II SA/Wa 102/15

II SA/Wa 102/15 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-10-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Adam Lipiński /przewodniczący/
Ewa Marcinkowska
Olga Żurawska-Matusiak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 171/16 - Postanowienie NSA z 2016-03-31
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 138 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2003 nr 179 poz 1750
art. 5 ust. 7 a i 7 b
Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Adam Lipiński Sędzia WSA – Ewa Marcinkowska Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak (sprawozdawca) Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 października 2015 r. sprawy ze skargi K. P. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia służby wojskowej – oddala skargę –
Uzasadnienie
Skierowaniem z [...] lipca 2014 r., wystawionym przez Dowódcę Jednostki Wojskowej nr [...] w S., K. P. (dalej jako skarżący) został skierowany do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. w celu określenia przydatności do pełnienia dalszej zawodowej służby wojskowej – zdolny z ograniczeniami. Orzeczeniem nr [...] z [...] września 2014 r. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w S. zakwalifikowała skarżącego do "kategorii Z – Zał. 1 Grupa II – zdolny do zawodowej służby wojskowej".
W odwołaniu od powyższego orzeczenia skarżący zarzucił naruszenie norm prawa procesowego mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 107 § 3 K.p.a., polegające na braku dostatecznego i szczegółowego uzasadnienia rozstrzygnięcia. Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i orzeczenie, że skarżący jest zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia komisji wojskowej I instancji.
Orzeczeniem nr [...] z [...] listopada 2014 r. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w W. uchyliła w całości zaskarżone orzeczenie RWKL w S. nr [...] z [...] września 2014r. wydane w spawie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej przez [...] P. K. i umorzyła postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu wskazanego orzeczenia organu zauważył, że w skierowaniu do RWKL w S. organ kierujący nie wskazał stanowiska, na którym skarżący miałby pełnić służbę wojskową z kategorią Z/O. Tymczasem z art. 75 ust. 7b ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2014r., poz 1414) wynika, że orzekając o zaliczeniu żołnierzy zawodowych do kategorii Z/O (zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami) właściwe komisje lekarskie uwzględniają zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej na stanowisku służbowym wskazanym przez organ właściwy do wyznaczenia na to stanowisko.
Kategoria Z/O dotyczy tylko żołnierzy, którzy w wypadku uznanym za pozostający w związku ze służbą lub w wyniku choroby powstałej w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby doznali uszczerbku na zdrowiu. Organ podał, że nie można kierować żołnierzy do wojskowej komisji lekarskiej w celu orzeczenia kategorii Z/O tylko dlatego, że doznali obrażeń w wypadku w związku ze służbą wojskową lub nastąpiło nieznaczne upośledzenie sprawności ustroju w wyniku choroba pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami służby występującymi na stanowisku służbowym żołnierza. Orzekając kategorię Z/O komisja lekarska winna w orzeczeniu określić stanowisko służbowe, na którym może pełnić służbę orzekany. W przypadku braku wskazania stanowiska służbowego w skierowaniu wystawionym przez organ kierujący, wojskowa komisja lekarska nie może wydać orzeczenia o zdolności wojskowej z ograniczeniami, gdyż kategoria Z/O dotyczy konkretnego stanowiska wskazanego przez organ kierujący i uzyskania zgody na pełnienie tej służby na tym stanowisku przez badanego.
Odnosząc powyższe do okoliczności przedmiotowej sprawy organ wskazał, iż ponieważ organ kierujący w skierowaniu do RKWL w S. nie wskazał stanowiska służbowego, na którym miałby pełnić służbę skarżący w przypadku orzeczenia dla niego kategorii Z/O, a także brak jest w aktach sprawy dokumentacji wskazującej, że nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia skarżącego, które czyniłoby skarżącego niezdolnym do zawodowej służby wojskowej w grupie II załącznika nr 1 rozporządzenia MON z dnia 8 stycznia 2010 r. oraz skarżący otrzymał już orzeczenie RWKL w S. nr [...], w którym uznano go za zdolnego do zawodowej służby wojskowej, brak było podstaw do skierowania skarżącego do RWKL w celu orzeczenia kategorii Z/O. Zaś RWKL nie mogła wydać orzeczenia ze względów formalno-prawnych.
W skardze na powyższe orzeczenie, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący zarzucił naruszenie norm prawa procesowego poprzez uchybienie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., polegające na błędnym przyjęciu, że sprawa stała się bezprzedmiotowa i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego go orzeczenia RWKL w B. i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, iż zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. postępowanie administracyjne podlega umorzeniu w sytuacji gdy sprawa staje się bezprzedmiotowa lub bezprzedmiotową była od samego początku. Bezprzedmiotowość występuje zaś w sytuacji, gdy brak jest od początku, czy też zanika w toku postepowania jego przedmiot w sensie materialnoprawnym, czy też zanika lub nie istnieje podmiot tego postępowania, do którego decyzja mogłaby zostać skierowana jako rozstrzygająca o jego prawach i obowiązkach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zwarzył co następuje:
Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonywanej kontroli sąd obowiązany jest zbadać rozstrzygnięcie zapadłe w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi w dacie jego wydania przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami prawa procesowego, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisów prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia, a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności.
Dokonując oceny zaskarżonego orzeczenie w ramach tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził, że odpowiada ono prawu.
Zgodnie z art. 5 ust. 7a i 7b ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych kategorię Z/O orzeka się w stosunku do żołnierzy zawodowych, którzy wskutek wypadku pozostającego w związku z pełnieniem czynnej służby wojskowej albo chorobą powstałą w związku ze szczególnymi właściwościami, lub warunkami służby wojskowej doznali stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu . Orzekając o zaliczeniu żołnierza zawodowego do kategorii Z/O właściwe komisje lekarskie uwzględniają zdolność do pełnienia służby wojskowej na stanowisku służbowym wskazanym przez organ właściwy do wyznaczenia na to stanowisko. Stanowisko służbowe wskazuje się w uzgodnieniu z żołnierzem zawodowym.
Stosownie natomiast do § 24 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010r. w spawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 15 poz. 80) orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej powinno zawierać również określenie stanowiska służbowego, na którym żołnierz może pełnić służbę.
W sytuacji zatem gdy w skierowaniu wystawionym przez organ kierujący nie zostało wskazane stanowisko służbowe, na którym żołnierz miałby pełnić służbę, wojskowa komisja lekarska nie może wydać orzeczenia o zdolności do służby wojskowej z ograniczeniami. Wynika to z tego, że kategoria Z/O dotyczy konkretnego stanowiska wskazanego przez organ kierujący, na którym żołnierz zawodowy zgodził się pełnić służbę.
Zauważyć w tym miejscu należy, że we wzorze skierowania, zgodnie w wyjaśnieniami do pkt 12, dokonuje się opisu stanowiska służbowego w przypadku skierowania żołnierza zawodowego w celu określenia jego ograniczonej zdolności do pełnienia dalszej zawodowej służby wojskowej na określonych stanowiskach służbowych.
Uznać zatem trzeba, że przedmiotem orzekania w zakresie określenia przydatności do pełnienia dalszej zawodowej służby wojskowej – zdolny z ograniczeniami, objęte jest też dane, uzgodnione z żołnierzem zawodowym, stanowisko służbowe. Gdy stanowisko takie nie zostaje podane, nie można uznać, że istnieje przedmiot postępowania. Brak jest wówczas podstaw tak faktycznych, a w konsekwencji prawnych, do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Na podkreślenie zasługuje przy tym, że to organ kierujący określa cel skierowania do wojskowej komisji lekarskiej, oznaczając tym samym przedmiot tego postępowania.
W obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw do kierowania żołnierzy do wojskowej komisji lekarskiej w celu orzeczenia kategorii Z/O tylko dlatego, że doznali obrażeń w wypadku pozostającym w związku ze służbą wojskową lub wystąpiło nieznaczne upośledzenie sprawności ustroju w wyniku choroby pozostającej w związku ze szczególnymi warunkami służby występującymi na stanowisku służbowym żołnierza.
Przenosząc powyższe na okoliczności przedmiotowej sprawy zauważyć należy, że organ kierujący – Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w S. w skierowaniu do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w S. nie podał stanowiska służbowego, na którym skarżący miałby pełnić służbę wojskową w przypadku orzeczenia w stosunku do niego kategorii Z/O. Oznacza to, że organ kierujący nie określił w sposób prawidłowy przedmiotu postępowania, a Wojskowa Komisja Lekarska nie mogła przedmiotu tego dookreślić. Nie mogła zatem orzekać w sprawie, w której nie istnieje przedmiot postepowania. Inaczej mówiąc, nie mogła wydać orzeczenia załatwiającego sprawę przez rozstrzygnięcie co do jej istoty, skoro wszystkie elementy składowe przedmiotu tej sprawy nie zostały określone.
Zauważyć dodatkowo trzeba, że w aktach sprawy brak jest dokumentacji (i na taką skarżący nie powołuje się) wskazującej, że nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia skarżącego, które czyniłoby go niezdolnym do zawodowej służby wojskiej. Jest natomiast prawomocne orzeczenie RWKL w S. Nr [...] z [...] listopada 2013r., uznające skarżącego zdolnym do zawodowej służby wojskowej.
Uwzględniając powyższe okoliczności uprawnionym jest stwierdzenie, że od początku nie istniał przedmiot tego postępowania. Nie mogło ono zostać skutecznie wszczęte z uwagi na wskazane powyżej braki skierowania do Wojskowej Komisji Lekarskiej. Z uwagi na te braki nie było podstaw prawnych do orzekania przez RWKL w S. Postępowanie winno być zatem umorzone. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z przesłanki podmiotowej bądź przedmiotowej w prowadzonym postępowaniu. W szczególności gdy w znaczeniu prawnym brakuje przedmiotu postępowania, można mówić o braku przesłanki przedmiotowej do merytorycznego rozstrzygnięcia. Skoro organ I instancji nie umorzył postępowania z powodu braku przesłanki przedmiotowej w prowadzonym postępowaniu, organ odwoławczy stwierdzając, że postępowanie przed organem I instancji było bezprzedmiotowe, obowiązany był – w oparciu o art. 138 o § 1 pkt 2 K.p.a. – orzeczenie tego organu uchylić i umorzyć postępowanie w pierwszej instancji w całości. Sformułowany w skardze zarzut naruszenia tego przepisu ocenić należy więc jako pozbawiony usprawiedliwionych podstaw.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd, na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę oddalił.