II SA/WA 1260/24

II SA/Wa 1260/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski.
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kruszewska-Grońska
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 1108/25 - Wyrok NSA z 2025-10-09
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 145
art. 41 ust. 2 pkt 5
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , Protokolant starszy sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2025 r. sprawy ze skargi P. W. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] marca 2024 r. nr [...]
Uzasadnienie
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] maja 2024 r. nr 2611, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 574), po rozpatrzeniu odwołania P. W. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w sprawie zwolnienia ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2024 r. poz. 145), z dniem [...] marca 2024 r.
KGP w uzasadnieniu wskazał, że Komendant Wojewódzki Policji we W. pismem z dnia [...] stycznia 2024 r. zawiadomił P. W. - wówczas Komendanta Powiatowego Policji w Z.o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Stronę postępowania pouczono o przysługujących uprawnieniach wynikających z art. 10 k.p.a., w tym w szczególności o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a także do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji. Jednocześnie, na podstawie art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, stronę wezwano do wskazania zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji, w terminie 3 dni od dnia doręczenia tego pisma. Pismo to zostało doręczone stronie w dniu [...] stycznia 2024 r. Podstawę faktyczną wszczęcia tego postępowania administracyjnego stanowiła informacja z Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji w W., z której wynikało, że wymieniony pełnił w dniu [...] stycznia 2024 r. służbę mając [...] mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu o godz. 11:58. W związku z powyższym, w dniu [...] stycznia 2024 r., zostało wydane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. postanowienie nr 6, którym wszczęto przeciwko P. W. postępowanie dyscyplinarne o sygn. akt [...] i przedstawiono wymienionemu zarzut o to, że: w dniu [...] stycznia 2024 r., na terenie Komendy Powiatowej Policji w Z. popełnił przewinienie dyscyplinarne poprzez naruszenie zasad etyki zawodowej w ten sposób, że pełnił służbę mając [...] mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, przez co nie dbał o społeczny wizerunek Policji, jako formacji w której służy i dopuścił się działań, które nie służą budowaniu zaufania do niej, tj. o czyn z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji w zw. z § 23 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r. Nr 1, poz. 3). Z uwagi na charakter zarzuconego policjantowi przewinienia dyscyplinarnego, w dniu [...] stycznia 2024 r. Komendant Wojewódzki Policji w W. wydał rozkaz personalny nr [...], którym zawiesił P. W., na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o Policji, w czynnościach służbowych na okres od dnia [...] stycznia 2024 r. do dnia [...] kwietnia 2024 r. Do akt sprawy dołączono m.in. kserokopie materiałów z prowadzonych czynności wyjaśniających, a także z prowadzonego postępowania dyscyplinarnego, w tym: notatki służbowe z dnia [...] stycznia 2024 r., z których wynika m.in., że w dniu [...] grudnia 2023 r. do Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji w W. wpłynęła anonimowa korespondencja wskazująca na możliwość stawiania się do służby Zastępcy Komendanta Powiatowego w Z. po spożyciu lub pod wpływem alkoholu. W dniu [...] stycznia 2024 r. udano się do Komendy Powiatowej Policji w Z., celem weryfikacji tej informacji. Na miejscu poddano badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu urządzeniem elektronicznym [...] Zastępcę Komendanta Powiatowego Policji w Z. z wynikiem: I badanie o godz. [...] mg/l, II badanie o godz. 11:10 - [...] mg/l, III badanie o godz. 11:29 - [...] mg/l, a także Komendanta Powiatowego Policji w Z. z wynikiem: I badanie o godz. 10:58 - [...] mg/l, II badanie o godz. 12:26 - 0,00 mg/l, III badanie o godz. 12:43 - 0,00 mg/l. P. W. wskazał również, że w miejscu pełnienia służby przechowuje butelkę o pojemności 0,7 l z zawartością wyrobu alkoholowego. Dodał także, że w dniu [...] stycznia 2024 r. około godz. 22:00 spożywał alkohol w postaci drinka w ilości 150 ml. W dniu [...] stycznia 2024 r. P. W. stawił się do służby o godz. 7:30 (k. 13-20 oraz k. 23-25 akt sprawy), protokół badania stanu trzeźwości urządzeniem elektronicznym P. W. z dnia [...] stycznia 2024 r. - I badanie o godz. 10:58 - [...] mg/l, II badanie o godz. 12:26 - 0,00 mg/l, III badanie o godz. 12:43 - 0,00 mg/l (k. 21 akt sprawy), świadectwo wzorcowania (k. 22 akt sprawy), notatkę służbową z dnia [...] stycznia 2024 r. P. W., który oświadczył m.in., że w dniu [...] stycznia 2024 r. stawił się do służby o godz. 7:30, a następnie przystąpił do wykonywania czynności służbowych. Zaprzeczył by w tym dniu spożywał alkohol w miejscu pełnienia służby. Przyznał, że w dniu [...] stycznia 2024 r. około godz. 22:00 spożywał alkohol w postaci drinka w ilości około 150 ml. Przyznał też, że posiadał w tym dniu butelkę z zawartością alkoholu w miejscu pełnienia służby (k. 26 akt sprawy), protokół przesłuchania świadka z dnia [...] lutego 2024 r. oraz z dnia 20 lutego 2024 r. funkcjonariuszy Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji w W. (k. 61-62 oraz k. 67-68 akt sprawy), wydruki internetowych artykułów prasowych (k. 89-92 akt sprawy). Pomimo doręczenia stronie pisma z dnia [...] stycznia 2024 r. nie wskazała ona w terminie, o którym mowa w art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, ani w toku całego postępowania administracyjnego organizacji związkowej, która miałaby ją reprezentować. W dniu [...] lutego 2024 r., w dniu [...] lutego 2024 r. oraz w dniu [...] lutego 2024 r. strona zapoznała się z całością zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, a także wykonała ich fotokopie. W dniu 27 lutego 2024 r. strona złożyła pisemne oświadczenie z dnia [...] lutego 2024 r., w którym zawarła swoje stanowisko w sprawie i wnioski dowodowe. W dniu [...] lutego 2024 r. P. W. został przesłuchany w charakterze strony. Zeznał, iż nie zgadza się z podjętymi wobec niego decyzjami. Ponadto załączył do protokołu swoje oświadczenie z dnia [...] lutego 2024 r., w którym zawarł swoje stanowisko w sprawie, jak również wniósł o przeprowadzenie wskazanych w tym oświadczeniu dowodów. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2024 r. oraz z dnia [...] marca 2024 r. Komendant Wojewódzki Policji we W. odmówił przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez stronę. W dniu [...] lutego 2024 r. pełnomocnik strony zapoznał się z całością zgromadzonego materiału dowodowego. Pismem z dnia 5 marca 2024 r. pełnomocnik strony wniósł o umorzenie postępowania administracyjnego, wobec jego bezprzedmiotowości, a także o przeprowadzenie wskazanych tym pismem dowodów. Postanowieniem z dnia [...] marca 2024 r. Komendant Wojewódzki Policji we W. odmówił przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez pełnomocnika strony.
W dniu [...] marca 2024 r. Komendant Wojewódzki Policji we W., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. art. 45 ust. 1 ustawy o Policji, wydał rozkaz personalny nr [...], którym zwolnił P. W. ze służby w Policji z dniem [...] marca 2024 r. Decyzji tej nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Pełnomocnik P. W. złożył odwołanie od wyżej wskazanego rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w W.. Wniósł o dopuszczenie dowodu z tabeli przeliczeniowej opublikowanej na stronie internetowej przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na okoliczność hipotetycznego stanu trzeźwości strony w okresie 5 godzin przed badaniem. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego zebrania i wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego pod kątem prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz brak wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na jednym, w sposób wadliwy uzyskanym, wyniku badania na zawartość alkoholu, bez uwzględnienia treści wskazanych przez pełnomocnika w odwołaniu dowodów, art. 75 § 1, art. 76 § 1 w zw. z art. 6 i art. 7 ab initio k.p.a., poprzez dopuszczenie jako dowodu wyniku badania na zawartość alkoholu w wydychanym przez stronę powietrzu, podczas gdy do uzyskania tego dowodu doszło z naruszeniem przepisów art. 61c ustawy o Policji regulujących tryb prowadzenia takich badań wobec strony zajmującej stanowisko Komendanta Powiatowego Policji, art. 8 oraz art. 10 k.p.a. poprzez zaniechanie powiadomienia strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w sprawie, tj. załączonymi do akt materiałami prasowymi o negatywnym dla Policji wydźwięku. Zarzucił też naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, poprzez błędną wykładnię. W ocenie pełnomocnika strony podjęta przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. decyzja o zwolnieniu strony ze służby w Policji była niezasadna, bowiem nie ma ona odniesienia do całokształtu okoliczności zaistniałych w tej sprawie.
KGP utrzymując w mocy rozkaz personalny organu I instancji wskazał, że podstawę materialnoprawną zwolnienia P. W. ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Pojęcie ważnego interesu służby nie zostało w ustawie sprecyzowane, ani też bliżej określone. Nie może jednak ulegać wątpliwości, że przy odczytywaniu treści powyższego terminu należy sięgnąć przede wszystkim do przepisów regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Może zatem chodzić o realnie istniejącą przyczynę albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesami Policji. W sytuacji zastosowania podstawy wynikającej z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji niezbędne jest dowiedzenie, że dalsze pełnienie służby przez policjanta, wobec zaistnienia rożnych okoliczności, koliduje z jej ważnym interesem. KGP zaznaczył, że w rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadzała się do wyjaśnienia i oceny, czy w obecnym stanie faktycznym pozostawienie P. W. w służbie narusza ważny interes służby. Przedmiotem postępowania nie było wyłącznie pełnienie przez P. W. służby w stanie, który wskazywał, że uprzednio wprowadził do swojego organizmu alkohol, ale także uzasadnione podejrzenie popełnienia przez niego przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu zasad etyki zawodowej. Należało mieć na uwadze całokształt okoliczności zaistniałych w tej sprawie, a w szczególności wziąć pod uwagę okoliczności towarzyszące temu zdarzeniu (i to zarówno te, które nastąpiły przed, jak i po zdarzeniu), w tym zachowanie tego policjanta na terenie jednostki Policji, w której pełnił służbę w dniu zdarzenia oraz jego postawę. Organ prowadzący to postępowanie nie badał i nie bada czy w istocie czyn ten (przewinienie dyscyplinarne) został popełniony, a także czy w wyniku jego popełnienia policjant może pełnić dalej służbę, ale czy okoliczności stanowiące pewien ciąg zdarzeń (zależnych oraz niezależnych od woli skarżącego) spowodowały konieczność wykluczenia tego policjanta z szeregów formacji policyjnej, z uwagi na "ważny interes służby". Zatem punktem odniesienia tego postępowania nie jest wyłącznie sam policjant, ale przede wszystkim dobro formacji konkretyzujące się w pojęciu ważnego interesu służby.
KGP stoi na stanowisku, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych. Organ przywołał art. 1 ust. 1, ust. 2 ustawy o Policji. Wskazał, że realizacja zadań Policji wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych. Służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych. Organ wskazał m.in., że zgodnie natomiast z treścią § 1 załącznika do zarządzenia nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z. 2004 r. poz. 3) zasady etyki zawodowej policjanta wynikają z ogólnych wartości i norm moralnych uwzględniających specyfikę zawodu policjanta. Obowiązkiem policjanta jest natomiast przestrzeganie tych zasad. W sytuacjach nieuregulowanych przepisami prawa lub nieujętych w zasadach etyki zawodowej policjant powinien kierować się zasadami współżycia społecznego i postępować tak, aby jego działania mogły być przykładem praworządności i prowadziły do pogłębiania społecznego zaufania do Policji (§ 2 załącznika do zarządzenia nr 805 KGP).
KGP podkreślił, że P. W. w dniu zdarzenia pełnił jako kierownik jednostki Policji, tj. Komendant Powiatowy Policji w Z., służbę od godz. 7:30. Wykonane w stosunku do niego badanie na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu o godz. 11:58 dało wynik pozytywny. Zatem nie może budzić wątpliwości, że policjant ten pełnił służbę, przebywając na terenie Komendy Powiatowej Policji w Z., będąc w stanie, który wskazywał, że w jego organizmie znajduje się alkohol. Okoliczność, iż policjant ten piastował funkcję Komendanta Powiatowego Policji w Z., a także, że posiada on prawie 28-letni staż służby, jeszcze bardziej go obciąża. Jako doświadczony funkcjonariusz musi być bowiem przez swojego przełożonego - Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. oceniany nie tylko w aspekcie posiadanej wiedzy fachowej, ale przede wszystkim przez pryzmat posiadanych przymiotów etyczno-moralnych. Postawa prezentowana przez policjanta z takim doświadczeniem służbowym, który jest jednocześnie przełożonym policjantów pełniących służbę w danej jednostce Policji, musi być dla nich przykładem. Przełożony musi być bowiem autorytetem dla podległych mu funkcjonariuszy. Bez tego może się okazać, że odpowiednie algorytmy zachowań przekazywanych wobec nich nie będą miały właściwego podbudowania instrumentalnego. Zakotwiczenie wiedzy zawodowej w środowisku etosu zawodu policjanta stanowi zatem priorytet dla każdego przełożonego. Nie może być zatem mowy o nieadekwatności podjętych działań wobec wymienionego policjanta. Brak stosowanych (zdecydowanych) kroków ze strony przełożonego właściwego w sprawach osobowych stanowiłby przejaw irracjonalnego, bo nierównego traktowania poszczególnych członków tej formacji. Wpłynąłby z pewnością także
na rozluźnienie dyscypliny służbowej, co z kolei skutkowałoby niemożnością efektywnego egzekwowania obowiązków funkcjonariusza, które wynikają z charakteru i właściwości pełnionej służby, a także z przyjętej hierarchicznej struktury organizacyjnej Policji.
Organ wskazał, że istotną okolicznością w tej sprawie było to, że przeprowadzone w dniu zdarzenia czynności funkcjonariuszy Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji w W. były wynikiem uprzednio przesłanej do Komendy Wojewódzkiej Policji
we W. informacji o podejrzeniu nieetycznego zachowania się podwładnego Komendanta Powiatowego Policji w Z.. W kontekście omawianej sprawy nie miało znaczenia, iż informacja ta miała jedynie charakter
anonimowy. W tej sprawie istotna była sama informacja o zaobserwowanym zjawisku mającym charakter patologiczny, tj. stawianiu się do służby przez Zastępcę Komendanta Powiatowego Policji w Z.po użyciu lub pod wpływem alkoholu. Organ stwierdził, że zjawisko to musiało mieć wobec tego określone natężenie.
KGP uznał, że mogło wskazywać, że nie było zjawiskiem incydentalnym, bowiem uzasadniało podejrzenie "stawiania" się do służby przez wskazanego policjanta
w takim stanie. Następnie KGP wskazał na "wielokrotność takiego zachowania się" i stwierdził, że ta wielokrotność uzasadniała stwierdzenie, że albo przełożony - Komendant Powiatowy Policji w Z.nie dostrzegał tego rodzaju okoliczności, albo świadomie godził się na nie tolerując (a być może nawet akceptując) nielicujące z godnością pełnionej funkcji, dyskredytujące w oczach podwładnych, a przede wszystkim niedopuszczalne pod względem etyczno-moralnym zachowanie swojego zastępcy. Zdaniem KGP nie mogło budzić wątpliwości, że "w obu wariantach" taka okoliczność obciążała wyłącznie skarżącego.
Organ wskazał, że przełożony winien w pierwszej kolejności wymagać spełniania ponadprzeciętnych standardów od siebie samego, a także od kadry kierowniczej, z którą ściśle współpracuje, a dopiero później wobec pozostałych podległych mu funkcjonariuszy. KGP podał, że tymczasem skarżący nie tylko nie zapobiegł "tego rodzaju zdarzeniom, które doprowadziły do tego, iż musiały one zostać zweryfikowane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.", czego następstwem było potwierdzenie zawartości w wydychanym powietrzu alkoholu przez Zastępcę Komendanta Powiatowego Policji w Z.oraz przez Komendanta Powiatowego Policji w Z.w trakcie pełnionej przez nich służby w dniu [...] stycznia 2024 r., ale także potwierdzono, iż skarżący posiadał w miejscu pełnienia służby butelkę alkoholu. Przełożony winien natomiast wystrzegać się sytuacji niejednoznacznych, budzących wątpliwości etyczno-moralne. KGP stwierdził, że "nie mogło zatem budzić wątpliwości, że jeśli sam przyjmuje alkohol od swojego podwładnego i następnie przechowuje go w pomieszczeniu służbowym jednostki Policji, w której pełni służbę (notatka służbowa z dnia [...] stycznia 2024 r. - k. 26 i k. 31 akt sprawy), to nie tylko nie postrzega takiego zachowania jako nagannego i nieakceptowalnego dla funkcjonariusza Policji, ale wręcz jako dopuszczalnego w relacjach służbowych między jego podwładnymi". KGP uznał, że "już choćby taka okoliczność budziła uzasadnione wątpliwości, czy taka osoba może nadal posiadać przymiot nieposzlakowanej opinii". Brak tego przymiotu może bowiem zostać stwierdzone nie tylko w sytuacji wykazania, iż wskutek zaistnienia określonych okoliczności, dany policjant niewątpliwie utracił ten przymiot. Bezsprzecznie policjant nie posiada także tego przymiotu, już w chwili, jeśli dane okoliczności budzą uzasadnione wątpliwości, czy ten przymiot nadal mu przysługuje. Skarżący nie może wobec tego zasłaniać się niewiedzą, a zatem, że przyjął prezent, co do którego nie miał świadomości czym w istocie jest. Okoliczność taka również obciążałaby go, bowiem wskazywałaby na jego skrajną lekkomyślność, nieodpowiedzialność, a przede wszystkim świadczyłaby w sposób jednoznaczny, że nie jest osobą, która jest zdolna sprostać pełnionym przez siebie obowiązkom, a także, która swoją postawą gwarantuje dbałość o ochronę dobra prawnego jakim jest dobro służby (jej ważny interes), przed naruszeniami.
KGP zaakcentował, że przedmiotem oceny organu administracyjnego, z punktu widzenia spełnienia przesłanek wynikających z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, nie może być czyn polegający na popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego, ale całokształt zachowań i postawa funkcjonariusza, jaką przejawiał w dniu zdarzenia. Ocena tego zachowania stanowi nie tylko dobitny przykład naruszenia przepisów prawa, ale przede wszystkim jest zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta. Skarżący, jako policjant, zobowiązany był do znajomości praw i obowiązków jakie ciążą na funkcjonariuszu Policji. Ich znajomość, przestrzeganie oraz stałe podnoszenie własnej świadomości prawnej należy bowiem do jej obowiązków - § 22 załącznika do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta", w brzmieniu: "Policjant powinien stale doskonalić i uzupełniać swoją wiedzę oraz umiejętności zawodowe (...)". Nie może zatem zasłaniać się niewiedzą. Takie z kolei zachowanie funkcjonariusza Policji umożliwia jednoznaczną ocenę jego postawy moralnej i etycznej. Stanowi jaskrawy przykład lekceważącego traktowania funkcji, którą P. W. pełnił jako policjant, przełożony oraz kierownik jednostki Policji, a także o braku szacunku do tego zawodu oraz etosu z nim związanego.
KGP wskazał też m.in., że osoba uczestnicząca w zdarzeniu wyczerpującym znamiona przewinienia dyscyplinarnego, ma prawo do własnej obrony, jak również do podejmowania działań mających na celu uniknięcie przez nią odpowiedzialności za to przewinienie, w tym budowania wersji wydarzeń, czy linii obrony. Takie zabiegi nie mogą być oceniane niekorzystnie na gruncie postępowania dyscyplinarnego, gdzie ciężar dowodzenia całkowicie obciąża organ procesowy, a wątpliwości muszą być rozstrzygane na korzyść osoby, która ma zostać pociągnięta do odpowiedzialności dyscyplinarnej. Odmiennie, te same okoliczności mogą natomiast stanowić podstawę do negatywnej oceny etyczno-moralnej funkcjonariusza Policji, a tym samym świadczyć o utracie przez niego przymiotu nieposzlakowanej opinii.
KGP wskazał, że przeprowadzenie badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu stanowi istotny dowód w postępowaniu dyscyplinarnym. Ma bowiem zasadniczy wpływ na kwalifikację danego czynu, a przede wszystkim na ustalenie, czy w danych okolicznościach można w ogóle mówić o czynie zabronionym, jako przewinieniu dyscyplinarnym. Organ stwierdził, że w postępowaniu w sprawie zwolnienia ze służby w Policji nie ma natomiast aż tak istotnego znaczenia. Kluczowy jest sam fakt stawiennictwa skarżącego do służby, a następnie fakt przeprowadzenia wobec niego badania, które wskazało, że w wydychanym powietrzu skarżącego znajduje się alkohol, a także budzące uzasadnione wątpliwości relacje skarżącego co do istotnych okoliczności związanych z całokształtem zaistniałej sekwencji zdarzeń. Stąd też w ocenie KGP w pełni zasadne jest twierdzenie, że mogło to stanowić, a w tych okolicznościach stanowiło, jaskrawy przykład czynu wypełniającego znamiona złamania przez skarżącego zasad etyki zawodowej policjanta, a także świadczy w sposób bezpośredni o podejmowanych przez niego "podstępnych" zabiegach, czynionych nie tylko osobiście, ale również z wykorzystaniem jego pełnomocnika, mających na celu utrudnienie lub uniemożliwienie prawidłowej oceny całokształtu zdarzenia, w kontekście ustalenia prawdy materialnej.
KGP zaznaczył, że organ administracyjny nie dąży do ustalenia, czy w istocie przewinienie dyscyplinarne miało miejsce, nie dokonuje oceny prawnokarnej dowodów, stanowiących podstawę do zainicjowania wobec skarżącego postępowania dyscyplinarnego, winy lub odpowiedzialności za popełnione przewinienie dyscyplinarne. Czynności te zastrzeżone są wyłącznie dla przełożonego dyscyplinarnego. To ten podmiot posiada fachową wiedzę w tym zakresie i to on na podstawie dokonanych ustaleń podejmuje decyzje co do zasadności prowadzenia postępowania dyscyplinarnego i skierowania go przeciwko określonej osobie. Minimalizuje to prawdopodobieństwo popełnienia błędu, w kontekście prawidłowej oceny faktów i dowodów, zastosowanej kwalifikacji prawnej czynu, a także osobistej zarzucalności określonego czynu konkretnej osobie. Konsekwencją natomiast ustalenia stanu faktycznego i okoliczności zaistniałych w dniu [...] stycznia 2024 r. na terenie Komendy Powiatowej Policji Z., w trakcie pełnionej przez Komendanta Powiatowego Policji w Z.(oraz jego zastępcy) służby, jego zachowania i postawy, zmiany wersji przebiegu wydarzeń - osoby pełniącej służbę w Policji, jest utrata przez niego nieposzlakowanej opinii. Zasada prawdy materialnej panująca w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia policjanta ze służby w Policji zorientowana jest na ustalenie czy dane okoliczności, w których uczestniczył dany policjant albo które są z nim immanentnie związane, zagrażają dobru jakim jest ważny interes służby. Postępowanie dyscyplinarne jest odrębnym i niekonkurencyjnym postępowaniem w stosunku do postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w Policji. Wybór pomiędzy poszczególnymi instrumentami prawnymi zależny jest od różnych czynników, bo różne okoliczności warunkują byt tych postępowań. Wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, zależne jest natomiast od uznania przełożonego, o którym mowa w art. 45 ust. 1 ustawy o Policji. Organ nie jest zobowiązany do oczekiwania na prawomocne zakończenie postępowania dyscyplinarnego, tylko po to, by móc wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. KGP stwierdził, że P. W. nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, zatem nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji. Okoliczności te uniemożliwiają natomiast pozostawienie wymienionego w służbie.
KGP wskazał, że brak stosownych działań wobec policjanta, którego zachowanie oceniono w sposób bezsporny jako naganne, może mieć w dłuższym okresie czasu niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji oraz niewątpliwie nie będzie sprzyjać budowaniu autorytetu omawianej formacji zwłaszcza w oczach samych funkcjonariuszy. KGP stwierdził, że P. W., utracił przymiot "nieskazitelności charakteru". Utracił on również autorytet oraz wiarygodność w odbiorze swojego przełożonego, które to elementy są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków łączących się ze służbą w organach władzy publicznej. W zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważał nad interesem strony. W interesie społecznym, tożsamym z interesem służby pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci dający rękojmię godnego reprezentowania formacji i w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania. Mając na względzie dobro skarżącego, nie można było tych wartości, w tym konkretnym przypadku, zrównoważyć z dobrem tej organizacji, a tym samym z interesem społecznym.
KGP ocenił, że organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz dokonał oceny dowodów z zachowaniem reguł określonych w k.p.a. Nie była natomiast przedmiotem badania, postawa funkcjonariusza, jaką przejawiał w przeszłości w służbie, jej przebieg, jego osiągnięcia zawodowe czy odbiór jego osoby przez przedstawicieli tej formacji lub społeczeństwa. Organ administracyjny nie kwestionował bowiem, że P. W. pełniąc służbę w Policji cieszył się nieposzlakowaną opinią. Był to warunek sine qua non, umożliwiający mu nieprzerwane kontynuowanie stosunku służbowego. Zgromadzona w sprawie dokumentacja była wystarczającym materiałem dla ustalenia okoliczności istotnych dla tego postępowania i pozwalającym na jego merytoryczne zakończenie. Określenie bowiem faktów mających znaczenie dla konkretnej sprawy winno być oparte o przepis prawa materialnego, który jest podstawą rozstrzygnięcia tej sprawy, w tym przypadku jest nim art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Celem postępowania wyjaśniającego w tej sprawie nie było zatem ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych zaistniałych w sprawie, lecz okoliczności istotnych z punktu widzenia norm prawa materialnego odnoszących się do przedmiotu sprawy. Organ wskazał, że wszelkie inne ustalenia nie zmieniłyby przyjętej oceny o utracie przymiotu nieposzlakowanej opinii. Inkwizycyjny charakter postępowania administracyjnego zobowiązuje nie tylko organ do zbierania materiału dowodowego, ale również jego selekcji. Organ wskazał, że nie naruszono art. 10 k.p.a. W odniesieniu do zarzutów dotyczących treści internetowych publikacji podniósł, że są całkowicie niezasadne.
Organ wskazał też m.in., że zakres upoważnienia Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. do wykonywania czynności przez funkcjonariuszy Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji w W., w szczególności w kontekście możliwości wydania polecenia poddania się przez P. W. badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, nie mogła być skutecznie kwestionowana przez skarżącego lub jego pełnomocnika, zwłaszcza, że czynności te były wykonywane właśnie z polecenia Komendanta Wojewódzkiego Policji we W.. Wynik przedmiotowych czynności znalazł swoje odzwierciedlenie w notatce służbowej z dnia [...] stycznia 2024 r. (k. 13-20 akt sprawy), a ta została w całości zaaprobowana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w W., który pod sformułowaniem "Akceptuję" naniósł swoją pieczęć oraz własnoręczny podpis. Nie można zatem założyć a limine, że zakres czynności wykonywanych przez funkcjonariuszy Wydziału Kontroli Komendy Wojewódzkiej Policji we W. i konsultowany z ich przełożonym nie był również konsultowany z przełożonym P. W.. Skoro Komendant Wojewódzki Policji we W. zaakceptował dokument, w którym odzwierciedlono przebieg zdarzeń i czynności wykonywanych w dniu [...] stycznia 2024 r., to nie może budzić wątpliwości, że ich zakres oraz sposób ich przeprowadzenia objęty był poleceniem KWP.
KGP wskazał ponadto, że P. W., mimo prawidłowego doręczenia mu w dniu [...] stycznia 2024 r. pisma z dnia [...] stycznia 2024 r., w którym został prawidłowo pouczony o przysługującym mu uprawnieniu do wskazania zakładowej organizacji związkowej, nie wskazał w terminie, o którym mowa w art. 43 ust. 4 ustawy o Policji, organizacji związkowej, która mogłaby go reprezentować w tym postępowaniu. Skarżący kwitując odbiór pisma z dnia [...] stycznia 2024 r., w treści odręcznie sporządzonego oświadczenia wskazał, że z uwagi na fakt, iż nie jest członkiem organizacji związkowej nie wskazuje takiej organizacji. Organ I instancji nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności miał na uwadze ważny interes społeczny przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.
P. W., reprezentowany przez radcę prawnego, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł o uchylenie rozkazu personalnego KGP z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w całości oraz rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji we W. z dnia [...] marca 2024 r. nr [...] w całości i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego rozkazu w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji, dopuszczenie dowodu z tabeli przeliczeniowej opublikowanej na stronie internetowej przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na okoliczność hipotetycznego stanu trzeźwości strony w okresie 5 godzin przed badaniem. Zarzucił naruszenie art. 104 § 2 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy polegające na uchybieniu przez organ odwoławczy bezwzględnemu obowiązkowi odniesienia się do wszystkich zarzutów podnoszonych w odwołaniu; art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego pod kątem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz brak wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na jednym, w sposób wadliwy uzyskanym, wyniku badania na zawartość alkoholu, bez uwzględnienia treści dowodów: z oświadczeń M. C. i A. S. oraz oświadczeń i zeznań świadków podinsp. P. M. i podinsp. A. G. w zakresie w jakim oświadczali/zeznali, iż nie zaobserwowali u skarżącego żadnych objawów czy symptomów pozostawania pod wpływem alkoholu, z oświadczeń/zeznań skarżącego i J. B. co do wadliwego działania/obsługi analizatora wydechu, którym przeprowadzono badanie stanu trzeźwości oraz uchybień w zakresie procedury badania, w szczególności pominięcia wpływu palonych papierosów na wynik badania oraz odmowy przeprowadzenia dowodu z instrukcji obsługi użytego w badaniu analizatora wydechu czy dowodu z tabeli przeliczeniowej i w konsekwencji błędne ustalenie, iż skarżący podczas służby znajdował się pod wpływem alkoholu; art. 75 § 1 i art, 76 § 1 k.p.a. w zw. z art. 6 i art. 7 ab initio k.p.a. poprzez dopuszczenie jako dowód wyniku badania na zawartość alkoholu w wydychanym przez skarżącego powietrzu podczas gdy do uzyskania tego dowodu doszło z naruszeniem przepisów art. 61 c ustawy o Policji regulujących tryb prowadzenia takich badań wobec skarżącego zajmującego stanowisko komendanta powiatowego Policji; art. 8 k.p.a. oraz art. 10 § 1 k.p.a. poprzez akceptację działania organu administracji I instancji w sposób sprzeczny z zasadą zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej oraz prowadzenie postępowania w sposób niezapewniający skarżącemu czynnego udziału w sprawie poprzez zaniechanie powiadomienia skarżącego o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w sprawie, tj. załączonymi do akt materiałami prasowymi o negatywnym dla Policji wydźwięku a dotyczącymi zdarzenia stanowiącego podstawę wszczęcia niniejszego postępowania, a co pozbawiło stronę możliwości złożenia wniosku dowodowego zmierzającego do ustalenia, iż za ujawnienie tej informacji mediom odpowiedzialni są policjanci Komendy Wojewódzkiej Policji we W., a także przyjęciu jako dowód materiałów prasowych zawierających nieprawdziwe stwierdzenia; art. 135 k.p.a. i art. 108 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie wstrzymania natychmiastowego wykonania rozkazu organu I instancji opatrzonego rygorem natychmiastowej wykonalności w sytuacji braku wystąpienia w niniejszej sprawie przesłanek zawartych w zamkniętym ich katalogu wskazanym w tym przepisie; art. 138 § 1 pkt 1 i 138 § 1 pkt 2 poprzez niezasadne wydanie decyzji utrzymującej zaskarżony rozkaz w mocy zamiast decyzji uchylającej zaskarżony rozkaz i umarzającej postępowanie I instancji; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż stanowi on samodzielną, niezależną od wszystkich innych przepisów ustawy o Policji podstawę zwolnienia ze służby w każdym przypadku, gdy tak uzna w ramach uznania administracyjnego właściwy przełożony podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, iż jest to przepis subsydiarny względem pozostałych podstaw zwolnienia znajdujący zastosowanie do stanów faktycznych do których nie znajdują zastosowania żadne inne przepisy ustawy o Policji umożliwiające zwolnienie policjanta ze służby a jednocześnie jego dalsze pozostawanie w tej służbie godziłoby w jej ważny interes i w konsekwencji doszło do jego niewłaściwego zastosowania wobec skarżącego; błąd w ustaleniach faktycznych polegający na ustaleniu, iż doszło do zagrożenia ważnego interesu służby z przyczyn za które odpowiedzialność ponosi skarżący.
Pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu rozszerzył argumentację zarzutów skargi. Zarzucił, że uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego zawiera szereg uproszczeń czy wręcz manipulacji, np. gołosłowne wskazywanie na posiadanie przez skarżącego w gabinecie służbowym alkoholu (np. s. 2 i 9) podczas gdy okoliczność ta nie została udowodniona i nie była przedmiotem tego postępowania, częste odwoływanie się do równolegle prowadzonego postępowania dyscyplinarnego (np. s. 6, s.10 akapit 3) podczas gdy organy zrezygnowały z jego prowadzenia formalnie uznając, iż jest ono bezprzedmiotowe a faktycznie, iż nie miał dość argumentów by w zgodzie z regułami tego postępowania stwierdzić popełnienie deliktu dyscyplinarnego, częste odwoływanie się do zasad etycznych obowiązujących policjanta (np. s.6 akapit ostatni) z pominięciem tego, że naruszenie zasad etyki stanowi delikt dyscyplinarny, który powinien być badany w postępowaniu dyscyplinarnym a nie administracyjnym, wskazywanie, że fakt znajdowania się skarżącego pod wpływem alkoholu nie budził wątpliwości (s. 8 akapit 3) podczas gdy materiał dowodowy wskazuje, iż wynik badania mógł być błędny na skutek niezachowania wymaganej instrukcją użycia analizatora i przepisami prawa wymogu 15 minutowej przerwy; gołosłowne przyjęcie, że skarżący tolerował wielokrotne naruszenia dyscypliny przez swojego zastępcę (s. 9, wers 3), podczas gdy fakt ten w żaden sposób nie został potwierdzony a przede wszystkim nie stanowił przedmiotu postępowania, odwołanie się do całokształtu zachowań i postaw podczas gdy w I instancji przyczyną był alkohol w organizmie skarżącego oraz uczynienie zarzutu że zachowania te naruszają przepisy prawa i zasady etyki bez wskazania które to przepisy lub zasady zostały naruszone (s.10, akapit 1, s. 13.akapit 2), sugerowanie że skarżący dopuścił się naruszenia prawa lub zasad współżycia społecznego (s. 10, wers 6 od dołu), bez wskazania które to przepisy lub zasady zostały naruszone; odwoływanie się do czynu zastępcy (s. 11, akapit 2) skarżącego mimo iż skarżący nie miał on z tym czynem żadnego związku, nie mógł mu zapobiec, zwłaszcza, iż czyn ten również nie stanowił żadnego deliktu dyscyplinarnego (w świetle prawa zastępca był trzeźwy).
Pełnomocnika skarżącego stwierdził, że iż jedynym dowodem wziętym pod uwagę przez organ I instancji jest pojedynczy wynik badania na zawartość alkoholu wynoszący 0,03 mg/l, który zdaniem organu przesądza o tym, że w trakcie służby skarżący znajdował się pod wpływem alkoholu etylowego. Organ II instancji, choć jest instancją merytoryczną zobowiązaną do ponownego całościowego rozpatrzenia sprawy, również nie uzupełnił materiału dowodowego, poprzestając w materiale zebranym i dopuszczonym przez organ I instancji. Od samego początku skarżący konsekwentnie podnosi, iż był całkowicie trzeźwy, a pozytywny w minimalnym zakresie wynik mógł być zafałszowany z powodu wypalenia przez skarżącego, zresztą wspólnie z jednym z przeprowadzających badanie, licznych papierosów bez zachowania wymaganej instrukcją obsługi użytego analizatora wydechu (choć organ bezzasadnie odmówił przeprowadzenia dowodu z treści tej instrukcji) oraz treści § 2 ust. 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie badań policjantów na zawartość w organizmie alkoholu lub obecność podobnie działającego środka (dalej rozporządzenie) 15 minutowej przerwy miedzy spaleniem papierosa a badaniem. Nie wzięto też pod uwagę zeznań świadka na tę okoliczność, jak również zeznań innych świadków na okoliczność, że nie czuli od skarżącego woni alkoholu ani nie zaobserwowali jakichkolwiek innych symptomów znajdowania się skarżącego pod jego wpływem. Organ uznał bowiem, iż zeznania te nie mają żadnego znaczenia w kontekście ustalenia, iż skarżący o godzinie 11:58 był pod wpływem alkoholu. Stanowisko organu jest błędne albowiem jest sprzeczne z uznaną wiedzą naukową, doświadczeniem życiowym a w szczególności zawodowym policjantów i logiką. Mianowicie skarżący na przestrzeni 5 godzin co jakiś czas znajdował się w towarzystwie świadków. Z M. C. jechał wspólnie samochodem osobowym z miejsca zamieszkania do Komendy Powiatowej ch (ok. 17 km, 18 minut jazdy wg. google maps) w godz. 7:00- 7:30, następnie uczestniczył w odprawie o godz. 9:00 z dyżurnym asp. sztab. A. S. , a od godz. 10:15 do chwili badania był w towarzystwie badających policjantów KWP W. podinsp. P. M.. podinsp. A. G.. Żadna z tych osób nie zaobserwowała jakichkolwiek symptomów by skarżący znajdował się pod wpływem alkoholu. Tymczasem wiedzą dostępną dla przeciętnego człowieka (np. Internet, literatura) a dla policjanta wiedzą zawodową jest istnienie zjawiska eliminacji alkoholu z organizmu człowieka. Uwzględniając, iż mł. insp. P. W. jest pod względem fizycznym mężczyzną przeciętnego wzrostu i masy ciała przyjąć należy, iż dla skarżącego współczynnik [...] promila albo, że średnio eliminował on 10 g czystego alkoholu etylowego na godzinę. Założenie powyższe oznacza, iż w trakcie jazdy do pracy musiałaby mieć ok. 0,6 promila alkoholu we krwi lub być w stanie odpowiadającym spożyciu [...]piwa 5% lub 150 ml wódki 40%. Doświadczenie życiowe podpowiada, iż niemożliwym jest by w warunkach jazdy samochodem osobowym przez okres 20 minut nie poczuć od takiej osoby alkoholu. Przechodząc kolejno do chwili spotkania z kontrolującymi policjantami z KWP Wrocław, stosując powyższe zasady stwierdzić można, iż w chwili spotkania o godz. 10:15 skarżący winien mieć 0,24 promila we krwi czyli być w stanie jak po spożyciu 1 piwa 5% lub 60 ml wódki 40%. W tym przypadku faktycznie wyczucie woni alkoholu może być utrudnione ale nie niemożliwe. Przez te dwie godziny skarżący był cały czas w towarzystwie świadków więc nie miał możliwości spożycia alkoholu bez ich wiedzy. Tymczasem, żaden ze świadków alkoholu tego nie wyczuł co oznacza, iż oceniając w sposób zgodny z doświadczeniem życiowym i zasadami logiki wynik badania wskazujący na minimalny poziom alkoholu w organizmie, przy negatywnym wyniku przeprowadzonym po upływie ok. 20 minut uznać należy za wadliwy, przy czym jego wadliwość spowodowana była niezachowaniem przerwy czasowej między spaleniem papierosa a badaniem. Organ I instancji odmówił przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka osoby obcej dla skarżącego, nie będącej jego podwładną a zatem z założenia obiektywną, na okoliczność stanu strony podczas wspólnej jazdy samochodem do pracy. Zeznanie to jak wynika z powyższego mogłoby mieć znaczenie dla ustalenia istotnych dla rozpatrzenia niniejszej sprawy okoliczności. Organ II instancji uchybienia tego nie wyeliminował. Organ odmówił również dopuszczenia dowodu z instrukcji obsługi użytego w badaniu analizatora wydechu podczas gdy z wyjaśnień skarżącego oraz świadka J. B. wynika, iż przeprowadzający badanie policjanci KWP W. niezbyt sprawnie je obsługiwali i tym samym u badanych zrodziła się wątpliwość, czy badania zostały przeprowadzone zgodnie z instrukcją obsługi tego urządzenia.
Pełnomocnik podkreślił, że zgodnie z treścią art. 75 § 1 i art. 76 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny). W rozpatrywanym przypadku do uzyskania dowodu w postaci wyniku badania strony na zawartość alkoholu doszło z naruszeniem przepisów proceduralnych polegającym na zarządzeniu badania P. W. przez osobę do tego nieuprawnioną. Mianowicie zgodnie z treścią art. 61 c ust.2 ustawy w przypadku gdy niedopuszczenie policjanta do służby, o którym mowa w ust. 1, dotyczy kierownika jednostki organizacyjnej Policji (a takim kierownikiem KPP w Z.był P. W.), obowiązki związane z niedopuszczeniem go do służby realizuje jego przełożony (którym jest Komendant Wojewódzki Policji w W.). Tymczasem z materiałów postępowania (notatek sporządzonych przez kontrolerów, ich zeznań, notatki służbowej ze wstępnych ustaleń dot. wydarzenia nadzwyczajnego) wynika, że kontrolerzy KWP udali się do KPP Ząbkowice Śląskie celem podjęcia czynności wyjaśniających w kontekście pełnienia służby wobec zastępcy KPP podinsp. J. B. oraz jednego z pracowników cywilnych. Adresatem tych czynności nie miał być mł. insp. P. W.. Niemniej jednak, na skutek pozytywnego wyniku badania ww. zastępcy kontrolujący postanowili przeprowadzić badanie skarżącego. Z materiałów, w szczególności z zeznań podinsp. P. M. złożonych w postępowaniu dyscyplinarnym i włączonych do niniejszych akt wynika, że decyzja o zarządzeniu badania mł. insp. P. W. zapadła po konsultacji z zastępcą naczelnika Wydziału Kontroli KWP w W.. Następnie podinsp. P. M. polecił skarżącemu poddanie się badaniu co też skarżący uczynił. Brak udziału Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. jako uprawnionego przełożonego w zarządzeniu badania znajduje także potwierdzenie bezpośrednie w treści sporządzonego na okoliczność badania protokołu gdzie KWP nie został wskazany, wbrew takiemu obowiązkowi określonemu w art. 61c ust.14 pkt 3 ustawy, jako zarządzający badanie. Dowód z wyniku badania jest sprzeczny z prawem i jako taki nie może, zgodnie z treścią art. 75 § 1 k p a., stanowić dowodu w postępowaniu administracyjnym. Ponadto dokumentu nie sporządzonego w przypisanej do tego formie nie sposób traktować w kontekście wymogu z art. 76 § 1 k.p.a jako dokumentu urzędowego. Samo badanie też zostało przeprowadzone z naruszeniem zasady, iż nie przeprowadza się tego badania przed upływem 15 minut od chwili wypalenia papierosa, a także z normą interpretacyjną wskazującą, iż jeżeli drugie badanie dokonane po upływie 15 minut od pierwszego pozytywnego wskazuje na 0,00 mg/l to oznacza to, że badany nie pozostaje w stanie po użyciu alkoholu.
Pełnomocnik wskazał też m.in., że zwrotu "ważny interes służby" nie można poddawać wykładni rozszerzającej, gdyż sprzyjałoby to usankcjonowaniu dowolności w rozstrzyganiu w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. W rozpatrywanym przypadku należało uwzględnić fakt zamieszczenia w ustawie o Policji stosownych regulacji przewidujących określone konsekwencje dla policjanta znajdującego się pod wpływem alkoholu. Są to przepisy art. 61 c ustawy oraz art. 132 ust. 3 pkt 10 ustawy odpowiednio stanowiące podstawę do niedopuszczenia policjanta do służby pod wpływem alkoholu i sposobu jego badania oraz kwalifikujące stawienie się do służby w stanie nietrzeźwości albo po użyciu alkoholu, pełnienie jej w takim stanie, a także spożywanie alkoholu jako delikt dyscyplinarny. W związku z tym zastosowanie art. 41 ust.2 pkt 5 wobec istnienia przytoczonych regulacji uznać należy za obejście prawa zmierzające w istocie do uzyskania skutku w postaci zwolnienia ze służby tożsamego ze skutkiem wymierzenia kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby z pominięciem procedury przewidzianej dla tego postępowania a przede wszystkim płynących z jej unormowań gwarancji procesowych obwinionego i zasad tego postępowania. Za wskazanym powyżej prawidłowym sposobem wykładni przepisu art. 41 ust.2 pkt 5 ustawy o Policji w tym konkretnym stanie faktycznym dotyczącym pełnienia służby pod wpływem alkoholu przemawiają dodatkowo: domniemanie racjonalności ustawodawcy i brak wprost wyrażonej sankcji prawnej za pełnienie służby z zawartością alkoholu poniżej 0,1 mg/l w wydychanym powietrzu. Gdyby ustawodawca uważał, że pełnienie służby z zawartością w organizmie alkoholu wyższą od 0,00 mg/l lub promila ale poniżej ustawowych progów przewidzianych dla stanu po użyciu alkoholu lub nietrzeźwości to nakazałby przełożonym by takiego funkcjonariusza nie dopuścić do służby. Tymczasem tego nie uczynił nakazując przełożonym nie dopuścić do służby tylko funkcjonariuszy będących co najmniej w stanie po użyciu alkoholu (co najmniej 0,1 mg/l czyli ponad 3 razy więc niż wynik skarżącego). Zakładając racjonalność ustawodawcy uznać należy, iż posiadanie przez funkcjonariusza w organizmie podczas służby alkoholu w ilości poniżej ustawowych progów zdaniem tego ustawodawcy w wizerunek formacji nie godzi i nie podważa społecznego zaufania do tego funkcjonariusza. Pełnomocnik podniósł również, że ustawodawca w odniesieniu do funkcjonariuszy nie przewidział tzw. badania prewencyjnego polegającego na przesiewowym badaniu pracowników a pozostał tylko przy regulacji badania okazjonalnego.
Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ zarzuty skargi uznał za niezasadne.
Pełnomocnik skarżącego na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 5 marca 2025 r. cofnął wniosek dowodowy zawarty w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne
sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem,
jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), zwanej dalej P.p.s.a.
W świetle powyższego wskazania wymaga, że sąd administracyjny analizuje zaskarżony rozkaz personalny i rozkaz personalny organu I instancji oraz postępowanie, w toku którego zostały wydane pod względem zgodności z prawem. W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji, a z taką sprawą mamy tu do czynienia, sąd administracyjny bada, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów podlegała uwzględnieniu.
W ocenie Sądu zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2024 r. i utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w W. z dnia [...] marca 2024 r. o zwolnieniu P. W. ze służby w Policji nie odpowiadają prawu.
W rozpoznawanej sprawie podstawą materialnoprawną zwolnienia skarżącego ze służby w Policji był przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby.
W postępowaniu tym rolą organu jest zatem ustalenie, czy zachowanie funkcjonariusza naruszyło ważny interes służby. Organ jest obowiązany wykazać, w czym upatruje tego ważnego interesu, a także w jaki sposób został on naruszony.
Użycie w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji zwrotu "można zwolnić ze służby" oznacza, że rozwiązanie stosunku służbowego na tej podstawie ma charakter fakultatywny, a decyzje w tym zakresie podejmowane są w ramach uznania administracyjnego przyznanego właściwym organom Policji. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmuje się, że kontrola decyzji opartej na uznaniu administracyjnym ma ograniczony zakres. Sprowadza się ona do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, to jest czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy.
Ustawa o Policji nie definiuje pojęcia "ważnego interesu służby", jednakże jest bezsporne, że należy ten interes rozumieć i rozpatrywać w kontekście celów i zadań Policji, jako formacji uzbrojonej, przeznaczonej do ochrony bezpieczeństwa, ochrony osób i mienia przed bezprawnym zamachem oraz należy mieć na uwadze szczególny status funkcjonariuszy tej formacji. Nadto, przyjmuje się, że w rachubę może wchodzić jedna realnie istniejąca przyczyna albo szereg okoliczności czy zdarzeń świadczących o tym, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z ważnym interesem Policji, a zatem że funkcjonariusz ten dla dobra macierzystej formacji, z przyczyn pozamerytorycznych, nie powinien kontynuować służby. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych zadań tej formacji, w myśl art. 1 ust. 2 ustawy o Policji, należy w szczególności ochrona mienia oraz życia i zdrowia ludzi, a także zapobieganie łamaniu prawa, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie sprawców czynów zabronionych. Realizacja tak ważnych zadań niewątpliwie wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz zdolne fizycznie i psychicznie do służby w formacjach mundurowych. Ponadto służbę w Policji mogą pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1). Jakiekolwiek wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych.
W sprawie niniejszej organ zarówno I, jak i II instancji – powołując się na zgromadzone dowody, tj. protokół dokumentujący wyniki badania na zawartość alkoholu w organizmie – przyjął, że skarżący w dniu [...] stycznia 2024 roku o godzinie 11:58 pełniąc służbę w KPP miał 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Okoliczność ta stanowiła podstawę stwierdzenia przez organ I instancji, że skarżący utracił nieposzlakowaną opinię i nie może nadal pełnić służby w Policji. Powyższe twierdzenie, wraz z dodatkowo wskazanymi okolicznościami, na które nie powoływał się organ I instancji, stało się podstawą przyjęcia również przez organ odwoławczy, że skarżący utracił nieposzlakowaną opinię i w służbie pozostać nie może.
Ustalenie, że skarżący w dniu [...] stycznia 2024 roku o godzinie 11:58 pełniąc służbę w KPP miał 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu było w ocenie organu I instancji wystarczające dla oceny zachowania skarżącego, umożliwiało ocenę jego postawy moralnej i etycznej jako nagannej i w konsekwencji zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji dawało podstawę do zwolnienia skarżącego ze służby. Organ zwrócił uwagę przy tym, że skarżący był Komendantem Komendy Powiatowej i nadzorował pracę całej jednostki. W ocenie organu I instancji skarżący nie legitymuje się przymiotami niezbędnymi do do pełnienia służby w związku z czym dalsze pozostawanie skarżącego w służbie narusza jej ważny interes.
Jednocześnie, choć organ I instancji stwierdził, że podstawą utraty nieposzlakowanej opinii było ustalenie, że skarżący w czasie pełnienia służby miał 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, odnosząc się do zarzutów strony dotyczących kwestionowania podstaw prawnych przeprowadzonego badania stanu trzeźwości, sposobu przeprowadzenia badania oraz jego udokumentowania, a także interpretacji wyników badania, stwierdził, że nie mogą one mieć i nie mają znaczenia w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby z uwagi na ważny interes służby.
Organ I instancji stwierdził jednocześnie, że sposób przeprowadzenia badania nie naruszał obowiązujących przepisów prawa, badanie zostało wykonane z uwzględnieniem wymaganych prawem odstępów czasowych, a skarżący zarówno w trakcie, jak i bezpośrednio po badaniu, nie kwestionował przebiegu badania, nie żądał dodatkowych czynności i podpisał sporządzony z badania protokół.
Organ I instancji zauważył, że protokół wykorzystany do udokumentowania wyników badania stanu trzeźwości jest nieprawidłowy, a samo badanie powinno zostać udokumentowane na protokole stanowiącym załącznik nr [...] do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2023 roku w sprawie badań policjantów na zawartość w organizmie alkoholu lub obecność podobnie działającego środka (Dz. U. z 2023 r., poz. 328), jednakże to uchybienie, w ocenie organu nie miało znaczenia w sprawie, a wydruki z urządzenia uznał za prawidłowe.
Także w ocenie Komendanta Głównego Policji okoliczności omawianego przypadku sprawiają, iż skarżący utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach formacji służącej społeczeństwu. Również organ odwoławczy uznał, że P. W. nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, zatem nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, niezbędnego do pełnienia służby w Policji.
Raz jeszcze wskazania przy tym wymaga, że Komendant Główny Policji utrzymując w mocy rozkaz personalny organu I instancji powołał się na dodatkowe okoliczności faktyczne, które nie były przedmiotem oceny organu I instancji i nie były wskazywane jako okoliczności uzasadniające zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Mianowicie KGP zwrócił uwagę na okoliczności dotyczące zachowania i postawy skarżącego jako Komendanta Powiatowego Policji wobec podległego pracownika (w związku z otrzymanym od niego prezentem), które to zachowanie zostało przez Komendanta Głównego Policji ocenione negatywnie, jak i negatywnie ocenione przez KGP okoliczności, które legły u postaw przybycia do KPP pracowników KWP w celu zbadania stanu trzeźwości Zastępcy skarżącego oraz jednego z pracowników cywilnych KPP. Organ odwoławczy powołując się w zaskarżonym rozkazie personalnym na okoliczności, które nie były podstawą zwolnienia skarżącego ze służby przez organ I instancji naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania. Oparł bowiem twierdzenie o utracie nieposzlakowanej opinii i braku możliwości pozostawienia skarżącego w służbie na okolicznościach, które nie były podstawą zwolnienia ze służby i nie były przedmiotem oceny organu I instancji. Organ I instancji wyraźnie zaznaczył w uzasadnieniu rozkazu personalnego z dnia [...] marca 2024 r. (odnosząc się do oświadczenia skarżącego w zakresie ujawnienia w gabinecie, który zajmował, butelki z przezroczystą cieczą o pojemności 0,7 litra), że okoliczności te nie są istotne w sprawie, nie były podstawą do wszczęcia wobec wymienionego postępowania administracyjnego, "stąd organ nie będzie się rozwodził na ich temat." Organ I instancji, jak wynika z uzasadnienia rozkazu personalnego, kwestii tych nie oceniał na gruncie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
W świetle wszystkich powyższych uwag, w sytuacji, gdy organ w ustaleniach faktycznych koncentruje się na stanie skarżącego wskazującym, że w czasie pełnienia służby miał 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu i na tej podstawie dokonuje oceny postawy moralnej i etycznej skarżącego, która według organu świadczy o utracie "nieskazitelności charakteru", a także powoduje utratę zaufania do funkcjonariusza ze strony przełożonych i społeczeństwa, to nie można przyjąć za organami, że kwestia prawidłowości przeprowadzonych badań na zawartość alkoholu, nie ma dla sprawy istotnego znaczenia. Kwestia ta ma kluczowe znaczenie, tym bardziej, że w sprawie nie mówimy ani o stanie po spożyciu alkoholu, ani tym bardziej o stanie nietrzeźwości.
Dokonując oceny, czy w sprawie niniejszej organy Policji nie naruszyły przepisów regulujących procedurę przeprowadzania badań na zawartość alkoholu we krwi Sąd stwierdził, że naruszone zostały przepisy art. 61c ustawy o Policji, w tym w szczególności art. 61c ust. 7, art. 61c ust. 14, ust. 15 ustawy o Policji oraz § 3, § 13 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie badań policjantów na zawartość w organizmie alkoholu lub obecność podobnie działającego środka (Dz. U. z 2023 r. poz. 328), poprzez ich niezastosowanie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W konsekwencji, Sąd za dowolną uznał ocenę organu w zakresie spełnienia przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Organ zastosował powołany przepis bez należytego rozważenia okoliczności istotnych dla sprawy, które stanowiły podstawę wydania rozkazu personalnego z dnia [...] marca 2024 r. Organ, na gruncie zgromadzonego materiału dowodowego nie wykazał spełnienia przesłanki umożliwiającej zastosowanie w sprawie skarżącego art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Podkreślenia wymaga, że w sprawie niniejszej organy Policji nie zastosowały w sprawie ani przepisu art. 61c ustawy o Policji, który reguluje kwestie przeprowadzania badania na zawartość w organizmie policjanta m.in. alkoholu, w tym obowiązki przełożonego danego policjanta, ani wydanego na jego podstawie rozporządzenia MSWiA z dnia 20 lutego 2023 r. Badanie zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu u skarżącego przeprowadzone zostało w całkowitym oderwaniu od obowiązujących przepisów prawa.
Zgodnie z art. 61c ust. 1 ustawy o Policji, przełożony ma obowiązek niedopuszczenia podległego mu policjanta do służby w przypadku: 1) stawienia się przez niego do służby w stanie po użyciu alkoholu albo w stanie nietrzeźwości w rozumieniu art. 46 ust. 2 albo 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2023 r. poz. 2151), lub po użyciu podobnie działającego środka, pełnienia jej w takim stanie, spożywania alkoholu lub używania podobnie działającego środka w czasie służby albo 2) uzasadnionego podejrzenia, że zachodzą okoliczności, o których mowa w pkt 1. Zgodnie z ust. 4, w celu weryfikacji istnienia przesłanek uzasadniających niedopuszczenie policjanta do służby kierownik jednostki organizacyjnej Policji wobec podległych policjantów lub osoba przez niego upoważniona, przełożony policjanta lub policjant służby spraw wewnętrznych, zwani dalej "zarządzającym badania", są uprawnieni do wydania polecenia poddania się przez policjanta badaniu na zawartość w organizmie alkoholu lub badaniu na obecność w organizmie innego podobnie działającego środka. Zgodnie z ust. 7, badanie, o którym mowa w ust. 4, może obejmować odpowiednio przy badaniu na zawartość w organizmie: 1) alkoholu - badanie wydychanego powietrza lub badanie krwi.
Stosownie do art. 61c ust. 14 ustawy o Policji, przebieg badań, o których mowa w ust. 4, dokumentuje się z uwzględnieniem: 1) daty, godziny i minuty oraz miejsca przeprowadzenia badania; 2) wyniku badania; 3) stopnia, imienia i nazwiska, stanowiska oraz podpisu zarządzającego badania; 4) danych osobowych policjanta: a) stopnia, imienia i nazwiska oraz stanowiska, b) numeru identyfikacyjnego policjanta, c) daty urodzenia, informacji o chorobach, na jakie choruje policjant, oraz podpisu policjanta - jeżeli dane te pozyskano w związku z przeprowadzanym badaniem; 5) imienia, nazwiska i podpisu osoby przeprowadzającej badanie; 6) imienia, nazwiska, stanowiska i podpisu osoby przeprowadzającej pobranie próbek materiału biologicznego do badań; 7) imienia, nazwiska i podpisu osoby, w obecności której przeprowadzano badanie; 8) informacji o objawach lub okolicznościach uzasadniających przeprowadzenie badania oraz dacie, godzinie i minucie ich stwierdzenia; 9) innych informacji niezbędnych do oceny wiarygodności i poprawności badania; 10) w przypadku odstąpienia od pobrania próbek krwi - informacji o przyczynie odstąpienia. Stosownie do art. 61c ust. 15, w przypadku badań, o których mowa w ust. 7 pkt 1, poza danymi, o których mowa w ust. 14 pkt 4, dokumentacja obejmuje również następujące dane osobowe policjanta: płeć, wzrost, masę ciała - jeżeli dane te pozyskano w związku z przeprowadzanym badaniem.
Zarówno warunki jak i metody przeprowadzania badań na zawartość w organizmie alkoholu lub badania na obecność w organizmie innego podobnie działającego środka a także sposób dokumentowania badań na zawartość w organizmie alkoholu lub badania na obecność w organizmie innego podobnie działającego środka, w tym wzory protokołów z przeprowadzonych badań określa powołane już wyżej rozporządzenie MSWiA z dnia 20 lutego 2023 r., które obowiązywało w dniu dokonywania badania u skarżącego, którego nie uwzględniono, nie zastosowano tej regulacji.
Zgodnie z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, badanie wydychanego powietrza przeprowadza się w sposób nieinwazyjny przy użyciu urządzenia elektronicznego dokonującego pomiaru stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu metodą: 1) spektrometrii w podczerwieni lub 2) utleniania elektrochemicznego - zwanego dalej "analizatorem wydechu". Przepis § 2 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że badania analizatorem wydechu nie przeprowadza się przed upływem 15 minut od chwili zakończenia spożywania alkoholu, palenia wyrobów tytoniowych, w tym palenia nowatorskich wyrobów tytoniowych, palenia papierosów elektronicznych lub używania wyrobów tytoniowych bezdymnych przez osobę badaną. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia pomiaru analizatorem wydechu dokonuje się z użyciem ustnika. Ustnik podlega wymianie każdorazowo przed przeprowadzeniem pomiaru. Opakowanie ustnika otwiera się w obecności badanego policjanta. Zgodnie z § 3 ust. 2, w przypadku dokonania pierwszego pomiaru analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, oraz uzyskania wyniku ponad 0,00 mg/dm3 stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu dokonuje się niezwłocznie drugiego pomiaru. Zgodnie z § 3 ust. 3, w przypadku dokonania pierwszego pomiaru analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, oraz uzyskania wyniku ponad 0,00 mg/dm3 stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu dokonuje się drugiego pomiaru po upływie 15 minut. Zgodnie z § 3 ust. 4, na żądanie badanego policjanta, wynik badania dokonanego analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, wynoszący ponad 0,00 mg/dm3 stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu należy zweryfikować badaniem analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, przez dokonanie dwóch pomiarów. Drugiego pomiaru dokonuje się niezwłocznie po dokonaniu pierwszego pomiaru.
Jednocześnie § 13 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że z badania wydychanego powietrza, śliny oraz potu sporządza się protokół, który zawiera dane, o których mowa w art. 61c ust. 14 pkt 1-5, 7 i 8 oraz ust. 15 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, oraz: 1) informacje o ilości, rodzaju, dacie i godzinie spożycia napojów alkoholowych przez policjanta w ciągu ostatnich 24 godzin lub informację o przyjęciu albo nieprzyjęciu środka działającego podobnie do alkoholu - na podstawie oświadczenia badanego policjanta, jeżeli złożenie tego oświadczenia jest możliwe; 2) informacje o przeprowadzonym badaniu z wyszczególnieniem rodzaju przeprowadzonego badania; 3) w przypadku badania wydychanego powietrza: a) nazwę, model i numer fabryczny, datę ważności dokumentu potwierdzającego kalibrację lub wzorcowanie analizatora wydechu, którym przeprowadzono badanie, b) wskazanie, czy jest to badanie pierwsze, drugie czy trzecie, c) informację o żądaniu przez badanego policjanta przeprowadzenia badania analizatorem wydechu dokonującym pomiaru metodą spektrometrii w podczerwieni, d) informację o żądaniu przez badanego policjanta przeprowadzenia badania krwi; 6) uwagi i zastrzeżenia do przeprowadzonego badania osoby przeprowadzającej badanie oraz policjanta poddanego badaniu; 7) informacje o zastosowanych pouczeniach; 8) wyszczególnienie załączników do protokołu; 9) załączniki w postaci wydruków z wynikami badań, jeżeli urządzenie użyte do przeprowadzenia badania umożliwia ich wykonanie; 10) załącznik w postaci kopii ważnego dokumentu potwierdzającego kalibrację lub wzorcowanie urządzenia użytego do przeprowadzenia badania. Stosownie do § 13 ust. 2, policjanta poddanego badaniu, jeżeli jest to możliwe, informuje się o możliwości odmowy złożenia oświadczenia o chorobach, na jakie choruje, oraz oświadczenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1. Zgodnie z § 13 ust. 3, wzór protokołu, o którym mowa w ust. 1, jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
Odnosząc powyższe przepisy do niniejszej sprawy zauważyć należy, że akta sprawy nie zawierają protokołu odpowiadającego wymogom prawa, zgodnego z załącznikiem nr 1 do powołanego rozporządzenia, który dawałby podstawę do wskazania przez organ zawartości alkoholu w organizmie skarżącego w dniu [...] stycznia 2024 r. Znajdujący się w aktach sprawy protokół nie odpowiada wymogom rozporządzenia i nie zawiera wymaganych prawem danych i informacji. Protokół ten nie stanowi zatem dowodu na okoliczność podnoszoną przez organ I instancji, która legła u podstaw zwolnienia skarżącego ze służby.
Podkreślenia wymaga, że organy w niniejszym postępowaniu administracyjnym w ogóle nie przeanalizowały prawidłowości dokonanych badań z uwzględnieniem przepisów prawa obowiązujących organy Policji w tym zakresie. Organ I instancji dostrzegł, o czym była już mowa wyżej, że protokół jest nieprawidłowy, ale zdaniem Komendanta Wojewódzkiego Policji nie miało to wpływu na wynik badania oraz dalsze konsekwencje z tym związane. Tymczasem właśnie ten wynik badania był przez skarżącego kwestionowany w toku postępowania administracyjnego. Treść i forma protokołu – jego zgodność z prawem – ma kluczowe znaczenie w sprawie. Protokół z badania wydychanego powietrza na zawartość w organizmie policjanta alkoholu stanowił bowiem podstawowy dowód na okoliczność powoływaną przez organ w rozkazie personalnym zwalniającym ze służby, tj. obecność 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu.
Niezrozumiałe w tych okolicznościach jest twierdzenie Komendanta Głównego Policji zawarte w zaskarżonym rozkazie personalnym, który twierdzi, że przeprowadzenie badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu stanowi istotny dowód w postępowaniu dyscyplinarnym, natomiast w sprawie zwolnienia ze służby "nie ma aż tak istotnego znaczenia". Jednocześnie jednak KGP stwierdza, że kluczowy jest fakt stawiennictwa skarżącego do służby, a następnie fakt przeprowadzenia badania, które wykazało, że w wydychanym powietrzu znajduje się alkohol. Następnie KGP powołuje się na "całokształt zaistniałej sekwencji zdarzeń" i stwierdza, że "mogło to stanowić, a w tych okolicznościach stanowiło, jaskrawy przykład czynu wypełniającego znamiona złamania przez skarżącego zasad etyki zawodowej policjanta".
Podkreślenia wymaga w związku z tym, że ocena zachowania policjanta na gruncie Zasad etyki zawodowej policjanta ujętych w Załączniku do Zarządzenia nr [...] KGP z dnia [...] grudnia 2023 r. w związku z ewentualnym naruszeniem tych Zasad powinna odbywać się na gruncie postępowania dyscyplinarnego. Postępowanie w sprawie zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie jest postepowaniem właściwym w tym zakresie. Powołany przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie służy też do oceny predyspozycji danej osoby – z punktu widzenia Zasad etyki zawodowej policjantów – do zajmowania stanowiska Komendanta Powiatowego Policji, a do tego w istocie sprowadza się dodatkowa argumentacja KGP, na którą nie wskazywał organ I instancji.
Odnosząc się do twierdzenia Komendanta Głównego Policji, że charakter postępowania administracyjnego zobowiązuje organ nie tylko do zbierania materiału dowodowego, ale również jego selekcji wskazania wymaga, że w postępowaniu w sprawie zwolnienia policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, organ winien przestrzegać wszelkich reguł procesowych, w tym realizować prawa strony, dokonać bezspornych ustaleń stanu faktycznego, a następnie należycie rozpatrzyć i ocenić wszechstronnie cały zgromadzony materiał dowodowy. Postępowanie to zmierzać powinno do ustalenia prawdy obiektywnej (okoliczności, która w ocenie organu stanowi podstawę do wywiedzenia twierdzenia o konieczności zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji) a następnie dokonania subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod normę prawa materialnego. Wbrew twierdzeniu organu odwoławczego wyrażonemu na stronie 6 zaskarżonego rozkazu personalnego przedmiotem postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby nie jest "uzasadnione podejrzenie popełnienia (...) przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu zasad etyki zawodowej". Ustalenie, czy popełniono przewinienie dyscyplinarne polegające na naruszeniu zasad etyki zawodowej policjanta powinno być dokonywane w postępowaniu dyscyplinarnym. Organ nie zakończył merytorycznie postępowania dyscyplinarnego w sprawie skarżącego, zastosował bowiem przepis art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji odwołując się do zasad etyki zawodowej.
Rację ma organ wskazując w odpowiedzi na skargę, że pojęcie ważnego interesu służby można łączyć z koniecznością realizacji przez struktury policyjne podstawowych zadań Policji, o których mowa w ustawie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 1995 r. sygn. akt II SA 1802/94). W sprawie tej w odniesieniu do skarżącego organ, na gruncie zgromadzonego materiału dowodowego – w sprawie o zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji – nie wykazał w sposób wszechstronny i bezsporny spełnienia przesłanki ustawowej. Ustalenie organu w tym zakresie Sąd uznał za dowolne. W odniesieniu do kwestii ustalenia przez organ, że skarżący [...] stycznia 2024 r. na terenie KPP pełnił służbę mając 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, zauważyć należy, że w rozkazach personalnych nie wskazano jakiego rodzaju urządzenie zostało wykorzystane do badania, tj. czy badanie dokonane zostało metodą spektometrii w podczerwieni, czy utleniania elektrochemicznego. Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu, którego wzór stanowi załącznik do zarządzenia nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. wynika, że badanie zostało przeprowadzone urządzeniem [...].
Analiza powszechnie dostępnych informacji na temat tego urządzenia pozwala ustalić, że pomiar tym urządzeniem przeprowadzany jest metodą elektrochemicznego utleniania alkoholu. Zatem urządzenie to należy zakwalifikować jako analizator wydechu wskazany w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia.
Przy założeniu poprawności powyżej przyjętej kwalifikacji analizatora wydechu zastosowanego przy badaniu zawartości alkoholu w organizmie skarżącego, należało zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia, po przeprowadzeniu pierwszego pomiaru o 11:58 z wynikiem 0,03 mg/l, po 15 minutach przeprowadzić drugi pomiar tym samym urządzeniem. Tymczasem drugiego pomiaru tym urządzeniem dokonano dopiero o 12:26, tj. po 28 minutach (wynik 0, 00 mg/l). Z zeznań świadka przeprowadzającego badanie, tj. P. M. (karta 61-62 akt administracyjnych) przywołanych w rozkazie personalnym organu I instancji wynika, że po upływie 15 min. zostało przeprowadzone badanie, jednak wydruk z drukarki był niepełny i zapadła decyzja (aby nikt nie miał jakichkolwiek wątpliwości co do badania) o tym, aby zaraz potem zrobić kolejne badanie, które zostało wskazane w protokole jako drugie badanie.
Zatem weryfikacja wyniku badania analizatorem wydechu została wykonana nieprawidłowo z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów rozporządzenia, bez zachowania 15 minut.
Jednocześnie wskazania wymaga, że zgodnie z § 3 ust. 4 rozporządzenia, na żądanie badanego policjanta, wynik badania dokonanego analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, wynoszący ponad 0,00 mg/dm3 stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu należy zweryfikować badaniem analizatorem wydechu, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1, przez dokonanie dwóch pomiarów. Drugiego pomiaru dokonuje się niezwłocznie po dokonaniu pierwszego pomiaru.
Protokół stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia jednoznacznie w punkcie 12 wymaga odznaczenia, czy policjant żądał takiego badania. W znajdującym się w aktach protokole (karta 21) skreślono zarówno "żąda", jak i "nie żąda" po czyn nadpisano "nie żąda" badania stanu trzeźwości urządzeniem elektronicznym. Z zeznań świadka P. M. wynika, że omyłkowo skreślono zwrot "nie żąda" badania stanu trzeźwości urządzeniem elektronicznym.
Obowiązujące przepisy prawa wymagają też podania w protokole m.in. wzrostu i masy ciała badanego policjanta dla właściwej oceny wyników badania. W sprawie niniejszej danych tych nie uwzględniono i nie dokonywano oceny wyniku badania.
Jednocześnie, Sąd zauważa, że choć skarżący w toku postępowania podnosił wielokrotnie w swoich wyjaśnieniach, że nie uwzględniono, iż przed badaniem, jak również wcześniej, palił papierosy, organ nie odniósł się do tej okoliczności. Tymczasem, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia, badania analizatorem wydechu nie przeprowadza się przed upływem 15 minut od chwili zakończenia palenia wyrobów tytoniowych. Z materiału dowodowego, tj. z zeznań P. M. wynika, że skarżący palił papierosy i mogło to mieć miejsce nie mniej niż 10-15 minut przed pierwszym badaniem (wyjaśnienia świadka P. M. ujęte zostały w rozkazie personalnym organu I instancji strona 9). Sam skarżący podnosił to w postępowaniu (karta 36-51 akt administracyjnych). Organ nie rozważył, czy kwestia palenia papierosów przed badaniem miała, czy nie miał wpływu na wynik badania 0,03 mg/l, w konsekwencji nie rozważył, czy doszło do naruszenia wymogu określonego w § 2 ust. 2 rozporządzenia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący zgłaszał też uwagi dotyczące prawidłowości zabezpieczenia ustnika.
Organ całkowicie pominął podnoszone przez skarżącego zastrzeżenia. W toku postępowania nie uwzględniono żadnych wniosków dowodowych skarżącego, w tym przesłuchania w charakterze świadków osób wskazanych we wniosku na okoliczność zachowania skarżącego w drodze do pracy, a także w trakcie służby. Z zeznań osoby przeprowadzającej badanie, ujętych w rozkazie organu I instancji, wynika, że P. W. w związku z przybyciem funkcjonariuszy z KWP celem dokonania badania u Zastępcy, zachowywał się normalnie, nie było oznak spożywania przez niego alkoholu.
Skarżący, choć nie wskazano w toku postępowania administracyjnego, aby istniało uzasadnione podejrzenie, że zachodzą okoliczności takie jak określone w art. 61c ust. 1 ustawy o Policji, poddał się badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu. Wskazywał jednocześnie w swoich wyjaśnieniach, że nie spożywał alkoholu w miejscu pracy. Protokół określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia wymaga w punkcie 7 dokonania opisu objawów i okoliczności uzasadniających przeprowadzenie badania, daty, godziny i minuty ich stwierdzenia. W sprawie tej nie wskazano objawów, które uzasadniały przeprowadzenie badania. W protokole sporządzonym w formie niezgodnej z przepisami prawa wskazano tylko, że czynności badania dokonano w związku z "sprawdzenie stanu trzeźwości".
Biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione okoliczności dotyczące prawidłowości przeprowadzonego badania należy stwierdzić, że nie zostało ono przeprowadzone w sposób prawidłowy i nie zostało odzwierciedlone w wymaganej przez przepisy prawa formie, nadto organ nie rozważył wszystkich istotnych okoliczności mogących mieć wpływ na uzyskany wynik badania (§ 2 ust. 2 rozporządzenia), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie naruszone zostały przepisy § 3 ust. 3, § 3 ust. 4, § 13 rozporządzenia w zw. z art. 61c ustawy o Policji, w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie zebrał w sposób prawidłowy materiału dowodowego stanowiącego podstawę do wydania zaskarżonego i poprzedzającego go rozkazu personalnego, nie rozważył należycie wszystkich istotnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na ocenę, czy ważny interes służby uzasadnia zwolnienie skarżącego ze służby. Organy pominęły przy podejmowaniu rozstrzygnięcia ustalenia w zakresie zachowania bądź niezachowania przewidzianej prawem procedury przeprowadzania badań na zawartość alkoholu w organizmie (organ I instancji uznał je za nieistotne), co doprowadziło w istocie do przekroczenia granic uznania administracyjnego. W toku postępowania organy ignorowały argumenty i żądania skarżącego, który podnosił, że nie spożywał alkoholu w miejscu pracy i próbował wykazać, że żadna z osób, które [...] stycznia 2024 r. miały z nim kontakt nie zaobserwowała u niego żadnych objawów, czy symptomów pozostawania pod wpływem alkoholu. Organ nie rozważył treści oświadczeń osób wskazywanych przez skarżącego na okoliczność braku oznak spożywania przez niego alkoholu. Jednocześnie zwrócić należy uwagę, że odmawiając postanowieniem z dnia [...] marca 2024 r. uwzględnienia wniosków dowodowych organ I instancji wprost wskazał, że za ich odrzuceniem przemawia fakt, iż z materiałów postępowania nie wynikało, aby w dniu [...] stycznia 2024 r., m.in. w godzinach porannych, ktokolwiek widział skarżącego w stanie wskazującym na spożycie alkoholu lub czuł od niego woń alkoholu, a organ prowadzący postępowanie tego faktu, jak podał, nie kwestionował.
W tych okolicznościach za dowolne uznać należało oparcie zwolnienia ze służby na wyniku badania przeprowadzonego z naruszeniem przepisów prawa, tj. stwierdzenia że skarżący [...] stycznia 2024 r. na terenie KPP pełnił służbę mając 0,03 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Dodatkowo jedynie, odwołując się do art. 61c ustawy o Policji, który wskazuje kiedy przełożony ma obowiązek niedopuszczenia podległego policjanta do służby, wskazać należy, że stan po użyciu alkoholu zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do: 1) stężenia we krwi od 0,2‰ do 0,5‰ alkoholu albo 2) obecności w wydychanym powietrzu od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm3. Stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do: 1) stężenia we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu albo 2) obecności w wydychanym powietrzu powyżej 0,25 mg alkoholu w 1 dm3 (art. 46 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2023 r. poz. 2151).
Dodatkowe okoliczności ujęte w zaskarżonym rozkazie personalnym KGP dotyczące zachowania, czy postawy skarżącego, o czym była już mowa wyżej, nie mogą stanowić podstawy do odmiennej oceny zgodności z prawem zaskarżonego rozkazu personalnego. Okoliczności te nie były bowiem przedmiotem ustaleń, rozważań i oceny organu I instancji na gruncie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 k.p.a. poprzez zaniechanie powiadomienia o możliwości zapoznania się z materiałami prasowymi wskazania wymaga, że strona miała możliwość zapoznawania się z aktami sprawy. Nadto kwestia wykazania, kto ujawnił informację mediom, nie ma żadnego znaczenia w sprawie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazania wymaga także, że w sprawie nie ma dokumentu, z którego wynikałoby, kto zarządził badanie skarżącego na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu (brak jest bowiem protokołu z badania wydychanego powietrza na zawartość alkoholu odpowiadającego wymogom prawa). Kwestia braku wskazania osoby zarządzającej badanie nie ma jednak kluczowego znaczenia w tej sprawie. Jest bezsporne, że skarżący badaniu się poddał, a było ono przeprowadzone przez funkcjonariuszy Wydziału Kontroli KWP we W. i miało akceptację Komendanta Wojewódzkiego Policji we W., co wykazano w zaskarżonym rozkazie personalnym.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.