II SA/WA 1047/24

II SA/Wa 1047/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-01-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Góraj /przewodniczący/
Andrzej Wieczorek /sprawozdawca/
Mateusz Rogala
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), Asesor WSA Mateusz Rogala, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] na decyzję Polskiego Związku Łowieckiego z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] marca 2024 r. nr [...]; 2) zasądza od Polskiego Związku Łowieckiego na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w [...] kwotę 680 (słownie: sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z [...] czerwca 2024 r. r.pr. A.K. wniósł w imieniu Stowarzyszenia [...] z siedzibą w W. (dalej: Skarżące) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Polskiego Związku Łowieckiego (dalej: Związek) z [...] kwietnia 2024 r.
nr [...] utrzymującą w mocy poprzednią decyzję z [...] marca 2024 r.
nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Pismem z [...] marca 2024 r. Skarżące zwróciło się do Związku o udostępnienie informacji publicznej poprzez podanie:
1) imion i nazwisk osób fizycznych zrzeszonych w Związku,
2) nazw osób prawnych zrzeszonych w Związku,
3) imion i nazwisk osób wchodzących w skład Krajowego Zjazdu Delegatów Związku,
4) imion i nazwisk osób wchodzących w skład Naczelnej Rady Łowieckiej,
5) imion i nazwisk osób wchodzących w skład Zarządu Głównego Związku,
6) imion i nazwisk osób wchodzących w skład Głównego Sądu Łowieckiego
i w skład okręgowych sądów łowieckich,
7) imion i nazwisk osób działających jako okręgowi rzecznicy dyscyplinarni,
8) imion i nazwisk osób wchodzących w skład Kapituły Odznaczeń Łowieckich,
9) imion i nazwisk osób wchodzących w skład okręgowych zjazdów delegatów Związku,
10) imion i nazwisk osób wchodzących w skład zarządów okręgowych.
Skarżące zastrzegło, że powyższe dane powinny być aktualne na dzień składania wniosku.
Decyzją z [...] marca, działając na podstawie ustawy z 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902; dalej: u.d.i.p.), Związek odmówił udostępnienia informacji, o której mowa w pkt. 1-3 wniosku (pkt I 1-3 decyzji) oraz wskazał, że informacja, o której mowa w pkt. 4-10 wniosku, jest ogólnodostępna na stronie internetowej Związku oraz na stronach internetowych poszczególnych zarządów okręgowych Związku w zakładce "Nasza struktura" (pkt II decyzji).
W uzasadnieniu decyzji Związek oświadczył, że nie można stosować względem Związku takich samych wymogów, jak stawia się organom administracji.
W konsekwencji nie każda informacja będąca w dyspozycji Związku bądź odnosząca się do jego funkcjonowania będzie informacją publiczną podlegającą udostępnieniu, lecz tylko ta, która odnosi się do wykonywania zadań publicznych lub gospodarowania mieniem publicznym. Fakt, że Związek jest podmiotem wykonującym zadania publiczne oraz dysponującym majątkiem publicznym nie oznacza, iż dane dotyczące członków Związku są informacją publiczną, dlatego informacje z pkt 1 i 2 wniosku nie stanowią informacji publicznej, gdyż nie odnoszą się bezpośrednio do wykonywania zadań publicznych wskazanych w przepisach prawa, ani do gospodarowania mieniem publicznym.
Następnie Związek wskazał, że w jego przypadku nie można przypisać delegatom Krajowego Zjazdu Delegatów Związku, że są osobami sprawującymi funkcje związane z podanymi powyżej obowiązkami.
Konkludując, Związek stwierdził, że w przypadku osób wskazanych w pkt 4-10 wniosku nie zawsze można przyjąć, że pełnią oni funkcje związane z wpływem na wykonywanie zadań publicznych, a więc udostępnienie ich danych byłoby obowiązkowe na gruncie przepisów u.d.i.p. Jednak w odniesieniu do tych osób Związek publikuje te dane.
Pismem z [...] kwietnia 2024 r. Skarżące wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, że kwestionowana decyzja narusza art. 16 ust. 1 u.d.i.p., ponieważ decyzja może zostać wydana jedynie w sytuacji, w której podmiot obowiązany uznaje, iż wnioskowana informacja stanowi informację publiczną. W niniejszej sprawie natomiast podmiot obowiązany wskazał, że informacje wskazane we wniosku nie mają charakteru informacji publicznej. W tej sytuacji Związek powinien poinformować o tym Skarżące zwykłym pismem.
Decyzją z [...] kwietnia 2024 r., działając na podstawie art. 17 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 127 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572; dalej: k.p.a.), Związek utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. W uzasadnieniu decyzji Związek stwierdził, że Skarżące we wniosku
o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zawarło merytorycznych argumentów, które uzasadniałyby przyjęcie, że informacje, o udostępnienie których wniosło, podlegają udostępnieniu w trybie określonym przepisami u.d.i.p. Ponadto Związek oświadczył, że nie jest odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. W związku z powyższym forma decyzji w przypadku, gdy podmiot odmawia udostępnienia informacji publicznej z tego powodu, że nie posiada żądanej informacji lub dana informacja nie ma waloru informacji publicznej, nie jest wymagana. Powyższe nie oznacza, że przyjęcie takiej formy przez podmiot niebędącym organem władzy publicznej, a obowiązany do udostępnienia informacji publiczne jest błędne. Rozbudowane uzasadnienie, wyjaśnienie statusu Związku oraz zakresu informacji podlegających udostępnieniu w ramach prowadzonej przez niego działalności jest wypełnieniem obowiązków nałożonych na podmiot ponad określone u.d.i.p. obowiązki. Związek nadmienił, że posiada własną, wewnątrzorganizacyjną procedurę w kwestii informacji publicznej. Uznanie przez podmiot niebędący organem władzy publicznej konkretnej informacji za niepodlegającej udostępnieniu w ramach ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wyklucza możliwości zajęcia przez ten podmiot stanowiska odmiennego przez wzgląd na merytoryczne argumenty zawarte we wniosku
o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sformalizowanie tego rodzaju procedury przez podmiot niebędący organem władzy publicznej powinno być traktowane nie inaczej jak gwarancja ochrony dla podmiotów wykonujących prawo do informacji publicznej, dająca możliwość zakwestionowania stanowiska podmiotu zobowiązanego.
Skarżące wniosło w skardze o stwierdzenie nieważności obu decyzji Związku,
o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz o zasądzenie kosztów postępowania, podtrzymując argumentację przedstawioną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Związek wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art 156 § 1 pkt 2 k.p.a. sąd, uwzględniając skargę na decyzję, stwierdza jej nieważność w całości lub w części, jeżeli decyzję wydano bez podstawy prawnej. Wydana decyzja jest dotknięta tego typu wadą, jeżeli prawo nie wymaga ujęcia danego rozstrzygnięcia w formę decyzji (por. B. Adamiak [w]: B. Adamiak,
J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2012, str. 631).
W ocenie Sądu taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
W toku postępowania z zakresu informacji publicznej rozstrzygnięcie przybiera formę decyzji administracyjnej wyłącznie w wypadkach określonych w art. 16 ust. 1 u.d.i.p., tzn. w wypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz w wypadku umorzenia postępowania. W innej formie, np. czynności materialno-technicznej lub pisma informacyjnego, załatwia się sprawę m.in. poprzez udostępnienie żądanej informacji publicznej lub poinformowanie wnioskodawcy o tym, że żądana przez niego informacja nie posiada waloru publicznej; stąd też podjęcie tego typu rozstrzygnięć
w formie decyzji administracyjnej skutkuje jej nieważnością jako wydanej bez podstawy prawnej.
Z analizy zaskarżonych decyzji przez pryzmat ich uzasadnień wynika, że w pkt.
I 1-3 decyzji z [...] marca 2024 r. Związek poinformował Skarżące, iż żądane przez nie dane, o których mowa w pkt. 1-3 wniosku, nie są informacją publiczną. Związek posłużył się co prawda określeniem "odmawia" (które nota bene w języku prawnym posiada odmienne od potocznego znaczenie zdeterminowane treścią u.d.i.p.), to jednak w uzasadnieniu wprost objaśnia, że nie uznaje danych, o których mowa w pkt. 1-3 wniosku, za informację publiczną. Tymczasem na gruncie u.d.i.p. odmówić udostępnienia można tylko tej informacji, którą się uznaje za informację publiczną;
a contrario, nie można odmówić udostępnienia informacji niebędącej informacją publiczną.
W pkt. 2 decyzji z [...] marca 2024 r. Związek natomiast wprost poinformował Skarżące, że żądane przez nie dane, o których mowa w pkt. 4-10 wniosku, są publicznie dostępne na stronie internetowej Związku.
Oba powyższe rozstrzygnięcia powinny przybrać formę pisma informacyjnego,
a nie decyzji administracyjnej. Wobec braku podstawy prawnej do wydania zaskarżonych decyzji należało stwierdzić ich nieważność - skoro tak, Sąd nie dokonywał kontroli prawidłowości samego rozstrzygnięcia podjętego przez Związek. Kontrola taka jawi się jako przedwczesna.
Ponownie rozpoznając wniosek Skarżącego, Związek powinien wziąć pod uwagę ocenę prawną Sądu zaprezentowaną w niniejszym wyroku, a w szczególności dostosować formę załatwienia sprawy z wniosku Skarżącego do podjętego rozstrzygnięcia. Związek powinien mieć nadto na uwadze, że, jeżeli podmiot obowiązany do udostępniania informacji publicznej zmierza do wydania decyzji administracyjnej, to powinien "zacząć" stosować przepisy k.p.a. - zgodnie z dyspozycją art. 16 ust. 2 u.d.i.p. Wiąże się to z wprowadzeniem do postępowania większego rygoryzmu formalnego przejawiającego się m.in. w tym, że po pierwsze, należy wezwać wnioskodawcę do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej
w formie przewidzianej w art. 63 k.p.a. (o ile dotychczasowy wniosek nie został złożony w ten sposób), a po drugie, decyzję administracyjną powinno się doręczyć wnioskodawcy w sposób przewidziany w art. 39 k.p.a. (czyli nie za pośrednictwem poczty elektronicznej).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jak w punkcie 1 sentencji oraz na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. jak w punkcie 2 sentencji. Na poczet kosztów postępowania Sąd zaliczył wpis od skargi w wysokości 200 złotych oraz wynagrodzenie pełnomocnika Skarżącego w wysokości 480 zł na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r.
w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.).
Na zgodny wniosek Stron sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.