II SA/Wa 1322/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2024-01-22
NSAAdministracyjneŚredniawsa
żołnierze zawodowizdolność do służby wojskowejbadania lekarskiesubstancje psychoaktywneecstasyrozporządzenie MONkategoria Npostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę kandydata do zawodowej służby wojskowej, uznając, że pozytywny wynik testu na obecność ecstasy, nawet jeśli spowodowany lekami, skutkuje niezdolnością do służby zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Skarżący, kandydat do zawodowej służby wojskowej, został uznany za niezdolnego do służby po pozytywnym wyniku testu na obecność ecstasy. Twierdził, że wynik mógł być spowodowany lekami na katar i kaszel. Wojskowe komisje lekarskie utrzymały decyzję o niezdolności, powołując się na przepisy rozporządzenia MON. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że zgodnie z obowiązującym brzmieniem przepisów, pozytywny wynik testu na substancje psychoaktywne obligatoryjnie skutkuje przyznaniem kategorii 'N' (niezdolny do służby).

Sprawa dotyczyła skargi kandydata do zawodowej służby wojskowej, P. T., na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL), która utrzymała w mocy decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) o niezdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Powodem było pozytywne badanie laboratoryjne na obecność ecstasy w moczu. Skarżący kwestionował wynik, sugerując, że mógł być spowodowany zażywanymi lekami na katar i kaszel, a nie narkotykami. Podkreślał, że późniejsze badania wykazały wynik ujemny. CWKL utrzymała w mocy orzeczenie, wskazując na ścisłe stosowanie przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. Organ wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującym brzmieniem § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia, pozytywny wynik badania laboratoryjnego na substancje psychoaktywne obligatoryjnie skutkuje przyznaniem kategorii 'N' (niezdolny do zawodowej służby wojskowej) dla kandydatów do służby. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa. Podkreślono, że sąd administracyjny kontroluje zgodność orzeczenia z prawem, a nie kwestie medyczne, a obowiązujące przepisy nie przewidują innej kwalifikacji w przypadku pozytywnego wyniku testu na substancje psychoaktywne, niezależnie od późniejszych badań czy potencjalnych przyczyn.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zgodnie z obowiązującym brzmieniem § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., pozytywny wynik badania laboratoryjnego na substancje psychoaktywne skutkuje obligatoryjnym przyznaniem kategorii N dla kandydatów do zawodowej służby wojskowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązujące przepisy, w szczególności § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON, w brzmieniu zmienionym rozporządzeniem z dnia 22 listopada 2022 r., jednoznacznie przypisują pozytywny wynik badania na substancje psychoaktywne do kategorii N (niezdolny do zawodowej służby wojskowej) dla kandydatów. Sąd administracyjny nie jest władny do oceny medycznej czy kwestionowania wyników badań, a jedynie kontroluje zgodność z prawem. Podkreślono, że późniejsze negatywne wyniki badań nie podważają pierwotnego, pozytywnego wyniku stwierdzonego przez komisję.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (29)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.o. art. 190 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 190 § ust. 10

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

rozp. MON § § 72 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Pomocnicze

u.o.o. art. 95 § ust. 4

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

rozp. MON § § 2 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 7 ust 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 7 ust 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 10

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 11 ust 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 11 ust 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 4 pkt 4-12

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

rozp. MON § § 7 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

rozp. MON § § 7 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

k.p.a. art. 81

Ustawa z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeks Postępowania Administracyjnego

rozp. MON § § 9 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 9 ust. 3

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 10 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON § § 2 ust. 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

rozp. MON

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 listopada 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON. Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 7, 15, 77 k.p.a.) poprzez zaniechanie podjęcia czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania materiału dowodowego. Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie skarżącemu okoliczności mających wpływ na wynik sprawy i zaniechanie pouczenia o możliwości składania wniosków dowodowych.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny nie jest władny aby rozważać kwestie medyczne pozytywny wynik badania laboratoryjnego na substancje psychoaktywne skutkuje obligatoryjnym przyznaniem kategorii N prawodawca nie przewidział innej możliwości kwalifikacji tego rozpoznania

Skład orzekający

Arkadiusz Koziarski

sprawozdawca

Ewa Radziszewska-Krupa

członek

Tomasz Szmydt

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej w przypadku pozytywnego wyniku testu na substancje psychoaktywne, nawet jeśli kandydat twierdzi, że przyczyną były leki."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego brzmienia przepisów rozporządzenia MON i specyfiki postępowania wojskowych komisji lekarskich. Sąd administracyjny nie bada kwestii medycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak rygorystycznie stosowane są przepisy dotyczące zdolności do służby wojskowej, nawet w sytuacjach, gdy kandydat próbuje udowodnić niewinność lub inne przyczyny pozytywnego wyniku testu.

Nawet leki na katar mogą kosztować Cię służbę wojskową? Sąd wyjaśnia, dlaczego pozytywny test na narkotyki to koniec marzeń o karierze w wojsku.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1322/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-01-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski /sprawozdawca/
Ewa Radziszewska-Krupa
Tomasz Szmydt /przewodniczący/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2305
art. 190 ust. 1, ust. 10 art. 95 ust. 4
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski (spr.), , Protokolant referent stażysta Marta Stec, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi P. T. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie określenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska (dalej "CWKL" lub "organ") orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej "RWKL") z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
Powyższe orzeczenie wydane zostało w następującym stanie faktycznym:
Szef Woskowego Centrum Rekrutacji w C. skierował P. T. (dalej "skarżący"), kandydata do zawodowej służby wojskowej, do RWKL celem ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej.
RWKL orzeczeniem z dnia [...] marca 2023 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 190 ust. 1, ust. 6 pkt 1, ust. 7 i ust. 10 ustawy z dnia 11 marca 2022 r.
o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022 r. poz. 2305) ); § 2 pkt 1, § 7 ust 1 pkt 1 i ust 2, § 10 oraz § 11 ust 1 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2022r. poz. 1243 z późn. zm.); oraz § 4 pkt 4-12 i § 7 pkt 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2012 r. poz. 1013 z późn. zm.), w związku z art. 821 ust 1 ustawy z dnia 11 marca 2022r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2022r. poz. 2305), ustaliła w przypadku kandydata:
- w pkt 8 "Rozpoznanie", ppkt 1 "Pozytywny wynik badania laboratoryjnego na obecność ecstasy" - § 72 pkt 1,
- w pkt 9 "Kategoria zdolności do zawodowej służby wojskowej" Kategoria N - Zał. 1 Grupa III – "Niezdolny do zawodowej służby wojskowej".
W uzasadnieniu RWKL wskazała, że stwierdzone w wyniku wykonanych badań rozpoznanie powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, na podstawie Zał. Nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w grupie badanych III obejmującej osoby ubiegające się o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej.
Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł odwołanie. W uzasadnieniu podniósł, że nigdy nie brał tego typu środków psychoaktywnych. Wskazał, że po różnych konsultacjach stwierdził, iż może to być efekt brania leków na katar i kaszel, które zażywał. Mogło w ten sposób dojść do kumulacji niektórych substancji czynnych
i powodować dodatni wynik testu. Do odwołania dołączył wynik badań diagnostycznych z 22 i 23 marca 2023 r.
Wskazanym na wstępie orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeksu Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000), dalej "k.p.a.", art. 84 ust. 2 oraz art. 190 ust. 1 i ust. 10 ustawy o obronie Ojczyzny, § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia
2012 r., a także § 11 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 powołanego rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., CWKL utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu CWKL wyjaśniła, że wojskowe komisje lekarskie, tak pierwszej jak i drugiej instancji orzekając o zdolności do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego zobowiązane są do ścisłego stosowania obowiązujących przepisów wynikających z cytowanego na wstępie rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach.
CWKL wskazała, że jak wynika z analizy dokumentacji orzeczniczej skarżący został skierowany do RWKL celem ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej. RWKL przeprowadziła wszelkie stosowne badania i konsultacje specjalistyczne, celem określenia zdolności do tej służby. Przeprowadzono między innymi badania laboratoryjne w tym badanie na obecność substancji psychoaktywnych w moczu, konsultacje specjalistyczne. W czasie wywiadu lekarskiego skarżący oświadczył pisemnie w dniu 21 lutego 2023 r., że nie leczy się z powodu żadnych schorzeń, nie przyjmował żadnych leków, w tym wymienionych w kwestionariuszu, co potwierdził własnoręcznym podpisem. RWKL prawidłowo przypisała rozpoznaniu opisanemu w pkt 8.1 zaskarżonego orzeczenia pozytywny wynik badania laboratoryjnego na obecność ecstasy - § 72 pkt 1, uznając z tego powodu orzekanego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej i ustalenia Kategorii N - Zał. , Grupa III (kolumna 6 wykazu), wg rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. Organ wskazał, że prawodawca nie przewidział innej możliwości kwalifikacji tego rozpoznania. Organ wyjaśnił, że ecstasy ulega w ciągu kilku (ok. 3-5) dni, gdy nie jest nadal przyjmowana, całkowitej eliminacji z organizmu człowieka. Badania na obecność substancji psychoaktywnych w moczu wykonane ponownie w późniejszym okresie przez skarżącego w dniu 22 i 23 marca 2023 r. (ponad miesiąc), oba
z wynikiem ujemnym, potwierdziły jedynie naturalną eliminację ecstasy z organizmu skarżącego oraz fakt zaprzestania przyjmowania tej substancji po stwierdzeniu wyniku pozytywnego przez wojskową komisję lekarską pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu, po wykonaniu badania laboratoryjnego w dniu 21 lutego 2023 r.
CWKL stwierdziła, że RWKL prawidłowo ustaliła niezdolność do zawodowej służby wojskowej skarżącego orzekając Kategorię N - Zał. l, Grupa III, gdyż zaskarżone orzeczenie zostało wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu orzeczniczym, na podstawie wywiadu lekarskiego, oświadczeń podpisanych osobiście przez skarżącego, badań i konsultacji specjalistycznych potwierdzonych w toku dalszego postępowania, w oparciu o aktualną wiedzę medyczną.
Na powyższe orzeczenie CWKL z dnia [...] kwietnia 2023 r. P. T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, które mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia - § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż w przepis ten nie pozostawia wyboru przy kwalifikacji
w grupie III dla kandydatów do zawodowej służby wojskowej, podczas gdy objaśnienia do tego paragrafu stwierdzają, iż jako niezdolnych należy kwalifikować kandydatów do Żandarmerii Wojskowej, a sam przepis zawiera możliwość przypisania zarówno kategorii Z/N (zdolny lub niezdolny), co miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia w zakresie, w jakim organ w wyniku błędnego uznania, iż zastosowany przepis nie przewiduje takich możliwości, w ogóle nie rozważył możliwości przyznania kategorii
Z (zdolny);
2) przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia:
a) art. 7 k.p.a. w z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 77 1 k.p.a. - poprzez niepodjęcie z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w tym zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a to w związku z podnoszonymi
w odwołaniu okolicznościami, iż uzyskany wynik badania mógł być skutkiem zażycia leków na katar/kaszel, co powinno było skłonić organ do ustalenia jakiego rodzaju leki były przypisywane skarżącemu oraz czy dysponuje on dowodami potwierdzającymi fakt zażycia leków, który mogły wpłynąć na wynik badania, którymi to zaniechaniami naruszono zasadę dwuinstancyjności postępowania, ograniczając się w istocie do kontroli rozstrzygnięcia organu I instancji i co mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, albowiem ustalenie, iż były przyjmowane przez skarżącego leki w ramach realizacji procesu leczenia (a nie narkotyki), nie pozwalałoby zgodnie z ratio legis rozporządzenia MON, na zakwalifikowanie tej sytuacji jako choroby lub ułomności
o jakiej mowa w art. 1 rozporządzenia w zw. z 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia MON;
b) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 9 k.p.a. w zw. z 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie skarżącemu (działającemu wówczas bez pełnomocnika), okoliczności, które będą miały wpływ na wynik sprawy, w tym zaniechanie pouczenia skarżącego o możliwości zaznajomienia końcowego z zebranym materiałem i złożenia wniosków dowodowych na poparcie twierdzeń, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym w zakresie kwestii związanych z przebytym leczeniem
i zażywanymi lekami, co mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia,
w zakresie jakim błędnie uznano, że skarżący zażył narkotyk ecstasy, a nie lekarstwa
w związku z przechodzonym procesem leczenia.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz o zasądzenie na jego rzecz s od organu zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego wywołanego wniesieniem niniejszej skargi według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że dokonując zestawienia rozstrzygnięcia organu z zastosowanym § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do wyżej wymienionego Rozporządzenia MON dostrzec można, iż w Grupie III (kolumna 6 wykazu) przewidziano możliwość wydania dwojakiego rodzaju orzeczenia, zarówno
Z (zdolny), jak i N (niezdolny). Tym samym organ w wyniku błędnego uznania, że "prawodawca nie przewidział innej możliwości kwalifikacji tego rozpoznania" w istocie nie analizował, czy przedmiotowej sprawie można przypisać skarżącemu kategorię Z (zdolny). Taka sytuacja mogła mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, albowiem w objaśnieniach do § 72 pkt I wskazano, że jako niezdolnych należy kwalifikować w tym przypadku wyłącznie kandydatów do Żandarmerii Wojskowej. Skarżący natomiast nie ubiegał się o powołanie do Żandarmerii Wojskowej, co oznacza, że komisja mogła mu przypisać kategorię Z, czego nie wzięła pod rozwagę.
Dalej skarżący zarzucił, że organ w istocie ograniczył swoje postępowanie do przeprowadzenia kontroli prawidłowości orzeczenia wydanego przez RWKL, nie przeprowadzając w żadnym zakresie merytorycznego rozpoznania istoty sprawy i nie przeprowadzając żadnych dowodów. Arbitralnie wykluczono okoliczności podniesione
w odwołaniu z powołaniem na wywiad, podczas gdy rozumienie pojęcia "schorzenia" może być różnie odbierane przez przeciętnego człowieka, zazwyczaj jako coś poważniejszego, niż przemijający katar i kaszel, na które odwołujący się powołuje
w odwołaniu.
Skarżący zarzucił również, że organ nie podjął żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia wątpliwości, jakie nasuwają się po lekturze odwołania. Nie wydał także orzeczenia według stanu istniejącego na datę wydania decyzji. Skoro skarżący podnosił w odwołaniu, że nigdy nie zażywał narkotyków ecstasy i przedłożył wyniki ponownych badań, z których wynika, że nie ma w jego organizmie wskazanych substancji, to rzeczą organu było wyjaśnienie (nawet pomimo braku wyraźnego wniosku osoby nieobeznanej w przepisach), czy skarżący przechodził jednak jakieś leczenie, jaki był zakres tego leczenia, a w szczególności, czy przyjmował jakieś lekarstwa i jakiego rodzaju były to lekarstwa. Zgodnie bowiem z art. 7 k.p.a. organy powinny dążyć do prawdy obiektywnej, w tym z urzędu podjąć czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na względzie słuszny interes obywateli.
Ponadto skarżący stwierdził, że kierując się interesem odwołującego, organ
w ślad za wyrażoną w art. 9 zasadą informowania stron, wobec lakonicznego charakteru odwołania, mimo wszystko wskazującego na istotne dla sprawy okoliczności, winien był poinformować skarżącego o okolicznościach faktycznych, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Czynność taka należało połączyć
z potrzebą zapewnienia odwołującemu możliwości uzupełnienia swojego stanowiska poprzez złożenie niezbędnych wniosków dowodowych. Tymczasem tego nie uczyniono, a skarżącemu z powodu nieznajomości prawa zaskarżonym orzeczeniem została wyrządzono szkoda.
Końcowo skarżący wskazał, że organ nie przeprowadził żadnych czynności, które zmierzałyby do wyjaśnienia okoliczności podniesionych przez niego, jednocześnie pozbawiając go możliwości przejęcia inicjatywy w tym zakresie. Zdaniem skarżącego te naruszenia należy uznać za istotne i mające wpływ na orzeczenie z puntu widzenia ratio legis rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r.
w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Przepisy tego rozporządzenia zgodnie z § 1 określają bowiem wykaz "chorób i ułomności" uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej. Zażywanie leków w ramach przechodzonego procesu leczenia, nie jest samo w sobie chorobą ani ułomnością w rozumieniu przepisów rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.
Odnośnie postawionego w skardze zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego organ dodatkowo wyjaśnił, że jest on niezasadny, bowiem dotyczy innej normy, niż mająca zastosowanie w niniejszej sprawie. Podstawą rozstrzygnięcia jest bowiem rozpoznanie, opisane jako "pozytywny wynik badania laboratoryjnego na obecność substancji psychoaktywnych", przypisane do § 72 pkt 1 Załącznika Nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., w brzmieniu ustalonym przez rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 listopada 2022 r., zmieniające rozporządzenie w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej
i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. poz. 2400).
Odnosząc do zarzucanego naruszenia przepisów postepowania organ wskazał, że podstawę orzeczenia stanowi dokumentacja sprawy, możliwa do uzupełnienia
w razie potrzeby stwierdzonej przez lekarzy komisji. Każdorazowo uprawnienie komisji lekarskiej do uzupełnienia dokumentacji i przeprowadzenia dodatkowych badań lub obserwacji szpitalnej pozostawione jest do jej uznania, w zależności od stwierdzonej w tym zakresie potrzeby.
W niniejszej sprawie komisja wyższego stopnia nie stwierdziła takiej potrzeby, bowiem skarżący, składając odwołanie nie tylko nie przedstawił jakichkolwiek dowodów, a nawet nie uprawdopodobnił, że uzyskany wynik na obecność substancji psychoaktywnych (ecstasy) "może to być po lekach w związku z katarem i kaszlem, które zażywałem".
Organ podał, że dla podważenia tego stanowiska konieczne jest zatem nie tyle stwierdzenie, że orzekające organy nie skorzystały ze swoich uprawnień i nie przeprowadziły dodatkowych badań lekarskich, specjalistycznych czy psychologicznych, ile wykazanie że zachodziły przesłanki do takiego uzupełnienia,
w konsekwencji jego zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na tej podstawie trudno postawić organom orzekającym skuteczny zarzut, że zaniechały obowiązków dowodowych, skoro w istocie poczynione rozpoznanie nie jest kwestionowane poprzez jakiekolwiek dokumenty mogące stanowić materiał dowodowy w sprawie.
CWKL wskazała również, że przedstawiła zebrany w sprawie materiał dowodowy, rozważyła również jego moc dowodową, a w konsekwencji doszła do przekonania, że spełnione zostały przesłanki zastosowania danej normy w sprawie bowiem stan faktyczny sprawy nie pozostawiał wątpliwości co do prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia.
Odnośnie zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków, organ wskazał, że może on odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, iż zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny zdolność fizyczną
i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska.
Stosownie zaś do treści art. 190 ust. 10 cytowanej ustawy ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej:
1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4;
2) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej
w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych;
3) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia przedłożenia wyników tych badań i konsultacji wojskowej komisji lekarskiej. Zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności do poszczególnych rodzajów służby wojskowej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
W przypadku konieczności przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich
i konsultacji specjalistycznych wojskowa komisja lekarska określa w formie pisemnej ich zakres, a orzeczenie wydaje w swojej siedzibie w terminie do 7 dni roboczych od dnia przedłożenia w jej siedzibie wyników tych badań i konsultacji (§ 9 ust. 3 rozporządzenia).
Zgodnie natomiast z § 10 ust. 1 ww. rozporządzenia orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej zawiera w szczególności:
1) nazwisko i imię;
2) numer PESEL;
3) stopień wojskowy;
4) przydział służbowy / nazwę stanowiska;
5) datę powołania do służby wojskowej;
6) nazwę wojskowego centrum rekrutacji powołującego do służby wojskowej;
7) skład komisji orzekającej;
8) rozpoznanie;
9) ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wraz z uzasadnieniem;
10) w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z czynną służbą wojskową;
11) określenie inwalidztwa;
12) podpisy członków komisji, którzy wydali orzeczenie.
Zaznaczyć należy, że kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich przez sąd administracyjny ma charakter ograniczony i sprowadza się w istocie do jego badania pod względem formalnym. Oznacza to, iż sąd administracyjny ocenia jedynie, czy orzeczenie wydała właściwa komisja lekarska, czy jej skład był zgodny
z obowiązującymi w tym względzie przepisami, a ponadto, czy stwierdzone schorzenia dawały podstawę do zawartego w orzeczeniu określenia kategorii zdolności do służby. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji. Sąd administracyjny nie jest władny aby rozważać kwestie medyczne (por. wyroki WSA w Warszawie: z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1365/17; z dnia 14 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 654/14, orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym, Sąd nie jest uprawniony do kwestionowania dokonanego przez komisję lekarską rozpoznania oraz stwierdzonych schorzeń prowadzących do ustalenia kategorii zdolności do służby. Sąd nie jest uprawniony do oceny fachowości przeprowadzonych u skarżącego badań, a tym samym weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z tego punktu widzenia. Sąd natomiast kontroluje, czy rozstrzygnięcie w sprawie zostało podjęte na podstawie kompletnego materiału dowodowego obejmującego niezbędne badania lekarskie oraz czy dokonana kwalifikacja zdolności do służby jest z tym materiałem spójna.
Kontrola dokonana przez Sąd w tym zakresie pozwala na przyjęcie, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa.
Według § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., rozporządzenie to określa wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa. Natomiast § 2 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi, że wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa, a także o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz warunki orzekania w tych sprawach są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
CWKL uznała skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby z powołaniem się na § 72 pkt 1 załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r., w związku z pozytywnym wynikiem badania laboratoryjnego na obecność substancji psychoaktywnych pod postacią ecstasy w moczu. Zgodnie
z wykazem stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w grupie III orzekanych powyższemu rozpoznaniu przyporządkowuje się § 72 pkt 1, gdzie jest przypisana kategoria zdolności do służby N.
Brzmienie powyższego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że decydujące znaczenie dla zakwalifikowania do kategorii N stanowi wynik badania laboratoryjnego. Z akt sprawy wynika (k. 20), że na podstawie badania moczu stwierdzono u skarżącego obecność ecstasy, co powoduje obligatoryjną niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej dla osób orzekanych w grupie III (kolumnie szóstej wykazu) obejmującej, między innymi, osoby ubiegające się o powołanie do zawodowej służby wojskowej. Prawidłowo zatem CWKL uznała, że w takiej sytuacji ma zastosowanie kwalifikacja wg § 72 pkt. 1. Taka kwalifikacja u osoby kandydującej do zawodowej służby wojskowej skutkuje orzeczeniem kategorii N – niezdolność do zawodowej służby wojskowej. Ustaleń tych nie może podważyć wykonane przez skarżącego kolejne badania moczu przedstawione wraz z odwołaniem od orzeczenia RWKL, które nie wykazało obecności ecstasy, W § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. oraz w objaśnieniach do tego przepisu nie przewiduje się możliwości przeprowadzania ponownego badania. Z objaśnień do tego przepisy wynika, że decydujący jest wynik badania laboratoryjnego zlecony przez wojskową komisję lekarską w ramach danego postępowania orzeczniczego.
Słusznie przy tym organ wskazuje, że w dniu 21 lutego 2023 r. skarżący złożył pisemne oświadczenie, w którym wskazywał, iż nie jest aktualnie chory oraz zanegował przyjmowanie określonych w tym oświadczeniu leków.
Błędnie przy tym skarżący podnosi, że § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. przewiduje możliwość orzeczenia w takim przypadku kategorii Z lub N. Formułując ten zarzut skarżący oparł się na pierwotnym brzmieniu załącznika nr 1 do rozporządzenia.
W ówczesnym brzmieniu rozporządzenia, w § 72 pkt 1 określone zostało schorzenie
w postaci "Dawno przebytego incydentalnego użycia substancji psychoaktywnej bez cech uzależnienia". Dla tego typu schorzenia w przypadku kandydatów do zawodowej służby wojskowej istniała możliwość orzeczenia kategorii Z lub N. Rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 listopada 2022 r. zmieniającym rozporządzenie
w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2022 poz. 2400) zmieniony został z dniem 24 listopada 2022 r. złącznik nr 1 do rozporządzenia z 7 czerwca 2022 r. W brzmieniu obowiązującym na dzień orzekania przez RWKL § 72 pkt 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. określa schorzenie w postaci "Pozytywnego wyniku badań laboratoryjnego na substancji psychoaktywnych". Stwierdzenie tego schorzenia skutkuje obligatoryjnym przyznaniem kategorii N w przypadku kandydatów do zawodowej służby wojskowej.
Reasumując należy stwierdzić, iż organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie orzecznicze, nie dopuściły się naruszeń przepisów, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie dowodowe przeprowadziły w zakresie wystarczającym do wyjaśnienia istoty sprawy oraz w sposób wyczerpujący rozważyły cały materiał dowodowy. Zauważyć należy, iż o zakresie postępowania dowodowego decyduje nie subiektywne przekonanie strony, lecz treść przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w konkretnej sprawie. Przedstawiona
w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia ocena ustaleń faktycznych i wynikających
z nich wniosków oraz podstawa prawna i jej wyjaśnienie prowadzące do określonego rozstrzygnięcia są wyczerpujące, logiczne i przekonujące.
Zaskarżone orzeczenie jest zgodne z prawem, a podniesione w skardze zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, z późn. zm.) orzekł jak
w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI