Orzeczenie · 2024-01-18

II SA/Sz 995/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2024-01-18
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościużytkowanie wieczysteprawo własnościprzekształceniezaświadczeniecele mieszkaniowecele usługowePrawo budowlaneewidencja gruntówksięgi wieczyste

Sprawa dotyczyła odmowy wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej. Skarżący, M. i M. P., domagali się potwierdzenia przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącej własność Gminy Miasto K. na cele mieszkaniowe. Organ I instancji (Prezydent Miasta K.) odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak wystarczającego materiału dowodowego potwierdzającego zmianę sposobu użytkowania budynku na cele mieszkaniowe, mimo istnienia dokumentacji projektowej i zmian ewidencyjnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, podkreślając, że formalne zmiany nie odzwierciedlają faktycznego stanu rzeczy, a skarżący utrudniali przeprowadzenie wizji lokalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że mimo formalnych zmian w rejestrach i księgach wieczystych, nie doszło do faktycznej i legalnej zmiany sposobu użytkowania budynku na cele mieszkaniowe, co jest warunkiem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności zgodnie z ustawą o przekształceniu. Sąd podkreślił, że zapisy w księdze wieczystej i ewidencji gruntów są pochodną innych rejestrów i nie przesądzają o przeznaczeniu nieruchomości, a kluczowe jest faktyczne wykorzystanie budynku oraz zgodność z przepisami Prawa budowlanego. Brak możliwości przeprowadzenia wizji lokalnej przez organy administracji oraz brak dowodów na faktyczne wyodrębnienie lokali mieszkalnych i ich użytkowanie w tym charakterze, stanowiły podstawę do odmowy wydania zaświadczenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, zwłaszcza w kontekście faktycznej zmiany przeznaczenia nieruchomości na cele mieszkaniowe oraz znaczenia dokumentacji i dowodów w postępowaniu o wydanie zaświadczenia.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w odniesieniu do konkretnej nieruchomości. Wnioski mogą być pomocne w podobnych sprawach, ale wymagają analizy indywidualnych okoliczności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy formalne zmiany w rejestrach i księgach wieczystych, dotyczące przeznaczenia nieruchomości, są wystarczające do stwierdzenia faktycznej zmiany sposobu użytkowania budynku na cele mieszkaniowe w rozumieniu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, formalne zmiany ewidencyjne nie są wystarczające. Konieczne jest faktyczne i legalne wykorzystanie budynku na cele mieszkaniowe, zgodne z przepisami Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo zmian w dokumentacji i rejestrach, skarżący nie udowodnili faktycznego przekształcenia budynku na cele mieszkaniowe. Brak możliwości przeprowadzenia wizji lokalnej oraz analiza dokumentacji wskazały, że budynek nadal służy celom usługowym lub jest w trakcie planowania zmiany.

Czy sąd administracyjny może nakazać przeprowadzenie wizji lokalnej lub ocenić materiał dowodowy wykraczający poza dokumenty posiadane przez organ administracji w postępowaniu o wydanie zaświadczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie dowodowe w sprawie wydania zaświadczenia może obejmować ocenę dokumentów oraz, w koniecznym zakresie, inne dowody, w tym wizję lokalną, jeśli jest to niezbędne do ustalenia stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że choć postępowanie o wydanie zaświadczenia jest ograniczone do oceny dokumentów, nie wyklucza to możliwości przeprowadzenia wizji lokalnej w celu ustalenia stanu faktycznego, zwłaszcza gdy skarżący utrudniają takie działania.

Czy decyzja o zmianie funkcji budynku z biurowej na mieszkalną, wydana przez organ administracji, stanowi dowód faktycznej zmiany sposobu użytkowania na cele mieszkaniowe?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka decyzja stanowi jedynie prawne zaewidencjonowanie zamiaru zmiany sposobu użytkowania i czynność techniczną, a nie dowód faktycznej realizacji tej zmiany.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że decyzja o zmianie funkcji budynku nie jest równoznaczna z faktycznym przekształceniem i użytkowaniem na cele mieszkaniowe, co wymaga weryfikacji stanu faktycznego i zgodności z przepisami Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji odmawiające wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności.

Przepisy (34)

Główne

ustawa przekształceniowa art. 1 § ust. 1-3

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

ustawa przekształceniowa art. 1a

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

ustawa przekształceniowa art. 4 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

ustawa przekształceniowa art. 4 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

ustawa przekształceniowa art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 66a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 153

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 217

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 218 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 219

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.g.k. art. 1 § ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 20 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

p.g.k. art. 24 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Prawo budowlane art. 71

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 71 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 13 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

ustawa o SKO art. 17

Ustawa z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.g.n. art. 73 § ust. 2

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak faktycznej zmiany przeznaczenia nieruchomości na cele mieszkaniowe, mimo formalnych zmian ewidencyjnych. • Utrudnianie przez skarżących przeprowadzenia wizji lokalnej przez organy administracji. • Dokumentacja przedstawiona przez skarżących stanowi jedynie potwierdzenie zamiaru inwestycyjnego, a nie jego realizację.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań sądu z poprzednich wyroków. • Naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zgromadzeniu materiału dowodowego. • Naruszenie art. 66a k.p.a. poprzez niezałożenie metryki sprawy. • Naruszenie art. 217, 219, 7, 77, 80 k.p.a. poprzez dowolne ustalenia faktyczne. • Naruszenie przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. • Naruszenie art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. • Naruszenie art. 71 Prawa budowlanego w zw. z art. 73 ust. 2 u.g.n.

Godne uwagi sformułowania

nie stoi na przeszkodzie uznaniu za przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową także przeznaczenie tzw. "mieszane" • za punkt wyjścia w sprawie wydania zaświadczenia należy przyjąć datę 1 stycznia 2019 r. • możliwość wydania zaświadczenia wyłącznie z uwzględnieniem okoliczności wynikających z rejestrów czy ewidencji jest nietrafna • nie sposób także analizować sprawy w oderwaniu od uzasadnienia ustawy uwłaszczeniowej • decyzja ta stanowi prawne zaewidencjonowanie zamiaru zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, natomiast dokonana zmiana użytku na mapie jest czynnością techniczną, a nie faktyczną zmianą celu • nie doszło do skutecznej zmiany sposobu użytkowania budynku usługowo-mieszkalnego na budynek mieszkalny • wpis ma charakter wpisów deklaratoryjnych, co oznacza, że nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów • nie doszło do faktycznej zmiany przeznaczenia nieruchomości, która w dalszym ciągu w całości lub w przeważającej części wykorzystywana jest na cele prowadzenia działalności gospodarczej • brak jest zatem podstaw do ustalenia procentowego udziału powierzchni nieruchomości, o którym mowa w art. 1a, ponieważ na nieruchomości nie znajduje się budynek wykorzystywany na cele mieszkaniowe, a jedynie budynek, który zgodnie z zamierzeniami właściciela ma się nim stać ewentualnie w przyszłości.

Skład orzekający

Katarzyna Sokołowska

przewodniczący

Wiesław Drabik

sprawozdawca

Joanna Wojciechowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, zwłaszcza w kontekście faktycznej zmiany przeznaczenia nieruchomości na cele mieszkaniowe oraz znaczenia dokumentacji i dowodów w postępowaniu o wydanie zaświadczenia."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w odniesieniu do konkretnej nieruchomości. Wnioski mogą być pomocne w podobnych sprawach, ale wymagają analizy indywidualnych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie faktycznego stanu rzeczy, a nie tylko formalnych zmian, w procesie przekształcania prawa użytkowania wieczystego. Pokazuje też, jak organy i sądy podchodzą do weryfikacji takich zmian.

Czy zmiana wpisu w księdze wieczystej wystarczy, by przekształcić użytkowanie wieczyste we własność? Sąd mówi: niekoniecznie!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst