II SA/WA 1042/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-02-05
NSAAdministracyjneWysokawsa
żołnierz zawodowyzdolność do służby wojskowejschizofreniaPTSDzespół stresu pourazowegomisja wojskowainwalidztwoprawo wojskoweorzecznictwo wojskowesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę żołnierza zawodowego w części dotyczącej ustalenia zdolności do służby wojskowej, odrzucając ją w pozostałym zakresie dotyczącym inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą, uznając sprawę inwalidztwa za niedopuszczalną w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Skarżący, żołnierz zawodowy W. B., odwołał się od orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej, kwestionując ustalenie niezdolności do służby wojskowej z powodu schizofrenii paranoidalnej i domagając się uznania zespołu stresu pourazowego (PTSD) jako głównego schorzenia związanego ze służbą wojskową, powstałego podczas misji w Iraku. Sąd administracyjny oddalił skargę w części dotyczącej zdolności do służby, uznając diagnozę schizofrenii za prawidłową i zgodną z dokumentacją medyczną. W części dotyczącej inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą, sąd odrzucił skargę jako niedopuszczalną w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wskazując na właściwość sądów powszechnych w takich sprawach.

Sprawa dotyczyła skargi W. B., żołnierza zawodowego, na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej (CWKL) z dnia [...] kwietnia 2024 r., utrzymujące w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) z dnia [...] lutego 2024 r. RWKL orzekła, że W. B. jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej (kategoria N) z powodu schizofrenii paranoidalnej (§ 70 pkt 5), a schorzenia współistniejące to przebyta reakcja adaptacyjna, nadciśnienie tętnicze i otyłość I stopnia. Komisja stwierdziła również, że schorzenia te nie pozostają w związku ze służbą wojskową, a badany zalicza się do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Skarżący w odwołaniu domagał się uznania zespołu stresu pourazowego (PTSD) jako głównego schorzenia powodującego niezdolność do służby, pozostającego w związku ze służbą wojskową (misja w Iraku w 2013 r.), wskazania prawidłowej, wyższej grupy inwalidztwa oraz daty powstania niezdolności do pracy na 2013 r. CWKL utrzymała w mocy orzeczenie RWKL, argumentując, że brak jest podstaw do rozpoznania PTSD zgodnie z kryteriami rozporządzenia MON, a rozpoznana schizofrenia paranoidalna jest podstawą do orzeczenia niezdolności do służby. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez niedostateczne zebranie i ocenę materiału dowodowego, w tym dokumentacji medycznej i dowodów dotyczących traumatycznych przeżyć na misji. Sąd administracyjny uznał skargę w części dotyczącej ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej za niezasadną, a w części dotyczącej ustalenia inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą wojskową za niedopuszczalną. Sąd podkreślił, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w zakresie inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą podlegają kontroli sądów powszechnych, a nie administracyjnych. W odniesieniu do zdolności do służby, sąd stwierdził, że rozpoznanie schizofrenii paranoidalnej jest zgodne z dokumentacją medyczną i przepisami, a tym samym stanowi podstawę do orzeczenia niezdolności do zawodowej służby wojskowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi w tym zakresie. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą wojskową podlegają kontroli sądów powszechnych.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest właściwy do kontroli orzeczeń wojskowych komisji lekarskich jedynie w zakresie ustalenia zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia dotyczące inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą mają charakter wstępny dla postępowań o świadczenia odszkodowawcze lub rentowe i podlegają odrębnej kontroli sądów powszechnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (40)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.o. art. 190 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 190 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 190 § 6

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 190 § 7

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 190 § 10

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 87 § 3

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 84 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 2 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 7 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 7 § 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 10

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 11 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 11 § 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2012 poz. 1013 art. 11 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz.U. 2012 poz. 1013 art. 16 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz.U. 2012 poz. 1013 art. 16 § 2

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

Dz.U. 2012 poz. 1013 art. 19 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.o.o. art. 87 § 1

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

u.o.o. art. 84 § 2

Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 9 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 11 § 3

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 11 § 5

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 12 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 12 § 3

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz.U. 2022 poz. 1243 art. 10 § 1

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach

Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567

Ustawa z dnia 31 marca 2003 r. o ustaleniu wykazu chorób powstałych w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach

Dz.U. 1993 nr 101 poz. 464 art. 20 § 1

Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dz.U. 1993 nr 101 poz. 464 art. 20 § 2

Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dz.U. 1993 nr 101 poz. 464 art. 20 § 3

Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dz.U. 1993 nr 101 poz. 464 art. 20 § 4

Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi w zakresie inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą wojskową. Rozpoznanie schizofrenii paranoidalnej jest zgodne z dokumentacją medyczną i przepisami, co uzasadnia orzeczenie o niezdolności do zawodowej służby wojskowej.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego dotycząca uznania PTSD za schorzenie główne i jego związku ze służbą wojskową. Zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. przez organy wojskowe w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

orzeczenia wojskowe podlegają autonomicznej kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową, ustalenia inwalidztwa, czy związku inwalidztwa ze służbą wojskową wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych rozpoznanie schizofrenii paranoidalnej (...) kwalifikuje żołnierza zawodowego bezwzględnie do kategorii N -niezdolny do zawodowej służby wojskowej

Skład orzekający

Iwona Maciejuk

przewodniczący sprawozdawca

Joanna Kube

członek

Anna Pośpiech-Kłak

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących orzeczeń wojskowych komisji lekarskich oraz kryteriów orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej w przypadku schizofrenii."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej materii prawa wojskowego i procedury sądowoadministracyjnej w tym zakresie. Kwestia PTSD jest analizowana w kontekście konkretnych kryteriów rozporządzenia MON.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia właściwości sądu w sprawach żołnierzy zawodowych oraz interpretacji przepisów dotyczących zdolności do służby wojskowej w kontekście poważnych schorzeń psychicznych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie wojskowym i administracyjnym.

Czy sąd administracyjny rozstrzygnie o inwalidztwie żołnierza? Kluczowe rozróżnienie w orzecznictwie wojskowym.

Sektor

obronność

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wa 1042/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-02-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Pośpiech-Kłak
Iwona Maciejuk /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Kube
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
III OZ 386/25 - Postanowienie NSA z 2025-08-05
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 58 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2305
art. 87 ust. 3
Ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , Protokolant specjalista Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2025 r. sprawy ze skargi W. B. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [....] w przedmiocie ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą 1. oddala skargę w zakresie ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej; 2. odrzuca skargę w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z [...] lutego 2024 r. nr [...], na podstawie art. 190 ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 6 pkt 1 oraz ust. 7 i 10 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U 2022 r. poz. 2305); § 2 pkt 1, § 7 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, § 10 oraz § 11 ust. 1 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2022 r. poz. 1243 z późn. zm); oraz § 11, 16 ust, 1 i 2, § 19 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dn. 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2012 r. poz. 1013 z późn. zm.), w związku z art. 821 ust 1 ustawy o obronie Ojczyzny, rozpoznała u W. B. w punkcie 8 A (schorzenia powodujące niezdolność do służby wojskowej): pkt 1) schizofrenia paranoidalna - § 70 pkt 5, w punkcie 8 B (schorzenia współistniejące): pkt 2) przebyta reakcja adaptacyjna - § 67 pkt 1, pkt 3) nadciśnienie tętnicze - § 39 pkt 1, pkt 4) otyłość I stopnia - § 1 pkt 7. W punkcie 9 orzekła, że badany jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej Kategoria N – załącznik 1 grupa IV do rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. W punkcie 10 orzeczenia RWKL stwierdziła, że schorzenia wymienione w punkcie 1 - 4 nie pozostają w związku ze służbą wojskową. W punkcie 11 orzeczenia wskazano, że badanego zalicza się do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, data powstania grupy inwalidztwa: [...].02.2024 r., badanego nie zalicza się do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, badanego nie zalicza się do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową, powstałego wskutek wypadku/choroby, z tytułu których przysługują świadczenia odszkodowawcze, inwalidztwo istnieje od [...].02.2024 r., badany jest niezdolny do pracy, termin badania kontrolnego – styczeń 2027 r.
Od powyższego orzeczenia W. B. złożył odwołanie, w którym wniósł o zmianę orzeczenia RKL z [...] lutego 2024 r. nr [...] w zakresie: "1) zgodnego z dokumentacją medyczną i rzeczywistym stanem zdrowia odwołującego się stwierdzenia, że schorzeniem głównym powodującym niezdolność do służby wojskowej jest F. 43- zespół stresu pourazowego (reakcja na ciężki stres), 2) zgodnego z dokumentacją medyczną i rzeczywistym stanem zdrowia odwołującego się stwierdzenia, że ww. schorzenie główne powodujące niezdolność do służby wojskowej (tj. F. 43- zespół stresu pourazowego, reakcja na ciężki stres) pozostaje w związku ze służbą wojskową na podstawie rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567 z późn. zm.), bowiem wymienione jest w pozycji 18 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia (jako zaburzenia stresowe pourazowe) oraz powstało w czasie odbywania misji w [...] w 2013 r. oraz nasiliło się po powrocie z owej misji do Polski, 3) zgodnego z dokumentacją medyczną i rzeczywistym stanem zdrowia odwołującego się stwierdzenia, że datą powstania niezdolności do pracy odwołującego się jest 2013 r. 4) nadto wskazania prawidłowej wyższej grupy inwalidztwa, 5) stwierdzenie, że jestem niezdolny do pracy". Jednocześnie wniósł o: "1. przeprowadzenie dowodów ze wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach mojej sprawy w RWKL, na fakty w nich wskazane, w tym w postaci: przebywania przez odwołującego się jako żołnierz zawodowy na misji w [...] w 2013 r., podczas której doświadczył traumatycznych przeżyć, (zgodnie z treścią "Badania psychologicznego z dnia [...].03.2019 r.": "warunki były trudne- strzelali do nas codziennie, ciągle się coś działo (...) po powrocie pojawiły się u badanego problemy zdrowotne natury psychicznej" oraz zgodnie z treścią "Zaświadczenia wydawanego żołnierzowi zawodowemu po badaniu psychologicznym, które jest przeprowadzane po zakończeniu służby poza granicami państwa nr [...] r.: "Po powrocie z misji pacjent podaje, że pojawiły się u niego objawy stresu pourazowego"), - stwierdzenia u odwołującego się choroby tj. "F43- reakcji na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne" (zespołu stresu pourazowego), która znajduje się w wykazie chorób stanowiących załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 31 marca 2003 r. pod pozycją nr 18 oraz, która pozostaje w związku ze służbą wojskową i powoduje niezdolność do służby wojskowej u odwołującego się, - stwierdzenia, że wyżej wspomniane problemy natury psychicznej ujawniły się podczas misji PKW w [...]- XII zmiana - do maja 2013 r. oraz nasiliły się po powrocie do Polski (to wówczas odwołujący się odczuwał obniżenie nastroju i bezsenność, a także miał wrażenie kołatania serca, izolował się od otoczenia, miał natrętne myśli i poczucie, że jest inwigilowany przez osoby trzecie; swoje problemy zdrowotne łączył ze stresem, którego doświadczył podczas misji), - poddawania się hospitalizacjom w Klinice [...] z powodu PTSD (zespołu stresu pourazowego) po misji w [...], - występowania objawów takich jak: znaczne pobudzenie, podejrzliwość, utrudniony kontakt psycho-werbalny, trudności ze skupieniem i utrzymaniem uwagi, brak świadomości własnej choroby, zaniki pamięci, zaburzenia toku myślenia, urojenia, napady agresji, - stwierdzenia w "Zaświadczeniu lekarskim" z dnia [...].12.2023 r., że: "analizując obecny stan psychiczny pacjenta oraz dostępną dokumentację medyczną nie rozpoznaję u pacjenta schizofrenii", 2. przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów: a) Karta informacyjna leczenia szpitalnego z dnia [...].11.2019r., stanowiąca zał. nr 1. b) Karta wizyty wystawiona przez lek. L. (Transport [...]), stanowiąca zał. nr 2, c) Zaświadczenie lekarskie z dnia [...].12.2023 r., stanowiące zał. nr 3, d) Badanie psychologiczne z dnia [...].03.2019 r., stanowiące zał. nr 4, e) Zaświadczenia wydawanego żołnierzowi zawodowemu po badaniu psychologicznym, które jest przeprowadzane po zakończeniu służby poza granicami państwa nr [...] r, stanowiące zał. nr 5, f) Historia choroby - wystawiona przez lek. L., stanowiąca zał. nr 6, g) Postanowienie o umorzeniu śledztwa z dnia [...] maja 2013 r., stanowiące zał. nr 7, h) Pismo dot. wszczęcia śledztwa z dnia [...].01.2013 r., stanowiące zał. nr 8, wszystkich wyżej wskazanych na fakty w nich wskazane oraz wskazane w treści niniejszego pisma, w tym w postaci: - przebywania przez odwołującego się jako żołnierz zawodowy na misji w [...] w 2013 r., podczas której doświadczył traumatycznych przeżyć, (zgodnie z treścią "Badania psychologicznego z dnia [...].03.2019 r.": "warunki były trudne- strzelali do nas codziennie, ciągle się coś działo (...) po powrocie pojawiły się u badanego problemy zdrowotne natury psychicznej" oraz zgodnie z treścią "Zaświadczenia wydawanego żołnierzowi zawodowemu po badaniu psychologicznym, które jest przeprowadzane po zakończeniu służby poza granicami państwa nr [...] r.: "Po powrocie z misji pacjent podaje, że pojawiły się u niego objawy stresu pourazowego"), - stwierdzenia u odwołującego się choroby tj. "F43- reakcji na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne" (zespołu stresu pourazowego), która znajduje się w wykazie chorób stanowiących załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 3 i marca 2003 r. pod pozycją nr 18 oraz, która pozostaje w związku ze służbą wojskową i powoduje niezdolność do służby wojskowej u odwołującego się, - stwierdzenia, że wyżej wspomniane problemy natury psychicznej ujawniły się podczas misji PKW w [...]- XII zmiana - do maja 2013 r. oraz nasiliły się po powrocie do Polski (to wówczas odwołujący się odczuwał obniżenie nastroju i bezsenność, a także miał wrażenie kołatania serca, izolował się od otoczenia, miał natrętne myśli i poczucie, że jest inwigilowany przez osoby trzecie; swoje problemy zdrowotne łączył ze stresem, którego doświadczył podczas misji), - poddawania się hospitalizacjom w Klinice [...] z powodu PTSD (zespołu stresu pourazowego) po misji w [...], - występowania objawów takich jak: znaczne pobudzenie, podejrzliwość, utrudniony kontakt psycho-werbalny, trudności ze skupieniem i utrzymaniem uwagi, brak świadomości własnej choroby, zaniki pamięci, zaburzenia toku myślenia, urojenia, napady agresji, - stwierdzenia w "Zaświadczeniu lekarskim" z dnia [...].12.2023 r., że: "analizując obecny stan psychiczny pacjenta oraz dostępną dokumentację medyczną nie rozpoznaję u pacjenta schizofrenii".
Odwołujący w uzasadnieniu wyjaśnił m.in., że jest żołnierzem zawodowym, posiada stopień wojskowy: kpr. Do czynnej służby wojskowej został powołany w dniu [...].11.2008 r. Przebywał na misji PKW w [...] (XII zmiana- do maja 2013 r.), podczas której doświadczył traumatycznych wydarzeń i które to bezpośrednio wpłynęły na ujawnienie się problemów natury psychicznej. Odwołujący się był m.in. świadkiem usiłowania zabójstwa z użyciem materiałów wybuchowych polskich żołnierzy wchodzących w skład patrolu [...] i innych żołnierzy z 3 kampanii zmotoryzowanej, co miało miejsce w dniu [...].11.2012 r. w pobliżu miejscowości [...]. W ocenie skarżącego rozpoznane przez lekarzy prowadzących leczenie odwołującego się schorzenie pod postacią: "F43- reakcja na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne" (zespól stresu pourazowego) znajdujące się w wykazie chorób stanowiących załącznik nr 1 do rozporządzenia MON z dnia 31 marca 2003 r. pod pozycją nr 18 pozostaje w związku ze służbą wojskową i powoduje niezdolność do służby wojskowej u odwołującego się.
Odwołujący przywołał poszczególne paragrafy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U.2022.1243), fragment wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt: II SA/Wa 1128/16 oraz wyroku Sądu Okręgowego w [...] [...] Wydział [...] z dnia [...].11.2016 r., sygn. akt: [...]. Odwołujący stwierdził, że zgodnie z dokumentacją medyczną i rzeczywistym stanem zdrowia odwołującego się schorzeniem głównym powodującym niezdolność do służby wojskowej pozostaje "F. 43- zespół stresu pourazowego (reakcja na ciężki stres)", powodujące niezdolność do służby wojskowej (tj. F. 43- zespół stresu pourazowego, reakcja na ciężki stres) będące w związku ze służbą wojskową na podstawie Rozporządzenia MON z dnia 31.03 .2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz, 567 z póżn. zm.). Schorzenie pod postacią F.43 wymienione jest w pozycji 18 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia (jako zaburzenia stresowe pourazowe) oraz powstało w czasie odbywania misji w [...] w 2013 r. oraz nasiliło się po powrocie z owej misji do Polski. "W niniejszej sprawie nie można pominąć tak ważnego czynnika jakim był stres, który w przypadku odwołującego się miał charakter traumatyczny i nie ograniczał się do jednego epizodu. Miał miejsce okres znacznego kryzysu odporności psychofizycznej, którego odwołujący się doświadczył w trakcie misji w [...]. Przyczyną inwalidztwa wojskowego odwołującego się są zatem zaburzenia stresowe pourazowe - PTSD pozostające w związku z takimi właściwościami i warunkami służby wojskowej powodującymi chorobę, jak przeżycie traumatycznych wydarzeń lub sytuacji (oddziałujących krótko lub długotrwale), w których wystąpiło bezpośrednie zagrożenie utraty życia lub zdrowia".
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2024 r., poz. 572), art. 84 ust. 2 oraz art. 190 ust. 1 i 10 ustawy o obronie Ojczyzny, § 3 oraz § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r. poz. 1013 z późn. zm.), § 11 ust. 1 i § 12, ust. 1, 2, 3 rozporządzenia MON z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2022 r. poz. 1243 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania utrzymała w mocy orzeczenie RKL w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. Nr [...].
CWKL w uzasadnieniu wskazała, że RKL w [...] w orzeczeniu Nr [...] z dnia [...].02.2024r. rozpoznała : A. Schorzenia powodujące niezdolność do służby wojskowej: 1) Schizofrenia paranoidalna - § 70 pkt 5, B. Schorzenia współistniejące: 2) Przebyta reakcja adaptacyjna - § 67 pkt 1, 3) Nadciśnienie tętnicze - § 39 pkt 1,4) Otyłość I stopnia - § 1 pkt 7 - uznała orzekanego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej i zaliczyła odwołującego się do trzeciej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia i do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową. Jednocześnie orzekła, że wszystkie schorzenia rozpoznane w zaskarżonym orzeczeniu nie pozostają w związku ze służbą wojskową. Następnie CWKL przywołała zarzuty odwołania.
CWKL wskazała następnie, że zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do 67 pkt 3 w załączniku Nr 1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. wpisano, że zaburzenia stresowe pourazowe (PTSD) są reakcją na przeżycie traumatycznego wydarzenia lub sytuacji traumatycznej (oddziałujących krótko lub długo bezpośrednio zagrażających, utrata życia lub zdrowia np. ataku terrorystycznego, katastrofy, pobytu w niewoli). O rozpoznaniu decyduje: 1. potwierdzony protokołem powypadkowym, dokumentacją medyczną lub innymi obiektywnymi dowodami fakt przeżycia ekstremalnej sytuacji traumatycznej, 2. Stwierdzenie na podstawie wywiadów dokumentacji medycznej i służbowej następujących stanów: ppkt 1 nawracającego przeżywania stresora, 2. unikania okoliczności przypominających stresor lub występowanie tzw. emocjonalnego odrętwienia, 3. uporczywych objawów zwiększonej psychologicznej wrażliwości, 4, istotnego klinicznego cierpienia lub upośledzenia funkcjonowania psychospołecznego, 5. początku objawów wymienionych w pkt 1-3 w ciągu 6 miesięcy od traumatycznego wydarzenia. Ponadto PTSD należy rozpoznawać po obserwacji i leczeniu w wojskowych oddziałach psychiatrycznych i PZP. Natomiast w ICD 10 w V rozdziale klasyfikacji zaburzeń psychiatrycznych i zaburzeń zachowania dotyczących opisów klinicznych i wskazówek diagnostycznych wpisano, że zaburzenia stresowe pourazowe nie należy rozpoznawać jeżeli nie ma potwierdzenia, że wystąpiło ono w ciągu 6 miesięcy od wyjątkowo ciężkich wydarzeń urazowych i wymieniono te wydarzenia jako klęskę żywiołową spowodowaną przez człowieka, poważny wypadek, obecność przy czyjeś gwałtownej śmierci lub torturach, aktach terroryzmu, gwałtach. W związku z powyższym sam fakt przebywania w strefie działań wojennych nie upoważnia do rozpoznania PTSD. Należy więc podkreślić, że badany po powrocie do kraju przebywał w Klinice [...] w [...] i nie rozpoznano wówczas PTSD, a wielopostaciowe zaburzenia psychotyczne.
CWKL zaznaczyła, że w aktach sprawy brak dokumentacji by prowadzone byłoby postępowanie powypadkowe dotyczące udziału badanego w sytuacjach zagrażających życiu i zdrowiu orzekanego lub innych żołnierzy z otoczenia badanego. Badany w 2013r. pełnił służbę poza granicami państwa w [...], a po powrocie do kraju przebywał w Klinice [...] w [...], gdzie nie rozpoznano u orzekanego PTSD, a więc nie spełnione są kryteria zawarte w objaśnieniach szczegółowych do § 67 pkt 3 Zał. nr 1 rozporządzenia MON z dnia 7 czerwca 2022 r. z późn. zm. Ponadto u badanego podczas pobytu w Klinice [...] w [...] w 2018r. i 2023r. rozpoznawano schizofrenię paranoidalną, a nie PTSD. Trudno więc przyjąć, że tak doświadczona placówka medyczna w zakresie diagnostyki PTSD nie zwróciłaby uwagi i nie ustaliła odpowiedniego rozpoznania. Ponadto nie rozpoznaje się PTSD po upływie 6 miesięcy od traumatycznego wydarzenia. Objawy PTSD w większości przypadków nawet nie leczone ustępują całkowicie w okresie do 3 lat od traumatycznego zdarzenia. W związku z powyższym brak było podstaw do rozpoznania u orzekanego PTSD. Natomiast schizofrenię paranoidalną ustalono u badanego po obserwacji i leczeniu w Klinice [...] podczas pobytów w 2018 r. i 2023 r. U badanego objawowe zaburzenia psychotyczne występowały już w 2013 r., a mimo to w późniejszych latach otrzymywał orzeczenia wkl o zdolności do służby poza granicami państwa w [...]. Niewątpliwie więc badany wymaga systematycznego leczenia i dalszej obserwacji. W przypadku braku poprawy bądź nasilenia objawów rozpoznanej schizofrenii orzekany będzie mógł wystąpić do Dyrektora WBE o skierowanie go do RWKL, w celu przeprowadzenie kontrolnego badania komisyjnego i wówczas będzie można ustalić inną grupę inwalidztwa niż ustalono to w zaskarżonym orzeczeniu.
W. B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na orzeczenie CWKL z dnia [...] kwietnia 2024 r. wniósł o uchylenie orzeczenia CWKL z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] oraz RWKL w [...] z dnia [...] lutego 2024 r. Nr [...] i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów niniejszego postępowania według norm przepisanych. Zaskarżone orzeczenie zaskarżył w całości. Zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez wydanie przez organ odwoławczy orzeczenia, w którym utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu I instancji w sytuacji gdy istniały podstawy do uchylenia orzeczenia organu I instancji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy tj. stwierdzenia, iż: schorzeniem głównym powodującym niezdolność do służby wojskowej jest "F. 43- zespół stresu pourazowego (reakcja na ciężki stres)" oraz, że ww. schorzenie główne pozostaje w związku ze służbą wojskową, nadto stwierdzenia prawidłowej, wyższej grupy inwalidztwa oraz niezdolności do pracy skarżącego, a także wskazania jako daty powstania niezdolności do pracy skarżącego rok 2013, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do niezgodnego z prawem rozstrzygnięcia; art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanego dalej: k.p.a.) poprzez niedopełnienie przez organ II instancji obowiązku wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie i w konsekwencji uznania, że nie istnieją podstawy do stwierdzenia, iż: schorzeniem głównym powodującym niezdolność do służby wojskowej jest "F. 43- zespół stresu pourazowego (reakcja na ciężki stres)" oraz, że ww. schorzenie główne pozostaje w związku ze służbą wojskową na podstawie Rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567 z późn. zm.), w sytuacji gdy ww. schorzenie wskazane zostało w pozycji 18 załącznika nr 1 do Rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567 z późn. zm.) jako zaburzenia stresowe pourazowe oraz powstało w czasie odbywania misji w [...] w 2013 r., a także nasiliło się po powrocie z owej misji do Polski, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do niezgodnego z prawem rozstrzygnięcia; art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niedopełnienie przez organ II instancji obowiązku wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, co skutkowało zaliczeniem skarżącego do nieprawidłowej grupy inwalidztwa, nadto uznaniem, że jest zdolny do pracy oraz wskazaniem jako daty powstania niezdolności do pracy skarżącego [...] lutego 2024 r., w sytuacji gdy prawidłowe dopełnienie obowiązku zebrania i oceny materiału dowodowego spowodowałoby, że organ II instancji wskazałby jako datę powstania niezdolności do pracy skarżącego 2013 r., nadto stwierdziłby niezdolność do pracy oraz prawidłową, wyższą grupę inwalidztwa, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do niezgodnego z prawem rozstrzygnięcia; art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie odniesienie się przez organ odwoławczy do wszystkich dowodów wskazanych przez skarżącego w odwołaniu, nadto dokonanie nieprawidłowej oceny materiału dowodowego w zakresie "udziału badanego w sytuacjach zagrażających jego życiu i zdrowiu lub innych żołnierzy z otoczenia badanego" mających miejsce podczas misji PKW skarżącego w [...] (XII zmiana- do maja 2023 r.) i tym samym stwierdzenie, że w aktach sprawy brak jest dokumentacji by prowadzone było postępowanie powypadkowe dotyczące udziału skarżącego w sytuacjach zagrażających jego życiu i zdrowiu lub innych żołnierzy z otoczenia skarżącego w sytuacji gdy z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie tj. postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia [...] maja 2013 r., stanowiącego zał. nr 7 oraz pisma dot. wszczęcia śledztwa z dnia [...].01.2013 r., stanowiącego zał. nr 8 do odwołania skarżącego wynika, że skarżący był m.in. świadkiem usiłowania zabójstwa z użyciem materiałów wybuchowych polskich żołnierzy wchodzących w skład patrolu [...] i innych żołnierzy z 3 kampanii zmotoryzowanej, co miało miejsce w dniu [...].11.2012 r. w pobliżu miejscowości [...] i było przedmiotem prowadzonego postępowania przygotowawczego w formie śledztwa w 2013 r., nadto udział skarżącego w sytuacjach zagrażających jego życiu i zdrowiu lub innych żołnierzy z otoczenia skarżącego wynika z dokumentacji medycznej skarżącego, w której stwierdzono, że doświadczył on traumatycznych wydarzeń i ujawniły się u niego problemy natury psychicznej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziło do niezgodnego z prawem rozstrzygnięcia; art. 15 k.p.a. poprzez nienależyte, niewystarczające odniesienie się przez organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia do zarzutów odwołania skarżącego, nadto poprzez brak odniesienia się i oceny wszystkich okoliczności sprawy i dowodów pozwalających na dokonanie oceny stanowiska zajętego przez organ I instancji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż naruszyło zasadę dwuinstancyjności; art. 20 ust. 1, ust. 2 i ust. 3, ust. 4 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin w zw. z załącznikiem nr 1 poz. 18 do rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567 z późn. zm.) poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i stwierdzenie, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do wskazania "F 43- zespołu stresu pourazowego" jako schorzenia głównego powodującego niezdolność do służby wojskowej oraz poprzez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na braku ustalenia związku PTSD ze służbą wojskową, w sytuacji gdy prawidłowe zastosowanie ww. przepisów prawnych prowadzi do wniosków odmiennych, co doprowadziło do wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie.
Skarżący w uzasadnieniu przytoczył przebieg postępowania oraz rozwinął szerzej zarzuty skargi. Wskazał m.in., że organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zgłoszonych przez skarżącego dowodów, nie rozważył ich. Skarżący przywołał wyrok m.in. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt: II SA/Wa 1128/16, wyrok Sądu [...] w [...] [...] Wydział [...] z dnia [...].11.2016 r., sygn. akt: [...]. Skarżący przywołał rozporządzenie MON z dnia 31 marca 2003r. w sprawie ustalenia wykazu chorób powstałych w związki ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz chorób i schorzeń, które istniały przed powołaniem do służby wojskowej, lecz uległy pogorszeniu lub ujawniły się w czasie trwania służby wskutek szczególnych właściwości lub warunków służby na określonych stanowiskach (Dz. U. z 2013r., Nr 62, poz. 567 ze zm.).
Skarżący podkreślił, że jego schorzenie tj. PTSD spełnia przesłanki w owych objaśnieniach wskazane i odpowiada definicji w nich wymienionej. Bowiem, o rozpoznaniu PTSD (zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do 67 pkt 3 w zał. nr 1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca2022 r. W ocenie skarżącego prawidłowa i rzetelna ocena zgromadzonego materiału dowodowego (w szczególności dokumentacji medycznej) w ocenie skarżącego doprowadziłaby do stwierdzenia, że schorzeniem głównym będącym przyczyną niezdolności do służby wojskowej skarżącego jest "F. 43- zespół stresu pourazowego (reakcja na ciężki stres)", który pozostaje w związku ze służbą wojskową na podstawie przepisów rozporządzenia MON z dnia 31.03.2003 r. (Dz. U. Nr 62 z 2003 r. poz. 567 z późn. zm.). Schorzenie pod postacią F.43 wymienione jest w pozycji 18 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia (jako zaburzenia stresowe pourazowe) oraz powstało w czasie odbywania misji w [...] w 2013 r. oraz nasiliło się po powrocie z owej misji do Polski. W niniejszej sprawie nie można pominąć tak ważnego czynnika jakim był stres, który w przypadku skarżącego miał charakter traumatyczny i nie ograniczał się do jednego epizodu. Miał miejsce okres znacznego kryzysu odporności psychofizycznej, którego odwołujący się doświadczył w trakcie misji w [...]. Przyczyną inwalidztwa wojskowego skarżącego są zatem zaburzenia stresowe pourazowe - PTSD pozostające w związku z takimi właściwościami i warunkami służby wojskowej powodującymi chorobę, jak przeżycie traumatycznych wydarzeń lub sytuacji (oddziałujących krótko lub długotrwale), w których wystąpiło bezpośrednie zagrożenie utraty życia lub zdrowia - takie bezpośrednie zagrożenie utraty życia i zdrowia miało miejsce w szczególności w dniu [...].11.2012 r. w pobliżu miejscowości [...] - podczas zdarzenia usiłowania zabójstwa z użyciem materiałów wybuchowych polskich żołnierzy wchodzących w skład patrolu [...] i innych żołnierzy z 3 kampanii zmotoryzowanej. O rozpoznaniu PTSD (zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi do 67 pkt 3 w zał. nr 1 rozp. MON z dnia 07.06.2022 r.) w niniejszej sprawie decydują w szczególności: dowody (pod postacią dokumentacji medycznej, postanowienia o wszczęciu śledztwa itd.), stwierdzające fakt przeżycia ekstremalnej sytuacji traumatycznej, nadto dowody, z których wynikają: fakt nawracającego przeżywania stresora, występowanie emocjonalnego odrętwienia, fakt odczuwania uporczywych objawów zwiększonej psychologicznej wrażliwości, istotne kliniczne cierpienie lub upośledzenie funkcjonowania psychospołecznego, fakt wystąpienia objawów PTSD w ciągu 6 miesięcy od traumatycznego wydarzenia.
CWKL, reprezentowana przez pełnomocnika, w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie w części dotyczącej ustalenia inwalidztwa i jego związku ze służbą wojskową lub chorobami powstałymi w czasie służby oraz oddalenie skargi w części dotyczącej zdolności do pełnienia służby wojskowej.
Pełnomocnik odnosząc się do zarzutów skargi podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju
sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli
ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935).
Skarga w części jest niezasadna, w części zaś niedopuszczalna.
Skarga W. B. obejmuje całość orzeczenia CWKL z dnia [...] kwietnia 2024 r. i RWKL z dnia [...] lutego 2024 r., a zatem zarówno orzeczenie w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej jak również inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą. Wnosząc o uchylenie orzeczeń Komisji obu instancji skarżący żądał uchylenia w całości zaskarżonego orzeczenia CWKL i utrzymanego nim w mocy orzeczenia RWKL.
W związku z powyższym wskazania wymaga, że wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych, stąd orzeczenia tych komisji dzielą się na dwie grupy (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2005 r. sygn. akt OSK 1203/04, orzeczenia.nsa.gov.pl). Pierwsza grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich obejmuje kwestię zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub o zwolnieniu z tej służby. Od takich orzeczeń służy skarga do sądu administracyjnego, gdyż orzeczenia te mają charakter decyzji rozstrzygających istotę sprawy - zdolność do służby wojskowej.
Natomiast drugą grupę orzeczeń wojskowych komisji lekarskich stanowią orzeczenia ustalające związek schorzenia ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, ustalenie stopnia inwalidztwa.
Orzeczenia tej grupy poddawane są autonomicznej kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego.
Od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia schorzeń danej osoby oraz ich związku ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego, a także określenia inwalidztwa, zdolności do pracy skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Orzeczenie organu wojskowego ma tu wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy i nie podlega odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego (v. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. III ZP 9/99, OSNAPiUS 2000, nr 5, poz. 167). Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego), stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje.
W świetle powyższego sąd administracyjny nie jest właściwy w sprawie skargi na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie ustalenia związku schorzenia ze służbą wojskową, ustalenia inwalidztwa, czy związku inwalidztwa ze służbą wojskową (v. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, OSNP 2000/5/167, postanowienie Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100, ONSA 2001/2/47, wyrok NSA z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1203/04, a także wyrok NSA z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2227/11).
W związku z tym skarga na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] w zakresie dotyczącym związku schorzeń ze służbą wojskową i ustalenia inwalidztwa jest niedopuszczalna i w tym zakresie podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, albowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia w tym zakresie nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Uznając za dopuszczalną skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] w zakresie ustalenia zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej Sąd stwierdził, że skarga w tym przedmiocie nie jest zasadna.
Zgodnie z poglądem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojskowe komisje lekarskie, jako organy administracji publicznej, podejmują rozstrzygnięcia w indywidualnych sprawach, w drodze decyzji administracyjnych (nazywanych orzeczeniami), do których zastosowanie znajdują w odpowiednim zakresie przepisy k.p.a. (v. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich dokonywana przez sąd administracyjny w tym zakresie, sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych (v. powołany już wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14).
Stosownie do treści art. 87 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny wojskowe komisje lekarskie wydają orzeczenie o zdolności danej osoby do służby wojskowej na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej, z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, a w przypadku potrzeby również obserwacji szpitalnej. Przepis art. 58 ust. 6 stosuje się. Zgodnie z art. 84 ust. 2 powołanej ustawy, wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie, które jest decyzją. W przepisie art. 87 ust. 3 ustawy o obronie Ojczyzny, ustawodawca zawarł upoważnienie dla Ministra Obrony Narodowej do wydania w porozumieniu z Ministrem Zdrowia, rozporządzenia regulującego orzekanie o zdolności fizycznej i psychicznej do pełnienia zawodowej służby wojskowej.
W sprawie tej znajduje zastosowanie rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 czerwca 2022 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach. Wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz warunki orzekania w tych sprawach określone zostały w załączniku nr 1 do wymienionego rozporządzenia.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia przedłożenia wyników tych badań i konsultacji wojskowej komisji lekarskiej. Zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności do poszczególnych rodzajów służby wojskowej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
Wojskowa komisja lekarska orzeka w składzie trzech lekarzy, większością głosów składu orzekającego z wyłączeniem sytuacji, gdy działa jednoosobowo. Przewodniczącego składu orzekającego wyznacza przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej (§ 11 ust. 1 rozporządzenia). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, badania psychologiczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie (§ 11 ust. 3). Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego. Orzeczenie opatruje się pieczęcią urzędową wojskowej komisji lekarskiej. W przypadku gdy komisja orzeka w składzie jednego lekarza, lekarz ten podpisuje orzeczenie (§ 11 ust. 5). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia rozpatruje odwołanie w składzie trzech lekarzy. Przewodniczącego składu orzekającego wyznacza przewodniczący wojskowej komisji lekarskiej wyższego stopnia (§ 12 ust. 1). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia orzeka w sprawie odwołania większością głosów składu orzekającego (§ 12 ust. 3).
Stosownie zaś do § 10 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia, orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej zawiera w szczególności: ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej wraz z uzasadnieniem.
Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia CWKL oraz orzeczenia RWKL Sąd stwierdził, że nie naruszają one prawa materialnego ani procesowego w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy. Zaskarżone orzeczenie odnosi się przy tym do zarzutów odwołania i wyjaśnia w sposób wyczerpujący skarżącemu dlaczego stwierdzono w przypadku skarżącego schorzenie wymienione w punkcie 8 A pkt 1 orzeczenia I instancji, tj. schizofrenię paranoidalną, a nie stwierdzono zaburzeń stresowych pourazowych (PTSD).
Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie narusza art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Ustalenia faktyczne powołane przez CWKL wynikają jednoznacznie z akt sprawy. Dokonane rozpoznanie znajduje potwierdzenie w dokumentacji medycznej WIM z dnia [...] listopada 2023 r. (wypis – karta 103 akt administracyjnych ), w którym jako rozpoznanie zasadnicze wskazano schizofrenia paranoidalna. Rozpoznanie takie wynika również z karty informacyjnej z leczenia (WIM) z [...] listopada 2018 r. karta 91 akt administracyjnych. Brak szerszego uzasadnienia w orzeczeniu RWKL nie stanowi o naruszeniu art. 107 § 3 w stopniu, który miałby wpływ na wynik sprawy.
Niezasadne są zarzuty naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a., albowiem organ zebrał i rozpatrzył sprawę dotyczącą zdolności skarżącego do służby wojskowej w sposób wyczerpujący i wszechstronny. Okoliczność, że w ocenie skarżącego należało rozpoznać inne schorzenie nie stanowi o naruszeniu prawa przez organ. Skarżący zarzuca przy tym, że CWKL dokonała nieprawidłowej oceny materiału dowodowego i stwierdziła, że w aktach sprawy brak jest dokumentacji, by prowadzone było postępowanie powypadkowe dotyczące udziału skarżącego w sytuacjach zagrażających jego życiu i zdrowiu (..), gdy z materiału dowodowego, jak wskazuje skarżący, powyższe wynika. Skarżący powołał się na postanowienie Prokuratora Prokuratury [...] w [...] z dnia [...] maja 2013 r. o umorzeniu śledztwa, które znajduje się w aktach administracyjnych (karta 39 akt administracyjnych).
Odnosząc się do powyższego podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny rozstrzyga w niniejszej sprawie o zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia w zakresie ustalenia zdolności do służby. Kwestia nierozpoznania u skarżącego schorzenia PTSD wyjaśniona została przez CWKL w zaskarżonym orzeczeniu w sposób wystarczająco wyczerpujący dla oceny zgodności z prawem orzeczenia. W sprawie tej nie ma podstaw do wyprowadzenia twierdzenia, że samo postanowienie o umorzeniu śledztwa z dnia [...] maja 2013 r. może mieć wpływ na wynik niniejszej sprawy, tj. stwierdzoną u skarżącego niezdolność do zawodowej służby wojskowej. Brak odniesienia się wprost do tego postanowienia przez CWKL nie stanowi o naruszeniu art. 15 k.p.a. w niniejszej sprawie. Postanowienie to nie zmienia zawartych w zaskarżonym orzeczeniu twierdzeń CWKL co do tego, w jakich przypadkach orzeka się PTSD. Postanowienie to nie wskazuje na prowadzenie wobec skarżącego postępowania powypadkowego. W ocenie Sądu, na podstawie zgromadzonego przez organ materiału dowodowego, nie ma podstaw do podważenia ustaleń organów obu instancji, co do rozpoznanego schorzenia. CWKL odniosła się w zaskarżonym orzeczeniu do istotnych kwestii z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej zdolności do służby. CWKL wskazała, że badany w 2013 r. pełnił służbę poza granicami państwa w [...], a po powrocie do kraju przebywał w Klinice [...] w [...], gdzie nie rozpoznano u orzekanego PTSD, a więc nie są spełnione kryteria zawarte w objaśnieniach szczegółowych do § 67 pkt 3 załącznika nr 1 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. CWKL jednoznacznie wskazała, odwołując się do wyjaśnień szczegółowych do § 67, że nie rozpoznaje się PTSD po upływie 6 miesięcy od traumatycznego wydarzenia. U badanego podczas pobytu w Klinice [...] w [...] w 2018 r. i 2023 r. rozpoznawano schizofrenię paranoidalną, a nie PTSD.
Zgodnie z ustaleniami organów u skarżącego rozpoznano w punkcie 8.1 orzeczenia RWKL schizofrenię paranoidalną § 70 pkt 5 załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. (grupa IV kol. 7). Powołany § 70 pkt 5 wskazuje na "zaburzenia psychotyczne endogenne" i nakazuje kwalifikować żołnierza zawodowego bezwzględnie do kategorii N -niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Zgodnie z objaśnieniami do tego § i punktu dotyczy on schizofrenii, zaburzeń schizotypowych, urojeniowych.
W sprawie nie ma podstaw do kwestionowania prawidłowości dokonanego przez komisje lekarskie rozpoznania i wynika ono z dokumentacji medycznej znajdującej się w aktach administracyjnych.
Prawodawca jednoznacznie kwalifikuje takie rozpoznanie jako niezdolny do zawodowej służby wojskowej. CKL rozważyła wszystkie istotne w tej sprawie okoliczności.
Obie Komisje Lekarskie poddały ocenie materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, trafnie uznając, że jest on wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia.
Wszelkie ustalenia związane ze stanem zdrowia strony są elementami stanu faktycznego niniejszej sprawy i zostały wyczerpująco ustalone (art. 7 k.p.a.), a także należycie rozpatrzone w kontekście całego zebranego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.), co doprowadziło do stwierdzenia, że ocena dokonana przez Komisje nie narusza art. 80 k.p.a. (organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona). Ocena organów nie była zatem w niniejszej sprawie dowolna. W ocenie Sądu, w świetle dokumentacji medycznej Komisja I instancji, a za nią w postępowaniu odwoławczym CWKL nie mogły dokonać innego rozpoznania niż dokonane w tych orzeczeniach, które prawidłowo przyporządkowano do § 70 pkt 5 załącznika Nr 1 do rozporządzenia (grupa IV kol. 7). Zasadnie w świetle powyższego i zgodnie z prawem dokonano tym samym ustalenia, że skarżący jest niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Organy nie naruszyły prawa materialnego, jak również prawa procesowego w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Prawidłowo CWKL utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie 1 wyroku. W punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 powołanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI