II SA/Wa 1148/23

II SA/Wa 1148/23 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2024-02-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Radziszewska-Krupa /przewodniczący/
Joanna Kube /sprawozdawca/
Sławomir Antoniuk
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 1648/24 - Wyrok NSA z 2025-10-10
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 3 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Marcin Rusinowicz-Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2024 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Rektora Uniwersytetu [...] na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Rektor Uniwersytetu [...], dalej "organ", decyzją z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...], na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 16 ust. 1
i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U.
z 2022 r., poz. 902) w związku z art. 104 i art. 107 § 1-3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000
z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...], dalej "wnioskodawca", "skarżący", z dnia [...] lutego 2023 r. odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie wszystkich arkuszy egzaminacyjnych wykorzystanych do przeprowadzenia egzaminów wstępnych na studia licencjackie (lata 2010 - 2022) na kierunku informatyka oraz egzaminów wstępnych na studia magisterskie na kierunku machine learning (lata 2021 - 2022) na Uniwersytecie [...], z uwagi na to, że wniosek dotyczy informacji publicznej przetworzonej, zaś wnioskodawca nie wykazał, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Skarżący wnioskiem z dnia [...] lutego 2023 r. zwrócił się do Rektora Uniwersytetu [...] o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:
• wszystkich arkuszy egzaminacyjnych, które zostały wykorzystane do przeprowadzenia pisemnych egzaminów wstępnych na studia magisterskie na kierunku machine learning w latach 2021 oraz 2022,
• wszystkich arkuszy egzaminacyjnych, które zostały wykorzystane do przeprowadzenia pisemnych egzaminów licencjackich na kierunku informatyka z lat 2010-2022.
Organ ocenił, iż ze względu na szeroki zakres żądanych informacji, wniosek dotyczy informacji publicznej przetworzonej i wezwał wnioskodawcę pismem z dnia
[...] marca 2023 r. do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania.
W piśmie wyjaśniono, iż Uniwersytet [...] nie prowadzi jednego usystematyzowanego zbioru zawierającego wszystkie wskazane we wniosku informacje i z tego względu udzielenie odpowiedzi na wniosek wiąże się
z koniecznością przeprowadzenia analizy zasobów archiwalnych Wydziału [...] Uniwersytetu [...] oraz wyodrębnienia i odpowiedniego przetworzenia wielu informacji prostych niezbędnych do udzielenia odpowiedzi. Zebranie tych informacji wiąże się z dodatkowym nakładem pracy i zaangażowaniem pracowników administracyjnych i naukowych Uczelni. Przeprowadzenie tych czynności może zatem zakłócić normalny tryb działania Uniwersytetu.
W wezwaniu pouczono wnioskodawcę, iż brak uzupełnienia wniosku może być podstawą do wydania decyzji odmawiającej udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej.
W odpowiedzi na wezwanie, wnioskodawca pismem z dnia [...] marca 2023 r. wskazał, iż nie zgadza się z kwalifikacją wniosku jako informacji publicznej przetworzonej. Argumentując, powołał się na wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt III OSK 730/21, zgodnie z którym informację przetworzoną stanowią jakościowo nowe informacje, niebędące w posiadaniu organu, a ich opracowanie musi wiązać się z potrzebą wykonania ponadprzeciętnej pracy i zaangażowania środków. Wnioskodawca wywiódł, iż informacja publiczna, o którą wnioskuje nie stanowi informacji publicznej przetworzonej, gdyż Uniwersytet [...] jest
w posiadaniu wnioskowanych danych, co powoduje, że nie ma potrzeby tworzenia jakościowo nowych informacji, a ich uzyskanie nie wiąże się z ponadprzeciętną pracą, ponieważ wymaga tylko odnalezienia i przekazania danych.
Niezależnie od powyższego wskazał, że w sprawie zachodzi szczególnie istotny interes publiczny. Zaznaczył, że przy ocenie, czy występuje on w sprawie, należy brać pod uwagę przesłankę działania wnioskodawcy dla szerszej grupy osób, działanie w celu społecznie użytecznym oraz możliwość rzeczywistego wykorzystania udostępnionych informacji przez wnioskodawcę. Stwierdził, że spełnia wskazane wyżej przesłanki działania dla szerszej grupy osób oraz w celu społecznie użytecznym, gdyż działa nie tylko w swoim imieniu, lecz również pośrednio w imieniu obecnych i przyszłych studentów informatyki i machine learning. Zdaniem wnioskodawcy, upublicznienie arkuszy egzaminacyjnych poprawi poziom wiedzy studentów oraz wpłynie na poprawę kompetencji absolwentów w przyszłości. Zaznaczył, że w aktualnym orzecznictwie odchodzi się od stosowania wykazanej wcześniej przesłanki rzeczywistego wykorzystania informacji przez wnioskodawcę. Pomimo tego, uważa, że spełnia to kryterium, ponieważ ma kompetencje i zasięgi, aby wykorzystać informacje zgodnie z celem.
Rektor Uniwersytetu [...], odmawiając udostępnienia wszystkich arkuszy egzaminacyjnych wykorzystanych do przeprowadzenia egzaminów wstępnych na studia licencjackie (lata 2010 - 2022) na kierunku informatyka oraz egzaminów wstępnych na studia magisterskie na kierunku machine learning (lata 2021 - 2022) na Uniwersytecie [...], stwierdził, iż jego realizacja wiąże się
z wyodrębnieniem danych zawartych w zasobach archiwalnych Wydziału [...] Uniwersytetu [...], wskazanych arkuszy egzaminów z dwunastu lat akademickich przeprowadzonych we wszystkich terminach. Konieczne jest zatem przeprowadzenie czynności organizacyjnych
i analitycznych mających na celu zgromadzenie tych informacji z istniejących akt. Działania te wymagają dodatkowego nakładu pracy pracowników Uczelni, zatem wpłyną negatywnie na wykonywanie zadań Uniwersytetu [...].
Wyjaśnił, że pytania egzaminacyjne na kierunku informatyka i machine learning na Uniwersytecie [...] są opracowywane rokrocznie przez specjalnie powoływany do tego celu zespół pracowników naukowych. W związku
z tym, co roku większość pytań na egzaminach stanowią nowe pytania, przygotowane przez zespół, specjalnie powołany na potrzeby egzaminu wstępnego. Wyodrębnienie arkuszy egzaminacyjnych, również z zasobu archiwalnego Wydziału [...] Uniwersytetu [...], przeprowadzonych we wszystkich terminach z dwunastu lat akademickich oraz odpowiednie ich zestawienie, będzie wiązało się z dodatkowym, dużym nakładem pracy zarówno pracowników naukowych, którzy przygotowywali pytania, jak również pracowników administracyjnych.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., informacja przetworzona może być udostępniona jedynie w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Tak więc zgodnie z ww. przepisem, prawo do uzyskania takich danych ma jedynie wnioskodawca, który jest w stanie wykazać swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej,
o której udostępnienie wnioskuje.
Organ, dokonując interpretacji tego przepisu, odwołał się do wyroku WSA
w Warszawie z dnia 9 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 1442/19, w którym Sąd stwierdził, iż "Przyjmuje się jednak również, że informacja publiczna przetworzona nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych
z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyrok NSA z dnia 5 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 863/14; wyrok NSA z dnia
4 sierpnia 2015 r. sygn. akt I OSK 1645/14; wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 977/11)".
Organ wskazał również, że stosując ten przepis brał również pod uwagę fakt, iż przygotowanie odpowiedzi na wniosek wiązało się z dodatkowym zaangażowaniem pracowników [...] Uniwersytetu [...] (po uprzednim zidentyfikowaniu wszystkich członków zespołów, którzy przygotowywali pytania w ciągu ostatnich 12 lat) oraz pracowników administracyjnych, w celu zgromadzenia i usystematyzowania wszystkich arkuszy egzaminacyjnych wykorzystanych we wszystkich terminach egzaminów na oba kierunki.
Organ stwierdził także, iż wnioskodawca nie wykazał występowania szczególnie istotnego interesu publicznego do udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Wskazany przez wnioskodawcę cel działania dla szerszej grupy osób oraz działania w celu społecznie użytecznym realizuje Uniwersytet [...], jako jeden z jego podstawowych zadań. Uczelnia we własnym zakresie udostępnia zagadnienia na egzaminy oraz treść przykładowego egzaminu wstępnego, tak aby kandydaci na studia mieli możliwość rzetelnego przygotowania się do egzaminu wstępnego. Uniwersytet również udostępnia studentom materiały niezbędne do przygotowania się do egzaminów zaliczeniowych. Tak więc, to zadaniem Uniwersytetu [...] jest prowadzenie kształcenia na najwyższym poziomie, w taki sposób, aby przyszli absolwenci posiadali szeroką wiedzę i umiejętności. Mając na względzie przesłanki natury obiektywnej oraz charakter żądanej informacji publicznej nie sposób uznać, aby jej uzyskanie przez wnioskodawcę, a następnie wykorzystanie realizowało przesłankę działania wnioskodawcy dla szerszej grupy osób oraz działania w celu społecznie użytecznym.
Organ, odnośnie oceny wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego
w związku z przesłanką związaną z możliwością rzeczywistego wykorzystania przez wnioskodawcę informacji, przytoczył tezę wyroku NSA z dnia 15 września 2021 r. sygn. akt III OSK 3435/21, z którą się zgadza, że kluczowe znaczenie dla oceny istnienia szczególnie istotnego interesu w udostępnieniu danej informacji ma sposób, w jaki wnioskodawca zamierza spożytkować otrzymaną informację, oraz to, jakie skutki może w ten sposób osiągnąć. Przy czym, to strona musi też wykazać, czy posiada realne możliwości wpłynięcia na poprawę działania organu. Owo realne wpływanie na poprawę działania organów państwa powinno mieć charakter bezpośredni. Przyjmuje się bowiem, że tylko bezpośredni wpływ może być oceniany jako realny, tj. dający co najmniej duże szanse na poprawę określonej sytuacji.
Organ zwrócił uwagę, że wnioskodawca, odwołując się do aktualnego orzecznictwa sądowego, w którym dostrzega się tendencję odejścia od stosowania możliwości rzeczywistego wykorzystania przez wnioskodawcę informacji, jako sprzecznej z konstytucyjną zasadą równości obywateli wobec prawa,
a w konsekwencji oceny szczególnie uzasadnionego interesu wyłącznie w oparciu
o kryteria przedmiotowe, a nie podmiotowe, przywołał jedynie jednostkowe orzeczenie.
Wnioskodawca, odpowiadając na wezwanie nie wyjaśnił szczegółowo dlaczego ma kompetencje oraz wymagane zasięgi, aby wykorzystać wnioskowaną informację zgodnie z zakładanym celem.
Stowarzyszenie [...] nie jest podmiotem związanym z systemem szkolnictwa wyższego. Działalność wnioskodawcy opiera się głównie na świadczeniu pomocy prawnej w zakresie dostępu do informacji publicznej oraz składaniu wniosków dotyczących tego zagadnienia. Wnioskodawca nie prowadzi działalności przeznaczonej dla studentów uczelni wyższych czy dla kandydatów na studia, co prowadzi do konkluzji, iż upublicznienie arkuszy egzaminacyjnych przez wnioskodawcę nie spełni wskazanego przez wnioskodawcę celu. Cel ten spełnia natomiast Uniwersytet [...], udostępniając zestawy pytań oraz przykładowe treści egzaminów na stronie internetowej Wydziału [...] Uniwersytetu [...].
Zdaniem organu, wnioskodawca nie przedstawił realnego wpływu otrzymanej informacji na poprawę działania Uczelni - który jak podkreślił NSA - powinien mieć charakter bezpośredni.
Biorąc pod uwagę powyższe organ stwierdził się, że wnioskodawca nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a zatem nie istnieje powód, aby organ udostępnił wnioskowaną informację publiczną przetworzoną.
Stowarzyszenie [...] z siedzibą w [...] pismem z dnia 17 maja 2023 r. skierowało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] kwietnia 2023 r. nr [...].
Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania:
1) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a. w zakresie w jakim z przepisów tych wynika obowiązek uzasadnienia decyzji administracyjnej, poprzez ich błędne zastosowanie, polegające na niewystarczającym uzasadnieniu wydanej decyzji,
a także przepisów prawa materialnego:
1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych
w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie, a przez to prowadzenie postępowania
w sposób uniemożliwiający uzyskanie arkuszy egzaminacyjnych wykorzystywanych przez organ, prowadzące do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do informacji, utrudniającego prawidłowe przygotowanie się do egzaminu oraz uniemożliwiające społeczną kontrolę sposobu egzaminowania i jakości przygotowanych pytań,
2) art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmienionej następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełnionej Protokołem nr 2, w zakresie w jakim z Konwencji wynika, iż każdemu przysługuje prawo do otrzymywania i przekazywania informacji, bez ingerencji władz publicznych i bez względu na granice państwowe, poprzez jego niezastosowanie, polegające na zaniechaniu udostępnienia arkuszy egzaminacyjnych, prowadzące do nieuzasadnionego ograniczenia prawa do informacji, utrudniającego prawidłowe przygotowanie się do egzaminu oraz uniemożliwiające społeczną kontrolę sposobu egzaminowania i jakości przygotowanych pytań,
3) art. 61 ust 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji, poprzez jego niezastosowanie, polegające na nieudostępnieniu arkuszy egzaminacyjnych,
4) art 3 ust 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten ustanawia pojęcie informacji przetworzonej, poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną,
5) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim z przepisu tego wynika, że informacja przetworzona podlega udostępnieniu, jeżeli przemawia za tym szczególnie uzasadniony interes publiczny, poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowym uznaniu, że w sprawie nie występuje szczególnie uzasadniony interes publiczny.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Podniósł, że organ jest w posiadaniu arkuszy egzaminacyjnych, a ich udostępnienie nie wymaga przeprowadzenia skomplikowanych analiz intelektualnych, ale wyłącznie prostych czynności zbiorczych i technicznych i nie ma zatem podstaw do zakwalifikowania informacji jako przetworzonej.
Organ nie wyjaśnił w jakiej formie przechowywane są arkusze egzaminacyjne, a zatem czy ich wyszukanie jest szczególnie uciążliwe. Odnośnie "przygotowania" informacji, to w niniejszym przypadku, jej udostępnienie nie wymaga anonimizacji, ani dokonywania innego rodzaju specjalnych czynności. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że realizacja wniosku "wymaga dodatkowego nakładu pracy", który może "wpłynąć negatywnie na wykonywane zadania". W tym zakresie wskazał, że przygotowanie informacji wymaga zaangażowania zarówno pracowników naukowych, jak i pracowników administracyjnych. Nie wyjaśnił jednak dlaczego wskazani pracownicy muszą być zaangażowani, jakie czynności powinni wykonać, ani nie określił ich liczby. Nie przedstawiono także szacunków dotyczących ilości czasu, jaki może zająć realizacja wniosku. W świetle powyższych argumentów teza organu, jakoby udostępnienie informacji wiązało się ze znacznym nakładem pracy, mogącym negatywnie wpłynąć na wykonywane zadania jest nieprzekonująca.
Skarżący, powołując się na dane dostępne na stronie internetowej Uniwersytetu [...], z których wynika, że Uniwersytet [...] zatrudnia około 7,8 tys. pracowników, stwierdził, że posiada zatem niezbędne zasoby konieczne dla udostępnienia informacji i w żadnym stopniu nie wpłynie to na realizację pozostałych nałożonych na niego zadań.
Skarżący zwrócił uwagę na społeczną wagę udostępniania pytań egzaminacyjnych i odwołał się w tym względzie do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 czerwca 2016 r. sygn. akt K 8/15 wydanym w sprawie,
w której Sąd ten badał zgodność z art. 61 Konstytucji RP przepisów ograniczających jawność egzaminów medycznych.
Skarżący, podtrzymując stanowisko wyrażone w odpowiedzi na wezwanie, stwierdził, iż udostępnienie wnioskowanej informacji jest uzasadnione nawet
w przypadku zakwalifikowania jej jako przetworzonej.
W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując argumentację wyrażoną
w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania według norm przepisanych.
Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że powołane przez skarżącego akty prawa międzynarodowego nie mogą być interpretowane w przedstawiony
w skardze sposób, to jest tak, aby prawo do informacji publicznej miało charakter absolutny.
Organ zwrócił uwagę, że w zakresie informatyki w ostatnich latach następuje wręcz skokowy postęp technologii i tym samym wiedzy. Twierdzenia i tezy, które jeszcze niedawno przyjmowano jako pewnik, obecnie są uznawane za błędne.
Z tego względu odmowa udostępnienia arkuszy egzaminacyjnych, które zostały wykorzystane do przeprowadzenia pisemnych egzaminów licencjackich na kierunku informatyka kilkanaście lat temu, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie tylko nie utrudnia przygotowania się do egzaminów, ale wręcz zapobiega popełnianiu przez zdających błędów m.in. przez skupianie ich uwagi na nieaktualnych zagadnieniach.
Żądane przez skarżącego arkusze mają w znaczącej części wymiar historyczny
i w ocenie organu nie mogą umożliwiać społecznej kontroli obecnego sposobu egzaminowania i jakości przygotowywanych pytań. W żaden sposób informacja ta nie może służyć celom związanym z naprawą istniejących struktur administracyjnych lub społecznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Rozpoznając niniejszą sprawę, w pierwszej kolejności należy podkreślić, że nie ma sporu miedzy stronami, że wniosek z dnia [...] lutego 2023 r. dotyczy informacji publicznej, a Rektor Uniwersytetu [...] jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia. Należy natomiast odpowiedzieć na pytanie, czy żądana przez skarżącego we wniosku z dnia [...] lutego 2023 r. informacja mogła zostać zakwalifikowana jako przetworzona. Wówczas jej uzyskanie zależy od zaistnienia szczególnej istotności dla interesu publicznego (tak art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Informacja publiczna przetworzona to taka informacja, na którą składa się pewna suma tzw. informacji prostych, dostępnych bez wykazywania przesłanki interesu publicznego. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej, nawet o wspomnianym wyżej prostym charakterze, wiązać się może z potrzebą przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień, wyciągów, usunięcia danych chronionych prawem. Takie zabiegi czynią z informacji prostej informację przetworzoną, której udzielenie jest skorelowane z potrzebą istnienia przesłanki interesu publicznego. Ponadto, przetworzenie informacji może polegać na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów, które nie zawsze są prowadzone w sposób umożliwiający proste udostępnienie zgromadzonych w nich danych, i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy, choćby poprzez opracowanie prostego zestawienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2022 r. sygn. akt III OSK 5668/21).
W tym kontekście należy również przywołać poglądy judykatury, gdzie zauważa się, że także znaczne ilości informacji tzw. prostych kwalifikować wypada - gdy konieczne jest ich dodatkowe opracowanie (np. sporządzenie szerszego zestawienia) - jako informację przetworzoną. Pogląd ten jest w pełni zasadny, skoro powinnością organu jest wyłącznie udostępnienie posiadanych informacji, nie zaś ich opracowywanie dla potrzeb konkretnych wnioskodawców.
Nie sposób jednak pominąć, że udostępnienie każdej informacji wymaga określonego procesu przygotowania - jako szeregu konkretnych czynności technicznych jak: wyszukanie, transpozycja na konkretny nośnik umożliwiający zapoznanie się z nią przez zainteresowanego oraz jej przetransferowanie. Nie każda więc niezbędna aktywność, związana z udostępnianiem informacji, może być kwalifikowana jako potrzeba jej przetworzenia.
Kluczowe dla oceny, czy udostępniane informacje należy klasyfikować jako przetworzone jest zatem zestawienie zakresu czynności, niezbędnych dla udostępnienia informacji. W szczególności dotyczy to ewentualnej trudności
w odszukaniu informacji, pobraniu i sporządzeniu zestawienia. Gdy chodzi
o udostępnienie treści dokumentów także istotny jest zakres czynności, niezbędny dla ich zgromadzenia, a następnie sporządzenia kopii - gdy nie utrwalono ich
w formie cyfrowej. Okolicznościami istotnymi może być tu sposób segregowania informacji w zbiorach, gdzie się znajdują (w kontekście trudności odszukania), ilości samych danych - koniecznych do wydobycia ze zbiorów - czy liczba koniecznych do skopiowania dokumentów.
Wskazane wyżej wiadomości umożliwiają realnie ocenę, czy żądanie dotyczy informacji przetworzonej. Należy zauważyć, że występują wprawdzie przypadki, gdy - przy odwołaniu się do samych zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego - możliwe jest skonstatowanie, że określona informacja będzie stanowić informację przetworzoną - mając na uwadze sam zakres danych, czy okoliczności zewnętrzne (np. rodzaj aktywności, której dotyczy informacja w kontekście specyfiki zadań konkretnego organu). Przypadek ten nie dotyczy jednak rozpoznawanej sprawy.
W przedmiotowej sprawie przedmiotem wniosku było udostępnienie arkuszy egzaminacyjnych, wykorzystanych do przeprowadzenia pisemnych egzaminów wstępnych na studia magisterskie na kierunku machine learning w latach 2021 oraz 2022, arkuszy egzaminacyjnych, wykorzystanych do przeprowadzenia pisemnych egzaminów licencjackich na kierunku informatyka z lat 2010-2022.
Organ, odnosząc się do wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2023 r., ograniczył się jedynie do ogólnikowego stwierdzenia, że przygotowanie wnioskowanej informacji będzie wiązało się z dodatkowym zaangażowaniem pracowników [...] Uniwersytetu [...] (po uprzednim zidentyfikowaniu wszystkich członków zespołów, którzy przygotowywali pytania
w ciągu ostatnich 12 lat) oraz pracowników administracyjnych, w celu zgromadzenia
i usystematyzowania wszystkich arkuszy egzaminacyjnych wykorzystanych we wszystkich terminach egzaminów na oba kierunki.
Zdaniem Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy nie przywołano
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji istotnych okoliczności faktycznych, które umożliwiałyby ocenę skali trudności, związanych z udostępnieniem żądanej informacji.
Organ nie wyjaśnił, w jakiej formie przechowywane są arkusze egzaminacyjne. Nie wskazano przybliżonej ilości wnioskowanych arkuszy egzaminacyjnych i ich objętości. Nie wskazano - w razie nieznacznej ich ilości - obiektywnych trudności
w ich wyszukaniu. Nie wyjaśniono, dlaczego przy realizacji wniosku w zakresie żądania udostępnienia arkuszy egzaminacyjnych organ miałby się zwracać do wszystkich członków zespołów, którzy przygotowywali pytania w ciągu ostatnich 12 lat i na czym polegałoby usystematyzowanie wszystkich arkuszy egzaminacyjnych wykorzystywanych we wszystkich terminach na obu kierunkach.
W tej sytuacji nie sposób uznać, aby oczywistym było, że pozyskanie wnioskowanych danych musiało być procesem skomplikowanym i czasochłonnym. Te ostatnie stwierdzenie odnosi się w szczególności do zakresu danych wnioskowanych w tiret 1 wniosku z dnia [...] lutego 2023 r. (arkusze egzaminacyjne wykorzystane do przeprowadzenia pisemnych egzaminów wstępnych na studia magisterskie na kierunku machine learning), który obejmował tylko rok 2021 i 2022.
Kwalifikacja informacji przetworzonej wymaga wiarygodnego i przekonującego uzasadnienia, zawierającego odniesienie do realiów sprawy.
W ocenie Sądu, organ nie przedstawił przekonywujących argumentów, że udostępnienie wnioskowanych informacji wymaga od podmiotu zobowiązanego podjęcia nadzwyczajnych działań organizacyjnych, zakłócających i utrudniających normalny tok jego funkcjonowania, w celu zgromadzenia dużej ilości arkuszy egzaminacyjnych.
W konsekwencji zastosowaną przez organ kwalifikację należy ocenić, jako arbitralną.
Skoro organ nie przedstawił przekonujących argumentów, że żądane informacje mają charakter przetworzony, to w tak ustalonym stanie faktycznym sprawy, nie można przyjąć, że wnioskodawca był zobowiązany do wykazania jej istotności dla interesu publicznego.
Konkludując, Sąd doszedł do wniosku, że opisane powyżej uchybienia miały istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Organ nie wyjaśnił bowiem zawisłej przed nim sprawy zgodnie z regułami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Dlatego w ponownie prowadzonym postępowaniu konieczne jest powtórne zbadanie i ocena charakteru żądanej informacji publicznej.
W ocenie Sądu, wskazane uchybienia przepisom postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie jest bowiem możliwa ocena zasadności zastosowania przez organ określonych norm prawa materialnego, zakreślającego ramę uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym przetworzonej -
w kontekście kryteriów wydania decyzji odmownej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy
z dnia 30 sierpnia 2022 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.), orzeczono jak w pkt 1 sentencji wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania rozstrzygnięto w pkt 2 sentencji, w myśl art. 200
i art. 205 § 1 p.p.s.a. powyższej ustawy.