II SA/Wa 1160/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2012-11-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
ochrona danych osobowychGIODOudostępnianie danychprawo prasoweochrona dóbr osobistychpostępowanie administracyjnesąd administracyjnydane adresoweanonimizacja

WSA w Warszawie oddalił skargę spółki A. S.A. na decyzję GIODO nakazującą udostępnienie danych osobowych dziennikarza P. S. Krajowej Spółdzielczej Kasie, uznając potrzebę ochrony dóbr osobistych Kasy.

Sprawa dotyczyła skargi A. S.A. na decyzję GIODO nakazującą udostępnienie adresu dziennikarza P. S. Krajowej Spółdzielczej Kasie (KSK). KSK potrzebowała adresu, aby skutecznie wytoczyć powództwo o ochronę dóbr osobistych przeciwko P. S. w związku z publikacją prasową. A. S.A. odmówiła udostępnienia danych, powołując się na ochronę prywatności P. S. WSA oddalił skargę, uznając, że udostępnienie danych jest niezbędne do realizacji uprawnień KSK wynikających z przepisów prawa i nie narusza praw P. S., który sam nie sprzeciwił się ujawnieniu adresu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrzył skargę A. S.A. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO), która nakazywała A. S.A. udostępnienie Krajowej Spółdzielczej Kasie (KSK) adresu zamieszkania dziennikarza P. S. KSK potrzebowała tych danych, aby skutecznie wytoczyć powództwo o ochronę dóbr osobistych przeciwko P. S. w związku z publikacją prasową. A. S.A. odmówiła udostępnienia danych, argumentując ochroną prywatności P. S. GIODO, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję, uznając, że KSK wiarygodnie uzasadniła potrzebę pozyskania danych, a ich udostępnienie jest niezbędne do kontynuacji postępowania cywilnego. Sąd administracyjny oddalił skargę A. S.A., stwierdzając, że udostępnienie adresu jest dopuszczalne na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie danych osobowych, ponieważ jest niezbędne do realizacji uprawnienia wynikającego z przepisów prawa (dochodzenie praw przed sądem) i nie narusza praw P. S. Sąd podkreślił, że prawo do sądu jest nadrzędne, a samo ujawnienie adresu nie narusza dóbr osobistych, zwłaszcza gdy osoba, której dane dotyczą, nie sprzeciwia się temu w sposób wyraźny i nie wykazuje faktycznego zagrożenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, udostępnienie danych jest dopuszczalne, jeśli jest niezbędne do realizacji uprawnienia wynikającego z przepisu prawa (np. skutecznego dochodzenia praw przed sądem) i nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawo do skutecznego dochodzenia praw przed sądem (art. 45 Konstytucji RP) jest nadrzędne. Udostępnienie adresu dziennikarza było niezbędne, aby Krajowa Spółdzielcza Kasa mogła skutecznie prowadzić postępowanie cywilne o ochronę dóbr osobistych. Sąd podkreślił, że samo ujawnienie adresu nie narusza praw i wolności, zwłaszcza gdy osoba, której dane dotyczą, nie wykazuje faktycznego zagrożenia i nie sprzeciwia się ujawnieniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.o.d.o. art. 23 § 1

Ustawa o ochronie danych osobowych

Przetwarzanie danych jest dopuszczalne, gdy jest niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa lub jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą. W kontekście sprawy, niezbędność danych dla skutecznego dochodzenia praw przed sądem została uznana za prawnie usprawiedliwiony cel.

Pomocnicze

k.p.a. art. 104 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 24 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 43

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezbędność udostępnienia danych adresowych dla skutecznego dochodzenia praw przed sądem. Udostępnienie danych nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą, zwłaszcza gdy nie wykazuje ona faktycznego zagrożenia. Prawo do sądu (art. 45 Konstytucji RP) jest nadrzędne wobec ochrony prywatności w tym konkretnym kontekście. Osoba, której dane dotyczą, może w pełni korzystać ze swoich praw w postępowaniu sądowym.

Odrzucone argumenty

Odmowa udostępnienia danych ze względu na ochronę prywatności P. S. Zarzut naruszenia art. 23 ust. 1 pkt 5 u.o.d.o. poprzez błędną wykładnię i pominięcie kwestii praw i wolności osoby, której dane dotyczą. Zarzut naruszenia art. 47 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa do prywatności. Zarzut naruszenia art. 7 K.p.a. poprzez rozpoznanie sprawy z pogwałceniem interesów dziennikarza. Zarzut naruszenia art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania P. S.

Godne uwagi sformułowania

Samo już bowiem wniesienie pozwu do Sądu jest jednoznaczne z tym, że powód musi podać m.in. adres pozwanego, pod który Sąd będzie mógł kierować korespondencję, w tym w szczególności, pod który będzie mógł przesłać odpis pozwu dla nadania biegu sprawie. Adres zamieszkania osoby fizycznej trudno zaliczyć do kategorii prawnie chronionych dóbr osobistych. Odmowa udostępnienia skarżącemu danych osobowych, w sytuacji gdy poszukuje on sądowej ochrony swoich dóbr osobistych, naruszonych jego zdaniem m.in. w wyniku działań pozwanego, prowadziłoby do nieuzasadnionej ochrony osoby, którą pozwał do Sądu. Powód ma konstytucyjne prawo do rozpoznania jego sprawy cywilnej przez niezależny, bezstronny i niezawisły Sąd i zatajenie adresów autorów materiału prasowego, służące niewątpliwie uniemożliwieniu wytoczenia przeciwko nim powództwa o ochronę dóbr osobistych, naruszyłoby to konstytucyjne prawo.

Skład orzekający

Andrzej Góraj

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Pisula-Dąbrowska

członek

Iwona Dąbrowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności udostępniania danych osobowych w celu umożliwienia skutecznego dochodzenia praw przed sądem, nawet wbrew woli administratora danych, gdy jest to niezbędne do nadania biegu postępowaniu cywilnemu i nie narusza praw osoby, której dane dotyczą."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy dane są niezbędne do doręczenia pozwu w postępowaniu cywilnym, a osoba, której dane dotyczą, nie wykazuje faktycznego zagrożenia ani nie sprzeciwia się ujawnieniu w sposób jednoznaczny. Nie dotyczy ogólnego dostępu do danych osobowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między ochroną danych osobowych a prawem do sądu i ochroną dóbr osobistych, co jest częstym problemem w praktyce. Pokazuje, jak sądy balansują te wartości.

Czy ochrona danych osobowych może blokować dostęp do wymiaru sprawiedliwości?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1160/12 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2012-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-06-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Pisula-Dąbrowska
Iwona Dąbrowska
Symbol z opisem
647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne
Ochrona danych osobowych
Skarżony organ
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 101 poz 926
art. 23 ust. 1 pkt 2,5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych - tekst jedn.
Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
art. 45,47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Ewa Pisula-Dąbrowska, , , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. S.A. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie nakazu udostępnienia danych osobowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - dalej: K.p.a, art. 12 pkt 2, art. 22, art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw z art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] z siedzibą w S. o nakazanie A. S.A. z siedzibą w W. udostępnienia na rzecz Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] z siedzibą w S., adresu zamieszkania P. S. - zastępcy redaktora naczelnego "[...]", nakazał A. S.A. z siedzibą w W. udostępnienie na rzecz Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] z siedzibą w S., adresu zamieszkania P. S. - zastępcy redaktora naczelnego "[...]".
Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. A. S.A. z siedzibą w W. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych, po rozpatrzeniu ww. wniosku, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 12 pkt 2, art. 22 i art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.), decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu ww. decyzji Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wyjaśnił, że do Biura GIODO wpłynął wniosek Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] z siedzibą w S. (dalej: Kasa) o nakazanie A. S.A. z siedzibą w W. (dalej: Spółka) udostępnienia na rzecz Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] z siedzibą w S., adresu zamieszkania P. S. - zastępcy redaktora naczelnego "[...]". W treści skargi pełnomocnik Kasy podniósł, że pismem z dnia [...] września 2009 r. wystąpił do Spółki o udostępnienie ww. danych osobowych, uzasadniając powyższe zamiarem wytoczenia powództwa przeciwko P. S., jednak Spółka odmówiła udostępnienia wnioskowanych danych, wskazując że sama zapowiedź powództwa nie stanowi wiarygodnego uzasadnienia dla udzielenia żądanych informacji. Wobec powyższego pełnomocnik Kasy wyjaśnił Spółce, że planowany proces cywilny dotyczyć będzie ochrony dóbr osobistych Kasy w związku z publikacją prasową na łamach "[...]" z dnia [...] lipca 2009 r., a potrzeba uzyskania danych w zakresie aktualnego adresu zamieszkania P. S. uzasadniona jest tym, że ewentualne zakreślenie przez sąd siedmiodniowego terminu do uzupełnienia tego braku nie byłoby wystarczające na wymianę korespondencji między Kasą a Spółką. Pomimo powyższego Spółka ponownie odmówiła udostępnienia wnioskowanych danych.
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych (dalej: GIODO) przeprowadził postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie i ustalił, że wnioskiem z dnia [...] września 2009 r. Kasa wystąpiła do Spółki o udostępnienie jej danych osobowych P. S. w zakresie jego adresu zamieszkania, uzasadniając powyższe zamiarem wytoczenia powództwa przeciwko niemu. W odpowiedzi na ww. wniosek Spółka pismem z dnia [...] września 2009 r. odmówiła Kasie udostępnienia ww. danych osobowych. Pismem z dnia [...] września 2009 r. Kasa ponownie wystąpiła do Spółki o udostępnienie ww. danych osobowych, wskazując że planowany proces cywilny przeciwko P. S. dotyczyć będzie ochrony dóbr osobistych Kasy w związku z publikacją na łamach "[...]" z dnia [...] lipca 2009 r. W piśmie z dnia [...] listopada 2009 r., skierowanym do Kasy, Spółka ponownie odmówiła udostępnienia ww. danych. GIODO wyjaśnił, że P. S. jest zatrudniony w A. S.A. na podstawie umowy o pracę, na stanowisku zastępcy redaktora naczelnego "[...]". Spółka przetwarza jego dane osobowe w zakresie adresu zamieszkania w jego aktach osobowych. W dniu [...] lipca 2009 r. na łamach "[...]" został opublikowany komentarz autorstwa P. R. pt. "[...]". W związku z ww. publikacją prasową Kasa w dniu [...] stycznia 2010 r. wniosła pozew do Sądu Okręgowego w G. o ochronę dóbr osobistych i zapłatę m.in. przeciwko P. S. Pismem z dnia [...] maja 2010 r. sygn. akt [...] ww. Sąd zobowiązał Kasę do wskazania adresu zamieszkania pozwanego P. S. pod rygorem zawieszenia postępowania. W dniu [...] lipca 2010 r. GIODO wydał decyzję, mocą której nakazał A. S.A. udostępnienie na rzecz Kasy adresu zamieszkania P. S. - zastępcy redaktora naczelnego "[...]". Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją, GIODO decyzją z dnia [...] października 2010 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2010 r. Przedmiotowa decyzja z dnia [...] października 2010 r. stała się przedmiotem skargi wniesionej przez A. S.A. do WSA w W., który wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1928/10 uchylił ww. decyzję z dnia [...] października 2010 r. i poprzedzająca ją decyzję z dnia [...] lipca 2010 r.
W ponownym postępowaniu GIODO wystąpił, zgodnie ze wskazówkami Sądu, do Sądu Okręgowego w G. [...] Wydział [...] z siedzibą w G. o złożenie wyjaśnień w sprawie. W odpowiedzi na powyższe Sąd Okręgowy w G. pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. poinformował organ, że niewskazanie adresu pozwanego P. S. spowoduje zawieszenie postępowania w tym zakresie. Z kolei pismem z dnia [...] października 2011 r. Sąd Okręgowy w G. poinformował GIODO, że wobec wskazania przez powoda niewłaściwego adresu P. S. zobowiązano jego pełnomocnika do wskazania aktualnego adresu pozwanego pod rygorem zawieszenia postępowania. W piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. skierowanym do GIODO pełnomocnik Kasy poinformował, że podtrzymuje w całości żądanie udostępnienia danych osobowych P. S. w zakresie adresu zamieszkania, albowiem konieczność uzyskania tych danych pozostaje aktualna, na dowód czego przedłożył skierowane do niego pismo Sądu Okręgowego w G. sygn. akt [...] z dnia [...] listopada 2011 r., w którym ww. Sąd zobowiązał go do wskazania aktualnego adresu pozwanego P. S. w terminie 7 dni pod rygorem zawieszenia postępowania.
W dniu [...] stycznia 2012 r. do GIODO wpłynął wniosek A. S.A. z dnia [...] stycznia 2012 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją organu I instancji z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...].
Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ II instancji podniósł, że Kasa wiarygodnie uzasadniła potrzebę pozyskania wnioskowanych danych w zakresie adresu zamieszkania P. S., wskazując że są jej niezbędne w celu prawidłowej kontynuacji postępowania cywilnego z zakresu ochrony jej dóbr osobistych, zainicjowanego m.in. przeciwko P. S. przez Sąd Okręgowy w G. Kasa przedłożyła bowiem stosowne zobowiązanie z Sądu z dnia [...] listopada 2011 r. do wskazania aktualnego adresu pozwanego P. S. pod rygorem zawieszenia ww. postępowania w stosunku do P. S. Z kolei dochodzenie przez Kasę swoich praw przed ww. Sądem z tytułu naruszenia jej dóbr osobistych niewątpliwie stanowi realizację prawnie usprawiedliwionego celu Kasy i jednocześnie pozyskanie ww. danych P. S. jest niezbędne do realizacji ww. uprawnienia wynikającego z przepisu prawa, tj. z art. 43 w zw. z art. 24 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. GIODO podniósł, że Sąd Okręgowy w G. w sposób niebudzący wątpliwości oświadczył, że "z uwagi na brak danych dotyczących miejsca zamieszkania dziennikarza nie było możliwe doręczenie mu odpisu pozwu i zawiadomienia o rozprawie, trudno więc twierdzić, na podstawie obowiązujących przepisów, że postępowanie w stosunku do tego pozwanego się toczy", a ponadto pismem z dnia [...] listopada 2011 r. zobowiązał Kasę do podania adresu P. S. pod rygorem zawieszenia postępowania w sprawie o sygn. akt [...] w stosunku do niego. GIODO uznał więc, że kwestia konieczności posiadania przez Kasę adresu zamieszkania P. S. na potrzeby tego postępowania jest oczywista. Jednocześnie GIODO nie podzielił stanowiska Spółki, że w braku wskazania adresu zamieszkania pozwanego jest powszechną praktyką to, że sądy nagminnie doręczają odpisy pozwu dla dziennikarzy na adres redakcji, albo sąd ustala dla dziennikarza kuratora, który reprezentuje go w procesie. W ocenie organu, stanowisko to nie znajduje oparcia w materiale dowodowym przedmiotowej sprawy, z którego wynika, że dla prawidłowej kontynuacji przez Kasę procesu przez Sądem Okręgowym w G. w stosunku do pozwanego P. S., uznane zostało przez ww. Sąd za niezbędne wskazanie adresu zamieszkania P. S. Sąd ten uznał bowiem, że niewskazanie adresu pozwanego powodować będzie zawieszenie postępowania. W ocenie GIODO, brak jest również podstaw do przyjęcia, że Kasa wykorzysta wnioskowane dane osobowe w celach innych niż proces sądowy. Zdaniem organu, przyjęcie, że udostępnienie danych osób, wobec których chce się prowadzić postępowanie sądowe miałoby godzić w ich prawa i wolności prowadziłoby do niezasadnej ochrony takich osób przez ewentualną odpowiedzialnością za swoje działania, zwłaszcza że mogą one w trakcie takiego postępowania sądowego w pełni korzystać ze swoich praw zagwarantowanych przepisami Kodeksu postępowania cywilnego. Tym samym, zdaniem organu, Spółka bezpodstawnie odmówiła udostępnienia Kasie danych osobowych P. S., przez co dopuściła się naruszenia art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie danych osobowych, co uzasadnia skorzystanie przez GIODO z kompetencji określonej w art. 12 pkt 2 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy i nakazanie Spółce w drodze decyzji administracyjnej udostępnie Kasie wnioskowanych danych.
Pismem z dnia 15 maja 2012 r. A. S.A. z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...], wnosząc o jej uchylenie w całości oraz uchylenie w całości decyzji ją poprzedzającej z dnia [...] grudnia 2011 r., jak również o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:
1) prawa materialnego:
- art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 z późn. zm.), poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że ww. przepis stanowi dla A. S.A. przesłankę nakazującą udostępnienie na rzecz Kasy prywatnych danych adresowych redaktora P. S., poprzez błędną wykładnię przepisu polegającą na całkowicie dowolnym pominięciu drugiej przesłanki wyrażonej w tym przepisie, tj. kwestii praw i wolności osoby, której dane dotyczą i poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że Kasa zmierza do włączenia danych adresowych dziennikarza do zbioru danych osobowych i przetwarzania w tym zbiorze przy braku takiego wniosku ze strony Kasy;
- art. 23 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepis ten winien być podstawą rozpoznania wniosku Kasy, co sprzeczne jest nawet z intencją wnioskodawcy, który wniosek o udostępnienie danych osobowych oparł na treści art. 29 ust. 2 ustawy (sprzed daty jego uchylenia);
- art. 47 Konstytucji RP, poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie i tym samym rażące ograniczenie prawa do prywatności oraz ochrony spokoju życia rodzinnego w odniesieniu do osoby P. S., którego dane osobowe mogą być bezpodstawnie przekazane podmiotowi prywatnemu, tj. Kasie;
2) art. 7 K.p.a., poprzez rozpoznanie sprawy z pogwałceniem interesów dziennikarza, którego dane osobowe mogą zostać (bez jego udziału w tej sprawie) bezpodstawnie udostępnione osobie trzeciej oraz poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;
3) art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 oraz art. 80 K.p.a., poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania w charakterze świadka redaktora P. S., o którego przesłuchanie wnosiła A. S.A.; naruszenie wskazanych wyżej przepisów, poprzez dokonanie ustaleń, dla których brak jakiegokolwiek potwierdzenia w aktach sprawy m.in. w zakresie zbiorów rzekomo administrowanych przez Kasę, do których miałyby zostać włączone dane osobowe dziennikarza, jak też brak odniesienia się do wniosków dowodowych złożonych przez A. S.A. przy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie narusza ona prawa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny skarżonej decyzji przez pryzmat przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.).
W pierwszej kolejności należało się odnieść do podstawy prawnej wskazanej przez organ w decyzji. Strona skarżąca trafnie bowiem zauważa, że przepis zastosowany przez organ jest innym przepisem od tego, jaki wnioskodawca wskazał w swoim wniosku. Należy jednakże mieć na względzie to, że organ działając może stosować jedynie przepisy prawa obowiązującego w chwili rozstrzygania. Okolicznością niesporną w sprawie było zaś to, iż na tą chwilę, przepis art. 29 ustawy o ochronie danych osobowych już nie obowiązywał. Został bowiem wcześniej uchylony. W tych zaś realiach organ nie mógł oprzeć rozstrzygnięcia na przepisie nieobowiązującym. Był więc zobligowany do tego, aby podstawą decyzji uczynić przepis odpowiadający realiom faktycznym sprawy i woli wnioskodawcy. Organ wydając skarżoną decyzję podołał ww. obowiązkowi i w sposób właściwy dokonał wyboru podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.), przetwarzanie danych jest dopuszczalne wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa lub jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.
W literaturze przedmiotu, jak również w bogatym orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęło się uważać, że jednym z przykładów realizowania uprawnień wynikających z przepisu prawa, czy wypełniania prawnie usprawiedliwionych celów, jest dochodzenie praw przed Sądem. Chodzi tu oczywiście o umożliwienie skutecznego dochodzenia praw. Dla takiej zaś skuteczności konieczne jest m.in. określenie osoby pozwanej – zarówno co do danych personalnych, jak i adresu dla doręczeń. Bieg sprawy cywilnej rozpoczyna bowiem dopiero skuteczne doręczenie pozwanemu odpisu pozwu. Stąd więc, w świetle przepisu art. 23 ust. 1 pkt 2 i 5 omawianej ustawy, dla możliwości skutecznego domagania się ujawnienia danych adresowych pozwanego, konieczne jest udowodnienie, że wytoczyło się powództwo przeciwko danej osobie. Samo już bowiem wniesienie pozwu do Sądu jest jednoznaczne z tym, że powód musi podać m.in. adres pozwanego, pod który Sąd będzie mógł kierować korespondencję, w tym w szczególności, pod który będzie mógł przesłać odpis pozwu dla nadania biegu sprawie.
Analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie świadczy o tym, że zaistniały powyższe przesłanki, uzasadniające zobowiązanie skarżącej do ujawnienia danych adresowych P. S. Okolicznością niesporną jest bowiem to, że Krajowa Spółdzielcza Kasa [...] w S. wytoczyła powództwo przeciwko m.in. P. S. Poza sporem pozostaje też fakt, że Sąd Okręgowy w G., przed który zostało wniesione powyższe powództwo, zobowiązał powoda do wskazania adresu zamieszkania pozwanego P. S., pod rygorem zawieszenia postępowania. Dowodu nie wymaga również ta okoliczność, iż Sąd Okręgowy w G. zawiesił postępowanie w sprawie przeciwko P. S. wobec nie wskazania przez powoda jego adresu zamieszkania. Tym samym uznać należało, że skarżona decyzja znajduje uzasadnienie zarówno faktyczne, jak i prawne. Sporne dane adresowe są bowiem niezbędne dla Krajowej Spółdzielczej Kasy [...] w S., w celu umożliwienia skutecznego dochodzenia praw przed Sądem.
Badając niniejszą sprawę podkreślić należy, że organ zasadnie wywiódł, iż ujawnienie adresu zamieszkania P. S. nie naruszy jego praw i wolności. W przedmiotowym zakresie tutejszy Sąd w pełni podziela i uznaje jako własne wywody Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 03 października 2012 r. wydanego w spawie o sygn. akt II SA/Wa 365/12, że "analiza treści art. 23 ustawy o ochronie danych osobowych prowadzi do wniosku, iż adres zamieszkania osoby fizycznej trudno zaliczyć do kategorii prawnie chronionych dóbr osobistych. Ważyć przy tym należy interesy obu stron, tj. wnioskodawcy i osoby, której dotyczą żądane przez niego dane osobowe. Zdaniem Sądu, odmowa udostępnienia skarżącemu danych osobowych, w sytuacji gdy poszukuje on sądowej ochrony swoich dóbr osobistych, naruszonych jego zdaniem m.in. w wyniku działań pozwanego, prowadziłoby do nieuzasadnionej ochrony osoby, którą pozwał do Sądu. Zaznaczenia wymaga, że osoba taka, w trakcie postępowania sądowego, może w pełni korzystać ze swoich praw zagwarantowanych stosownymi przepisami prawa i dowodzić niezasadności powództwa. Nadrzędną w tym przypadku wartością jest gwarantowane konstytucyjnie prawo do Sadu (art. 45 Konstytucji RP). Zgodnie natomiast z art. 47 Konstytucji RP każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz decydowania o swoim życiu osobistym. Przyjęcie, że udostępnienie danych osób, wobec których wytoczono powództwo cywilne, miałoby godzić w ich prawo i wolności, prowadziłoby do nieuzasadnionej ochrony takich osób, przed ewentualną odpowiedzialnością za swoje działania."
Podobne do powyższego stanowisko zajął też Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 11 maja 2010 r. wydanego w sprawie o sygn. akt I OSK 963/09, stwierdzając, że "powód ma konstytucyjne prawo do rozpoznania jego sprawy cywilnej przez niezależny, bezstronny i niezawisły Sąd i zatajenie adresów autorów materiału prasowego, służące niewątpliwie uniemożliwieniu wytoczenia przeciwko nim powództwa o ochronę dóbr osobistych, naruszyłoby to konstytucyjne prawo".
Tutejszy Sąd w pełni też akceptuje wywody Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 623/10, sprowadzające się do twierdzenia, że "jeżeli tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, autor podpisał materiał prasowy swym nazwiskiem – oznacza to, że nie skorzystał z prawa do anonimowości i wówczas możliwe jest – co do zasady – ujawnienie jego miejsca zamieszkania w warunkach określonych w ustawie o ochronie danych osobowych".
W świetle powyższych stanowisk, wyrażonych przez Sądy Administracyjne, które to stanowiska tutejszy Sąd w pełni akceptuje, brak jest przesłanek uzasadniających twierdzenie skarżącej, że ujawnienie adresu zamieszkania P. S. naruszy jego prawa i wolności.
Bez wpływu na poprawność skarżonej decyzji pozostają zarzuty skargi, że P. S. będzie czuł się zagrożony wtedy, gdy powodowa SK[...] będzie dysponować adresem jego miejsca zamieszkania. Próby podejmowane przez skarżącą dla wykazania zasadności powyższych twierdzeń, nie wyszły bowiem poza sferę gołosłownych przypuszczeń. Skarżąca nie powołała żadnego dowodu dla skutecznego potwierdzenia rzeczywistości swoich przypuszczeń. Dowodem takim nie mogą być enuncjacje prasowe. Za skuteczny dowód na powyższą okoliczność nie sposób również uznać wniosku o przesłuchanie P. S. w charakterze świadka. Skarżąca nie podnosiła bowiem tego, aby osoba ta była ofiarą gróźb ze strony powodowej SK[...].
Nadto o tym, że P. S. nie widzi zagrożenia swoich praw i wolności w fakcie ujawnienia powodowi adresu swojego miejsca zamieszkania, świadczy sposób jego postępowania. Gdyby bowiem subiektywne odczucia P. S. były takie, że czułby się zagrożony po ujawnieniu powodowej SK[...] swojego miejsca zamieszkania, to niewątpliwie upoważniłby skarżącą, jako swojego pracodawcę, do odbioru pism kierowanych do niego przez Sąd Okręgowy w G. w sprawie z powództwa SK[...]. Postępując w ten sposób, uchroniłby się przed koniecznością ujawniania powodowej SK[...] swojego miejsca zamieszkania. Wtedy bowiem Sąd Okręgowy w G. mógłby nadać bieg postępowaniu w sprawie przeciwko P. S. To zaś w konsekwencji doprowadziłoby do tego, że niniejsze postępowanie administracyjne stałoby się bezprzedmiotowe. Odpadłaby bowiem przesłanka uzasadniająca zobowiązanie skarżącej do ujawnienia spornego adresu.
W sytuacji, gdy P. S. nie udzielił skarżącej powyższego upoważnienia do odbioru pism procesowych kierowanych do niego przez Sąd Okręgowy w G., jako zasadna jawi się konkluzja, że jego poczucie zagrożenia faktem ujawnienia adresu zamieszkania, nie ma charakteru rzeczywistego. Stąd podnoszone przez skarżącą twierdzenie o zagrożeniu praw i wolności P. S., należy traktować jedynie jako próbę uniknięcia przez niego odpowiedzialności prawnej za swoje postępowanie.
Bez wpływu na prawidłowość skarżonej decyzji pozostają zarzuty skargi, że w chwili składania do skarżącej wniosku przez SK[...], o podanie adresu zamieszkania P. S., pozew przeciwko tej osobie nie był jeszcze złożony w Sądzie. Organ ocenia bowiem sprawę w oparciu o stan faktyczny istniejący w chwili orzekania. W tym zaś momencie, pozew przeciwko P. S. był już złożony, a Sąd Okręgowy w G. wyraził pogląd, że adres zamieszkania pozwanego P. S., jest niezbędny dla umożliwienia nadania biegu sprawie.
W oderwaniu od istoty niniejszej sprawy pozostaje też twierdzenie skarżącej, że dla ochrony praw powodowej SK[...] zbędnym jest pozywanie P. S. Ocena zasadności powództwa skierowanego przeciwko P. S. należy bowiem do Sądu Okręgowego w G., a nie do organu, czy Sądu administracyjnego. Nadto powodowy SK[...] ma swobodną możliwość wyboru osób czy podmiotów, przeciwko którym chce wytoczyć powództwo. Skarżąca nie ma zaś prawa ingerować w te wybory. Prowadziłoby to bowiem do naruszenia fundamentów demokratycznego państwa prawnego.
Jako nierzutujące na poprawność skarżonej decyzji jawią się też konkluzje skarżącej, że organ nie ustalił tego, w jakich zbiorach będą przetwarzane dane adresowe P. S. Okolicznością niewymagającą dowodu jest bowiem to, że przetworzenie spornych danych na podstawie skarżonej decyzji może być dokonane tylko w celu realizacji przeznaczenia, dla którego zostały udostępnione. Ta okoliczność wynika z ogólnej zasady związania celem przetwarzania danych. Strona powodowa może więc wykorzystać otrzymany adres jedynie w celu udostępnienia go Sądowi, przed który wytoczyła powództwo przeciwko P. S.
Nadto w sytuacji, gdy powodowa SK[...] przekaże dane adresowe Sądowi Okręgowemu w G., to tym samym, de facto dokona przetworzenia tych danych. To natomiast, w jakim zbiorze podmiot umieści sporne dane w celu ich przekazania Sądowi Okręgowemu w G., nie rzutuje na zasadność skarżonego rozstrzygnięcia.
W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
-----------------------
10

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI