Orzeczenie · 2021-06-30

II SA/Wa 100/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2021-06-30
NSAAdministracyjneWysokawsa
ochrona danych osobowychRODOprawo do bycia zapomnianymprasadziałalność dziennikarskaUODOsąd administracyjnywyrok

Sprawa dotyczyła skargi S. B. na postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO) o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie usunięcia danych osobowych skarżącego z artykułu prasowego opublikowanego na stronie internetowej. Skarżący domagał się usunięcia swoich danych, wskazując na nieprawidłowości w ich przetwarzaniu przez spółkę A. S.A. (Wydawcę). Prezes UODO odmówił wszczęcia postępowania, powołując się na art. 61a § 1 K.p.a. oraz art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, który wyłącza stosowanie części przepisów RODO do działalności dziennikarskiej. Organ uznał, że artykuły prasowe na stronie internetowej odpowiadają definicji prasy i stanowią przejaw działalności dziennikarskiej, a w związku z tym nie można ocenić legalności przetwarzania danych na podstawie art. 6 RODO, co uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie sprawy. WSA w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że zarzuty skargi dotyczące wyłączenia stosowania art. 17 RODO (prawo do bycia zapomnianym) do działalności prasowej są zasadne. Sąd podkreślił, że ustawodawca krajowy, korzystając z art. 85 RODO, wyłączył stosowanie niektórych przepisów RODO do działalności dziennikarskiej, ale art. 17 nie znalazł się w tym wykazie. W związku z tym, sąd uznał, że prawo do bycia zapomnianym ma zastosowanie również do materiałów prasowych. Sąd skrytykował organ za błędną, rozszerzającą wykładnię przepisów, która pozbawiła skarżącego możliwości skorzystania z prawa do bycia zapomnianym. Sąd zaznaczył, że utrzymywanie archiwalnych publikacji prasowych w internecie może kolidować z prawem do prywatności, a ocena, czy dalsze przetwarzanie danych jest niezbędne dla korzystania z prawa do wolności wypowiedzi i informacji, wymaga indywidualnego rozważenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zastosowanie prawa do bycia zapomnianym (art. 17 RODO) do materiałów prasowych opublikowanych w internecie, interpretacja wyłączeń z art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych oraz kompetencje organów w zakresie ochrony danych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem do prywatności a wolnością prasy w kontekście archiwizacji treści w internecie. Ocena, czy dalsze przetwarzanie danych jest niezbędne, wymaga indywidualnego rozważenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy prawo do bycia zapomnianym (art. 17 RODO) ma zastosowanie do działalności dziennikarskiej, mimo wyłączeń przewidzianych w art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawo do bycia zapomnianym (art. 17 RODO) ma zastosowanie do działalności dziennikarskiej, ponieważ art. 17 nie został wymieniony wśród przepisów RODO wyłączonych stosowaniem do tej działalności przez ustawę o ochronie danych osobowych.

Uzasadnienie

Ustawodawca krajowy, wyłączając stosowanie części przepisów RODO do działalności dziennikarskiej, nie wyłączył art. 17 RODO. Błędna, rozszerzająca wykładnia przepisów przez organ administracji pozbawiła skarżącego możliwości skorzystania z tego prawa. Ocena, czy dalsze przetwarzanie danych jest niezbędne dla korzystania z prawa do wolności wypowiedzi i informacji, wymaga indywidualnego rozważenia.

Czy utrzymywanie archiwalnej publikacji prasowej na portalu internetowym stanowi działalność polegającą na redagowaniu, przygotowaniu, tworzeniu lub publikowaniu materiałów prasowych w rozumieniu ustawy Prawo prasowe?

Odpowiedź sądu

Tak, utrzymywanie archiwalnej publikacji prasowej na portalu internetowym stanowi materiał prasowy w rozumieniu przepisów ustawy Prawo prasowe, niezależnie od jego charakteru archiwalnego.

Uzasadnienie

Ustawa Prawo prasowe nie zakreśla granic czasowych dla publikacji materiałów prasowych w sieci internet. W praktyce przyjmuje się, że każda publikacja może być dostępna nieskończenie długo, podobnie jak wydania periodyków w bibliotekach. Charakter archiwalny tekstu nie ma znaczenia dla jego kwalifikacji jako materiału prasowego.

Czy organ administracji publicznej jest właściwy do oceny, czy informacje zawarte w materiale prasowym są prawdziwe w kontekście prawa do bycia zapomnianym?

Odpowiedź sądu

Nie, organ administracji publicznej nie jest właściwy do oceny prawdziwości informacji prasowych w kontekście prawa do bycia zapomnianym, gdyż takie kwestie regulowane są odrębnie, np. przez sądy powszechne w postępowaniach o sprostowanie.

Uzasadnienie

Funkcjonowanie dwóch konkurencyjnych trybów oceny tych samych kwestii (postępowanie administracyjne i postępowanie cywilne) byłoby niezgodne z zasadami praworządności. Organ administracji nie jest właściwy do formułowania ocen co do prawdziwości informacji prasowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] listopada 2020 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie ochrony danych osobowych.

Przepisy (21)

Główne

RODO art. 17

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Sąd uznał, że przepis ten ma zastosowanie do działalności dziennikarskiej, mimo wyłączeń z art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych.

u.o.d.o. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych

Przepis wyłączający stosowanie części regulacji RODO do działalności dziennikarskiej. Sąd uznał, że wyłączenie to nie obejmuje art. 17 RODO.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

Pomocnicze

RODO art. 6 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Organ uznał, że stosowanie tego przepisu do działalności dziennikarskiej jest wyłączone, co uniemożliwiło ocenę legalności przetwarzania danych.

RODO art. 85 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679

Podstawa prawna dla prawodawcy krajowego do przyjęcia przepisów godzących prawo do ochrony danych z wolnością wypowiedzi i informacji, w tym z przetwarzaniem ich dla potrzeb dziennikarskich.

u.o.d.o.

Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych

Ogólna ustawa regulująca ochronę danych osobowych w Polsce.

K.p.a. art. 61 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący wszczynania postępowania administracyjnego na żądanie strony lub z urzędu.

K.p.a. art. 61a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie wniesie osoba niebędąca stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn nie można wszcząć postępowania.

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący obowiązku wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy.

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

K.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący obowiązku organu do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych.

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący obowiązku organu do rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego.

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący wymogów uzasadnienia decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania skargi w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący zwrotu kosztów postępowania.

p.p. art. 7 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe

Definicja materiału prasowego.

p.p. art. 7 § ust. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe

Definicja prasy.

p.p. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe

Zasada wolności słowa i prawa do krytyki.

p.p. art. 6 § ust. 4

Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. - Prawo prasowe

Zakaz utrudniania prasie zbierania materiałów krytycznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 17 RODO (prawo do bycia zapomnianym) ma zastosowanie do działalności dziennikarskiej, ponieważ nie został wyłączony przez art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych. • Organ administracji dokonał błędnej, rozszerzającej wykładni przepisów, pozbawiając skarżącego możliwości skorzystania z prawa do bycia zapomnianym. • Organ nie wyjaśnił należycie, czy archiwalne materiały prasowe w internecie nadal służą celom działalności prasowej, czy też naruszają prawo do prywatności.

Odrzucone argumenty

Utrzymywanie archiwalnej publikacji prasowej na portalu internetowym nie stanowi działalności prasowej w rozumieniu ustawy Prawo prasowe (argument skarżącego, który sąd uznał za nietrafny).

Godne uwagi sformułowania

nie można z kolei podzielić stanowiska organu, jakoby przeszkodą dla stosowania danej regulacji mógł być brak możliwości odnoszenia się do innych reguł RODO • nie można przyjmować, że właściwym dla oceny istotności naruszeń praw i wolności [...] powinien być GIODO, bowiem wśród kompetencji GIODO nie ma uprawnień do badania istotności naruszeń praw i wolności • nie do pogodzenia z regułami praworządnego państwa byłoby funkcjonowanie dwóch konkurencyjnych trybów, gdzie mogłyby być oceniane te same kwestie

Skład orzekający

Ewa Radziszewska-Krupa

przewodniczący

Joanna Kube

członek

Łukasz Krzycki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zastosowanie prawa do bycia zapomnianym (art. 17 RODO) do materiałów prasowych opublikowanych w internecie, interpretacja wyłączeń z art. 2 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych oraz kompetencje organów w zakresie ochrony danych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu między prawem do prywatności a wolnością prasy w kontekście archiwizacji treści w internecie. Ocena, czy dalsze przetwarzanie danych jest niezbędne, wymaga indywidualnego rozważenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego i aktualnego tematu konfliktu między prawem do prywatności a wolnością słowa w erze cyfrowej, a konkretnie prawa do bycia zapomnianym w kontekście archiwów prasowych online.

Czy prawo do bycia zapomnianym obejmuje archiwalne artykuły prasowe w internecie?

Dane finansowe

WPS: 597 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst