II SA/WA 1202/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza Policji na postanowienie Ministra SWiA odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby, uznając, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego w tej sprawie zamyka drogę do ponownej kontroli.
Funkcjonariusz Policji J.M. zaskarżył postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego o zwolnieniu go ze służby. Skarżący argumentował, że jego późniejsze prawomocne uniewinnienie od zarzutu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości zmienia stan faktyczny sprawy. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego, który wcześniej oddalił skargę na rozkaz personalny, zamyka drogę do ponownego badania sprawy w trybie nadzwyczajnym, zgodnie z art. 170 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę J.M. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, które odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności rozkazu z marca 2019 r., utrzymanego w mocy rozkazem z czerwca 2019 r., powołując się na późniejsze prawomocne uniewinnienie od zarzutu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Minister odmówił wszczęcia postępowania, wskazując, że sprawa była już przedmiotem kontroli sądów administracyjnych, które wyrokami z 2020 r. (WSA) i 2022 r. (NSA) oddaliły skargę na rozkaz personalny. Sąd administracyjny oddalił skargę J.M., podzielając stanowisko Ministra. Sąd podkreślił, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego, który badał sprawę także pod kątem przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., zamyka drogę do ponownego wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 170 p.p.s.a. Sąd uznał, że późniejsze uniewinnienie od zarzutu karnego nie stanowiło istotnej zmiany stanu faktycznego w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a., ponieważ organy Policji opierały się na samym fakcie postawienia zarzutu, a NSA w wyroku z 2022 r. odniósł się już do kwestii uniewinnienia. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie Ministra jest zgodne z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, prawomocny wyrok sądu administracyjnego, który badał sprawę także pod kątem przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., stanowi przeszkodę przedmiotową do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 170 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny podkreślił, że moc wiążąca prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, zgodnie z art. 170 p.p.s.a., wyłącza możliwość ponownego badania legalności decyzji w postępowaniu wpadkowym, jeśli sąd już rozpoznał sprawę pod kątem wad kwalifikowanych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
k.p.a. art. 61a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 170
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.P. art. 25 § 1
Ustawa o Policji
u.P. art. 41 § 2
Ustawa o Policji
u.P. art. 45 § 1
Ustawa o Policji
u.P. art. 41 § 2
Ustawa o Policji
u.P. art. 45 § 1
Ustawa o Policji
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
k.w. art. 86
Kodeks wykroczeń
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocny wyrok sądu administracyjnego oddalający skargę na decyzję administracyjną stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji na podstawie art. 170 p.p.s.a. Fakt postawienia zarzutu karnego, a nie jego prawomocne skazanie, był podstawą do zwolnienia funkcjonariusza Policji ze służby z uwagi na utratę nieposzlakowanej opinii.
Odrzucone argumenty
Prawomocne uniewinnienie od zarzutu karnego stanowi istotną zmianę stanu faktycznego uzasadniającą wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby.
Godne uwagi sformułowania
Prawomocność decyzji utrzymanej w mocy przez sąd administracyjny zamyka organom administracji i podmiotom mającym legitymację do uruchomienia nadzwyczajnego postępowania możliwość stwierdzenia nieważności tego aktu. Okolicznością, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji, nie jest popełnienie przestępstwa przez skarżącego, ale oskarżenie go przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] o popełnienie określonego przestępstwa - czynu z art. 178a k.k. Sąd kasacyjny stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji ze względu na ważny interes służby, albowiem w związku z postawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa, skarżący utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, konieczny do pozostawienia go w służbie.
Skład orzekający
Joanna Kruszewska-Grońska
przewodniczący sprawozdawca
Lucyna Staniszewska
asesor
Piotr Borowiecki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie, że prawomocny wyrok sądu administracyjnego oddalający skargę na decyzję administracyjną zamyka drogę do wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia jej nieważności, nawet w sytuacji późniejszego uniewinnienia od zarzutu karnego, który był podstawą decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd administracyjny w poprzednim postępowaniu badał już kwestie związane z przesłankami nieważności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego granic prawomocności wyroków sądów administracyjnych i możliwości ponownego badania decyzji administracyjnych. Pokazuje, jak sądy interpretują przesłanki odmowy wszczęcia postępowania.
“Czy prawomocny wyrok sądu administracyjnego to ostateczny koniec sprawy? Niekoniecznie, ale często tak.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wa 1202/23 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2024-03-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-06-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Joanna Kruszewska-Grońska /przewodniczący sprawozdawca/ Lucyna Staniszewska Piotr Borowiecki Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Administracyjne postępowanie Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2000 art. 61 a par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Asesor WSA Lucyna Staniszewska, , , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 marca 2024 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę Uzasadnienie Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z [...] kwietnia 2023 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ"), na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.; dalej: "k.p.a."), odmówił J. M. (dalej: "skarżący") wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia - w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - nieważności rozkazu personalnego Komendanta [...] Policji (dalej: "K[...]P") z [...] marca 2019 r. nr [...], utrzymanego w mocy rozkazem personalnym Komendanta Głównego Policji (dalej: "KGP") z [...] czerwca 2019 r. nr [...]. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Rozkazem personalnym z [...] marca 2019 r. nr [...] K[...]P, działając na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 145; dalej: "u.P."), zwolnił skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] kwietnia 2019 r. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, KGP rozkazem personalnym z [...] czerwca 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie K[...]P. Następnie powyższy rozkaz personalny KGP stał się przedmiotem skargi skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1794/19, oddalił skargę. Skarżący wywiódł od orzeczenia tutejszego Sądu skargę kasacyjną, która została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA", "Sąd kasacyjny") z 30 września 2022 r., sygn. akt III OSK 3182/21. Wnioskiem z [...] lutego 2023 r. skarżący (reprezentowany przez adwokata M. M.) wystąpił do KGP o stwierdzenie nieważności, na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. rozkazu personalnego K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. W motywach tego wniosku skarżący przypomniał, że u podstaw jego zwolnienia legło ustalenie, iż [...] lutego 2019 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej [...] przedstawił i ogłosił mu zarzut popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 17 ze zm.; dalej: "k.k."). Zarówno K[...]P, jak i KGP, stwierdził, że przestępstwo, o które skarżący jest podejrzany, tj. kierowanie pojazdem silnikowym w stanie nietrzeźwości, nie licuje z honorem, godnością i dobrym imieniem służby. Swoim postępowaniem skarżący stworzył zagrożenie dla życia i zdrowia innych osób, a co za tym idzie - utracił przymiot nieposzlakowanej opinii niezbędnej do wykonywania zawodu policjanta. Organy Policji zgodnie uznały, iż nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią, a zatem nie spełnia podstawowego warunku wskazanego w art. 25 ust. 1 u.P., niezbędnego do pełnienia służby w Policji. Dalej skarżący wyjaśnił, że postanowieniem z [...] marca 2019 r., z prowadzonej przez prokuraturę przeciwko niemu sprawy karnej o sygn.[...], wyłączono materiały w sprawie niezachowania przez niego w dniu [...] września 2018 r. należytej ostrożności w ruchu lądowym oraz spowodowania zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym poprzez prowadzenie na drodze publicznej samochodu osobowego, tj. o czyn z art. 86 Kodeksu wykroczeń. W tej wyodrębnionej sprawie Komenda Rejonowa Policji w L. wniosła do Sądu Rejonowego w L. wniosek o ukaranie skarżącego, ale wyrokiem z [...] lutego 2020 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w L. uniewinnił go od zarzucanego mu wykroczenia. Natomiast kolejnym wyrokiem z [...] czerwca 2021 r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w L. uniewinnił skarżącego od zarzutu, iż w dniu [...] września 2018 r. prowadził po drodze publicznej w ruchu lądowym samochód osobowy w stanie nietrzeźwości tj. od zarzutu popełnienia czynu z art. 178a § 1 k.k. Orzeczenie w ww. sprawie jest prawomocne, ponieważ Prokuratora Rejonowa [...] w W. nie składała od niego apelacji. Zdaniem skarżącego, ww. prawomocne orzeczenia Sądu Rejonowego w L. dowodzą, że nigdy nie utracił atrybutu nieposzlakowanej opinii, o której mowa w art. 25 ust. 1 u.P. Wszelkiego rodzaju ustalenia organu Policji, związane z przedstawionym zarzutem karnym, które legły u podstaw uznania, iż w jego sprawie zachodził "ważny interes służby", okazały się nietrafne i niezgodne ze stanem faktycznym. KGP pismem z [...] marca 2023 r. znak [...], w trybie art. 65 § 1 k.p.a., przekazał wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego KSP - zgodnie z właściwością - Ministrowi, który wydał powołane na wstępie postanowienie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ podkreślił, że na gruncie przedmiotowej sprawy okolicznością o fundamentalnym znaczeniu jest niedopuszczalność weryfikacji wyłącznie rozkazu personalnego K[...]P pod kątem zaistnienia przesłanek stwierdzenia nieważności w sytuacji, gdy decyzja ta była przedmiotem kontroli KGP. Pozostawienie bowiem przez KGP w obrocie prawnym decyzji dotkniętej wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. skutkuje zaistnieniem wady kwalifikowanej również w odniesieniu do rozkazu personalnego drugoinstancyjnego, którego kontroli dokonuje organ wyższego stopnia. Możliwość stwierdzenia nieważności jedynie rozkazu personalnego K[...]P przez KGP (czego domagał się skarżący we wniosku z [...] lutego 2023 r.) mogłaby oznaczać pozostawienie w obrocie, przynajmniej przez określony czas, decyzji KGP, mimo istnienia przyczyn nieważności, co byłoby trudne do zaakceptowania z punktu widzenia porządku prawnego. Dlatego organem właściwym do ewentualnego przeprowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności objętego wnioskiem rozkazu personalnego jest Minister. Organ zaznaczył, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie nie może być wszczęte, gdyż kwestionowane rozstrzygnięcia, tj. rozkaz personalny K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...] oraz utrzymujący go w mocy rozkaz personalny KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, zostały już poddane kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (vide wyrok z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1794/19) oraz Sądu kasacyjnego (vide wyrok z 30 września 2022 r. r., sygn. akt III OSK 3182/21). W powyższych orzeczeniach sądy administracyjne badały sprawę także pod względem zaistnienia przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Powołując się na art. 170 i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), Minister zaakcentował, że ocena prawna wyrażona w ww. wyrokach sądów administracyjnych obu instancji jest wiążąca dla organów administracji publicznej. Dokonanie przez skarżącego innej oceny (z uwzględnieniem istotnych jego zdaniem okoliczności), zbadanych przez sąd kwestii, nie może pozbawić prawomocnego wyroku mocy wiążącej. Skoro w sprawie skarżącego wydano ostateczne i prawomocne rozstrzygnięcie, a wniosek z [...] lutego 2023 r. dotyczy tej samej sprawy w rozumieniu art. 1 k.p.a. (zachodzi bowiem tożsamość podmiotowo-przedmiotowa), to należy odmówić wszczęcia postępowania w odniesieniu do żądania skarżącego stwierdzenia nieważności decyzji, od której skarga została oddalona prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego. Jednocześnie Minister odnotował, iż wyrok NSA z 30 września 2022 r., sygn. akt III OSK 3182/21, oddalający skargę kasacyjną skarżącego, zapadł, gdy był już wydany wyrok Sądu Rejonowego w L. z [...] czerwca 2021 r., sygn. akt [...] i Sąd kasacyjny odniósł się do tej kwestii w uzasadnieniu orzeczenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie organu skarżący (reprezentowany przez ww. pełnomocnika) wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił Ministrowi naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 61a § 1 k.p.a., mające wpływ na treść orzeczenia poprzez mylne uznanie, że sprawa objęta treścią rozkazu personalnego K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...], utrzymanego w mocy rozkazem personalnym KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...], jest tożsama z treścią jego wniosku z [...] lutego 2023 r. o stwierdzenie nieważności ww. rozkazu personalnego K[...]P, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisu prowadzi do wniosku, iż stan faktyczny obu spraw jest odmienny. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ błędnie przyjął tożsamość postępowania z jego wniosku z [...] lutego 2023 r. z treścią rozkazu personalnego K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...], utrzymanego w mocy z rozkazem personalnym KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...]. O ile niewątpliwie zachodzi tożsamość podmiotowa, jak też tożsama jest podstawa prawnej oceny obu wniosków, o tyle błędnie Minister nie dostrzegł zmiany stanu faktycznego sprawy. Okoliczność, iż do ww. wniosku została dołączona kopia wyroku Sądu Rejonowego w L. uniewinniającego skarżącego od zarzutu karnego nie pozwala na automatyzm zrównania stanów faktycznych obu postępowań. Podczas postępowania, objętego treścią rozkazu personalnego K[...]P, przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie karne, a na etapie postępowania zapoczątkowanego wnioskiem z [...] lutego 2023 r. skarżący został prawomocnie uniewinniony od zarzutu popełnienia czynu z art. 178a § 1 k.k. Ta zasadnicza zmiana stanu faktycznego, według skarżącego, wymaga merytorycznej oceny wniosku o stwierdzenie nieważności rozkazu personalnego K[...]P w kontekście ujawnionych okoliczności związanych z jego uniewinnieniem. Podobieństwo sytuacji podlegającej ocenie nie oznacza, że sprawa jest taka sama i została już wcześniej rozstrzygnięta. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym w oparciu o art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a. Pierwszy z ww. przepisów stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Natomiast art. 120 p.p.s.a. wskazuje, iż w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę prawną wydanego w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym postanowienia Ministra z [...] kwietnia 2023 r. stanowi art. 61a § 1 k.p.a., wedle którego gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przytoczony przepis określa dwa rodzaje samodzielnych, niezależnych przesłanek odmowy wszczęcia postępowania: przesłanki podmiotowe, gdy podanie zostało wniesione przez osobę, która nie jest stroną oraz przesłanki przedmiotowe, których zaistnienie z innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwia wszczęcie postępowania. Wprawdzie przyczyny przedmiotowe nie zostały skonkretyzowane w przepisach, jednak znajdują one oparcie w ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Przez przyczyny przedmiotowe należy rozumieć sytuacje, które w sposób oczywisty, przy pierwszym zestawieniu zakresu żądania wniosku z obowiązującym stanem prawnym, stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania. Taki przypadek zachodzi, gdy np.: żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; żądanie wniesiono w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; żądanie wniesiono po upływie ustawowego terminu dla dochodzenia określonych praw; brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Zatem jeżeli zaistnieją uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, to obowiązkiem organu jest odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Faktyczną przyczyną wydania przez Ministra postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...], utrzymanego w mocy rozkazem personalnym KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...], był fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1794/19, oddalił skargę wniesioną na ww. rozstrzygnięcie KGP. Orzeczenie tutejszego Sądu było następnie przedmiotem kontroli NSA, który wyrokiem z 30 września 2022 r., sygn. akt III OSK 3182/21, oddalił skargę kasacyjną skarżącego. Stosownie do treści art. 170 p.p.s.a., wyrok wiąże nie tylko strony i sąd, który go wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oddalający skargę skarżącego na rozkaz personalny KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...] oznacza, iż ww. rozstrzygnięcie jest zgodne z prawem, czyli nie jest wadliwe w świetle kryteriów legalności określonych w art. 145 p.p.s.a. Tutejszy Sąd, rozstrzygając sprawę w 2020 r., nie był związany granicami skargi i miał obowiązek badania, niezależnie od treści skargi, czy zachodzą okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu na podstawie art. 156 § 1 k.p.a. Prawomocność decyzji utrzymanej w mocy przez sąd administracyjny zamyka organom administracji i podmiotom mającym legitymację do uruchomienia nadzwyczajnego postępowania możliwość stwierdzenia nieważności tego aktu. Powyższe stanowisko zostało zaaprobowane w orzecznictwie Sądu kasacyjnego, który m.in. w wyroku z 9 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OSK 468/07, wyjaśnił, że podmioty wymienione w art. 170 p.p.s.a. są związane faktem i treścią orzeczenia, co skutkuje uwzględnieniem prawomocnego wyroku w wydanych rozstrzygnięciach, gwarantując zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych. Tak więc sformułowany w powołanym przepisie pozytywny skutek prawomocności wyroku sądowego, statuujący jego moc erga omnes, wyłącza możliwość uruchomienia wewnątrzadministracyjnego postępowania kontrolnego przez organy administracji publicznej. Nie mogłaby bowiem w tym postępowaniu zapaść inna decyzja niż w wyroku sądu administracyjnego (orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl; zob. też wyrok Sądu kasacyjnego z 30 września 2021 r., sygn. akt III OSK 417/21). Również w uchwale NSA w składzie składu siedmiu sędziów z 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OPS 6/09, wyraźnie wskazano, iż żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, od której skargę oddalono prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, powinno zostać załatwione przez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania (art. 157 § 3 k.p.a.) wówczas, gdy w rezultacie wstępnego badania zawartości żądania, organ administracji publicznej ustali wystąpienie - z uwagi na wydany uprzednio wyrok sądu - przeszkody przedmiotowej czyniącej jego rozpoznanie niedopuszczalnym. W pozostałych wypadkach organ administracji publicznej obowiązany jest rozpoznać żądanie co do istoty, stosując art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 k.p.a. W powołanej wyżej uchwale NSA stwierdził, że fakt utrzymania w mocy decyzji na skutek oddalenia skargi przez sąd administracyjny, zamyka organom administracji, właściwym do uruchomienia nadzwyczajnego trybu postępowania, możliwość pozbawienia jej mocy wiążącej, jednakże tylko w takim zakresie, w jakim przyczyny tej wadliwości objęte są zakresem rozpoznania i orzekania sądu administracyjnego. Niezbędne jest więc ustalenie, czy oddalenie skargi nastąpiło w wyniku rozważenia przez sąd administracyjny także okoliczności odpowiadających przesłankom kwalifikującym do jej wzruszenia (art. 156 § 1 k.p.a.), wskazanym w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji. Jeżeli tak, wydany wyrok zamknie organom administracji drogę do uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy uznać, iż zaskarżone postanowienie Ministra z [...] kwietnia 2023 r. odpowiada prawu. Prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1794/19, oznacza, że rozkaz personalny KGP (utrzymujący w mocy rozkaz personalny K[...]P) nie jest dotknięty wadami, w tym kwalifikowanymi wadami, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Dopóki ww. orzeczenie nie zostanie wzruszone w trybie wznowienia postępowania sądowego lub skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu, dopóty organ nie może uruchomić postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności objętego wnioskiem rozstrzygnięcia. Takie działanie Ministra stanowiłoby bowiem naruszenie art. 170 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego, w sprawie nie doszło do zmiany istotnych okoliczności faktycznych. Otóż postępowanie w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P., zakończone rozkazem personalnym KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...], nie było w żaden sposób uzależnione od zakończenia równolegle toczącego się postępowania karnego. Dla prowadzących postępowanie administracyjne organów Policji istotny był sam fakt przedstawienia skarżącemu zarzutu popełnienia czynu zabronionego, czyli postawienia go w roli podejrzanego. Trafnie zresztą Minister dostrzegł, iż NSA miał wiedzę o prawomocnym uniewinnieniu skarżącego od zarzutu popełnienia czynu z art. 178 § 1 k.k., gdyż skarżący złożył wniosek dowodowy w tym zakresie na etapie postępowania kasacyjnego. Jak podkreślił NSA w uzasadnieniu wyroku z 30 września 2022 r., sygn. akt III OSK 3182/21, okolicznością, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji, nie jest popełnienie przestępstwa przez skarżącego, ale oskarżenie go przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] o popełnienie określonego przestępstwa - czynu z art. 178a k.k. Sąd kasacyjny stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji ze względu na ważny interes służby, albowiem w związku z postawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa, skarżący utracił przymiot nieposzlakowanej opinii, konieczny do pozostawienia go w służbie. Ponadto NSA, wykładając pojęcie "ważnego interesu służby", zwrócił uwagę, iż stwierdzenie nieprzydatności policjanta do służby nie musi ograniczać się do przypadków naruszenia obowiązków służbowych ani innych zachowań zawinionych lub niezgodnych z prawem. Może być ono też uzasadnione każdym innym zachowaniem policjanta w służbie lub poza nią, jeżeli takie zachowanie uniemożliwia kontynuowanie służby bez uszczerbku dla jej ważnych interesów (vide wyrok NSA z 8 czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK 1083/16). W tym stanie rzeczy, Sąd w składzie tu orzekającym ocenił, że zaskarżone postanowienie Ministra odpowiada prawu, zaś zarzuty skargi są nieuzasadnione. Organ wyjaśnił wszelkie istotne okoliczności analizowanej sprawy, prawidłowo wywodząc, iż prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Wa 1794/19, oddalający skargę na rozkaz personalny KGP z [...] czerwca 2019 r. nr [...] (utrzymujący w mocy rozkaz personalny K[...]P z [...] marca 2019 r. nr [...]), stanowi "inną uzasadnioną przyczynę" odmowy wszczęcia postępowania, wskazaną w art. 61a § 1 k.p.a. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI