II SA/SZ 997/04

II SA/Sz 997/04 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Elżbieta Makowska /przewodniczący/
Kazimierz Maczewski
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par 1a , art. 152, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie: Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk- Gawęcka/spr./ Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia[...] . Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] o nr [...] z dnia [...] r. , II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu , III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej J.i K. kwotę [...] /[...] / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. o nr[...] , wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 6 ust. 2, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, 2 i 4, art. 61 ust. 1 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.), Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588), Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U.Nr 164, poz. 1589 ), art. 3 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880) oraz art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r.
o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 Nr 142 poz. 1591 ze zm.), Wójt Gminy
[...] , po rozpatrzeniu wniosku J. K., dotyczącego realizacji
inwestycji, polegającej na budowie budynku chlewni wraz z konieczną infrastrukturą
techniczną oraz obiektami towarzyszącymi niezbędnymi do prawidłowego
funkcjonowania bezściółkowego chowu trzody chlewnej w ilości [...] sztuk na
działkach [...] i [...] w obrębie geodezyjnym [...] , gm. [...] , odmówił
ustalenia warunków zabudowy dla ww. inwestycji w związku z niespełnieniem
przez wnioskodawczynię warunku określonego w art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27
marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. nieuzyskaniem
wszystkich pozytywnych opinii i uzgodnień.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że wymieniona powyżej inwestycja została negatywnie zaopiniowana przez [...] Urząd Wojewódzki w [...] pismem z dnia [...] r. nr [...] oraz przez [...] Urząd Wojewódzki Wydział Środowiska i Rolnictwa w [...] pismem z dnia [...] r. nr[...] , co uzasadnia odmowę ustalenia warunków zabudowy.
Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem J. K., pismem z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. złożyła odwołanie, zarzucając zaskarżonej decyzji:
- błędną wykładnię art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
- brak uprawnienia Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody do uzgadniania decyzji w przedmiotowej sprawie, ze względu na niepodleganie terenu inwestycji ochronie na podstawie przepisów ustawy o ochronie przyrody;
- nieumożliwienie stronie zapoznania się z materiałami sprawy przed wydaniem decyzji;
* brak należytej analizy obszaru objętego wnioskiem, zgodnie z przepisami wykonawczymi do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
* nieuwzględnienie przez organ, sporządzonego w 2002 r. i niezałączonego do akt sprawy, raportu oddziaływania inwestycji na środowisko. Decyzją z dnia z [...] r. o nr[...] ,
wydaną na podstawie art. 138 § 1 Kpa, art. 59 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t. j. Dz. U z 2001 r., Nr 79, poz. 856), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] , po rozpatrzeniu ww. odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie Wójt Gminy [...] uzyskał negatywną opinię Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody w [...] , wyrażoną w postanowieniu nr [...] z dnia [...] r., a zatem nie mógł ustalić warunków zabudowy dla wnioskowanego przez odwołującą się zamierzenia inwestycyjnego. Ponadto, zdaniem Kolegium, negatywne stanowisko Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody znajduje uzasadnienie w przepisach art. 3 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i podyktowane jest dbałością o przyrodę, bowiem rodzaj planowanej inwestycji niewątpliwie będzie wpływać negatywnie na wysokie walory przyrodnicze gminy [...] . Zatem, wobec negatywnego stanowiska jednego z organów współdziałających, za słuszne, w przekonaniu organu odwoławczego, należy uznać stanowisko Wójta, uznające za bezzasadne dalsze analizowanie pozostałych wymagań w zakresie planowanej zabudowy, określonych w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
W dalszej części uzasadnienia swojej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło także, że za zasadny uznać należy zarzut odwołania, dotyczący
naruszenia przez organ pierwszej instancji zasady zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, poprzez uniemożliwienie jej zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie. Niemniej jednak organ odwoławczy usunął to uchybienie, zapoznając wnioskodawczynię z kompletem akt sprawy w dniu [...] r., wobec czego nie może ono stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji.
W skardze na tę decyzję, złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] , pełnomocnik skarżącej wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. o nr [...] w sprawie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla planowanej inwestycji na postawie art. 156 § 1 ust. 2 Kpa oraz art. 11 ustawy - prawo ochrony środowiska, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu:
- rażące naruszenie prawa materialnego, tj.:
• art. 46, art. 48 oraz art. 57 ustawy - prawo ochrony środowiska
art. 3 oraz art. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880);
art. 53 ust. 4 oraz art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
- rażące naruszenie przepisów postępowania, tj.:
* art. 10 §1 w związku z art. 15 Kpa;
* art. 39 oraz art. 42 Kpa;
* art. 6 oraz art. 106 Kpa.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów
administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy te sprawują, w zakresie swojej właściwości, wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem wydawanych przez te organy decyzji. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, że decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, mającymi postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, Sąd eliminuje z obrotu prawnego taką wadliwą decyzję - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia - poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności.
Sądowa kontrola zaskarżonej w rozpoznawanej sprawie decyzji ostatecznej, dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, doprowadziła do stwierdzenia, że skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa zgodnie z treścią art. 156 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.) stanowi bowiem, że "decyzja wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska jest nieważna".
Jak stanowi art. 46 ust. 1 ww. ustawy wydanie decyzji w sprawie planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Postępowanie takie powinno stanowić część postępowania zmierzającego do wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - wydawanej na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (art. 46 ust. 4 pkt 1).
Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko przeprowadza organ właściwy do wydania decyzji po uzgodnieniu z właściwym organem ochrony środowiska. Zgodnie natomiast z treścią art. 48 ust. 3 omawianej ustawy, organ występujący o uzgodnienie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przedkłada wniosek o wydanie decyzji wraz z wymaganą na podstawie przepisów odrębnych dokumentacją, a także raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli jego sporządzenie jest wymagane. Przedsięwzięcia, mogące znacząco oddziaływać na środowisko zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na
środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U Nr 179, poz. 1490) wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 51 ust. 8 ustawy -prawo ochrony środowiska, gdzie wskazano, że sporządzenia raportu wymaga chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie niższej niż 240 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) - § 2 ust. 1 pkt. 7. Współczynniki przeliczeniowe sztuk zwierząt na DJP określone zostały w załączniku do tego rozporządzenia i na ich podstawie, bez wątpienia uznać należy, że hodowla licząca [...] sztuk trzody chlewnej przekracza [...]
Tymczasem w niniejszej sprawie, w ramach postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji, postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko nie zostało przeprowadzone, co stanowi naruszenie ww. art. 46 ustawy - prawo ochrony środowiska. Wobec nieprzeprowadzenia tego postępowania, organ pierwszej instancji, zwracając się o uzgodnienie planowanego przez J. K. zamierzenia inwestycyjnego do Wydziału Środowiska i Rolnictwa [...] Urzędu Wojewódzkiego w[...] , Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody w [...] oraz do [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...] Rejonowy Oddział w [...] nie przedłożył właściwemu organowi, raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, co z kolei stanowi naruszenie art. 48 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy.
Nadto, wskazać też należy , że w toku postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie, przed wydaniem decyzji, organ pierwszej instancji nie zwrócił się także o dokonanie uzgodnienia do państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, czego dla planowanego przedsięwzięcia, mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, wymaga z kolei art. 57 ust. 1 ustawy - prawo ochrony środowiska.
Reasumując, podkreślić zatem należy, że decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. w sprawie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji, polegającej na budowie budynku chlewni z konieczną infrastrukturą techniczną oraz obiektami towarzyszącymi w celu bezściółkowego chowu trzody chlewnej w ilości [...] sztuk na działkach nr [...] w [...] , jako wydana bez prawidłowego przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, a także z naruszeniem pozostałych, wskazanych powyżej, przepisów dotyczących ochrony środowiska, dotknięta jest nieważnością, podobnie jak utrzymująca ją w mocy decyzja organu odwoławczego, z uwagi na treść, przytoczonego na wstępie rozważań, art. 11 ww. ustawy, ustanawiającego sankcję nieważności decyzji administracyjnej wydanej z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska.
Na zakończenie podkreślić jeszcze należy, że skoro teren działek nr[...] , położonych w[...] , na których ma być zrealizowana inwestycja, nie jest objęty żadną formą ochrony przyrody, to bez wątpienia, jak trafnie podniesiono w skardze, Wojewódzki Konserwator Przyrody nie był organem uprawnionym do uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy dla tego terenu w trybie art. 60 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 4 pkt 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.).
Mając na uwadze powyższe, a w szczególności fakt, że zaskarżona decyzja, jako wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska, jest nieważna z mocy prawa, nie odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, należało uchylić zarówno tę decyzję, jak i, poprzedzającej ją, decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
O niewykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152, a o kosztach na podstawie ar. 200 ww. ustawy.