II SA/WA 1139/25

II SA/Wa 1139/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-07-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Sławomir Antoniuk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Komisja Lekarska
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 1 i pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
M. H., jako emerytowany funkcjonariusz Straży Pożarnej, został skierowany przez Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. na badanie komisyjne do [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w W. w celu uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą.
[...] Rejonowa Komisja Lekarska w W. orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] uznała M. H. za zdolnego do służby z ograniczeniem – kategoria B i nie zaliczyła go do żadnej grupy inwalidzkiej.
Podstawę prawną orzeczenia stanowiły: ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 398), ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2022 r., poz. 1626), rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2018 r. poz. 2035) oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 maja 2019 r. w sprawie wykazu schorzeń i chorób pozostających w związku ze służbą w Policji, Straży Granicznej, Służbie Ochrony Państwa i Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1046).
Po rozpoznaniu odwołania M. H. od powyższego orzeczenia Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych; zwanej dalej "CKL" orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2025 r. nr [...] utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Pismem z dnia [...] czerwca 2025 r. M. H. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe orzeczenie CKL w części dotyczącej zdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej z ograniczeniami – kategoria "B", w tym część A pkt 11.1 oraz pkt 12 część C I.1 (nadciśnienie tętnicze z zajęciem serca, dobrze kontrolowane) wnosząc o jego zmianę poprzez stwierdzenie niezdolności do służby – kategoria "C" ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy celem ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę CKL wniosła o odrzucenie skargi wskazując, że przedmiot zaskarżenia nie należy do właściwości sądu administracyjnego, ewentualnie o jej oddalenie.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wykonaniu zarządzenia z dnia [...] lipca 2025 r. wezwał skarżącego pismem z dnia [...] lipca 2025 r. do uzupełnienia braków formalnych przedmiotowej skargi, poprzez nadesłanie odpisu skargi celem doręczenia uczestnikowi postępowania w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia.
Powyższe wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] lipca 2025 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się w aktach sądowych sprawy).
Skarżący w przewidzianym ustawowo terminie, nie usunął braków formalnych skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny rozpoznając skargę w pierwszej kolejności bada, czy wniesiona skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.); zwanej dalej P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Z przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych wynika, że orzekają one o zdolności kandydatów i funkcjonariuszy do służby, a także m.in. o uznaniu funkcjonariuszy zwolnionych ze służby za inwalidów lub uznaniu ich za niezdolnych do samodzielnej egzystencji, jak również ustaleniu związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą, ustaleniu zdolności do pracy funkcjonariuszy zwolnionych ze służby w celu określenia grupy inwalidzkiej.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że orzeczenia komisji lekarskich dzielą się na dwie zasadnicze grupy.
Pierwsza z nich obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby lub zwolnienia ze służby. Podlegają one zaskarżeniu do sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a.
Druga grupa orzeczeń, to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa, m.in. dla celów emerytalno-rentowych. Podstawą tych orzeczeń są odrębne przepisy m.in.: a) rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 października 2018 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Służbie Ochrony Państwa, b) ustawa z dnia 18 lutego 2994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin.
Tego rodzaju orzeczenia nie mają samodzielnego bytu, są poddawane kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji, wydawanych w innych postępowaniach przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych. Orzeczenia z tej grupy mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego, jako jedna z przesłanek ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż sprawy orzekania o inwalidztwie i związku schorzeń ze służbą nie należą do jego właściwości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1116/17; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 108/17, publ. CBOSA).
W sprawie jest bezsporne, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane na skutek skierowania Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. w zakresie uznania funkcjonariusza, funkcjonariusza zwolnionego ze służby za inwalidę lub uznania go za niezdolnego do samodzielnej egzystencji, jak również ustalenia związku albo braku związku inwalidztwa ze służbą. Orzeczenie wydano w przedmiocie ustalenia inwalidztwa, co oznacza że należy ono do grupy orzeczeń niepodlegających kontroli sądów administracyjnych.
Ustalenia w powyższym zakresie nie zmienia zawarte w treści tego orzeczenia określenie "Kategoria B – zdolny do służby w Policji z ograniczeniem". Orzeczenie to nie dotyczy ustalenia kategorii zdolności do służby ani kandydata, przez co nie zachodzi przesłanka badania jego zdolności do służby w kontekście powołania go do służby, ani funkcjonariusza, aby zachodziła potrzeba oceny jego zdolności do służby w kontekście przeniesienia go na inne stanowisko służbowe, czy też zwolnienia ze służby.
Skarżący nie został poddany badaniu jako kandydat do służby ani jako funkcjonariusz pełniący służbę. Skarżący służby w Państwowej Straży Pożarnej nie pełni, nie zajmuje żadnego stanowiska, jest byłym funkcjonariuszem (został zwolniony ze służby w Straży Pożarnej w dniu [...] marca 2016 r., a więc przed wydaniem orzeczenia CKL). Zaskarżone orzeczenie nie stanowi rozstrzygnięcia w przedmiocie zdolności do służby w Straży Pożarnej, ale orzeczenie w przedmiocie inwalidztwa, które kontroli sądu administracyjnego nie podlega.
Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. – i jako taki – nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej.
Dodatkowo należy wskazać, że skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi na wezwanie Sądu, tj. nie nadesłał odpisu skargi celem doręczenia uczestnikowi postępowania.
Stosownie do treści art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymagań jest dołączenie do skargi jej odpisów, a w przypadku wymienienia w piśmie załączników, także odpisy załączników (art. 47 § 1 P.p.s.a.). Jest to konieczne dla doręczenia ich uczestnikom postępowania. Liczba odpisów uzależniona jest od liczby osób uczestniczących w postępowaniu. Obowiązek dostarczenia odpisu pisma ciąży na stronie skarżącej, którą wezwano do uzupełnienia braku formalnego w zakreślonym terminie i pod stosownym rygorem. Niedostarczenie odpisu pisma uniemożliwia sądowi doręczenie go uczestnikowi, który posiada uprawnienia do wypowiadania się w sprawie, również na temat stanowiska zajętego przez stronę skarżącą w złożonej skardze. Niespełnienie warunku formalnego powoduje zatem niemożność uzyskania stanowiska innych stron, co z kolei narusza zasadę równości stron w postępowaniu przed sądem.
Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, to art. 49 § 1 P.p.s.a. obliguje przewodniczącego do wezwania strony do jego uzupełnienia w terminie siedmiu dni. W przypadku nieusunięcia braków skargi w wyznaczonym terminie, podlega ona zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a. odrzuceniu w formie postanowienia, które może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym.
Z kolei stosownie do treści uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 (dostępna na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), niedołączenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 tej ustawy, uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd.
Podkreślić należy, że Sąd orzekający jest związany stanowiskiem wyrażonym w wymienionej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego. Powołany przepis nie pozwala żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zajętym w uchwale i przyjąć wykładni prawa odmiennej od tej, która została zaakceptowana przez poszerzony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 269 § 1 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] lipca 2025 r., a zatem termin na ich usunięcie upływał [...] lipca 2025 r. Skarżący nie uczynił zadość wezwaniu Sądu, bowiem nie nadesłał odpisu skargi.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 3 w zw. z § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.