III SA/Kr 158/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił orzeczenia o umorzeniu postępowania dyscyplinarnego policjanta, uznając, że organy administracyjne błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące naruszenia dyscypliny służbowej.
Policjantowi zarzucono wprowadzenie w błąd Policji poprzez fałszywe zawiadomienie o podłożonym ładunku wybuchowym. Organy dyscyplinarne umorzyły postępowanie, uznając, że czyn nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej w świetle nowelizacji ustawy o Policji. Sąd administracyjny uchylił te orzeczenia, wskazując, że organy błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów oraz nieprawidłowo zakwalifikowały czyn, ignorując jego potencjalne znamiona przestępstwa lub wykroczenia.
Sprawa dotyczyła postępowania dyscyplinarnego wobec komisarza Policji W. W., któremu zarzucono wprowadzenie w błąd Policji poprzez fałszywe zawiadomienie o podłożonym ładunku wybuchowym, co spowodowało niepotrzebne czynności służb ratunkowych. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, argumentując, że czyn ten, w świetle nowelizacji ustawy o Policji, nie stanowi już naruszenia dyscypliny służbowej. Komendant Wojewódzki Policji utrzymał to orzeczenie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone orzeczenia, uznając, że organy administracyjne naruszyły przepisy prawa materialnego. Sąd podkreślił, że zarzucany czyn miał bezpośredni związek ze służbą i stanowił naruszenie dyscypliny służbowej zgodnie z art. 132 ustawy o Policji, który definiuje naruszenie dyscypliny jako zawinione przekroczenie uprawnień lub niewykonanie obowiązków, w tym wprowadzanie w błąd przełożonego lub innego policjanta, jeśli spowodowało to szkodę. Sąd zwrócił również uwagę na nieprawidłową kwalifikację czynu jako wykroczenia z art. 66 § 1 kodeksu wykroczeń, podczas gdy opis czynu mógł wypełniać znamiona przestępstwa z art. 238 k.k. lub nawet art. 163 § 1 pkt 3 k.k. (sprowadzenie zdarzenia zagrażającego życiu lub mieniu). Sąd uznał, że umorzenie postępowania nastąpiło bez podstawy faktycznej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, czyn ten stanowi naruszenie dyscypliny służbowej, a organy administracyjne błędnie umorzyły postępowanie dyscyplinarne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zarzucany czyn miał bezpośredni związek ze służbą i wypełniał znamiona naruszenia dyscypliny służbowej zgodnie z art. 132 ustawy o Policji, niezależnie od późniejszej kwalifikacji jako wykroczenie lub przestępstwo.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (11)
Główne
u. Policji art. 132 § 1, 2, 3 pkt 4, 4
Ustawa o Policji
Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności wprowadzenie w błąd przełożonego lub innego policjanta, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę służbie, policjantowi lub innej osobie. Czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarne wypełniający jednocześnie znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej.
u. Policji art. 132a § 1, 2
Ustawa o Policji
Przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia lub popełnia je na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć.
Pomocnicze
u. Policji art. 135j § 1 pkt 1, 4 i ust. 4
Ustawa o Policji
Przepisy dotyczące umorzenia postępowania dyscyplinarnego.
u. Policji art. 135 § 1 pkt 1
Ustawa o Policji
Przepisy dotyczące orzeczenia o uniewinnieniu.
k.w. art. 66 § § 1, §2
Kodeks wykroczeń
Kto ze złośliwości lub swawoli, chcąc wywołać niepotrzebną czynność fałszywym alarmem, informacją lub innym sposobem, wprowadza w błąd instytucję użyteczności publicznej albo inny organ ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1.500 złotych. Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, można orzec nawiązkę do wysokości 1.000 złotych.
k.k. art. 238 § 1
Kodeks karny
Kto zawiadamia o przestępstwie lub przestępstwie skarbowym organ powołany do ścigania wiedząc, że przestępstwa nie popełniono, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
k.k. art. 163 § § 1 pkt 3
Kodeks karny
Kto sprowadza zdarzenie, które zagraża życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu w wielkich rozmiarach, mające postać eksplozji materiałów wybuchowych, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany granicami skargi w zakresie kontroli legalności aktu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu administracyjnego w przypadku naruszenia prawa materialnego.
Zarządzenie nr 21/93 KGP art. 13 § pkt 1
Zarządzenie nr 21/93 KGP
Przepis dotyczący obowiązków funkcjonariusza Policji związanych z pełnieniem służby.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracyjne błędnie zinterpretowały przepisy ustawy o Policji dotyczące naruszenia dyscypliny służbowej. Czyn policjanta miał bezpośredni związek ze służbą i wypełniał znamiona przewinienia dyscyplinarnego. Organy nieprawidłowo zakwalifikowały czyn jako wykroczenie, ignorując możliwość kwalifikacji jako przestępstwo lub naruszenie dyscypliny służbowej. Umorzenie postępowania dyscyplinarnego nastąpiło bez podstawy faktycznej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów administracyjnych, że czyn nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej w świetle nowelizacji ustawy o Policji. Argumentacja organów, że rozstrzyganie o winie obwinionego w zakresie czynu, który nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej, nie ma uzasadnienia prawnego.
Godne uwagi sformułowania
czyn nie jest związany ze służbą i w świetle aktualnie obowiązujących uregulowań prawnych nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej rozstrzyganie o winie obwinionego w zakresie czynu, który nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej nie ma uzasadnienia prawnego fakt uniewinnienia K. F. nie przesądził automatycznie o niewinności W. W. Zdaniem Sądu, nie budzi najmniejszych wątpliwości, iż autorem tego połączenia może być jedynie obwiniony lub świadek W. organy administracyjne umarzając postępowanie w niniejszej sprawie bez jakiejkolwiek podstawy faktycznej - naruszyły przepisy wskazanego wyżej prawa materialnego w sposób oczywisty
Skład orzekający
Bożenna Blitek
przewodniczący sprawozdawca
Elżbieta Kremer
członek
Wiesław Kisiel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów, zakresu naruszenia dyscypliny służbowej oraz relacji między postępowaniem dyscyplinarnym a postępowaniem w sprawach o wykroczenia i przestępstwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji policjanta i nowelizacji ustawy o Policji z okresu wydania orzeczenia. Może być mniej aktualne w kontekście późniejszych zmian prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak organy administracyjne mogą błędnie interpretować przepisy, prowadząc do uchylenia ich decyzji przez sąd. Podkreśla znaczenie precyzyjnej kwalifikacji prawnej czynów.
“Policjant fałszywie alarmował o bombie. Czy to wykroczenie, czy przestępstwo? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Kr 158/04 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2006-03-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-03-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Bożenna Blitek /przewodniczący sprawozdawca/ Elżbieta Kremer Wiesław Kisiel Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Skarżony organ Komendant Policji Treść wyniku Uchylono zaskarżone orzeczenie I i II Instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek sprawozdawca Sędziowie: NSA Wiesław Kisiel WSA Elżbieta Kremer Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2006 r sprawy ze skargi W. W. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 27 stycznia 2004 r Nr : [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dyscyplinarnego uchyla zaskarżone orzeczenie jak i poprzedzające je orzeczenie organu pierwszej instancji Uzasadnienie Orzeczeniem Nr [...] z dnia [...] 2003r. do [...] Komendant Miejski Policji w [...] umorzył postępowanie dyscyplinarne prowadzone przeciwko komisarzowi W. W. o to, że w dniu [...] 2003r. w [...] wprowadził w błąd Policję poprzez fałszywe zawiadomienie telefoniczne o podłożonym na terenie Dworca Kolejowego PKP w [...] ładunku wybuchowym, przez co wywołał niepotrzebne czynności kompetentnych służb, tj. Policji, Straży Pożarnej, Pogotowia Ratunkowego i Straży Ochrony Kolei, czym naruszył art. 66 § 1 kodeksu wykroczeń. Na uzasadnienie tego orzeczenia podano, że w wyniku nowelizacji ustawy o Policji "zdefiniowano pojęcie naruszenia dyscypliny służbowej oraz utworzono katalog niektórych czynów będących jej naruszeniem". Organ I instancji zaznaczył, że ponieważ opisany wyżej czyn "nie jest związany ze służbą i w świetle aktualnie obowiązujących uregulowań prawnych nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej, postępowanie dyscyplinarne w tym zakresie należało umorzyć, gdyż jego kontynuowanie stało się bezprzedmiotowe". Jako podstawę prawną podano art. 135j ust. 1 pkt 4 i ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r. Nr 7, poz. 58 z późn. zm.) W odwołaniu na powyższe orzeczenie W. W. wniósł o uniewinnienie go od stawianego zarzutu i umorzenie prowadzonego przeciwko niemu postępowania dyscyplinarnego i zarzucił, że w sprawie tego czynu będącego wykroczeniem z art. 66 § 1 kodeksu wykroczeń został skierowany wniosek o ukaranie do Sądu Grodzkiego, ale wyłącznie przeciwko sierż. szt. K. F. Sąd ten uniewinnił sierż. szt. K.F. od stawianego mu zarzutu, a w uzasadnieniu - zdaniem odwołującego się - bezpośrednio odniósł się do zarzutów stawianych W.W. Według piszącego - skoro postępowanie dyscyplinarne toczyło się przeciwko osobie, to na mocy art. 135j ust. 1 pkt 1 i art. 135 ust. 1 pkt 1 znowelizowanej ustawy o Policji - organ administracyjny winien wydać orzeczenie o uniewinnieniu W. W.. Orzeczeniem Nr [...] z dnia 27 stycznia 2004r. do [...][...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] po rozpatrzeniu odwołania - zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy. Na uzasadnienie tego orzeczenia podano, że z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 29 października o zmianie ustawy o Policji (Dz. U. z 2003r., Nr 192, poz. 1873) "czyn, który zarzucono obwinionemu nie wyczerpuje znamion przewinienia dyscyplinarnego, co stanowi obligatoryjną przesłankę do umorzenia postępowania dyscyplinarnego". Nadto podano, że "rozstrzyganie o winie obwinionego w zakresie czynu, który nie stanowi naruszenia dyscypliny służbowej nie ma uzasadnienia prawnego, gdyż postępowanie dyscyplinarne nie jest tożsame z postępowaniem w sprawach o wykroczenia i w tym konkretnym przypadku nie może być zdeterminowane sposobem zakończenia sprawy przed sądem grodzkim". Z orzeczeniem tym nie zgodził się W. W., który w skardze wniósł o stwierdzenie jego nieważności. Na uzasadnienie przytoczył argumenty zawarte w odwołaniu i dodał, że obrona nie miała dostępu do akt przed zapoznaniem się z aktami zakończonego postępowania, gdyż materiał dowodowy znajdował się w aktach sprawy skierowanej do Sądu Grodzkiego z wnioskiem o ukaranie sierż. szt. K.F.. Podał też, że naruszono jego prawo do obrony, albowiem prowadzący postępowanie odmówił wydania, bez stosownego postanowienia, uwierzytelnionych kopii dokumentów dotyczących eksperymentu procesowego podczas zapoznania z aktami, mimo ustnego wniosku złożonego do protokołu zapoznania się z aktami. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki w [...] wniósł o jej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i zaznaczył, że "fakt uniewinnienia K. F. nie przesądził automatycznie o niewinności W. W.", tym bardziej, że w uzasadnieniu wyroku Sądu Rejonowego [...] z dnia [...].2003r. do sygn. akt [...] zalegającym na k. 122-125 akt dyscyplinarnych stwierdzono: "Zdaniem Sądu, nie budzi najmniejszych wątpliwości, iż autorem tego połączenia może być jedynie obwiniony lub świadek W." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - skarga jest uzasadniona, jednak z innych względów niż te, które skarżący przedstawił w uzasadnieniu. Jak wynika z akt postępowania dyscyplinarnego, na które powołują się organy administracyjne - zarzut będący przedmiotem niniejszego postępowania stanowił pkt 1 Postanowienia z dnia [...] 2003r. o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego przeciwko komisarzowi W. W. - specjaliście Zespołu Dyżurnych KP II w[...] , przy czym zarzut stanowiący pkt II dotyczył popełnienia czynu w tym samym czasie, tj. w dniu [...] 2003r. w godzinach 8.00 - 17.00 i wskazywał na to, że W. W.: "w dniu [...] 2003 roku nie wykonał polecenia wynikającego z Decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] 2003 roku w sprawie wprowadzenia w tym dniu od godz. 8.00 dwunastogodzinnego systemu służby policjantów garnizonu małopolskiego celem zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie województwa, w związku z działaniami "Prezydent" oraz zagwarantowania pełnej mobilności biorących w nich udział sił i środków, gdyż w tym dniu w godzinach 8.00 - 17.00 nie przebywał w miejscu zamieszkania oraz spożywał alkohol, przez co wprowadził się w stan uniemożliwiający ewentualne podjęcie zadań służbowych, czym naruszył § 13 pkt 1 Zarządzenia nr 21/93 KGP z dnia 20 maja 1993 roku w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji" (w/g k. 26 akt postępowania dyscyplinarnego). Z treści obu zarzutów wynika jednoznacznie, że zarzut będący przedmiotem niniejszego postępowania miał bezpośredni związek z pełnieniem służby przez skarżącego. Już tylko z tego względu uzasadnienie orzeczenia organu I instancji jest zaskakujące. Pomijając dalsze zdumiewające uzasadnienia organów obu instancji w przedmiocie rzekomego nie wyczerpywania przez przedmiotowy zarzut znamion przewinienia dyscyplinarnego, co przy powszechnie znanej i jednoznacznej naganności, zakazu popełniania i penalizacji tego rodzaju czynu w sytuacji popełnienia go przez każdego obywatela (także sprawców nieletnich) - Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę na treść obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia art. 132 i 132a ustawy o Policji, a w szczególności: "Art. 132. 1. Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. 2. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. 3. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności:(...) 4) wprowadzenie w błąd przełożonego lub innego policjanta, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę służbie, policjantowi lub innej osobie, (...). 4. Czyn stanowiący przewinienie dyscyplinarnej wypełniający jednocześnie znamiona przestępstwa lub wykroczenia albo przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej." "Art. 132a. Przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant: 1) ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi, 2) nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. " Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zastanawiające jest w niniejszej sprawie także to, że opisany w niniejszym postępowaniu zarzut został zakwalifikowany przez organy administracyjne jako wykroczenie z kodeksu wykroczeń (ustawa z dnia 20 maja 1971r. - Dz. U. Nr 12, poz. 114 z późn. zm): "Art. 66 § 1. Kto ze złośliwości lub swawoli, chcąc wywołać niepotrzebną czynność fałszywym alarmem, informacją lub innym sposobem, wprowadza w błąd instytucję użyteczności publicznej albo inny organ ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny do 1.500 złotych §2 Jeżeli wykroczenie spowodowało niepotrzebną czynność, można orzec nawiązkę do wysokości 1 .000 złotych. " Organy administracyjne tak kwalifikując czyn W. W. nie tylko nie skierowały przeciwko skarżącemu wniosku o ukaranie, ale też nie wyjaśniły, z jakich powodów nie uznały tego czynu jako przestępstwa - występku z art. 238 kodeksu karnego (ustawa z dnia 6 czerwca 1997r. - Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm.): "Art. 238. Kto zawiadamia o przestępstwie lub przestępstwie skarbowym organ powołany do ścigania wiedząc, że przestępstwa nie popełniono,podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. " Należy zwrócić uwagę, że z opisu zarzutu wynika, że skarżącemu zarzucono wprowadzenie w błąd Policji poprzez fałszywe telefoniczne zawiadomienie o podłożonym na terenie Dworca Głównego PKP w [...] ładunku wybuchowym, a więc o popełnieniu przestępstwa - występku z art. 163 § 1 pkt 3 kodeksu karnego: "Kto sprowadza zdarzenie, które zagraża życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu w wielkich rozmiarach, mające postać: (...) eksplozji materiałów wybuchowych (...) podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10. " Mając powyższe na względzie - zdaniem Sądu - należy stwierdzić, że organy administracyjne umarzając postępowanie w niniejszej sprawie bez jakiejkolwiek podstawy faktycznej - naruszyły przepisy wskazanego wyżej prawa materialnego w sposób oczywisty i już tylko z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za uzasadnioną, a w myśl przytoczonych przepisów oraz art. 145 § 1 pkt 1a p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI