II SA/WA 1158/19

II SA/Wa 1158/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-12-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2019-05-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Danuta Kania /sprawozdawca/
Konrad Łukaszewicz
Sławomir Antoniuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 2653/21 - Wyrok NSA z 2022-09-23
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 129 § 2, art 57 § 5, art 134, art 39, art 42 § 1,2 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Danuta Kania (spr.), Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi L. M. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Miejski Policji w [...] wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r. wystąpił do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (dalej: "KWP w [...]") o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia ze służby L. M. (dalej: "strona", "skarżący") , na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 ze zm.).
KWP w [...] rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] zwolnił L. M. ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji z dniem [...] grudnia 2017 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W związku z informacją na temat przebywania L. M. w Samodzielnym Publicznym Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w [...] (dalej: "Szpital", "SPWSzS w [...]"), pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. wystąpiono do Dyrektora tego Szpitala (oraz jego zastępcy) z wnioskiem o wyrażenie zgody na umożliwienie widzenia się z funkcjonariuszem pracownikowi organu. W piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. lekarz [...] tego Szpitala wyjaśniła, że z uwagi na stan zdrowia [...] funkcjonariusza, nie jest on zdolny do udziału w czynnościach postępowania administracyjnego.
Wobec powyższego, rozkaz personalny KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. został przesłany stronie, za pośrednictwem Poczty Polskiej, na adres SPWSzS w [...], zaś w dniu [...] grudnia 2017 r. pracownik Szpitala - i [...], potwierdził pieczątką oraz własnoręcznym podpisem odbiór przesyłki poleconej, zawierającej rozkaz personalny.
Ponadto w dniu [...] grudnia 2017 r. do KMP w [...] wpłynęło (drogą faksową) postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] del. do Prokuratury Rejonowej w [...] o zatrzymaniu i przymusowym doprowadzeniu m.in. L. M. - po zwolnieniu z Oddziału [...] SPWSzS w [...] - w związku z prowadzonym przeciwko ww., podejrzanemu o popełnienie przestępstwa z art. 13 § 1 w zw. z art. 280 § 1 Kodeksu karnego, śledztwem o sygn. akt [...], a także pismo Prokuratora Rejonowego w [...] adresowane do SPWSzS w [...], w którym poinformowano o prowadzonym przeciwko L. M. śledztwie, a także zwrócono się o wcześniejsze poinformowanie KMP w [...] o zwolnieniu wymienionego ze Szpitala.
W dniu [...] sierpnia 2018 r. do Komisariatu Policji w [...] KMP w [...] wpłynęło pismo (raport) L. M. z dnia [...] lipca 2018 r., w którym ww. poinformował, że postępowanie prowadzone przeciwko jego osobie o sygn. akt [...] zostało umorzone, w związku z czym wnosi o przywrócenie go do służby.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. L. M. został poinformowany, że jego "raport" z dnia [...] lipca 2018 r. został rozpatrzony odmownie. Wyjaśniono również, że rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. ww. został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2017 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Pismo to doręczono w dniu [...] sierpnia 2018 r.
Pismem nadanym w dniu [...] września 2018 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej pełnomocnik L. M., na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "k.p.a.", wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego KWP w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. W uzasadnieniu podniósł, że ww. rozkaz personalny nigdy nie został stronie doręczony. L. M. od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] stycznia 2018 r. przebywał w SPWSzS w [...] na oddziale [...], zaś w trakcie tego pobytu nikt nigdy nie przekazał mu ww. rozkazu personalnego, jak również nie poinformował go, że takowy został przez niego kogokolwiek odebrany. Reasumując, pełnomocnik stwierdził, że ze względu na pobyt w szpitalu L. M. nie miał możliwości zapoznania się z treścią ww. rozkazu personalnego, który nigdy nie został mu skutecznie doręczony. Okoliczność ta uniemożliwiła mu wniesienie odwołania w przewidzianym terminie. Z tych też przyczyn uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy. Na dowód wskazanych twierdzeń pełnomocnik załączył kopię pierwszej strony karty pobytu ww. w SPWSzS w [...] od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] stycznia 2018 r.
Wraz z ww. wnioskiem pełnomocnik wniósł odwołanie od rozkazu personalnego KWP w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., zaskarżając go w całości i wskazując, że L. M. o decyzji tej dowiedział się w dniu [...] sierpnia 2018 r. Zaskarżonemu rozkazowi personalnemu pełnomocnik zarzucił:
- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji poprzez jego niewłaściwe zastosowanie;
- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 6, art. 7, art. 10, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
Ponadto pełnomocnik wniósł o wstrzymanie na podstawie art. 135 k.p.a. natychmiastowego wykonania zaskarżonego rozkazu personalnego.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik ponownie stwierdził, że L. M. o istnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego dowiedział się z dopiero z pisma z dnia [...] sierpnia 2018 r., doręczonego mu w dniu [...] sierpnia 2018r., w którym motywy zwolnienia ze służby zostały ujęte bardzo ogólnikowo i lakonicznie. Ponadto wskazał, że to do organu administracji należało samodzielne ustalenie, czy popełniony został czyn uniemożliwiający dalsze pozostawanie ww. w służbie, czy też utracił on przymiot nieposzlakowanej opinii wymaganej od policjanta. Następnie pełnomocnik stwierdził, że z uzasadnienia rozkazu personalnego wynika, że organ administracji gromadząc materiał dowodowy w sprawie skorzystał w pełni z dowodów zebranych na potrzeby postępowania karnego, samodzielnie nie przeprowadzając żadnego dowodu. Postępowanie karne toczące się przed Sądem [...] w [...] [...] (sygn. akt [...]), przeciwko oskarżonemu L. M. zostało w dniu [...] lipca 2018 r. umorzone. Nie istnieją zatem przesłanki uzasadniające zwolnienie ww. ze służby w Policji, zwłaszcza na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Motywując wniosek o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności zaskarżonego rozkazu personalnego pełnomocnik wskazał, że odwołujący się poniesie realną i dolegliwą szkodę.
Komendant Główny Policji (dalej: "KGP") postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., działając na podstawie art. 59 § 2 w zw. z art. 58 k.p.a., odmówił L. M. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego KWP w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r..
Następnie KGP postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r., działając na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję (art. 129 § 1 k.p.a.) w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 k.p.a.). Warunkiem skuteczności wniesienia odwołania jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie bowiem tego terminu powoduje bezskuteczność określonych czynności, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Merytoryczne rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie, który nie został przywrócony, stanowi ponadto rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Organ podkreślił, że każde uchybienie terminowi do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie, chyba, że strona wniosła o przywrócenie uchybionego terminu, a wniosek ten został uwzględniony. Ponadto stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania nie może nastąpić przed ostatecznym rozpatrzeniem wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Przywrócenie terminu wyłącza bowiem możliwość stwierdzenia uchybienia terminowi.
KGP wskazał, iż rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. KWP w [...] zwolnił L. M. ze służby w Policji z dniem [...] grudnia 2017 r., nadając rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności.
W związku z faktem, że KWP w [...] posiadał informację na temat przebywania L. M. w SPWSzS w [...], pismem z dnia [...] grudnia 2017 r. wystąpił do Dyrektora tego Szpitala z wnioskiem o wyrażenie zgody i umożliwienie widzenia się z funkcjonariuszem pracownikowi organu. Jednakże z uwagi na stan zdrowia, nie był on zdolny do udziału w czynnościach postępowania administracyjnego.
Organ zauważył, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego L. M. nie wskazał żadnego adresu do doręczeń. Nie ustanowił również pełnomocnika. Wszelka korespondencja była zatem doręczana wymienionemu osobiście.
Rozkaz personalny KWP w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. przesłany został funkcjonariuszowi za pośrednictwem Poczty Polskiej na adres SPWSzS w [...], w którym policjant przebywał od dnia [...] grudnia 2018 r. do dnia [...] stycznia 2019 r. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika zaś, że w dniu [...] grudnia 2017 r. pracownik Szpitala - inspektor do spraw kancelaryjnych - potwierdził odbiór przesyłki poleconej, zawierającej ww. rozkaz personalny.
Nadto z pisma z dnia [...] listopada 2018 r. Kierownika Zespołu Opieki [...] SPWSzS w [...] wynika, że L. M. podczas pobytu w Oddziale [...] została przekazana przesyłka w dniu [...] grudnia 2017 r. Jednakże brak jest rejestru bądź dokumentu potwierdzającego fakt odbioru dokumentów przez stronę.
KGP podniósł, że zgodnie z art. 39 k.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r., poz. 2188), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W związku z uniemożliwieniem pracownikowi organu widzenia się ze stroną na terenie Szpitala, a także mając na uwadze wyznaczoną na dzień [...] grudnia 2017 r. datę zwolnienia ze służby oraz brak możliwości ustalenia, do kiedy strona będzie przebywała w Szpitalu, organ podjął decyzję o doręczeniu przesyłki za pośrednictwem Poczty Polskiej na adres Szpitala, tj. miejsca, w którym miał całkowitą pewność, że strona aktualnie przebywa.
KGP wskazał, że zgodnie z art. 42 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (§ 1). Ponadto pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (§ 2). Natomiast w razie niemożności doręczenia pism w sposób określony w § 1 lub § 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3). W przedmiotowej sprawie, wobec braku możliwości doręczenia stronie decyzji w miejscu jej zamieszkania, miejscu pracy oraz w lokalu administracji publicznej, organ uznał, że przesłanki z art. 42 k.p.a. zostały spełnione.
Nadto KGP zaznaczył, iż zgodnie z art. 46 § 1 k.p.a. odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swoim podpisem ze wskazaniem daty doręczenia, zaś w myśl art. 46 § 2 k.p.a., jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo i przyczynę braku jej podpisu.
Doręczenie rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2017 r. nie nastąpiło do rąk adresata (bowiem nie mógł on osobiście odebrać przesyłki), lecz osoby upoważnionej w SPWSzS w [...], w której to placówce strona, zgodnie z wiedzą organu faktycznie przebywała. Jednocześnie na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wskazana została z imienia, nazwiska oraz zajmowanego stanowiska osoba uprawniona do odbioru przesyłki, adresowanej do strony, która wówczas przebywała na jednym z oddziałów szpitala. Doręczający zaś własnoręcznym podpisem wraz z podaniem imienia i nazwiska potwierdził fakt odebrania przesyłki przez wskazaną osobę.
Organ zwrócił uwagę na wzajemny stosunek przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących doręczeń oraz ustawy - Prawo pocztowe. Podał, że wprawdzie stanowisko tak doktryny, jak i judykatury, nie jest jednolite w kwestii możliwości stosowania do doręczeń w postępowaniu administracyjnym przepisów innych ustaw, w szczególności ustawy - Prawo pocztowe, jednakże wskazał na treść art. 37 ust. 3 ustawy - Prawo pocztowe, który stanowi, że przepisy ust. 2 nie naruszają przepisów innych ustaw dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń. Tym samym nie naruszają też przepisów k.p.a.
Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych KGP wskazał, że jeżeli pomiędzy zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego a zasadami wynikającymi z ustawy - Prawo pocztowe zachodziłaby nieusuwalna sprzeczność (Prawo pocztowe "naruszałoby" zasady k.p.a., w ten sposób, że daną kwestię rozstrzygałoby inaczej), to w takim przypadku k.p.a. uznać należałoby za wyłączną regulację dotyczącą doręczeń - regulację wykluczającą zastosowanie zasad z ustawy - Prawo pocztowe. Jeżeli natomiast dana kwestia nie została szczegółowo uregulowana w przepisach procedury administracyjnej, należałoby przyjąć, że w konkretnych okolicznościach faktycznych, ustawa - Prawo pocztowe może stanowić regulację komplementarną wobec uregulowań k.p.a.
Nadto w ocenie organu przepisy ustawy - Prawo pocztowe mogą uzupełniać przepisy k.p.a. Mogą bowiem w określonych sytuacjach mieć zastosowanie do doręczeń w postępowaniu administracyjnym.
W niniejszej sprawie pomiędzy ww. ustawami nie zachodzi sprzeczność. Mając bowiem na uwadze fakt, że przepisy k.p.a. dotyczące doręczeń, nie regulują kompleksowo zasad, sposobu i trybu doręczania przesyłek pocztowych rejestrowanych osobie przebywającej w zakładzie leczniczym, uznać należy, że w takiej sytuacji stosuje się uregulowania zawarte w ustawie - Prawo pocztowe. Zgodnie z treścią art. 37 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy przesyłka pocztowa, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia kierownikowi jednostki organizacyjnej lub osobie fizycznej przez niego upoważnionej, jeżeli adresatem przesyłki pocztowej jest osoba fizyczna przebywająca w jednostce, w której ze względu na charakter tej jednostki lub powszechnie uznawany zwyczaj doręczenie przesyłki adresatowi jest znacznie utrudnione lub niemożliwe. Przepis ten dopuszcza zatem skuteczne doręczenie przesyłki nie do rąk adresata, lecz kierownika jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej przez niego upoważnionej.
Zdaniem KGP, Oddział [...] SPWSzS w [...], w którym strona przebywała w chwili doręczania rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2017 r., należy do jednostek organizacyjnych wymienionych w ww. przepisie. Pracownik poczty nie jest uprawniony do wejścia na teren danej komórki organizacyjnej szpitala (oddział, pododdział) i osobistego doręczenia przesyłki adresatowi w tej komórce przebywającemu. Nie oznacza to jednak, że doręczyciel pobawiony jest możliwości właściwego wykonania usługi doręczenia przesyłki rejestrowanej. W takiej bowiem sytuacji znajduje właśnie zastosowanie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo pocztowe. Zatem przesyłka zawierająca ww. rozkaz personalny została wydana ze skutkiem doręczenia osobie upoważnionej, tj. inspektorowi ds. kancelaryjnych, który potwierdził pieczątką oraz własnoręcznym podpisem odbiór przesyłki poleconej, zawierającej ww. rozkaz personalny.
Zgodnie z § 61 Regulaminu organizacyjnego SPWSzS w [...], stanowiącego załącznik do zarządzenia nr [...] Dyrektora SPWSzS w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., jedną z komórek organizacyjnych tego szpitala jest Dział Spraw Pracowniczych i Organizacyjnych (w którego skład wchodzi stanowisko ds. kancelaryjnych), do którego zadań należy w szczególności: przyjmowanie i rejestrowanie korespondencji przychodzącej w dzienniku korespondencji oraz ewidencja w dzienniku korespondencji zgodnie z dekretacją, rozdział korespondencji i doręczanie poszczególnym komórkom organizacyjnym.
Doręczenie pisma do rąk osoby upoważnionej przez kierownika jednostki do odbioru korespondencji nakłada na doręczyciela obowiązek upewnienia się, że osoba odbierająca pismo jest do tego upoważniona. Nie oznacza to jednak, iż warunkiem skutecznego doręczenia jest legitymowanie się przez osobę odbierającą pisemnym upoważnieniem. W sytuacji bowiem, gdy osoba obecna w miejscu, o którym mowa w art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy - Prawo pocztowe, podejmuje się odebrać przesyłkę, wykazując, że jest zatrudniona w tymże miejscu, co potwierdza stosowną pieczątką z podaniem imienia i nazwiska oraz nazwy zakładu, a także własnoręcznym podpisem, wniosek co do jej upoważnienia do odbioru korespondencji w tymże miejscu nie może nasuwać uzasadnionych zastrzeżeń.
KGP zauważył, że pokwitowanie (potwierdzenie) odbioru przesyłki stwarza domniemanie doręczenia, które może być wzruszone przy wykorzystaniu przeciwdowodu. Jednocześnie potwierdzenie doręczenia nie jest wyłącznym dowodem okoliczności w nim zawartych. W razie zaistnienia jakichkolwiek wątpliwości odnośnie tego, czy okoliczności zawarte w dowodzie doręczenia odpowiadają rzeczywistości, konieczne jest podjęcie przez organ z urzędu właściwych czynności sprawdzających i przeprowadzenie potrzebnych dowodów, mających na celu ustalenie stanu faktycznego, co też miało miejsce w omawianej sprawie.
Konkludując KGP stwierdził, że skutek doręczenia stronie ww. rozkazu personalnego nastąpił w dniu [...] grudnia 2017 r. Natomiast datą wniesienia odwołania od powyższej decyzji był dzień [...] września 2018 r. (data stempla pocztowego). Przedmiotowe odwołanie zostało zatem wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. L. M., reprezentowany przez pełnomocnika wniósł na powyższe postanowienie KGP z dnia [...] lutego 2019 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 134 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji gdy już samo doręczenie rozkazu personalnego nastąpiło do rąk pracownicy Szpitala, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie nie przewidują doręczenia za pośrednictwem takiej osoby poza miejscem zamieszkania adresata, ponadto stan zdrowia skarżącego, znany organowi, winien budzić wątpliwość, co do świadomości adresata w chwili ewentualnego otrzymywania przesyłki, co więcej skarżący, jakkolwiek opuścił szpital w dniu [...] stycznia 2018 r., jednakże już w dniu [...] stycznia 2018 r. zastosowany został wobec niego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania, który był stosowany do lipca 2018 r., a zatem nie sposób przyjąć, aby w warunkach izolacji skarżący miał możliwość poczynienia ustaleń o czynnościach podejmowanych w toczącym się z jego udziałem postępowaniu administracyjnym i podjęcia stosownych działań, co świadczy o istnieniu przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu, a postanowienie o odmowie przywrócenia terminu zostało zaskarżone stosowną skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia KGP z dnia [...] lutego 2019 r. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w rozkaz personalny KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. został wysłany na adres Szpitala, w którym zgodnie z wiedzą organu przebywał. Rozkaz ten odebrała pracownica Szpitala, jednak przepisy k.p.a. nie przewidują takiego sposobu doręczenia - poza miejscem zamieszkania adresata do rąk obcej dla niego osoby. Ponadto ówczesny stan zdrowia skarżącego winien wzbudzić w organie uzasadnioną wątpliwość co do możliwości skutecznego odbioru przez niego korespondencji. Powyższe okoliczności zostały przez organ całkowicie pominięte.
Ponadto skarżący wskazał, że od dnia [...] stycznia 2018 r. zastosowany był wobec niego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania, który uchylono dopiero w lipcu 2018 r. Przy czym w warunkach izolacji skarżący nie miał możliwości podejmowania działań w toczącym się postępowaniu.
Postępowanie karne wobec skarżącego zostało umorzone, co świadczy o braku zawinienia po jego stronie, a tym samym oznacza, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2).
Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie Komendanta Głównego Policji nr [...] z dnia [...] lutego 2019 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania - nie narusza prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, to termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Skutkiem niedoręczenia decyzji pełnomocnikowi strony jest nierozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania.
Wniesienie odwołania po upływie terminu powoduje bezskuteczność odwołania, w następstwie czego decyzja staje się ostateczna. Ciężar dowodu zachowania terminu do wniesienia odwołania ciąży na stronie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2008 r. sygn. akt II GSK 10/08, publ. CBOSA).
Zgodnie z art. 57 § 5 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: 1) wysłane w formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał urzędowe poświadczenie odbioru; 2) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe; 3) złożone w polskim urzędzie konsularnym; 4) złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej; 5) złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku; 6) złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego.
Stosownie natomiast do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienia go w terminie jest koniecznym warunkiem dopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy. Jeżeli organ odwoławczy nie wyda postanowienia na podstawie ww. przepisu, zobowiązany jest do wydania decyzji w oparciu o art. 138 k.p.a.
Uchybienie terminu, choćby nieznaczne, jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma możliwości podjęcia innej czynności procesowej niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w tym przepisie. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy zatem od uznania organu odwoławczego, bowiem każde wystąpienie wskazanych przesłanek wiąże organ co do rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z dnia 7 stycznia 2010 r. sygn. akt II OSK 9/09, publ. j.w.).
Organ odwoławczy jest zobowiązany ustalić, czy odwołanie zostało złożone w ustawowym terminie. Obowiązek ten wynika z regulacji nadania decyzji przymiotu ostateczności, który wyłącza dopuszczalność ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w toku instancji. Jeśli w toku badania terminu wniesienia odwołania wyłonią się niejasności co do stanu faktycznego, organ odwoławczy ma obowiązek przeprowadzić w tym zakresie postępowanie wyjaśniające. Brak poczynienia stosownych wyjaśnień skutkuje naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie Komendant Główny Policji poczynił niezbędne ustalenia co do okoliczności faktycznych sprawy, a w konsekwencji trafnie uznał, że odwołanie od rozkazu personalnego KWP w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. zostało wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., który upłynął z dniem [...] grudnia 2017 r.
Jak bowiem wynika z materiału aktowego, w dacie wydania przez KWP w [...] rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2017 r. skarżący przebywał na Oddziale [...] w Samodzielnym Publicznym Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w [...]. Z uwagi na stan jego zdrowia [...] specjalista [...] nie wyraził zgody na widzenie z nim w celu doręczenia powyższego rozkazu personalnego, któremu nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. W związku z powyższym rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby został przesłany w dniu [...] grudnia 2017 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej na adres Szpitala. W dniu [...] grudnia 2017 r. pracownik Szpitala - [...], potwierdził pieczątką oraz własnoręcznym podpisem odbiór powyższej przesyłki poleconej. Ponadto w piśmie z dnia [...] listopada 2018 r. Kierownik Zespołu Opieki [...] Samodzielnego Publicznego Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w [...] potwierdził, że w dniu [...] grudnia 2017 r. L. M. podczas pobytu w Oddziale [...] została przekazana powyższa przesyłka, wskazując jednocześnie, że nie posiada żadnego rejestru ani dokumentów, które potwierdziłyby powyższy fakt odbioru.
L. M. przebywał na Oddziale [...] od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] stycznia 2018 r., a następnie od dnia [...] stycznia 2018 r. do dnia [...] lipca 2018 r. zastosowano wobec niego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania.
Po zwolnieniu z aresztu w dniu [...] lipca 2018 r. nadał na poczcie pismo (raport) z dnia [...] lipca 2018 r. skierowane do Komisariatu Policji w [...], w którym poinformował, że postępowanie prowadzone przeciwko jego osobie o sygn. akt [...] zostało umorzone, w związku z czym wniósł o przywrócenie go do służby. Pismo to zostało przekazane w dniu [...] sierpnia 2018 r. do KWP w [...].
Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w [...] pismem z dnia [...] sierpnia 2018 r. poinformował skarżącego, że jego "raport" z dnia [...] lipca 2018 r. w sprawie przywrócenia do służby w Policji został rozpatrzony odmownie. Pismo to doręczono skarżącemu w dniu [...] sierpnia 2018 r.
Pismem nadanym w dniu [...] września 2018 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej L. M., reprezentowany przez pełnomocnika, na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 2 k.p.a., wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. wskazując, iż o decyzji o zwolnieniu ze służby dowiedział się dopiero w dniu [...] sierpnia 2018 r.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. Komendant Główny Policji odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, zaś na skutek skargi L. M. na powyższe postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 października 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 631/19 oddalił skargę.
Jednocześnie pismem nadanym w dniu [...] września 2018 r. skarżący wniósł odwołanie od ww. rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. wnosząc o jego uchylenie.
W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 39 k.p.a. organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy - Prawo pocztowe, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.
Natomiast stosownie do art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy. Pisma mogą być doręczane również w lokalu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (§ 2). W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3).
Ustawodawca nie ustalił wiążącej organ prowadzący postępowanie kolejności miejsc, w której doręczenie może nastąpić. Wybór sposobu doręczenia należy więc do organu administracji publicznej, przed którym toczy się sprawa. Jeśli chodzi o stwierdzenie wystąpienia przesłanki "koniecznej potrzeby" uzasadniającej doręczenie w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie, to nie ulega wątpliwości, że ustawodawca posłużył się pojęciem nieostrym, którego doprecyzowanie w każdym rozpoznawanym przypadku pozostawione jest organowi administracyjnemu. Wypełnienia treści tego pojęcia organ dokonuje w oparciu o ustalone fakty, które odnoszą się do okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, w sposób pozwalający ocenić, czy w danej sprawie zachodzi taka właśnie konieczna potrzeba.
W niniejszej sprawie potrzeba doręczenia skarżącemu rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby w trybie przewidzianym w art. 42 § 3 k.p.a. (w czasie jego pobytu w Szpitalu), uzasadniona była nieobecnością skarżącego w służbie oraz koniecznością realizacji wydanego rozkazu personalnego, któremu nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Dlatego też doręczenie ww. rozkazu personalnego w dniu [...] grudnia 2017 r. za pośrednictwem personelu Szpitala należy uznać w ocenie Sądu za skuteczne.
Mając na względzie argumenty skargi odnośnie stanu zdrowia skarżącego podczas pobytu w Szpitalu wskazać należy, że przekazanie skarżącemu w dniu [...] grudnia 2017 r. przesyłki zawierającej ww. rozkaz personalny podczas pobytu w Oddziale [...] (co potwierdza treść pisma Kierownika Zespołu Opieki [...] SPWSzS w [...] z dnia [...] listopada 2018 r.) oznacza, że lekarz [...] dokonał oceny stanu zdrowia pacjenta i uznał, że nie ma przeciwskazań do doręczenia mu w danym dniu przedmiotowej przesyłki. Dzień wcześniej bowiem, tj. [...] grudnia 2017 r., lekarz [...] nie dopuścił skarżącego do udziału w czynnościach postępowania administracyjnego.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że dniem doręczenia skarżącemu rozkazu personalnego KWP w [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. był dzień [...] grudnia 2017 r. Natomiast datą wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego był dzień [...] września 2018 r., co potwierdza data stempla pocztowego na kopercie zawierającej odwołanie. Z porównania daty doręczenia ww. rozkazu personalnego oraz daty wniesienia odwołania wynika, że zostało ono wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności procesowej stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. Przy czym termin ten, jak już wskazano powyżej, nie został przywrócony.
W tym stanie rzeczy organ odwoławczy zobligowany był, na podstawie art. 134 k.p.a., do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego.
Konkludując Sąd stwierdza, iż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, zaś argumenty i wnioski skargi nie zasługują na uwzględnienie. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 oraz art. 119 pkt 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.