II SA/Sz 944/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2020-02-27
NSAbudowlaneŚredniawsa
planowanie przestrzennewarunki zabudowysamowola budowlanalegalizacjaanaliza urbanistycznadobry sąsiadprawo budowlanezagospodarowanie przestrzenneteren zalewowyzgoda wodnoprawna

WSA w Szczecinie oddalił skargę na decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej, wskazując na brak legalnej zabudowy sąsiedniej i konieczność uzyskania zgody wodnoprawnej.

Skarżący K. i G. M. domagali się ustalenia warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej (budynek rekreacji, studnia, zbiornik na nieczystości). Organ I instancji odmówił, wskazując na brak legalnej zabudowy sąsiedniej oraz niespełnienie warunku zgodności z przepisami odrębnymi (zgoda wodnoprawna). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, potwierdzając, że brak legalnej zabudowy sąsiedniej uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy, a także podkreślając znaczenie zasady "dobrego sąsiedztwa" oraz wymóg zgodności z przepisami odrębnymi.

Sprawa dotyczyła skargi K. i G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy B. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej (budynek rekreacji indywidualnej, studnia wiercona, zbiornik na nieczystości ciekłe). Organ I instancji odmówił wydania decyzji, ponieważ stwierdził, że w obszarze analizowanym nie ma żadnej legalnie wybudowanej zabudowy, co uniemożliwia określenie wymagań dla nowej zabudowy zgodnie z zasadą "dobrego sąsiedztwa" (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Dodatkowo, inwestycja zlokalizowana jest na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią i wymaga uzyskania zgody wodnoprawnej przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy, co nie zostało spełnione (art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o pizp). Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko organu I instancji, podkreślając, że samowola budowlana nie może stanowić podstawy do ustalenia warunków zabudowy i że brak jest legalnej zabudowy rekreacyjnej w analizowanym obszarze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, uznając ją za nieuzasadnioną. Sąd potwierdził, że kluczowe przesłanki z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym zasada "dobrego sąsiedztwa" oraz zgodność z przepisami odrębnymi, nie zostały spełnione. Sąd wyjaśnił, że analiza urbanistyczna została przeprowadzona prawidłowo, a samowola budowlana nie może być traktowana jako legalna zabudowa sąsiednia. Ponadto, sąd wskazał na istotne różnice między budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym a budynkiem rekreacji indywidualnej, co uniemożliwia stosowanie tej pierwszej jako podstawy do ustalenia warunków zabudowy dla tej drugiej. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia zasady równego traktowania ani innych przepisów proceduralnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak legalnej zabudowy sąsiedniej, która mogłaby stanowić podstawę do określenia wymagań dla nowej zabudowy zgodnie z zasadą "dobrego sąsiedztwa", jest przesłanką negatywną do wydania decyzji o warunkach zabudowy.

Uzasadnienie

Zasada "dobrego sąsiedztwa" wymaga, aby nowa zabudowa nawiązywała do cech istniejącej, legalnej zabudowy. Samowola budowlana nie może być traktowana jako legalna zabudowa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe tylko przy łącznym spełnieniu warunków dotyczących dobrego sąsiedztwa, dostępu do drogi publicznej, uzbrojenia terenu, braku konieczności zmiany przeznaczenia gruntów rolnych oraz zgodności z przepisami odrębnymi.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 1

Organ wyznacza obszar analizowany i przeprowadza analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3 § 2

Granice obszaru analizowanego wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki, nie mniejszej jednak niż 50 metrów.

Ustawa Prawo wodne art. 388 § 4

Wydanie decyzji wodnoprawnych następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 59 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zmiana zagospodarowania terenu polegająca na budowie wymaga ustalenia warunków zabudowy w drodze decyzji, jeśli teren nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

u.p.z.p. art. 4 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa, że ustalenie warunków zabudowy następuje w drodze decyzji.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa prawna wydawania decyzji administracyjnych.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy zostały udowodnione okoliczności faktyczne.

p.b. art. 3 § 2a

Ustawa Prawo budowlane

Definicja budynku mieszkalnego jednorodzinnego.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 3 § 7

Definicja budynku rekreacji indywidualnej.

Ustawa o ochronie przyrody art. 23 § 2

Delegacja ustawowa do tworzenia obszarów chronionego krajobrazu.

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 11 § 1-4

Wymóg uzyskania zgody na wyłączenie gruntów rolnych z produkcji.

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko art. 72 § 1

Konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami art. 7

Definicja form ochrony zabytków.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legalnej zabudowy sąsiedniej uniemożliwia ustalenie warunków zabudowy. Samowola budowlana nie może stanowić podstawy do analizy urbanistycznej w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Niespełnienie warunku zgodności z przepisami odrębnymi (konieczność uzyskania zgody wodnoprawnej przed wydaniem decyzji o WZ) stanowi podstawę do odmowy wydania decyzji. Budynek mieszkalny jednorodzinny i budynek rekreacji indywidualnej to odmienne kategorie budynków, co uniemożliwia stosowanie zabudowy jednorodzinnej jako podstawy do ustalenia warunków zabudowy dla budynku rekreacji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących o możliwości poszerzenia obszaru analizowanego o zabudowę letniskową, pensjonatową czy hotelową. Argumentacja skarżących o tym, że budynek mieszkalny na działce sąsiedniej pełni funkcję rekreacyjną. Zarzut naruszenia zasady równego traktowania obywateli. Zarzut niedokonania wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

zasada tzw. "dobrego sąsiedztwa" ład przestrzenny analiza architektoniczno-urbanistyczna samowola budowlana nie może być traktowana jako legalna zabudowa budynek mieszkalny jednorodzinny i budynek rekreacji indywidualnej to odmienne kategorie budynków

Skład orzekający

Arkadiusz Windak

przewodniczący

Katarzyna Grzegorczyk-Meder

członek

Patrycja Joanna Suwaj

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej, znaczenie zasady \"dobrego sąsiedztwa\", wymóg zgodności z przepisami odrębnymi (np. prawo wodne), rozróżnienie między budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym a budynkiem rekreacji indywidualnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku legalnej zabudowy sąsiedniej i konieczności uzyskania zgody wodnoprawnej. Interpretacja zasady "dobrego sąsiedztwa" może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowe problemy związane z legalizacją samowoli budowlanej i ustalaniem warunków zabudowy, szczególnie w kontekście zasady "dobrego sąsiedztwa" i przepisów odrębnych. Jest to typowy, ale ważny problem dla praktyków prawa budowlanego i planowania przestrzennego.

Legalizacja samowoli budowlanej: dlaczego brak "dobrego sąsiada" może pogrzebać Twoje plany?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 944/19 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2020-02-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 1332/20 - Wyrok NSA z 2023-05-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1945
art. 61 ust. 1 pkt 1,
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 3 pkt 2a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lutego 2020 r. sprawy ze skargi K. M. i G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Wójt Gminy B., decyzją z dnia [...] r. nr [...]), wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 poz. 2096) zwanej dalej kpa, w związku z art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 59 ust.1, art. 60 ust. 1, art. 61 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018r. poz. 1945), zwanej dalej ustawą o pizp, po rozpoznaniu wniosku K. i G. M. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji pod nazwą: Legalizacja samowoli budowlanej dla istniejącej zabudowy: budynku rekreacji wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną - budynku rekreacji indywidualnej, studni wierconej oraz zbiornika na nieczystości ciekłe, lokalizacja inwestycji: działka nr [...], obręb P., gmina B., odmówił wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy.
2. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2019 r. [...] i G. M. wystąpili do Wójta Gminy B. o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą "budynek rekreacji indywidualnej - legalizacja samowoli budowlanej na działce nr [...] położonej w obrębie ewidencyjnym P. w gminie B.". Do wniosku o wydanie przedmiotowej decyzji, zostały dołączone niżej wymienione załączniki:
1) kserokopia mapy zasadniczej w skali 1:1000 oraz 1:2000;
2) licencja Starosty [...] z dnia [...] r. dla dz. nr [...] w obrębie P.;
3) kserokopią potwierdzenia wniesienia opłaty skarbowej w kwocie [...]zł z dnia 11 listopada 2019 r.
4) kserokopią umowy kompleksowej nr [...];
5) kserokopia pismo z Gminnego Zakładu Komunalnego dot. braku posiadania sieci wodociągowej i kanalizacyjnej z dnia [...] r.
Pismem z dnia [...] maja 2019 r. organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie.
W toku postępowania ustalono, że teren działki nr [...] położonej w obrębie P., nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w związku z czym zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy o pizp, zmiana zagospodarowania terenu polegająca na budowie budynku rekreacji indywidualnej, studni wierconej oraz zbiornika na nieczystości ciekłe, wymaga ustalenia w drodze decyzji, warunków zabudowy.
Zgodnie z art. 53 ust. 3 ustawy o pizp przeprowadzono analizę warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, stanu faktycznego i prawnego, wynikającą z przepisów odrębnych.
Projekt decyzji został sporządzony przez osobę wpisaną na listę Izby Samorządu Zawodowego Architektów [...] Okręgowa Izba Architektów nr [...]
Podstawę prawną rozstrzygnięcia zawartego w tej decyzji stanowią przepisy ustawy o pizp oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003r. Nr 164 poz. 1588), zwanego dalej rozporządzeniem.
Organ przywołał treść art. 61 ust. 1 ustawy o pizp i wskazał, że w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o pizp (§ 3 ust. 1 rozporządzenia).
Zgodnie z rozporządzeniem obszar analizy wyznaczono na kopii mapy ewidencyjnej, będącej załącznikiem do analizy. Mapa, w oparciu o którą sporządzono analizę w celu ustalenia warunków zabudowy jest aktualna, odzwierciedla aktualny w chwili prowadzenia postępowania stan faktyczny i prawny nieruchomości zlokalizowanych w obszarze analizowanym, a w szczególności ich sposób zabudowy i zagospodarowania. Zawiera wszystkie te elementy, które dają pełny obraz sytuacji w terenie w aspekcie wymogów postępowania o ustalenie warunków zabudowy.
W niniejszej sprawie inwestorka, jako załącznik do wniosku o ustalenie warunków zabudowy, przedłożyła przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego mapę zasadniczą w skali 1:1000, zawierającą określenie granic terenu objętego wnioskiem oraz z oznaczeniem sąsiednich nieruchomości.
Zgodnie z § 2 pkt 5 rozporządzenia przez "front działki" należy rozumieć część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Ze względu na specyficzny układ geometryczny działki, części frontowej przy ustaleniu obszaru zabudowy nie uwzględniono, ze względu na jego znikomą wartość.
Granice obszaru analizowanego wyznaczono w odległości min. 50m. Wyznaczony obszar analizowany obejmuje urbanistyczną całość.
Wnioskowany do legalizacji samowoli budowlanej budynek rekreacji indywidualnej powinien odpowiadać charakterystyce urbanistycznej (kontynuacja funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, linii zabudowy i intensywności wykorzystania terenu) i architektonicznej (gabaryty i forma architektoniczna obiektów budowlanych) legalnej zabudowy już istniejącej. Określenie tej charakterystyki jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy. Organ musi zatem najpierw dokonać szczegółowej analizy zabudowy znajdującej się na działkach sąsiednich, odnosząc się konkretnie do każdego z powyższych elementów, a następnie ustalić cechy nowej zabudowy w decyzji o warunkach zabudowy.
Przy ustalaniu szczegółowych wymagań dla nowej zabudowy konieczne jest zachowanie wskazań ustawodawcy co do sposobu obliczania tych wielkości, jak i kolejności ich stosowania. Generalnie ustawodawca jako zasadę wskazuje wyznaczanie średnich parametrów, co dotyczy zwłaszcza szerokości elewacji frontowej i wskaźnika wielkości powierzchni zabudowy, natomiast linii zabudowy oraz wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej - jako przedłużenia tych parametrów istniejącej zabudowy sąsiedniej. We wszystkich przypadkach dopuszczalne jest wyznaczenie innych parametrów, jednakże musi to wynikać z analizy.
Z ugruntowanego orzecznictwa wynika, że organy administracji publicznej nie mogą uwzględniać w toku postępowania o ustalenie warunków zabudowy obiektów budowlanych wzniesionych niezgodnie z przepisami. Podstawę ustalenia parametrów dla nowej zabudowy stanowić mogą jedynie legalnie powstałe obiekty budowlane.
Pominięcie określonego obiektu budowlanego w ramach analizy urbanistycznej możliwe jest jedynie w przypadku uzyskania dowodu na okoliczność, że obiekt ten powstał w sposób nielegalny.
Jak wynika z przeprowadzonej analizy, żadna działka sąsiednia znajdująca się w obszarze analizy i dostępna jednocześnie z tej samej drogi publicznej nie jest zabudowana legalnie wybudowanym budynkiem. Brak jakiejkolwiek legalnej zabudowy uniemożliwia określenie wymagań dla nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu.
Wszystkie ujawnione i widniejące w obszarze analizowanym budynki są samowolami budowlanymi. Dowód na to stanowią postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K..
Wobec powyższego, warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o pizp należy uznać za niespełniony.
Teren działki nr [...] nie graniczy bezpośrednio z drogą publiczną. Działka posiada pośredni dostęp do drogi publicznej gminnej (działka nr [...]), poprzez drogę gminną wewnętrzną (działka nr [...] i [...] oraz działki nr [...] i [...]. Pomimo braku bezpośredniego dostępu do drogi publicznej, warunek określony w art. 61 ust.1 pkt 2 ustawy o pizp można uznać za spełniony.
Zgodnie z przedłożoną przez wnioskodawczynię kserokopią umowy kompleksowej w sprawie zapewnienia dostawy energii elektrycznej do sieci elektroenergetycznej z dnia [...] r. zawartą z Energa Obrót SA, należy stwierdzić, że istniejące uzbrojenie terenu w energię elektryczną jest wystarczające dla budowy budynku rekreacji indywidualnej. Według oświadczenia wnioskodawczyni, na terenie działki nr [...] istnieje studnia. Tutejszy organ nie jest w stanie ustalić, czy woda czerpana ze studni może być przeznaczona do spożycia przez ludzi. Studnia została zrealizowana nielegalnie. Ponadto tutejszy organ ma wątpliwości, co do tego, czy określona we wniosku studnia wiercona, rzeczywiście nią jest. Wątpliwości tutejszego organu budzi fakt, iż studnia określona jako "wiercona", z definicji powinna być ujęciem wód podziemnych.
Na terenie działki nr [...] istnieje również nielegalnie zrealizowany zbiornik bezodpływowy. Organ I instancji zwrócił uwagę, iż nie rozstrzyga o możliwości legalizacji zbiornika bezodpływowego na terenie obszaru szczególnego zagrożenia powodzią zgodnie bowiem z § 34 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015r. poz. 1422), zbiorniki na nieczystości ciekłe mogą być stosowane tylko na działkach budowlanych niemających możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej, przy czym nie dopuszcza się ich stosowania na obszarach podlegających szczególnej ochronie środowiska i narażonych na powodzie oraz zalewanie wodami opadowymi. W związku z powyższym może zaistnieć sytuacja, iż nie będzie możliwości legalizacji zbiornika na nieczystości ciekłe na potrzeby samowolnie zrealizowanego budynku, co będzie się wiązało z brakiem możliwości legalizacji zabudowy.
Podobnie sprawa wygląda z legalizacją studni. Tutejszy organ nie ma możliwości ustalenia, czy woda z istniejącej studni może być przeznaczona do spożycia, za to z dużym prawdopodobieństwem można stwierdzić, że studnia została wykonana niezgodnie z § 31 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Mimo wątpliwości, można przyjąć, że istniejące uzbrojenie terenu może być wystarczające dla zamierzenia budowlanego, a tym samym warunek określony w art. 61 ust.1 pkt 3 ustawy o pizp można uznać za spełniony.
Z wykazu danych ewidencyjnych wynika, że teren działki nr [...] obejmuje grunty "Bi". Nie są to grunty rolne, wobec czego nie wymagają zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, wobec czego warunek określony w art. 61 ust.1 pkt 4 ustawy o pizp należy uznać za spełniony.
Należy jednak podkreślić, zdaniem organu I instancji, że zmiana użytku na terenie działki nr [...] z "PslV" na "Bi" powstała w wyniku "inwentaryzacji powykonawczej budynku". Jak wynika z informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, zmiana powstała dnia [...] r. W wyniku zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków zmiany, na działce ujawniono budynek określony jako "pozostałe budynki niemieszkalne" oraz zmieniono użytek z "PslV" na "Bi". W kartotece budynku znajduje się informacja, iż budynek na działce nr [...] jest samowolą budowlaną.
Zgodnie z § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r. poz. 393) aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Wobec czego Starosta [...], na wniosek właściciela (reprezentowanego przez pełnomocnika) ujawnił w ewidencji stan faktyczny, to jest budynek zrealizowany w ramach samowoli budowlanej oraz samowolnie zmieniony użytek. Podkreślić należy również fakt, że przed uzyskaniem pozwolenia na budowę (lub dokonaniem zgłoszenia) należy uzyskać zaświadczenie lub decyzję o wyłączeniu użytków rolnych z produkcji rolniczej, jeżeli jest wymagana - zgodnie z art. 11 ust. 1 - 4 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1161).
Planowana inwestycja zlokalizowana jest poza obszarem Natura 2000. Najbliższy obszar Natura 2000 pod nazwą [...] Pas Nadmorski o kodzie [...], znajduje się w odległości około 210m w linii prostej od terenu planowanej inwestycji. Po rozważeniu rodzaju, parametrów, cech i skali przedmiotowej inwestycji zgodnie z art. 96 ust.1 w związku z art. 72 ust. 1 pkt 3, ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018r. poz. 2081) stwierdza się brak potencjalnego znaczącego oddziaływania inwestycji na obszary Natura 2000.
Powierzchnia przeznaczona do zabudowy, to jest: powierzchnia terenu zajęta przez obiekty budowlane oraz pozostała powierzchnia przeznaczona do przekształcenia w wyniku legalizacji przedsięwzięcia, będzie mniejsza niż 0,5ha i zgodnie z par. 3 ust. 1 ppkt 53b tiret 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016r. poz. 71) inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Dla przedmiotowej inwestycji nie istnieje konieczność wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018r. poz. 2081), bowiem planowana inwestycja nie spełnia kryteriów określonych w katalogu przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Teren inwestycji nie jest obszarem objętym formami ochrony zabytków, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2017 r. poz. 2187) oraz nie jest ujęty w gminnej ewidencji zabytków.
Na podstawie załącznika nr [...] do uchwały Sejmiku Województwa [...] nr [...] z dnia [...] r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r. poz. [...]) stwierdzono, że teren działki nr [...] w obrębie P. znajduje się na Obszarze Chronionego Krajobrazu pod nazwą "[...] Pas Nadmorski".
Powołana uchwała funkcjonuje, realizując delegację ustawową z art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U z 2018 r. poz. 142 ze zmianami) i bezwzględnie wiąże na całym wskazanym obszarze wszystkich potencjalnych jej adresatów, w szczególności osoby zamieszkałe lub przebywające na tym terenie, jak również organy administracji publicznej, które obowiązane są działać na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP).
Zgodnie z § 3 ust. 1 uchwały Sejmiku Województwa [...] nr [...] z dnia [...] r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r. poz. [...]), zwanej dalej uchwałą w sprawie ochk, na obszarach, o których mowa w załączniku nr [...] do uchwały, wprowadza się następujące zakazy:
1) zabijania dziko występujących zwierząt, niszczenia ich nor, legowisk, innych schronień i miejsc rozrodu oraz tarlisk, złożonej ikry, z wyjątkiem amatorskiego połowu ryb oraz wykonywania czynności związanych z racjonalną gospodarką rolną leśną rybacką i łowiecką
2) realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
3) likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych;
4) wydobywania do celów gospodarczych skał, w tym torfu, oraz skamieniałości, w tym kopalnych szczątków roślin i zwierząt, a także minerałów i bursztynu;
5) wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwsztormowym, przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub utrzymaniem, budową odbudową naprawą lub remontem urządzeń wodnych;
6)dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli służą innym celom niż ochrona przyrody lub zrównoważone wykorzystanie użytków rolnych i leśnych oraz racjonalna gospodarka wodna lub rybacka;
7) likwidowania naturalnych zbiorników wodnych, starorzeczy i obszarów wodno-błotnych;
8) lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem urządzeń wodnych oraz obiektów służących prowadzeniu racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej;
9) lokalizowania obiektów budowlanych w pasie szerokości 200 m od linii brzegów klifowych oraz w pasie technicznym brzegu morskiego.
Teren działki nr [...] położony jest na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią o prawdopodobieństwie wystąpienia raz na 100 lat (tzw. woda 1%), wyznaczonego w "Studium ochrony przeciwpowodziowej", sporządzonym przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S., w związku z powyższym przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania zgody wodnoprawnej. Zgodnie z art. 388 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017r. Prawo wodne (Dz. U. z 2018r. poz. 2268), wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1 pkt 4, następuje przed uzyskaniem decyzji wydawanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z ustaleń tutejszego organu wynika, że inwestor nie uzyskał zgody wodnoprawnej, wobec powyższego niemożliwe jest wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
Wobec powyższego, decyzja jest niezgodna z przepisami odrębnymi, a warunek określony w art. 61 ust.1 pkt 5 ustawy o pizp należy uznać za niespełniony.
W ocenie organu I instancji, nie można ustalić warunków zabudowy dla legalizacji samowoli budowlanej, to jest: budynku rekreacji indywidualnej, studni wierconej oraz zbiornika na nieczystości ciekłe, z uwagi na fakt, iż żadna działka sąsiednia znajdująca się w obszarze analizy i dostępna jednocześnie z tej samej drogi publicznej nie jest zabudowana legalną zabudową. Ponadto inwestycja wymaga uzyskania zgody wodnoprawnej uzyskiwanej przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy.
Z powyższego jasno i wyraźnie wynika, iż nie zostały spełnione przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 1 do 5, które to determinują wydanie decyzji o warunkach zabudowy.
3. W odwołaniu od ww. decyzji K. i G. M. wskazali, że kupując działkę nie mieli świadomości, że działka znajduje się na terenach zalewowych. W tej sytuacji wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
4. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego; art. 59-64 w związku z art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; § 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; art. 1, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
5. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że nie ulega żadnej wątpliwości, że budynek rekreacyjny postawiony na działce nr [...] jest samowolą budowlaną. Został postawiony pochopnie, bez zezwoleń i to jest oczywiste przewinienie strony skarżącej.
W rozpatrywanej sprawie granice obszaru analizowanego wyznaczone zostały w odległości ok. 50 m, czyli w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla celów legalizacji. Tym samym wyznaczony obszar analizy spełnia warunek minimalnego zakresu wokół terenu inwestycji.
W tak wyznaczonym obszarze analizy, nie ma żadnej legalnej zabudowy typu budynek rekreacji indywidualnej. Wszystkie budynki znajdujące się w obszarze analizy stanowią samowolę budowlaną. Zostały wybudowane bez wymaganych pozwoleń na budowę. Nie mogą być zatem odniesieniem dla zabudowy objętej wnioskiem o legalizację.
Konkludując należy stwierdzić, że w prawidłowo wyznaczonym obszarze analizowanym, brak jest działki sąsiedniej, dostępnej z tej samej drogi publicznej, zabudowanej w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących przedmiotowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Przede wszystkim zaś należy uznać, że w analizowanym obszarze, brak jest terenów z legalną zabudową rekreacyjną, które posiadałyby dostęp do tej samej drogi publicznej co działka inwestora.
W ocenie Kolegium, zaskarżona decyzja została wydana na podstawie przepisów prawa, w oparciu o wyniki analizy architektoniczno-urbanistycznej i wynikającej z niej oceny, że będąca przedmiotem wniosku o wydanie decyzji zabudowa nie odpowiada wymogom art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. i w danej sytuacji nie mogła być inna. Strona skarżąca nie przedłożyła argumentów podważających powyższe konstatacje. Wobec tego orzeczono jak w sentencji.
6. Pismem z dnia [...] września 2019 r. K. i G. M. wnieśli skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając jej naruszenie:
1) art. 60 ust. 1 pkt 1 i 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przesłanki określone w tych przepisach nie zostały przez skarżących spełnione,
2) art. 60 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez sprzeczne z tymi przepisami określenie granic obszaru analizowanego dla działki nr [...], co spowodowało, że w obszarze tym nie znalazła się zabudowa o kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu występującego na działce nr [...],
3) art. 8 k.p.a. z związku z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej polegające na naruszeniu zasady równego traktowania obywateli przez władze publiczne, polegające w niniejszej sprawie na wydaniu decyzji o warunkach zabudowy dla właścicieli działek o nr: [...], [...] i [...], a utrzymanie w mocy decyzji odmawiającej wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy dla skarżących jako właścicieli działki nr [...], pomimo że wszystkie działki znajdują się w obszarze szczególnego zagrożenia powodzią i w obszarze chronionego krajobrazu "[...] Pas Nadmorski",
4) art. 6, art. 7, art. 77 §1 i art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego w sprawie oraz niezbadanie stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nieprawidłowe określenie granic obszaru analizowanego dla działki nr [...], co nie pozwoliło na ustalenie wszelkich okoliczności dla podjęcia prawidłowej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji oraz pominięcie załączonych do akt sprawy dokumentów, co w rezultacie spowodowało wydanie zaskarżonej decyzji,
5) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji, gdy decyzja Wójta Gminy B. nr [...] była błędna i powinna zostać uchylona.
7. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że przeprowadzona dla potrzeb rozstrzygnięcia niniejszej sprawy analiza urbanistyczna jest nieprawidłowa, oraz została sporządzona na mapie w skali 1:2000, a powinna być to mapa 1:500 lub 1:1000. Przyjęcie bowiem granic obszaru analizowanego w odległości 50 m, czyli w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, spowodowało że poza obszarem analizowanym znalazły się: zabudowa mieszkalna jednorodzinna wolnostojąca na działce nr [...], zabudowa o charakterze letniskowym, rekreacji indywidualnej na działkach o nr: [...], zabudowa o charakterze pensjonatowym, hotelowym na działce nr [...], które wbrew stanowisku organów orzekających w sprawie, mogą być odniesieniem dla zabudowy rekreacji indywidualnej, bowiem jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt: II OSK 779/17 kontynuacja funkcji o jakiej mowa wart. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie oznacza tożsamości, lecz umożliwia uzupełnianie funkcji istniejącej o zagospodarowanie nie wchodzące z nią w kolizję. Niezależnie od powyższego, należy wskazać, że z ustaleń poczynionych przez skarżącego, budynek mieszkalny jednorodzinny znajdujący się na działce nr [...], pełni funkcję rekreacyjną. Także na działkach o nr: [...] i [...] zostały wybudowane budynki na podstawie uzyskanego przez właściciela pozwolenia na budowę, które pełnią funkcję pensjonatu, czyli spełniają funkcję rekreacyjną. Warunek kontynuacji funkcji został zatem zachowany, co skarżący podnosili w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy B., a co nie zostało wzięte pod uwagę przez Kolegium przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Szczególnego podkreślenia wymaga okoliczność, że teren, na którym położona jest działka skarżących, stanowi cały kompleks działek, którego podział ewidencyjny został dokonany zgodnie z przepisami prawa, ukształtował się kompleks urbanistyczny i powinien on być przedmiotem analizy. Za podziałem ewidencyjnym kryje się bowiem rzeczywisty rozwój uporządkowanego kompleksu zabudowy letniskowej, co stanowi argument za funkcjonalnym rozszerzeniem obszaru analizowanego Powstająca nowa zabudowa odpowiada charakterystyce urbanistycznej i architektonicznej zabudowy znajdującej się w bliskim sąsiedztwie działki nr [...], tj. na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], na których znajduje się zespół urbanistyczny z domami rekreacji indywidualnej. Ponadto, zrealizowany na działce skarżących nr [...] budynek został przyjęty do powiatowego zasobu kartograficznego i ujawniony na mapach, od budynku do Gminy P. skarżący płacą podatek od nieruchomości, skarżący mają zawartą umowę o dostawę prądu, ścieki odprowadzają do wybudowanego zbiornika bezodpływowego. Organ II instancji pominął także całkowicie stanowisko przedstawione w decyzji Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] r., w której organ ten nakazał skarżącym przywrócenie stanu niepowodującego zanieczyszczenie wódw związku z gromadzeniem ścieków w zbiorniku bezodpływowym na działce nr [...] zlokalizowanym na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią, bez wymaganej decyzji zwalniającej z zakazów obowiązujących na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią poprzez wyniesienie włazu zbiornika bezodpływowego na ścieki do rzędnej równiej co najmniej 1,00 m n.p.m. wzgl. Kr oraz zagwarantowanie jego szczelności oraz wyrównanie nawierzchni drogi (działka nr [...]) na odcinku przylegającym do działek nr [...] i [...] do rzędnej nie niższej niż 0,6 m n.p.m., w terminie do dnia 31 października 2018 r., który to obowiązek został przez skarżących wykonany.
8. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
9. Skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić.
10. Poddana w niniejszej sprawie kontroli legalności zaskarżonej decyzja, utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] r. odmawiająca ustalenia warunków zabudowy, wydana została na podstawie przepisów u.p.z.p.
11. Zgodnie z art. 61 ust. 1 tej ustawy, wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.
12. Trafnie podkreśliło Kolegium, że dla pozytywnego wydania decyzji o warunkach zabudowy muszą być spełnione łącznie wszystkie wymienione w tym przepisie przesłanki. Określona w punkcie 1 art. 61 ust. 1 ww. ustawy przesłanka kontynuacji istniejącej już zabudowy w zakresie jej funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych wyraża wprowadzoną przez ustawodawcę zasadę tzw. "dobrego sąsiedztwa", uzależniającą zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do cech zagospodarowania terenu sąsiedniego. Jak powszechnie przyjmuje się w doktrynie i orzecznictwie, celem tej zasady jest zagwarantowanie ładu przestrzennego określonego w art. 2 pkt 1 ww. ustawy, rozumianego jako takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość oraz uwzględnia wszelkie uwarunkowania i wymagania funkcjonalne, gospodarczo-społeczne, środowiskowe, kulturowe oraz kompozycyjno-estetyczne.
Sposób ustalenia w decyzji o warunkach zabudowy wymagań dotyczących nowej zabudowy w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1588), dalej przywoływane jako "rozporządzenie".
Instrumentem służącym stwierdzeniu, czy zachodzą przesłanki do ustalenia warunków zabudowy, opisane w art. 61 ust. 1 ustawy, jest analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu, zwana analizą architektoniczno-urbanistyczną. Zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia, w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu, właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy (w skali 1:500 lub 1:1.000), w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów (§ 3 ust. 2 rozporządzenia). Niewątpliwie sporządzenie tego dokumentu ma więc fundamentalne znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, ponieważ treść analizy jest podstawowym dowodem, pozwalającym stwierdzić, czy zachodzą przesłanki do ustalenia warunków zabudowy w danej sprawie, a w dalszej perspektywie dokonać kontroli prawidłowości działania organów administracji w takim postępowaniu.
W ocenie Sądu, w tej sprawie analiza została sporządzona prawidłowo, pomimo drobnego uchybienia, jaki było sporządzenie jej części graficznej na mapie w skali 1:2.000. Mimo tego uchybienia, czytelna część tekstowa jest kompatybilna z częścią graficzną, a z obu dokumentów jednoznacznie wynika, iż w obszarze analizowanym nie znajduje się żadna legalna zabudowa, brak jest więc możliwości określenia wymagań dla nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Przede wszystkim w analizowanym obszarze brak jest terenów z legalną zabudową rekreacyjną, które posiadałyby dostęp do tej samej drogi publicznej co działka inwestora.
W tym miejscu należy podkreślić, że zabudowa istniejąca, która tworzy tzw. dobre sąsiedztwo musi być zgodna z porządkiem prawnym, tj. nie można za nią uznać samowoli budowlanej. Sformułowanie "zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy" dotyczy jedynie takiej zabudowy, która powstała i jest użytkowana w zgodzie z obowiązującymi przepisami (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 2931/14, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 24 października 2019 r. sygn. akt II SA/Sz 659/19). Tak więc przy sporządzaniu analizy i ocenie spełnienia warunków art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy organy administracji nie powinny uwzględniać obiektów wzniesionych lub użytkowanych niezgodnie z prawem, pomimo tego, że zakaz taki nie wynika bezpośrednio z treści przepisu. Taki sposób rozumowania wyznacza wykładnia systemowa i celowościowa. Tym samym orzekające w sprawie organy trafnie przyjęły, że do analizy porównawczej nie może być przyjęta zabudowa nielegalna, znajdująca się w obszarze analizowanym, a nieruchomości objęte analizą nielegalnie zabudowane, należy traktować jako teren niezabudowany.
W odpowiedzi na zarzuty skargi wyjaśnić należy, że zasadą jest, iż obszar analizowany należy wyznaczyć dookoła działki, czyli we wszystkich kierunkach (koncentrycznie) w równej odległości, a zatem granice tego obszaru powinny przyjąć kształt okręgu o promieniu nie mniejszym niż trzykrotna szerokość frontu działki i nie mniejszym niż 50 m. Wszelkie odstępstwa od powyższej zasady wymagają natomiast bardzo starannego i wnikliwego uzasadnienia. Przy wyznaczaniu granic obszaru analizowanego ponad minimalne rozmiary organ orzekający winien wykazać, że wielkość tego obszaru służy ustawowemu wymogowi zachowania ładu przestrzennego w ramach dającej się wyodrębnić zwartej jednostki terenowej urbanistyczno-architektonicznej na danym obszarze, nie zaś jedynie poszukiwaniu takich funkcji, cech i parametrów zabudowy, aby uzasadnić formalną dopuszczalność lokalizacji zabudowy o cechach i parametrach wnioskowanych przez inwestora (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 8.12.2010 r., II SA/Po 721/10; wyrok WSA w Krakowie z 21.05.2012 r., II SA/Kr 1639/11).
W realiach niniejszej sprawy, z uwagi na specyficzny układ geometryczny działki nr [...], części frontowej przy ustalaniu zabudowy nie uwzględniono ze względu na jego znikomą wartość, zatem ustalenie granic obszaru analizowanego w odległości 50 m należy uznać za prawidłowe. Tym samym, nie sposób zgodzić się ze Skarżącymi, że ustalenie, iż przesłanka dobrego sąsiedztwa nie została spełniona, było następstwem błędnego wyznaczenia granic obszaru analizowanego poprzez ograniczenie ich do 50 m i tym samym doszło do naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 3 ust. 2 rozporządzenia.
Zdaniem Sądu, trafnie autor analizy urbanistycznej zwrócił uwagę, że działka zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym (nr [...]) znajduje się poza obszarem analizowanym, a ponadto znajdująca się na niej zabudowa jest zabudową o innym przeznaczeniu niż budynek, którego wniosek dotyczy. Zabudowa domkiem (budynkiem) rekreacji indywidualnej nie stanowi kontynuacji funkcji zabudowy budynkiem jednorodzinnym. W ocenie Sądu, wymienione formy zabudowy nie są tożsame. Odnośnie powyższego przypomnieć należy, że zgodnie z art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186), ilekroć w ustawie jest mowa o budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Stosownie do § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065), przez zabudowę jednorodzinną należy rozumieć jeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub zespół takich budynków, wraz z budynkami garażowymi i gospodarczymi. Natomiast w myśl § 3 pkt 7 tego rozporządzenia, ilekroć jest w nim mowa o budynku rekreacji indywidualnej - należy przez to rozumieć budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku. Rozporządzenie to przewiduje szereg różnic w zakresie wymogów względem budynków mieszkalnych jednorodzinnych i budynków rekreacji indywidualnej. Dla przykładu, działka budowlana, przewidziana pod zabudowę budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieć zapewnioną możliwość przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej i ciepłowniczej. Za równorzędne z przyłączeniem do sieci elektroenergetycznej i ciepłowniczej uznaje się zapewnienie możliwości korzystania z indywidualnych źródeł energii elektrycznej i ciepła, odpowiadających przepisom odrębnym dotyczącym gospodarki energetycznej i ochrony środowiska (§ 26 ust. 1 i 2 cyt. rozporządzenia). Spełnienie tych warunków nie jest wymagane w przypadku działek przeznaczonych pod budowę budynków rekreacji indywidualnej oraz budynków inwentarskich i gospodarczych na wsi, jeżeli właściwy organ w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie określił takich wymagań (§ 26 ust. 5 cyt. rozporządzenia). Poza tym, § 27 cyt. rozporządzenia, dopuszcza wykorzystanie pod zabudowę zagrodową lub rekreacji indywidualnej działki budowlanej, która nie może być zaopatrzona w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi z sieci lub własnego ujęcia, pod warunkiem zapewnienia możliwości czerpania lub dostawy wody z ujęć położonych poza granicami działki. Ponadto, budynek mieszkalny i pozostałe wymienione w zdaniu pierwszym § 46 rozporządzenia powinny mieć indywidualną lub centralną instalację ciepłej wody. Warunek doprowadzenia ciepłej wody do umywalek nie dotyczy budynków w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej. Dodatkowo budynek i pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz inne budynki, jeżeli wynika to z ich przeznaczenia, powinny być wyposażone w instalacje (urządzenia) do ogrzewania pomieszczeń w okresie obniżonych temperatur, umożliwiające utrzymanie temperatury powietrza wewnętrznego odpowiedniej do ich przeznaczenia. Wymaganie to nie dotyczy budynków rekreacyjnych, użytkowanych wyłącznie w sezonie letnim (§ 49 rozporządzenia).
Z powyższych względów odwołanie się do istniejącej zabudowy jednorodzinnej przy ustalaniu warunków zabudowy dla budynku rekreacji indywidualnej, letniskowej nie jest właściwe i nie uzasadnia poszerzenia granic obszaru analizowanego tak, aby jego zakresem objąć wskazaną zabudowę, z założeniem, że pozwoli ona na określenie wymagań dla "nowej" zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu.
Zasadnie też zostało wskazano w analizie urbanistycznej, że nie można odnosić się do zabudowy letniskowej na działkach nr [...],[...], na które wskazują Skarżący uzasadniając konieczność poszerzenia granic obszaru analizowanego, ponieważ znajdują się one w znacznej odległości i nie mają związku urbanistycznego z lokalizacją ich działki. To samo dotyczy działki nr [...], na której znajduje się zabudowa o charakterze pensjonatowym, hotelowym.
13. Mając na uwadze powyższe Sąd doszedł do przekonania, że Organy obu instancji prawidłowo rozstrzygnęły, że planowana zabudowa terenu Skarżących nie spełnia warunku kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania, co stanowi wystarczającą przesłankę do odmowy ustalenia warunków zabudowy.
14. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 8 K.p.a. w zw. z art. 32 Konstytucji RP - warunki zabudowy bowiem są ustalane indywidualnie dla każdej nieruchomości objętej wnioskiem, po spełnieniu wymagać określonych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p.
15. Zdaniem Sądu, wydanie kwestionowanej decyzji, wbrew temu co podniesiono w skardze, poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7, 8, i 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). W szczególności w uzasadnieniu decyzji zostało przedstawione stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.
16. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI