II SA/Wa 115/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-06-22
NSAAdministracyjneŚredniawsa
Policjaprzeniesienie służbowedyspozycyjnośćinteres służbyuznanie administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o Policjisytuacja kadrowainteres osobistyinteres społeczny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę policjantki na rozkaz przeniesienia jej do innej jednostki Policji, uznając, że interes służby przeważa nad jej interesem osobistym i rodzinnym.

Policjantka zaskarżyła rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji o przeniesieniu jej do innej jednostki Policji, argumentując trudną sytuacją kadrową w dotychczasowej jednostce oraz osobistymi i rodzinnymi trudnościami związanymi z odległością. Sądy obu instancji uznały jednak, że przeniesienie było uzasadnione potrzebami służby, a dyspozycyjność funkcjonariusza wobec przełożonych jest kluczowa, co skutkowało oddaleniem skargi.

Sprawa dotyczyła skargi policjantki W. P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji utrzymujący w mocy decyzję o przeniesieniu jej z urzędu do dalszego pełnienia służby w innej jednostce Policji. Policjantka podnosiła zarzuty dotyczące błędnej oceny sytuacji kadrowej w jednostkach, pominięcia jej trudnej sytuacji rodzinnej oraz rzekomej degradacji. Organy Policji argumentowały, że przeniesienie było podyktowane potrzebami służby, koniecznością uzupełnienia składu osobowego jednostki, do której została wcześniej delegowana, oraz wysokimi kwalifikacjami funkcjonariuszki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, kontrolując legalność rozkazu, uznał, że decyzja o przeniesieniu mieści się w granicach uznania administracyjnego, a interes służby, rozumiany jako zapewnienie sprawnego funkcjonowania jednostki Policji, przeważa nad indywidualnym interesem funkcjonariusza, nawet w obliczu trudności rodzinnych czy kosztów dojazdu. Sąd podkreślił, że służba w Policji charakteryzuje się daleko idącą dyspozycyjnością i podległością służbową, a ocena potrzeb kadrowych należy do przełożonych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przeniesienie jest zgodne z prawem, jeśli mieści się w granicach uznania administracyjnego, jest uzasadnione ważnymi potrzebami służby i uwzględnia interes strony, przy czym interes służby może przeważać nad interesem osobistym funkcjonariusza.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja o przeniesieniu policjanta z urzędu do innej jednostki jest aktem uznania administracyjnego, który podlega kontroli sądu pod kątem dowolności. W analizowanej sprawie organy wykazały istnienie ważnych potrzeb służby (konieczność uzupełnienia składu osobowego jednostki), a interes służby przeważa nad interesem osobistym funkcjonariusza, nawet jeśli wiąże się to z niedogodnościami rodzinnymi czy dojazdem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.o.P. art. 32 § 1 i 2

Ustawa o Policji

u.o.P. art. 36 § 1 i 2

Ustawa o Policji

u.o.P. art. 1 § 1 i 2

Ustawa o Policji

Pomocnicze

k.p.a. art. 108 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

w sprawie wysokości, warunków i trybu przyznawania policjantom należności za podróże służbowe i przeniesienia

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interes służby (konieczność uzupełnienia składu osobowego jednostki) przeważa nad interesem osobistym funkcjonariusza. Policjant podlega dyspozycyjności wobec przełożonych, co pozwala na jednostronne zmiany warunków służby. Ocena potrzeb kadrowych należy do organów kierujących Policją, a nie do policjantów czy sądów.

Odrzucone argumenty

Trudna sytuacja kadrowa w dotychczasowej jednostce Policji stanowi przeszkodę do przeniesienia. Osobiste i rodzinne trudności policjantki (opieka nad bliskimi, odległość od miejsca zamieszkania) powinny być priorytetem. Organy nie przeprowadziły prawidłowego postępowania dowodowego i przedstawiły nieprawdziwe dane dotyczące sytuacji kadrowej. Przeniesienie stanowi degradację i ma na celu pozbycie się funkcjonariusza ze struktur Policji.

Godne uwagi sformułowania

Służba w Policji może dawać poczucie stabilizacji, rozumianej jako większa niż przeciętna gwarancja zatrudnienia, ale z całą pewnością stabilizacja ta nie może być kojarzona z pełnieniem służby w jednej, określonej jednostce lub komórce organizacyjnej, czy na danym stanowisku. Ocena potrzeb kadrowych poszczególnych jednostek policji należy oczywiście do organów kierujących tymi jednostkami, nie zaś do policjantów pełniących w nich służbę. Mamy do czynienia ze służbą, której istotą jest dyspozycyjność funkcjonariusza wobec władzy służbowej. Dyspozycyjność oznacza, że co do zasady interesy jednostkowe pełniącego służbę ustępują interesom służby.

Skład orzekający

Ewa Marcinkowska

przewodniczący

Agnieszka Góra-Błaszczykowska

członek

Karolina Kisielewicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie decyzji o przeniesieniu policjanta z urzędu, relacja między interesem służby a interesem osobistym funkcjonariusza, zakres kontroli sądowej nad decyzjami uznaniowymi w sprawach kadrowych Policji."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki służby w Policji i jej regulacji prawnych; może być pomocne w analogicznych sprawach dotyczących innych służb mundurowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między potrzebami służby a prawami i interesami indywidualnego funkcjonariusza, co jest częstym problemem w służbach mundurowych.

Czy interes służby zawsze musi zwyciężyć nad osobistym życiem policjanta? Sąd rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 115/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-06-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Góra-Błaszczykowska
Ewa Marcinkowska /przewodniczący/
Karolina Kisielewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Sygn. powiązane
III OSK 6973/21 - Wyrok NSA z 2024-03-08
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędzia WSA Karolina Kisielewicz (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi W. P. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie przeniesienia z urzędu oddala skargę
Uzasadnienie
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z [...] października 2020 r. (nr [...]), zaskarżonym przez W. P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2020 r. (nr [...]) o przeniesieniu skarżącej do dalszego pełnienia służby w innej jednostce Policji.
Z okoliczności faktycznych sprawy ustalonych i przyjętych przez organy za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że W. P. rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lutego 2019 r. (nr [...]) została delegowana do pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w [...]. Rozkazem personalnym z [...] lipca 2019 r. (nr [...]) Komendanta Głównego Policji czas delegacji policjantki przedłużono do 12 miesięcy, tj. do [...] lutego 2020 r.
W dniu [...] stycznia 2020 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z wnioskiem o przeniesienie skarżącej, do dalszego pełnienia służby w Komedzie Powiatowej Policji w [...]. Wnioskodawca podał, że W. P. w okresie delegowania pełniła służbę w Wydziale [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] "na wysokim poziomie" oraz wykazywała duże zaangażowanie podczas wypełniania czynności służbowych. Komendant Powiatowy Policji w [...] wyjaśnił, że obecnie w Komendzie Powiatowej Policji w [...] jest 6 wakatów, w tym 5 w pionie kryminalnym. W Wydziale [...] są trzy wakaty, ponadto jeden policjant z tego Wydziału przebywa na długotrwałym zwolnieniu, drugi rozpoczął szkolenie zawodowe podstawowe, co w sumie skutkuje brakiem 5 funkcjonariuszy w 27-osobowym Wydziale. Przeniesienie skarżącej do dalszego pełnienia służby we wskazanej jednostce organizacyjnej Policji znacząco wpłynie na funkcjonowanie tej jednostki.
Rozkazem personalnym z [...] lipca 2020 r., wydanym na podstawie art. 32 ust. 1 i 2 i art. 36 ust. 1 i 2 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2020 r., poz. 360 ze zm.), Komendant Wojewódzki Policji w [...] z dniem [...] lipca 2020 r. przeniósł z urzędu W. P. do pełnienia dalszej służby w Komedzie Powiatowej Policji w [...]. Organ I instancji rozkazowi personalnemu nadał rygor natychmiastowej wykonalności (art. 108 § 1 k.p.a.).
W uzasadnieniu organ przytoczył przepisy prawa, stanowiące podstawę materialnoprawną rozkazu personalnego, zwrócił uwagę na podstawową dla stosunków służbowych zasadę podległości służbowej, dyspozycyjności i podporządkowania funkcjonariuszy, co może się wiązać z możliwością jednostronnej zmiany warunków służby funkcjonariusza. Odwołując się do wyroku NSA z 6 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 707/16 podał, że ustawa o Policji nie określa warunków (przesłanek) przeniesienia policjanta do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji lub w innej miejscowości. Przeniesienie policjanta do innej jednostki pozostawione zostało uznaniu właściwemu komendantowi wojewódzkiemu Policji (art. 36 ust. 2 ustawy), który kierować się powinien potrzebami służby.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] stwierdził, że przeniesienie W. P. do dalszego pełnienia służby w Komedzie Powiatowej Policji w [...] leży w interesie służby, z uwagi na konieczność zapewnienia prawidłowego funkcjonowania tej jednostki Policji. Odwołując się do informacji udzielonych przez Komendantów Powiatowych Policji w [...] oraz [...] (pism z [...] i [...] marca 2020 r.), wyjaśnił, że w Komendzie Powiatowej Policji w [...] jest 11 wakatów na wykonawczych stanowiskach policyjnych, co wraz z osobami przebywającymi na długotrwałych zwolnieniach lekarskich i szkleniach zawodowych powoduje, że do pełnienia służby brakuje dziennie 19 funkcjonariuszy, co przy stanie etatowym 169 policjantów, negatywnie wpływa na realizację ustawowych zadań Policji. W Komendzie Powiatowej Policji w [...] do pełnienia służby brakuje obecnie 9 funkcjonariuszy, co przy stanie etatowym 114 funkcjonariuszy jest mniejszym zagrożeniem dla zapewnienia ciągłości służby oraz bezpieczeństwa obywateli. Komendant Wojewódzki Policji w [...] dodał, że zasięg Komendy Powiatowej Policji w [...] obejmuje miasto i gminę [...] oraz gminę [...], [...] oraz [...]. Komenda Powiatowa Policji w [...] obejmuje swym zasięgiem mniejszy teren, tj. miasto [...] oraz powiat [...], gdzie łącznie zamieszkuje 58.000 ludzi, co w porównaniu z samym miastem [...], który liczy ponad 61.000 mieszkańców, stawia ją w lepszej sytuacji pod względem możliwości zapewnienia ładu i porządku publicznego.
Organ dodał, że o przeniesienie skarżącej wnioskował Komendant Powiatowy Policji w [...], który wysoko ocenił jej kwalifikacje i doświadczenie zawodowe oraz wskazał na konieczność uzupełnienia składu osobowego Komendy Powiatowej Policji w [...].
W. P. w piśmie z [...] lipca 2020 r. wniosła odwołanie od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2020 r. Odwołująca się zarzuciła, że organ I instancji pominął trudną sytuację kadrową w Wydziale [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] (z tego powodu rozkazem personalnym nr [...] z [...] lutego 2020 r. powierzył jej obowiązki [...] w tym Wydziale [...] KPP w [...]). Uzasadnienie zaskarżonego rozkazu personalnego, pomimo swej obszerności jest jednak bardzo ogólne i nie zawiera żadnych argumentów potwierdzających zasadność jej przeniesienia do dalszego pełnienia służby w Komedzie Powiatowej Policji [...]. Organ I instancji w rozkazie personalnym wybiórczo przedstawił fakty oraz wręcz podał nieprawdziwe dane w celu tuszowania rzeczywistej sytuacji kadrowej Komendy Powiatowej Policji w [...], jaka zaistniała po przeprowadzonej reorganizacji tej jednostki. W. P. stwierdziła, że po jej przeniesieniu do dalszego pełnienia służby w Komedzie Powiatowej w [...], sytuacja jej macierzystej jednostki będzie jeszcze trudniejsza. Jej zdaniem organ I instancji wydał tę decyzję "w oparciu tylko i wyłącznie w celu ochrony własnego interesu z pominięciem interesu społecznego i dobra służby (...)".
W uzasadnieniu odwołałania odwołująca się przedstawiła własne wyliczenia odnośnie sytuacji kadrowej w Komedzie Powiatowej Policji w [...] i w [...]. W. P. podała, że w Komendzie Powiatowej Policji w [...] codziennie do służby brakuje 19 funkcjonariuszy, a nie 9 czyli tyle samo co w Komendzie Powiatowej Policji w [...], co w przeliczeniu procentowym (KPP w [...] 19 z stanu etatowego 114, KPP w [...] 19 z 169 stanowi większą absencję funkcjonariuszy w służbie właśnie w KPP w [...], z której Komendant Wojewódzki przenosi ją próbując uzasadnić to trudną sytuacją kadrową jednostki w [...]. Skarżąca nie zgodziła się również z argumentem organu dotyczącym wielkości obszaru pozostającego pod nadzorem obu jednostek i stwierdziła, że powiat [...] jest jednym z największych powiatów garnizonu [...] i najbardziej rozciągniętym geograficznie, co oznacza, że z uwagi na czas reakcji większa musi być dyspozycyjność policjantów z [...]. Skarżąca dodała, że w Komendzie Powiatowej Policji w [...] jest tylko jeden Wydział [...], natomiast w Komedzie Powiatowej Policji w [...] są dwa odrębne wydziały, dysponujące 52 etatami czyli o 22 etatów więcej niż w Komedzie Powiatowej Policji w [...].
W dalszej części uzasadnienia odwołania skarżąca przedstawiła szczegółowe wyliczenia na temat sytuacji kadrowej w powyższych jednostkach organizacyjnych, ponownie powołując się na uzasadnienie rozkazu personalnego KPP w [...] nr [...] z [...] lutego 2020 r.
Za niezasadne strona uznała nieuwzględnienie jej wniosków dowodowych o przesłuchanie danych funkcjonariuszy, na okoliczność wykazania trudnej sytuacji kadrowej KPP w [...].
W. P. dodała, że organ I instancji nie wziął pod uwagę jej licznych uwag i pism kierowanych przez nią w okresie rocznej delegacji do tej jednostki, w których wskazywała, że delegowanie to pozostaje szczególnie utrudnione, bowiem jednostka jest oddalona o 60 km od jej miejsca zamieszkania, jak również dlatego, że utrudnia jej sprawowanie opieki nad 82- letnią matką niezdolną do samodzielnej egzystencji oraz niepełnosprawnym mężem.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z [...] października 2020 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2020 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu organ odwoławczy zwrócił uwagę na dyspozycyjność jako cechę stosunku służbowego funkcjonariusza (dopuszczalność jednostronnych zmian warunków pełnienia służby) oraz konieczność podporzadkowania się poleceniom przełożonego. Służba w Policji może dawać poczucie stabilizacji, rozumianej jako większa niż przeciętna gwarancja zatrudnienia, ale z całą pewnością stabilizacja ta nie może być kojarzona z pełnieniem służby w jednej, określonej jednostce lub komórce organizacyjnej, czy na danym stanowisku.
Komendant Główny Policji podał, że w myśl art. 36 ust. 1 ustawy o Policji, policjant może być przeniesiony do pełnienia służby albo delegowany do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji lub w innej miejscowości, także z urzędu. Stosownie do art. 36 ust. 2, do przenoszenia lub delegowania policjanta właściwi są: Komendant Główny Policji na obszarze całego państwa, Komendant CBŚP w odniesieniu do policjanta CBŚP w ramach tej jednostki organizacyjnej, Komendant BSWP w odniesieniu do policjanta BSWP w ramach tej jednostki organizacyjnej, komendant wojewódzki Policji na obszarze właściwego województwa, komendant powiatowy (miejski) Policji na obszarze właściwego powiatu (miasta). Wskazani przełożeni policjantów, odpowiedzialni za stan bezpieczeństwa i porządku publicznego na podległym terenie, są uprawnieni do kształtowania polityki kadrowej, a podejmując decyzję uznaniową o przeniesieniu funkcjonariusza do dalszego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, powinni kierować się potrzebami służby, jej interesem i koniecznością zapewnienia sprawnego, optymalnego wykonywania ustawowych zadań Policji (wyrok NSA z 15 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2630/13, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 2305/14).
W rozpatrywanym przypadku przeniesienie skarżącej do dalszego pełnienia służby w Komedzie Powiatowej Policji w [...] było podyktowane i motywowane, jak wynika z zaskarżonego rozkazu personalnego, koniecznością uzupełnienia składu osobowego tej jednostki, a więc leżało w interesie służby oraz w interesie społecznym i zdaniem organu odwoławczego, organowi I instancji nie można zarzucić naruszenia prawa. Zdaniem organu, nie jest prawidłowe zapatrywanie skarżącej, wyrażone w odwołaniu, że prawidłowe wykonywanie przez nią czynności służbowych w Wydziale [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] w okresie delegowania "nijak ma się do argumentów dotyczących mojego przeniesienia", nie jest uzasadnione. Delegowanie doświadczonych funkcjonariuszy do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej lub w innej miejscowości nie stanowi odosobnionego przypadku i ma na celu przede wszystkim wzmocnienie określonej jednostki organizacyjnej Policji, w celu poprawy jej funkcjonowania. Prawidłowe wykonywanie przez skarżącą obowiązków służbowych zarówno w okresie delegowania do Komendy Powiatowej Policji w [...], jak i w okresie pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w [...], daje gwarancję sprawnego wykonywania zadań przydzielonych jej w nowym miejscu pełnienia służby.
Komendant Główny Policji nie zgodził się ze skarżącą, że organ I instancji "kierował się własnym interesem", podał nieprawdę na temat rzeczywistej sytuacji kadrowej wspomnianych jednostek organizacyjnych Policji oraz że po jej przeniesieniu, sytuacja Komendy Powiatowej Policji w [...] "stanie się jeszcze trudniejsza". Abstrahując od doniosłości owych zarzutów, które w niniejszym postępowaniu badane być nie mogą, podawane przez stronę dane stanowią jej własne wyliczenia, zaś ona sama nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów na to, aby Komendant Wojewódzki Policji w [...] podawał nieprawdziwe informacje na temat sytuacji w jednostkach organizacyjnych bezpośrednio mu podległych.
Na dzień wydawania niniejszej decyzji Komenda Powiatowa Policji w [...] dysponuje 114 etatami (11 wakatów, w tym 3 w pionie kryminalnym), natomiast Komenda Powiatowa Policji w [...], do której została przeniesiona skarżąca -169 etatami (12 wakatów, w tym 4 w pionie kryminalnym). Oczywistym jest, że większa ilość mieszkańców (32 osoby na 1 m2 w powiecie [...] i 82 osoby na 1 m2 w powiecie [...]) wiąże się z większą liczbą interwencji czy prowadzonych postępowań karnych. Organ odnosząc się do podniesionej w odwołaniu trudnej sytuacji kadrowej w dwóch komisariatach Policji znajdujących na terenie powiatu [...] (w [...] i [...]) w lipcu i sierpniu 2020 r., podał, że taki stan rzeczy występuje co roku w okresie wakacyjnym, nie tylko na terenie powiatu [...] (wzmożona turystyka), ale też innych powiatów województwa [...] oraz w innych częściach Polski.
Organ II instancji w uzasadnieniu podniósł, m. in. że W. P. nie jest uprawniona do oceny zasobów kadrowych w danych jednostkach organizacyjnych Policji na terenie województwa [...] oraz że jej wnioski dowodowe o przesłuchanie określonych funkcjonariuszy na okoliczność wykazania trudnej sytuacji kadrowej Komendy Powiatowej Policji w [...], nie są uzasadnione. Komendant Główny Policji odwołał się do art. 6 f i art. 6 g ustawy o Policji i podkreślił, że to Komendant Wojewódzki Policji w [...], a także kierownicy poszczególnych jednostek organizacyjnych Policji a terenie tego garnizonu, zobowiązani są do takiego rozdysponowania sił osobowych, aby zapewnić sprawne działanie Policji. Jednocześnie fluktuacja kadr w Policji jest rzeczą oczywistą i uzależnioną od bardzo wielu czynników. Nie można z góry założyć, że uszczuplając kadrowo jedną jednostkę organizacyjną Policji, w celu wsparcia innej, przełożony działa na szkodę tej pierwszej, czy też ze szkodą dla interesu służby, co strona zarzuca organowi I instancji w odwołaniu. Okoliczność, że w Komendzie Powiatowej Policji w [...] występuje trudna sytuacja kadrowa nie dowodzi braku podstaw do przeniesienia skarżącej do dalszego pełnienia służby w Komendzie Powiatowej Policji w [...]. Nie wymaga dowodzenia fakt, że w wielu jednostkach na terenie całego kraju (również w Komendzie Powiatowej Policji w [...]), występuje trudna sytuacja kadrowa, zaś organ I instancji wykazał, z jakich względów przeniesienie skarżącej do dalszego pełnienia służby w tej jednostce znacząco wpłynie na właściwe jej funkcjonowanie. Jednocześnie fluktuacja kadr w Policji jest rzeczą oczywistą i uzależnioną od bardzo wielu czynników. Nie można z góry założyć, że uszczuplając kadrowo jedną jednostkę organizacyjną Policji, w celu wsparcia innej, przełożony działa na szkodę tej pierwszej, czy też ze szkodą dla interesu służby, co strona zarzuca organowi I instancji w odwołaniu.
Z wyjaśnień udzielonych przez Komendantów Powiatowych Policji w [...] i w [...] w pismach z [...] i z [...] marca 2020 r., na których oparł się organ I instancji, wynika, że w Komendzie Powiatowej w [...] w okresie od lutego 2019 r. do lutego 2020 r. na jednego policjanta przypadało średnio 156,8 postępowań, natomiast w Komendzie Powiatowej w [...] w Wydziale Dochodzeniowo-Śledczym tej jednostki 169,60 postępowań, zaś w Zespole do walki z Przestępczością Gospodarczą Wydziału Kryminalnego tej jednostki - 35,6 postępowań. Komendant Główny Policji odnosząc się do zarzutu skarżącej odnośnie rzekomych "rozbieżności w podanych informacjach", które jej zdaniem "były do przewidzenia", stwierdził, że żadne dane przedstawione przez podmioty mające najpełniejszą wiedzę o funkcjonowaniu danej jednostki Policji, nie będą dla strony wiarygodne i satysfakcjonujące, jeżeli nie będą potwierdzały jej argumentacji.
Zdaniem organu odwoławczego, słuszny interes skarżącej, który uzasadnia odległością (60 km) nowego miejsca pełnienia służby od jej miejsca zamieszkania oraz trudną sytuacją rodzinną, nie przeważa nad interesem służby (koniecznością prawidłowej realizacji ustawowych zadań). Dojeżdżanie do miejsca służby oddalonego od miejsca zamieszkania o 60 km nie jest rzadkością i trwa średnio krócej niż godzinę. Komendant Główny Policji dodał, że z 19 jednostek organizacyjnych garnizonu [...] podległych Komendantowi Wojewódzkiemu Policji w [...], to właśnie Komenda Powiatowa w [...] znajduje się najbliżej miejsca zamieszkania W. P. Organ, odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego niedbałości o budżet podległej jednostki (w związku z koniecznością zwracania kosztów dojazdu do jednostki), podniósł, że nie jest rolą funkcjonariuszy ingerowanie w politykę finansową prowadzoną przez komendantów wojewódzkich policji.
Komendant Główny Policji podał, że w niniejszym postępowaniu nie bada legalności mianowania skarżącej na określone stanowisko służbowe. (Komendant Powiatowy Policji w [...] rozkazem personalnym z [...] lipca 2020 r. nr [...] z dniem [...] lipca 2020 r. mianował ją na stanowisko [...] Zespołu [...] Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...]). Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących degradowania jej do funkcji "policjanta liniowego" stwierdził, że W. P. od momentu odwołania jej ze stanowiska [...] Komisariatu Policji w [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], kwestionuje zasadność reorganizacji poszczególnych jednostek Policji, w tym reorganizacji Komendy Powiatowej Policji w [...] przeprowadzonej w 2016 r., zarzuca Komendantowi Powiatowemu Policji w [...] nieprawidłowe zarządzanie podległą jednostką i sugeruje kierowanie się wobec niej "osobistymi pobudkami, a w raporcie z [...] marca 2020 r. wniosła o rozpatrzenie przypadku nierównego traktowania oraz działania o charakterze mobbingu. Organ wyjaśnił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 13 sierpnia 2020 r. sygn. akt II SA/Ol 391/20 oddalił skargę W. P. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] marca 2020 r. o odwołaniu skarżącej z dniem [...] stycznia 2020 r. z zajmowanego stanowiska Komendanta Komisariatu Policji w [...] przeniesieniu do dyspozycji Komendanta Powiatowego Policji w [...], natomiast w sprawie zarzutu mobbingu w Komendzie Głównej Policji przeprowadzono stosowne czynności wyjaśniające, które nie potwierdziły zarzutów W. P. Zdaniem Komendanta Głównego Policji, próba rozwiązania trwającego konfliktu na linii przełożony-podwładny a także notoryczne kwestionowanie przeprowadzonej w 2016 r. w Komendzie Powiatowej Policji w [...] reorganizacji, może stanowić jedną z przesłanek decyzji o przeniesieniu skarżącej do innej jednostki organizacyjnej, w której wcześniej, przez 12 miesięcy z powodzeniem wykonywała czynności służbowe.
Organ I instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności z uwagi na interes służby tożsamy z interesem społecznym, wynikający z konieczności zapewnienia prawidłowej realizacji zadań przez Komendę Powiatową Policji w [...].
W. P. w skardze do Sądu na opisany rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z [...] października 2020 r. zarzuciła, że został wydany z naruszeniem art. 32 ust. 1 i ust. 2, art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji oraz art. 7, art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) i wniosła o jego uchylenie i uchylenie rozkazu personalnego organu I instancji oraz umorzenie postępowania, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
W obszernym uzasadnieniu skarżąca opisała przebieg swojej dotychczasowej służby oraz ponowiła argumenty zawarte w odwołaniu od rozkazu personalnego organu I instancji, dotyczące sytuacji kadrowej w KPP w [...] i KPP w [...] .
W. P. stwierdziła, m. in. że zaskarżony rozkaz personalny został wydany "całkowicie dowolnie", z przekroczeniem dopuszczalnego uznania administracyjnego oraz pominięciem interesu społecznego (trudnej sytuacji kadrowej w KPP w [...]), jak i słusznego interesu strony (trudnej sytuacji rodzinnej). W. P. zarzuciła, że organy obu instancji nie przeprowadziły prawidłowego postępowania dowodowego w tej sprawie, nie uwzględniły jej wniosków o przeprowadzenie dowodu z zeznań funkcjonariuszy Wydziału [...] KPP w [...] oraz Zastępcy Naczelnika KPP w [...] na okoliczność trudnej sytuacji kadrowej tej macierzystej jednostki oraz nadmiernego obciążenia obowiązkami służbowymi poszczególnych policjantów, nie dołączyły dokumentów wskazujących na praktykę cofania udzielonych urlopów w Wydziale [...] KPP w [...] w 2020 r. Zdaniem strony, organy nieprawidłowo przyjęły, że sytuacja kadrowa w KPP w [...] jest trudniejsza niż w KPP w [...], oraz że w KPP w [...] była skonfliktowana z przełożonymi (w opinii służbowej z [...] maja 2020 r. otrzymała ocenę bardzo dobrą za "umiejętność współpracy"). W konsekwencji nie ustalono prawidłowo okoliczności faktycznych istotnych dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie jej przeniesienia do dalszego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji. Skarżąca podała, że w 2016 r. została po raz pierwszy odwołana ze stanowiska [...]Komisariatu Policji w [...] i beż żadnego merytorycznego uzasadnienia zdegradowana o trzy grupy zaszeregowania i mianowana na stanowisko służbowe [...] Jednoosobowego Stanowiska [...] Wydziału [...] KPP w [...]. Od [...] lutego 2019 r. została delegowana z urzędu do dalszego pełnienia służby w KPP w [...], z uwagi na rzekome dezorganizowanie pracy całej jednostki i rozkazem z [...] lipca 2019 r. delegację tą przedłużono do 12 miesięcy. Mimo, że pozostawała w dyspozycji KPP w [...], bez określonego stanowiska służbowego, z dniem [...] lipca 2020 r. została przeniesiona z urzędu do dalszego pełnienia służby w KPP w [...] i z dniem [...] lipca 2020 r. mianowana na stanowisko [...] Zespołu [...] Wydziału [...] KPP w [...], a więc na stanowisko w niższej grupie zaszeregowania, niż to, które zajmowała przed przeniesieniem do dyspozycji KPP w [...]. Zdaniem strony skarżącej, roczne delegowanie do pełnienia służby w KPP w [...], a następnie przeniesienie z urzędu do tej jednostki na stałe, ma na celu jej degradację w strukturach Policji (stanowisko, na które została mianowana po przeniesieniu do KPP w [...] jest zwykłym stanowiskiem liniowym, a którym pracowała w czwartym roku służby) i zmierzają do pozbycia się skarżącej ze struktur Policji. Łatwo bowiem przewidzieć, że w przypadku trudnej sytuacji rodzinnej spowodowanej koniecznością opieki nad chorymi członkami rodziny, dalsze pełnienie służby w jednostce oddalonej o 60 km od miejsca zamieszkania, stanie się bardzo trudne. Podroż własnym środkiem transportu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby, zajmuje ponad godzinę, natomiast podróż środkami komunikacji publicznej w jedną stronę – 1 godzinę 25 minut
W konsekwencji Policja, która posiada już ponad 7 000 wakatów, pozbędzie się ze swych szeregów doświadczenia funkcjonariusza mogącego jeszcze przez długie lata służyć społeczeństwu.
Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę podał, że Komendant Wojewódzki Policji ma prawo i obowiązek takiej dyslokacji podległych funkcjonariuszy, aby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie formacji. Obie jednostki Policji (w [...] i w [...]) nieznacznie tylko różnią się ilością wakatów (w KPP w [...] - 12 wakatów, w KPP w [...] 11 wakatów), jednakże na terenie KPP w [...] mieszka znacznie więcej ludności, co generuje większą ilość spraw.
Organ dodał, że skarżąca nie pełni służby w KPP w [...] od dwóch lat (służbę w KPP w [...] rozpoczęła [...] lutego 2019 r., na podstawie oddelegowania) i mimo to rzekomo ciężka sytuacja kadrowa w tej jednostce nie doprowadziła do jej zastoju. Zdaniem organu, ważny interes służby (interes społeczny) przeważa nad interesem skarżącej, zaś postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z wymaganiami k.p.a. Z tych powodów Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zaskarżony rozkaz personalny nie narusza prawa i dlatego skarga podlega oddaleniu.
Przede wszystkim należy wyjaśnić, że w rozpatrywanej sprawie Sąd kontroluje rozkaz personalny z [...] października 2020 r., którym Komendant Główny Policji utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2020 r. o przeniesieniu skarżącej W. P. do dalszego pełnienia służby w innej jednostce Policji. W związku z tym zarzuty skargi dotyczące nierównorzędności stanowisk nie podlegają badaniu w niniejszym postępowaniu.
Przechodząc do pozostałych zarzutów skargi należy podkreślić, że stosownie do art. 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Policji, Policja jest umundurowaną i uzbrojoną formacją służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego i ma na celu m. in. ochronę życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te dobra, ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców. Jest ona zorganizowana w sposób hierarchiczny w oparciu o ścisłą podległość służbową, z czym wiąże się możliwość elastycznego gospodarowania zasobem osobowym Policji przez jej organy. Ta podległość służbowa W Policji jest charakterystyczną cechą stosunków służbowych, stanowiących podstawę pełnienia służby przez policjantów. Wyrazem tej podległości są m. in. kompetencje przełożonych służbowych policjanta do jednostronnego decydowania o powołaniu na określone stanowisko służbowe lub przeniesieniu do innej jednostki.
Z przepisu art. 36 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że policjant może być przeniesiony do pełnienia służby albo delegowany do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji lub w innej miejscowości z urzędu lub na własną prośbę. Według ust. 2 art. 36, do przenoszenia lub delegowania policjanta właściwi są: Komendant Główny Policji na obszarze całego państwa, Komendant CBŚP w odniesieniu do policjanta CBŚP w ramach tej jednostki organizacyjnej, Komendant BSWP w odniesieniu do policjanta BSWP w ramach tej jednostki organizacyjnej, komendant wojewódzki Policji na obszarze właściwego województwa, komendant powiatowy (miejski) Policji na obszarze właściwego powiatu (miasta). Jeżeli przeniesienie między województwami, a także między CBŚP, a innymi jednostkami organizacyjnymi Policji oraz między BSWP a innymi jednostkami organizacyjnymi Policji następuje w związku z porozumieniem zainteresowanych przełożonych i policjanta, przeniesienia dokonuje komendant wojewódzki Policji właściwy dla województwa, w którym policjant ma pełnić służbę, w przypadku przeniesienia do CBŚP - Komendant CBŚP, a w przypadku przeniesienia do BSWP - Komendant BSWP. Zatem decyzja personalna w sprawie przeniesienia funkcjonariusza do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji, jest podejmowana przez właściwego przełożonego (z urzędu lub na wniosek funkcjonariusza), w ramach uznania administracyjnego. Oczywiście uznanie administracyjne nie pozwala na dowolne działanie organu administracji publicznej, rozstrzyganie na podstawie przesłanek niemających rzeczywistego uzasadnienia. Niezbędne jest podanie przez organ Policji realnie istniejącej przyczyny lub przyczyn przeniesienia, czyli wskazanie okoliczności albo zdarzeń świadczących łącznie o tym, że przeniesienie funkcjonariusza było obiektywnie konieczne.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że decyzja uznaniowa pozostaje pod kontrolą sądu, ale zakres tej kontroli jest ograniczony. Kontrola sądu sprowadza się do zbadania, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, tj. czy organ administracji wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia oraz czy wyboru takiego dokonał po ustaleniu i rozważeniu okoliczności istotnych dla sprawy. Kontrola w takich przypadkach dotyczy zarówno procesu wydania decyzji jak i ustalania stanu faktycznego jako elementu tego procesu oraz oceny faktów, które z punktu widzenia obowiązujących przepisów mogą mieć w danej sprawie istotne znaczenie prawne (por. wyrok NSA z 6 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1858/17, pub. w Lex nr 2447029; wyrok NSA z 16 października 2018 r. sygn. akt II GSK 2949/16, publ. w Lex nr 2591196; wyrok NSA z 24 lipca 2015 r. sygn. akt I OSK 273/14, publ. w Lex nr 1995056).
W związku z powyższym sąd administracyjny kontroluje jedynie, czy organ wydając decyzję na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o Policji wykazał należycie, że w okolicznościach faktycznych konkretnej sprawy przeniesienie funkcjonariusza było dopuszczalne ze względu na ważne potrzeby służby i uwzględniało interes strony, a więc czy organ mógł, a nie czy musiał podjąć decyzję o przeniesieniu.
W zaskarżonym rozkazie personalnym Komendant Główny Policji stwierdził, że rozkaz personalny organu I instancji (Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]) mieści się w granicach uznania administracyjnego. Przeniesienie skarżącej do dalszego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji było podyktowane potrzebami służby i motywowane, jak wynika z zaskarżonego rozkazu, aktualną sytuacją kadrową oraz potrzebą wzmocnienia składu osobowego Wydziału [...] KPP w [...], a wiec jednostki Policji do którego skarżąca została wcześniej delegowana. W aktach sprawy znajduje się wniosek personalny Komendanta Powiatowego Policji w [...], w którym wniósł o przeniesienie W. P. do dalszego pełnienia służby w KPP w [...]. W uzasadnieniu wniosku Komendant wskazał na konieczność uzupełnienia stanu osobowego KPP Policji w [...], a także na odpowiednie kwalifikacje ogólne oraz duże doświadczenie zawodowe skarżącej niezbędne do prawidłowego wykonywania zadań w służbie. Zaskarżony rozkaz personalny został wydany w uwzględnieniu tego wniosku.
Zdaniem Sądu, ocena potrzeb kadrowych poszczególnych jednostek policji należy oczywiście do organów kierujących tymi jednostkami, nie zaś do policjantów pełniących w nich służbę. Sąd nie widzi podstaw, aby wyjaśnieniom i argumentom organów co do potrzeby przeniesienia skarżącej do [...] odmówić wiarygodności.
Potrzeba służby to m. in. konieczność zapewnienia właściwego, sprawnego wykonywania zadań danej jednostki organizacyjnej. Trudna sytuacja kadrowa KPP w [...], na którą powołuje się skarżąca i czego organ nie kwestionuje, nie stanowi przeszkody do przeniesienia skarżącej do innej jednostki organizacyjnej Policji, zwłaszcza że skarżąca w macierzystej jednostce w [...] nie pełniła służby już od [...] lutego 2019 r. w związku z oddelegowaniem do służby w KPP w [...]. Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania wyjaśnień organów Policji odnośnie liczby wolnych stanowisk w poszczególnych jednostkach (na dzień [...] października 2020 r. w KPP w [...] - 11 nieobsadzonych stanowisk, w KPP w [...] - 12 wakatów) oraz odnośnie związku między liczbą ludności zamieszkujących określony obszar a ilością zdarzeń wymagających interwencji Policji. W ocenie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie, zarzuty skargi zmierzają w istocie do kwestionowania polityki kadrowej przełożonego i nie mogą stanowić argumentu uzasadniającego uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego.
Jak już powiedziano, należy mieć na uwadze, że mamy do czynienia ze służbą, której istotą jest dyspozycyjność funkcjonariusza wobec władzy służbowej. Dyspozycyjność oznacza, że co do zasady interesy jednostkowe pełniącego służbę ustępują interesom służby. Okoliczność, że skarżąca posiada zobowiązania rodzinne, nie może przemawiać za przyjęciem, że jej osobisty interes w pełnieniu służby w dotychczasowej jednostce organizacyjnej Policji przeważa nad interesem służby. W takich relacjach prawnych, wynikających ze stosunku służbowego można by ewentualnie zarzuć organowi nieuwzględnienie słusznego interesu funkcjonariusza tylko wtedy, gdyby przeniesienie skarżącej nie miało żadnego uzasadnienia, a z taką sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Stosunek służbowy funkcjonariusza Policji cechuje daleko idąca dyspozycyjność i szczególna dyscyplina służbowa, która wiąże się z koniecznością dostosowania się funkcjonariusza do ustalonych przez władzę służbową warunków pełnienia służby, w tym także poza miejscem stałego zamieszkania i niezależnie od preferencji funkcjonariusza.
Odnośnie zaś wskazywanej przez W. P. uciążliwości wywołanej dojazdem do nowego miejsca służby (czasem i kosztami dojazdu), należy zwrócić uwagę, co zresztą dostrzega sama skarżąca, że przepisy pragmatyki służbowej przewidują możliwość rekompensowania policjantom pełniącym służbę poza miejscem zamieszkania niedogodności z tym związanych, poprzez zwrot kosztów dojazdu do nowego miejsca pełnienia służby, na podstawie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 października 2002 r. w sprawie wysokości, warunków i trybu przyznawania policjantom należności za podróże służbowe i przeniesienia (Dz. U. Nr 91 poz. 1598, z późn. zm.), a także możliwość ubiegania się o przyznanie równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, co wynika z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1130, z późn.zm.).
Z tych powodów nie jest prawidłowe stanowisko W. P., że Komendant Wojewódzki Policji w [...], a następnie Komendant Główny Policji nie uwzględnili jej słusznego interesu w tej sprawie i nie wykazali, że jej przeniesienie do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej Policji jest uzasadnione interesem służby.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, postawione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego nie zasługują na uwzględnienie, bowiem organy obu instancji dostatecznie ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, należycie je oceniły, a także uzasadniły rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu, nie można skutecznie zarzucić organom naruszenia prawa polegającego na nieprzeprowadzeniu dowodu z zeznań funkcjonariuszy KPP w [...], na okoliczność panującej tam sytuacji kadrowej. Jak słusznie zauważył organ II instancji, nie wymaga dowodzenia fakt, że trudna sytuacja kadrowa występuje w wielu jednostkach Policji na terenie całego kraju i nie można z góry założyć, że uszczuplając kadrowo jedną jednostkę organizacyjną Policji, w celu wsparcia innej, przełożony działa na szkodę tej pierwszej, czy też ze szkodą dla interesu służby.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd stwierdził, że zaskarżony rozkaz personalny nie narusza prawa i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI