II SA/WA 1026/19

II SA/Wa 1026/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-08-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Radziszewska-Krupa /przewodniczący/
Janusz Walawski
Joanna Kruszewska-Grońska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 2246/21 - Wyrok NSA z 2023-05-09
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 42 poz 288
art. 8a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2006 r. w sprawie egzekucji grzywien, kar pieniężnych, opłat sądowych i kosztów  postępowania w sprawach cywilnych.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7, art. 77 par 1 , art 80 i art 107 par 3 k.p.a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Janusz Walawski, Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów uchyla zaskarżoną decyzję
Uzasadnienie
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: "Minister", "organ") decyzją z [...] marca 2019 r. nr [...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2019 r., poz. 288; dalej: "ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym"), po rozpatrzeniu wniosku K. J. (dalej: "skarżąca") z [...] marca 2017 r., odmówił wyłączenia stosowania wobec skarżącej art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Organ podał, że skarżąca w uzasadnieniu wniosku opisała przebieg i charakter swojej służby. Wymieniła wiele swoich zasług, za które została nagrodzona,
m.in. nadzorowanie, planowanie oraz rozliczanie realizacji inwestycji i remontów, które miały wpływ na podnoszenie sprawności zawodowej szkolonych policjantów. Działania skarżącej zapewniły oszczędności w budżecie Policji w wysokości setek tysięcy złotych w skali roku. Za wzorowe wykonywanie obowiązków oraz realizację zadań i czynności służbowych, ze szczególnym uwzględnieniem rangi zajmowanego stanowiska, zakresu ponoszonej odpowiedzialności i poziomu posiadanych kwalifikacji, skarżąca była wielokrotnie nagradzana poprzez podwyższenie dodatku służbowego, nagrody motywacyjne oraz nagrody rzeczowe. Została wyróżniona Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant" oraz Srebrnym Medalem za Długoletnią Służbę. Skarżąca również otrzymywała pisemne podziękowania, w tym od Ministra. Nigdy nie była karana dyscyplinarnie.
Organ ustalił, że skarżąca została zwolniona ze służby w Komendzie Głównej Policji [...] kwietnia 2016 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym zaopatrzeniowej.
Minister wskazał, iż z pisma z Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (dalej: "IPN"), tj. informacji o przebiegu służby nr [...] wynika, że skarżąca pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, w okresie od [...] lipca 1988 r. do [...] lipca 1990 r., tj. 2 lata i 16 dni. Jednocześnie ustalił, iż całkowity okres służby skarżącej wynosi 27 lat, 9 miesięcy i 16 dni (od [...] lipca 1988 r. do [...] kwietnia 2016 r.).
Organ podał też, że z pisma Komendanta Głównego Policji z [...] listopada 2017 r. wynika, iż skarżąca rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Policji. Na powyższe wskazują informacje zawarte w opiniach służbowych oraz wnioskach o mianowanie na kolejne wyższe stopnie policyjne i stanowiska służbowe. Brak jest informacji o wymierzonych wobec skarżącej karach dyscyplinarnych. Wielokrotnie przyznawano jej zwiększony dodatek służbowy i funkcyjny do uposażenia oraz wyróżniano ją nagrodami pieniężnymi, a także nagrodami motywacyjnymi. Ponadto została wyróżniona Brązową Odznaką "Zasłużony Policjant" oraz Medalem Srebrnym za Długoletnią Służbę. Natomiast w zgromadzonym materiale nie ma dokumentów potwierdzających udział skarżącej w zdarzeniach, które mogły stanowić zagrożenie dla jej życia i zdrowia.
Minister podkreślił, że przesłanki wskazane w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym muszą być spełnione łącznie.
W kontekście przesłanki krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r., organ wskazał, iż krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, wszelako z zastrzeżeniem, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny, czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby. Krótkotrwałość jest wprawdzie pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak powołując się na wykładnię językową Minister stwierdził, że krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Przytoczył także synonimy powyższego słowa z Wielkiego słownika wyrazów bliskoznacznych (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005 r.): "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny".
Analizując drugą z przesłanek, tj. rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia, organ wyjaśnił, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych definiować należy jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków. Rzetelne wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy i realizowania obowiązków dodatkowych. Istotna jest także postawa funkcjonariusza także poza służbą, rygorystyczne przestrzeganie prawa, dyscypliny i etyki zawodowej oraz honoru funkcjonariusza służb publicznych.
Według Ministra, zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" należy traktować jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Jednakże warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Z perspektywy ustawowej regulacji ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy.
Zadaniem Ministra jest zatem stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego ww. przesłanki można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Przesłanka "szczególnie uzasadnionego przypadku" jest, wedle organu, spełniona, gdy strona - poza spełnieniem dwóch powołanych wyżej przesłanek formalnych (tj. krótkotrwałości i rzetelności) - legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Uprawnienie z art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".
Organ stwierdził, że w sytuacji, w której całkowity okres służby skarżącej wynosi 27 lat, 9 miesięcy i 16 dni, z czego 2 lata i 16 dni to służba na rzecz totalitarnego państwa, nie można mówić – w ujęciu bezwzględnym - o krótkotrwałej służbie pełnionej na rzecz totalitarnego państwa. Ponad dwuletni okres służby nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością skarżąca przez ten okres dokładnie zaznajomiła się ze specyfiką realizowanych zadań oraz ich charakterem. Tym samym w ocenie organu pierwsza powołana przesłanka nie została spełniona.
Natomiast Minister nie kwestionował rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez skarżącą w trakcie pełnienia służby po 12 września 1989 r. Z informacji udzielonych przez Komendanta Głównego Policji skarżąca rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Policji, a dokumenty zgromadzone w sprawie, nie zawierają treści, które mogłyby podawać w wątpliwość rzetelność jej służby. Jednakże brak jest jakichkolwiek dowodów, aby służba ta pełniona była z narażeniem zdrowia i życia. Sam zaś charakter zadań realizowanych w jednostkach organizacyjnych Policji i wynikające z nich prawdopodobieństwo możliwości zaistnienia sytuacji stanowiących zagrożenie życia i zdrowia nie może być oceniany jako narażenie zdrowia i życia, o którym mowa w art. 8a ust 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Nadto organ stwierdził, że skarżąca nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami
w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Charakter i specyfika służby skarżącej nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień skutkujących wyłączeniem stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Powyższa decyzja Ministra stała się przedmiotem skargi skarżącej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji; dopuszczenie i przeprowadzenie, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), dowodów uzupełniających z dokumentów w celu udowodnienia okoliczności pominiętych w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, mających istotne znaczenie w niniejszej sprawie, a także zobowiązanie Ministra do wydania, w terminie określonym przez Sąd, decyzji na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, wyłączającej stosowanie wobec skarżącej art. 15c tej ustawy.
Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 8a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, które miało wpływ na wynik sprawy, pomimo prowadzenia przez Ministra postępowania dowodowego przez dwa lata. Podniosła, iż okres jej służby na rzecz totalitarnego państwa wynosił 9 miesięcy i 22 dni, a nie jak wskazuje organ - 2 lata i 16 dni. Minister nie uwzględnił urlopu macierzyńskiego oraz urlopu wychowawczego w związku z urodzeniem dziecka skarżącej, obejmującego okres od [...]maja 1989 r. do [...] lipca 1990 r., który zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem nie jest zaliczany do służby w organach bezpieczeństwa. Skarżąca zacytowała fragmenty wyroków Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 7 maja 2014 r., sygn. III AUa 972/14 oraz z 7 października 2014 r., sygn. akt III AUa 15/14. Z orzeczeń tych wynika, iż okres urlopu bezpłatnego jak i wychowawczego, udzielonego funkcjonariuszce organów bezpieczeństwa państwa w celu sprawowania opieki nad małym dzieckiem, winien być uznany za okres, w którym funkcjonariuszka nie pełni służby w organach bezpieczeństwa państwa (podobnie jak pracownica nie świadczy w tym okresie pracy) w rozumieniu art. 15 b ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. Okresy urlopów macierzyńskiego i urlopu wychowawczego są zaprzeczeniem pełnienia służby w organach bezpieczeństwa państwa, powodującym ponowne ustalenie - obniżenie - wysokości emerytury policyjnej.
Skarżąca podała, że jej sprawa w Sądzie Apelacyjnym odbędzie się 16 maja 2019 r.
Zaznaczyła, iż okres od [...] lipca 1988 r. do [...] maja 1989 r. był dla niej trudnym okresem adaptacji zawodowej. Nadto w sierpniu 1988 r. skarżąca zaszła w ciążę, która uniemożliwiła jej w pełni sprawne i bezpieczne wykonywanie obowiązków wywiadowcy. Komplikacje zdrowotne skutkowały zwolnieniami lekarskimi.
Zdaniem skarżącej, spełnia ona kryterium "krótkotrwałości służby", o którym mowa w art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
W odniesieniu do przesłanki "rzetelności" skarżąca podkreśliła, że wniosła ogromne zasługi nie tylko dla budowania bezpieczeństwa w wolnej, niepodległej Polsce po latach 90-tych, ale również posiada niebagatelny wkład dla rozwoju tej służby.
Podniosła również, iż jej służba była związana z realnym zagrożeniem życia i zdrowia. Potwierdza to zawiadomienie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Nr [...] w [...] z [...] lipca 1996 r. nr [...] stwierdzające, że wypadek z [...] marca 1995 r. w związku ze służbą spowodował trwały, długotrwały uszczerbek zdrowia skarżącej w wysokości 7% (ww. dokument znajduje się w aktach administracyjnych sprawy – vide karta nr [...]).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Przy piśmie z [...] lipca 2019 r., zatytułowanym "Uzupełnienie skargi", skarżąca przesłała odpis wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 20 maja 2019 r., sygn. akt III AUa 1095/17 oddalającego apelację Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w [...] od wyroku Sądu Okręgowego w [...],[...] Wydział Ubezpieczeń Społecznych zapadłego [...] maja 2017 r., sygn. akt [...], w sprawie skarżącej przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w [...] o wysokość emerytury policyjnej.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu [...] sierpnia 2019 r. skarżąca cofnęła wnioski dowodowe zawarte w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu.
Stosownie do treści art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c,art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (pkt 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz (pkt 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Zgodnie z art. 8a ust. 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24.
W myśl art. 11 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Podkreślenia wymaga, że decyzja wydawana przez organ na podstawie art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym ma charakter decyzji uznaniowej. Zakres badania decyzji posiadającej cechy uznania administracyjnego sprowadza się do oceny, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z odpowiednim zachowaniem procedury administracyjnej. Wybór natomiast rozstrzygnięcia w ramach uznania administracyjnego, dokonywany na podstawie kryteriów słuszności i celowości pozostaje poza kontrolą sądowoadministracyjną (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1488/08; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kontrola zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny sprowadza się zatem do oceny, czy zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, czy organ wybrał prawnie dopuszczalny sposób rozstrzygnięcia i czy wyboru tego rozstrzygnięcia dokonał po ustaleniu i rozważeniu wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
W niniejszej sprawie organ – w oparciu o pismo Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (stanowiącej informację o przebiegu służby nr [...]) - ustalił, że służba skarżącej na rzecz totalitarnego państwa przez okres 2 lat i 16 dni nie była służbą krótkotrwałą w rozumieniu art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Sąd oceny tej nie podziela. Biorąc pod uwagę długość tego okresu zarówno
w ujęciu bezwzględnym, jak i proporcjonalnym, tj. w porównaniu do całego okresu służby skarżącej wynoszącego 27 lat, 9 miesięcy i 16 dni, stwierdzić należało, że okres 2 lat i 16 dni był okresem krótkotrwałym. Zasadny tym samym okazał się zarzut naruszenia art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
Zgadzając się z organem, co do tego, iż każdy przypadek należy rozpatrywać indywidualnie, należało stwierdzić, że jako krótkotrwała może być też rozumiana służba, której czas trwania w porównaniu do całego okresu służby nie był długi, trwał w porównaniu do tego okresu krótko. Taka sytuacja występuje w niniejszej sprawie. Okres służby, o którym mowa w art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, wyniósł niespełna 6% całego okresu służby skarżącej.
Ustosunkowując się do (przedstawionej w skardze) argumentacji skarżącej podważającej okres jej służby na rzecz totalitarnego państwa, prawidłowo organ wskazał skarżącej (w odpowiedzi na skargę), iż w tym zakresie był związany treścią informacji o pełnieniu służby, sporządzonej przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu na wniosek organu emerytalnego (vide art. 13a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym). Według art. 13a ust. 5 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, informacja ta jest równoważna z zaświadczeniem o przebiegu służby sporządzanym na podstawie akt osobowych przez właściwe organy służb, z tym, że – w myśl art. 13a ust. 6 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym – do omawianej informacji nie stosuje się przepisów k.p.a. Zatem skarżąca powinna wystąpić do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu o zmianę tej informacji, zwłaszcza, że (jak wynika z jej pisma z [...] lipca 2019 r. stanowiącego uzupełnienie skargi) legitymuje się korzystnym dla niej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie.
Ustawodawca wymaga też, aby osoba, w odniesieniu do której organ może zastosować art. 8a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki po 12 września 1989 r. Wskazuje przy tym, że to rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków ma miejsce w szczególności wówczas, gdy służba była pełniona z narażeniem zdrowia i życia.
Minister w przedmiotowej sprawie nie kwestionował rzetelnego wykonywania przez skarżącą zadań i obowiązków po 12 września 1989 r. Organ powołał się w tym zakresie na pismo Komendanta Głównego Policji z [...] listopada 2017 r.
Odnosząc się do powyższej przesłanki, zaakcentować należy, iż ustawodawca nie wymaga w art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, aby przez rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po 12 września 1989 r. rozumieć wyłącznie przypadek pełnienia służby z narażeniem zdrowia i życia. Gdyby tak było, ustawodawca wprost wskazałby to w powołanym przepisie. Dodanie przez ustawodawcę, po zwrocie "rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r.", zwrotu "w szczególności z narażeniem zdrowia i życia" stanowi jeden z przykładów takiego wykonywania zadań i obowiązków, który uprawnia do przyjęcia, że te zadania i obowiązki były wykonywane rzetelnie. Brzmienie art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym nie zawęża tym samym rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków wyłącznie do służby pełnionej z narażeniem zdrowia i życia. Kwestia braku dokumentów odnoszących się do zdarzeń służbowych z narażeniem zdrowia i życia, na co wskazał organ, nie stanowi w tej sprawie podstawy do przyjęcia, że przesłanka ta nie została spełniona. Organ stwierdził zresztą, jak wskazano już wyżej, że skarżąca po 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywała zadania i obowiązki. W konsekwencji nie jest trafny zarzut naruszenia art. 8a ust. 1 pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.
W kontekście twierdzenia organu, że charakter i specyfika służby skarżącej
nie stanowi "szczególnie uzasadnionego przypadku", wskazania wymaga, iż ocena organu w tym zakresie wymyka się w istocie sądowej kontroli. Minister stwierdził bowiem jedynie, że strona nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Nie wskazał jednak, jakie wybitne osiągnięcia miałyby, czy mogłyby zostać uznane przez organ za wyróżniające skarżącą na tle pozostałych funkcjonariuszy. Organ nie wziął
w tym zakresie pod uwagę i nie odniósł się do tego, że skarżąca otrzymała Brązową Odznakę "Zasłużony Policjant", Srebrny Medal za Długoletnią Służbę, jak również pisemne podziękowania (także od Ministra) oraz nagrody rzeczowe i motywacyjne. W szczególności Minister nie wyjaśnił, dlaczego ww. odznaczenia nie są przez niego kwalifikowanie jako zdarzenia czy osiągnięcia wyróżniające.
Wedle art. 9 zdanie pierwsze ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: "k.p.a."), organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. W sytuacji, gdy organ nie dysponuje wystarczającym materiałem dowodowym pozwalającym na indywidualną ocenę przypadku szczególnie uzasadnionego, powinien wystąpić do skarżącej o przedstawienie informacji dotyczących m.in. jej wybitnych osiągnięć, szczególnie wyróżniających ją w służbie, które mogłyby dowodzić, że jej sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. W sprawie niniejszej organ nie przybliżył postawy skarżącej i jej osiągnięć w służbie, choć te okoliczności wskazał jako nieprzemawiające za uznaniem, iż w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Ocenę organu co do zaistnienia szczególnie uzasadnionego przypadku należało tym samym uznać za dowolną. Nie sposób na podstawie tak ogólnie ujętej argumentacji (pewnej ogólnej formuły) stwierdzić, że ocena organu, co do braku szczególnie uzasadnionego przypadku jest uzasadniona. W tym zakresie organ naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Także uzasadnienie zaskarżonej decyzji w tym aspekcie nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ przyjmie, że w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 8a ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym oraz dokona wyczerpującej oceny co do tego, czy sprawa skarżącej stanowi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 8a ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym. W przypadku braku wystarczających informacji dla dokonania oceny szczególnie uzasadnionego przypadku, organ zwróci się do strony o udzielenie niezbędnych informacji w tym zakresie. Zwrot "w szczególnie uzasadnionych przypadkach" jest pojęciem nieostrym, zawierającym elementy ocenne. Organ winien dokonać zatem doprecyzowania, skonkretyzowania tego pojęcia przy uwzględnieniu okoliczności faktycznych indywidualnej sprawy oraz kontekstu normatywnego, w którym pojęcie to funkcjonuje. Wyrażając ocenę, co do tego, czy przypadek skarżącej jest przypadkiem szczególnie uzasadnionym, organ winien zatem przywołać fakty, które wziął w tym zakresie pod uwagę. Zależnie od dokonanej ponownie, wyczerpującej oceny tych okoliczności, organ podejmie stosowną decyzję.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie,
na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.