II SA/SZ 923/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2024-05-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
egzekucja administracyjnadozór nad ruchomościamiwynagrodzenie za dozórzwrot wydatkówinwentarz żywyWSAprawo administracyjnepostępowanie egzekucyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające przyznania wynagrodzenia i zwrotu wydatków za dozór nad zajętymi zwierzętami, uznając, że skarżący jako wiceprezes klubu i jednocześnie osoba, u której zajęto ruchomość, nie jest uprawniony do żądania świadczeń na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a.

Skarżący J. K. domagał się zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór nad zwierzętami zajętymi w postępowaniu egzekucyjnym. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, wskazując, że skarżący, będąc jednocześnie wiceprezesem klubu (zobowiązanego) i osobą, u której zajęto ruchomość, nie spełnia przesłanek do otrzymania wynagrodzenia zgodnie z art. 101 i 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.

Sprawa dotyczyła wniosku J. K. o przyznanie wynagrodzenia i zwrotu wydatków za dozór nad inwentarzem żywym zajętym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący, który był wiceprezesem klubu U. " i jednocześnie osobą, u której zajęto zwierzęta, domagał się znacznych kwot tytułem wynagrodzenia i zwrotu poniesionych wydatków. Organy administracji obu instancji odmówiły przyznania świadczenia, argumentując, że skarżący, jako osoba wymieniona w art. 101 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zobowiązany lub osoba uprawniona do używania ruchomości), nie jest uprawniony do żądania wynagrodzenia i zwrotu wydatków na podstawie art. 102 § 2 tej ustawy. Sąd administracyjny, analizując stan faktyczny i prawny, uznał, że skarżący pełnił podwójną rolę – przedstawiciela zobowiązanego klubu oraz osoby, u której zajęto ruchomość, a zwierzęta przebywały pod jego faktycznym dozorem w miejscu prowadzenia gospodarstwa. Sąd podkreślił, że prawo do zwykłego używania zajętych zwierząt wynikało z funkcji wiceprezesa klubu, a następnie z faktu prowadzenia gospodarstwa, a skarżący nie wykazał, aby doszło do zmiany miejsca przechowywania zwierząt lub utraty prawa do ich używania w sposób niepowodujący utraty wartości. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę, uznając stanowisko organów za prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka osoba nie jest uprawniona do żądania zwrotu wydatków i wynagrodzenia, ponieważ jest traktowana jako zobowiązany lub osoba uprawniona do używania ruchomości w rozumieniu art. 101 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Uzasadnienie

Skarżący pełnił podwójną rolę: wiceprezesa klubu (zobowiązanego) i osoby, u której zajęto zwierzęta. Zwierzęta przebywały w jego gospodarstwie, które było jednocześnie siedzibą klubu. Prawo do zwykłego używania zwierząt wynikało z funkcji w zarządzie klubu, a następnie z faktu prowadzenia gospodarstwa. Brak było dowodów na zmianę miejsca przechowywania zwierząt lub utratę prawa do ich używania w sposób niepowodujący utraty wartości, co wyłączało możliwość przyznania świadczenia na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.p.e.a. art. 102 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 101 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 97 § 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 98 § 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 6-9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 11

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 12

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 16

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 77 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 80

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 151

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 235 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący, jako osoba wymieniona w art. 101 § 1 u.p.e.a. (zobowiązany lub osoba uprawniona do używania ruchomości), nie jest uprawniony do żądania zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. Zwierzęta przebywały w gospodarstwie skarżącego, które było jednocześnie siedzibą klubu U. ", a skarżący pełnił funkcję wiceprezesa klubu. Prawo do zwykłego używania zajętych zwierząt wynikało z funkcji w zarządzie klubu, a następnie z faktu prowadzenia gospodarstwa. Brak dowodów na zmianę miejsca przechowywania zwierząt lub utratę prawa do ich używania w sposób niepowodujący utraty wartości.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów k.p.a. przez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Dowolna ocena materiału dowodowego. Nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Pominięcie wniosku dowodowego o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego.

Godne uwagi sformułowania

strona występowała ona jednocześnie jako przedstawiciel zobowiązanego klubu (wiceprezes) i jako osoba, u której organ zajął ruchomość. podmiotowo podlega ona wyłączeniu. nie ma potrzeby przeprowadzania dowodu z opinii biegłego.

Skład orzekający

Wiesław Drabik

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

sędzia

Krzysztof Szydłowski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do wynagrodzenia i zwrotu wydatków za dozór nad ruchomościami zajętymi w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności w sytuacjach, gdy dozorca jest jednocześnie zobowiązanym lub reprezentuje zobowiązanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której dozorca pełnił podwójną rolę i zwierzęta znajdowały się w jego gospodarstwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu egzekucji administracyjnej i prawa do wynagrodzenia za dozór, co jest istotne dla prawników procesualistów i praktyków prawa administracyjnego.

Czy dozorca zwierząt zajętych w egzekucji administracyjnej zawsze dostanie zapłatę? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 923/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-05-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krzysztof Szydłowski
Marzena Iwankiewicz
Wiesław Drabik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 97 par. 1 i 2, art. 98 par. 1 i 2, art. 102 par. 2, art. 101 par. 1, art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
art. 6-9, art. 11, art. 12, art. 16, art. 77 par. 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 maja 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 14 września 2023 r. nr [...] w przedmiocie przyznania wynagrodzenia i zwrotu wydatków za dozór oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 września 2023 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, dalej także jako: "Dyrektor", "organ II instancji", utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., dalej także jako: "Naczelnik", "organ I instancji", z dnia 26 lipca 2023 r. nr [...] o odmowie przyznania J. K., dalej także jako: "strona", "skarżący", wynagrodzenia oraz zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad powierzonymi ruchomościami - inwentarzem żywym.
Z uzasadnienia postanowienia Dyrektora wynika następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
W ramach prowadzonego od 2017 r. postępowania egzekucyjnego wobec U. dalej także jako: "U. ", "Klub", Naczelnik skierował egzekucję do inwentarza żywego. W dniu 2 października 2017 r. pracownicy Urzędu Skarbowego w P. zajęli inwentarz żywy zobowiązanego - 16 zwierząt. Podczas prowadzonych czynności egzekucyjnych strona była obecna i zwierzęta pozostawiono pod jej dozorem w P. przy [...]. W dniu zajęcia U. reprezentowany był przez stronę, jako wiceprezesa klubu, co wynika z pisma Starostwa Powiatowego z 18 maja 2023 r. Wcześniej egzekucję z tych zwierząt wszczął Komornik Sądowy M. J.. Z postanowienia Komornika M. J. z dnia 25 maja 2017 r. wydanego w przedmiocie zmiany dozoru wynika, że dozór nad zwierzętami zajętymi w postępowaniu sądowym przekazał U. ". W dniu 3 października 2017 r. - według wyjaśnień Urzędu Skarbowego w P. - w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej z sądową, dalsze prowadzenie egzekucji z tych zwierząt organ przekazał Komornikowi Sądowemu M. J., który postanowieniem z dnia 18 grudnia 2017 r. umorzył postępowanie prowadzone pod sygn. KM [...] w części dotyczącej zajętych zwierząt. Uzasadniając podał on, że postępowanie należało umorzyć na podstawie art. 824 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania cywilnego. Dłużnik posiada bowiem status rolnika, a [...] Izba Rolnicza przedstawiła opinię, że stan inwentarza posiadany przez dłużnika jest niezbędny do dalszego prowadzenia gospodarstwa. W dniu 19 stycznia 2018 r. Komornik Sądowy M. J. umorzył w całości swoje postępowanie egzekucyjne prowadzone pod sygn. KM [...] z uwagi na bezskuteczność egzekucji. W dniu 21 listopada 2018 r. Komornik Sądowy M. J. poinformował [...] Związek Hodowców Koni, że skutkiem umorzenia postępowania prawomocnym postanowieniem z dnia 18 grudnia 2017 r., jest uchylenie dokonanych czynności i w związku z tym zajęcie inwentarza należy uznać za nieaktualne. Od dnia 16 grudnia 2019 r. prowadzenie wszystkich postępowań egzekucyjnych po Komorniku Sądowym M. J. przejął Komornik Sądowy M. S.. Z tego względu, 25 stycznia 2023 r. i 22 marca 2023 r. Urząd Skarbowy w P. zwrócił się do komornika M. S. o potwierdzenie, czy w związku z umorzeniem sprawy i uchyleniem zajęcia zwierząt przez komornika M. J. uchylone zostało również zajęcie dokonane w trybie administracyjnym z 3 października 2017 r. W piśmie z 28 lutego 2023 r. i 27 marca 2023 r. Komornik Sądowy M. S. wyjaśnił, że nie było prowadzone żadne postępowanie na podstawie administracyjnych tytułów wykonawczych, wystawionych przez Gminę P. i U. G.. W dniu 13 kwietnia 2023 r. Naczelnik uchylił zajęcie zwierząt dokonane protokołami z 2 października 2017 r.
W dniu 28 kwietnia 2023 r. strona wystąpiła do Naczelnika z wnioskiem o zwrot wydatków związanych z utrzymaniem powierzonych zwierząt i wynagrodzenia za dozór. Łącznie wydatki na utrzymanie zwierząt za okres 2017-2022 r. określono na kwotę [...]zł, w tym na wyżywienie - [...] zł, inne wydatki - [...] zł. W zakresie wynagrodzenia za dozór strona wskazała, że dozór był sprawowany przez 366/365 dni w roku. Średnio każdego dnia na poczet dozoru strona samodzielnie wykonywała pracę przez 16 godzin. Tytułem wynagrodzenia za dozór za okres 2017-2022 r. strona zażądała kwotę [...]zł a za 01-04/2023 - kwotę [...]zł. Łączną kwotę żądania określono na [...] zł. W dniu 12 czerwca 2023 r. strona skierowała do Naczelnika kolejny wniosek o zwrot wydatków i wynagrodzenie za przechowywanie i dozór nad powierzonymi ruchomościami. Tym razem określono żądanie na kwotę [...]zł. Wzrost kwoty uzasadniono tym, że dozór ustał z dniem 31 maja 2023 r., tj. z chwilą umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Wyżej wskazanym postanowieniem z dnia 26 lipca 2023 r. Naczelnik odmówił stronie przyznania wynagrodzenia oraz zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad powierzonymi ruchomościami - inwentarzem żywym.
Pismem z 3 sierpnia 2023 r. strona wniosła zażalenie na to postanowienie, wskazując, że protokoły zajęcia podpisała jako J. K. a nie jako wiceprezes U. ", bowiem zgodnie z § 26 Statutu Klubu "Dla ważności oświadczeń woli w zakresie praw, podejmowania zobowiązań majątkowych oraz udzielania pełnomocnictw wymagane są podpisy dwóch członków Zarządu". Strona podkreśliła, że zwierzęta nie zostały zajęte w siedzibie Klubu, bowiem przebywały wówczas w gospodarstwie należącym do strony - gmina P. obręb [...]. Zdaniem strony, organ powinien był przeprowadzić przesłuchania na okoliczność ustalonej wysokości żądania. Strona wniosła o powołanie biegłego sądowego w sprawie z zakresu wyżywienia i utrzymania koni i bydła a także biegłego z zakresu prawa pracy i ustalenia wynagrodzenia za pracę. Przekazanie dozoru nad zwierzętami stronie jest, jej zdaniem, faktem bezspornym i powinno zostać objęte przesłuchaniem.
W dalszej części uzasadnienia organ II instancji wskazał, że przedmiotem oceny w tym postępowaniu jest zasadność wniosku o zwrot wydatków poniesionych na dozór oraz przyznania wynagrodzenia za dozór.
Dyrektor wskazał, że okres, który upłynął od chwili zajęcia i ustanowienia dozoru nad zwierzętami, do chwili złożenia wniosku jest znaczny, bowiem obejmuje ponad 5 lat. Również kwoty, jakie wskazała strona tytułem poniesionych wydatków są znaczne. Są to istotne okoliczności, bo przecież każdy obcy dozorca - inny niż zobowiązany, dorosły domownik, osoba u której ruchomość zajął - byłby żywo zainteresowany przebiegiem postępowania egzekucyjnego w kontekście długości jego trwania i konieczności zabezpieczenia środków na sfinansowanie koniecznych wydatków, zwłaszcza gdy są tak wysokie. Zdaniem organu II instancji, nie ulega również wątpliwości, że zainteresowanie to powinno być podyktowane przebiegiem procesu decyzyjnego odnośnie tego, jak używać inwentarz żywy, w kontekście osiągania pożytków. Z natury rzeczy, inaczej ma się sprawa, gdy dozór sprawuje zobowiązany. Ograniczenie dotychczasowego sposobu rozporządzania zajętą ruchomością w sytuacji dozoru zobowiązanego odnosi się de facto do zmian właścicielskich. Zobowiązanemu, dorosłemu domownikowi a także innej osobie, u której zajęto ruchomość i pozostawiono pod jej dozorem służy prawo normalnego użytkowania. Zatem sam fakt zajęcia, o ile nie dochodzi do odbioru przedmiotu zajęcia, nie burzy zakresu realizacji prawa normalnego użytkowania przedmiotu zajęcia. Z akt sprawy nie wynika, aby strona w okresie minionych 5 lat przejawiała zainteresowanie uzyskaniem bądź to zwrotu wydatków związanych z dozorem, bądź wynagrodzenia, bądź zmianą dozorcy.
Organ II instancji przytoczył następnie treść art. 101 § 1 i 2 oraz art. 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.). dalej: "u.p.e.a.", i wskazał, że kwestia uprawnień właścicielskich w tej sprawie nie budzi wątpliwości. Zajęte zwierzęta są własnością U. ". Z załączonych do akt sprawy protokołów zajęcia z 2 października 2017 r. wynika, że na tych protokołach strona złożyła podpis z imienia i nazwiska. Podpisała się na protokole jako dozorca (str. 1 protokołu), ale również jako zobowiązany (potwierdzenie otrzymania odpisu protokołu str. 2 protokołu). Strona złożyła tożsamy podpis w dwóch niezależnych od siebie rubrykach protokołu - bez dodatkowych uwag i zastrzeżeń. Zatem wobec skierowanego żądania w trybie art. 102 § 2 u.p.e.a., konieczne stało się uszczegółowienie, w czyim imieniu i interesie strona działała w dniu zajęcia.
W ocenie Dyrektora, organ I instancji zasadnie więc przeprowadził postępowanie wyjaśniające, mające na celu ustalenie/uprawdopodobnienie, czy strona jest osobą uprawnioną do wystąpienia z wnioskiem o świadczenie z art. 102 u.p.e.a.
W ramach tego postępowania Naczelnik:
- w dniu 16 maja 2023 r. wystąpił do Starosty [...] jako organu rejestracyjnego o informacje: jaki był skład zarządu U. na dzień zajęcia (2 października 2017 r.), jaki jest aktualny skład zarządu oraz kiedy nastąpiła zmiana zarządu,
- w dniu 26 czerwca 2023 r. skierował do U. " pytania w zakresie sprawowanego zarządu nad zwierzętami, zajętymi najpierw w sądowym a następnie w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym o następującej treści:
- czy od 25 maja 2017 r. Klub sprawował faktyczny dozór nad zajętymi zwierzętami?
- czy Klub posiada dokumenty stanowiące o tym, że dozór nad zwierzętami został klubowi odebrany?
- czy z własnej woli Klub przekazał zwierzęta pod dozór innej osobie. Jeżeli tak, to komu i kiedy nastąpiło to przekazanie oraz czy klub posiada protokół takiego przekazania?
- pod jakim adresem przebywały zwierzęta od 25 maja 2017 r. do 13 kwietnia 2023 r.?
- kto od 25 maja 2017 r. na co dzień zajmował się zwierzętami - karmił je, wyprowadzał na pastwiska, sprzątał po nich, dbał o ich stan zdrowia itp., z podaniem imienia i nazwiska tych osób, oraz wskazanie czy byli oni pracownikami czy członkami Klubu?
- gdzie od 25 maja 2017 r. Klub zaopatrywał się w wyżywienie oraz w towary związane z codziennym utrzymaniem zwierząt, ze wskazaniem nazw, adresów dostawców oraz rodzaju towaru jaki był kupowany,
- z usług, których lekarzy, gabinetów weterynarii Klub korzystał od 25 maja 2017 r. w zakresie medycznej opieki nad zwierzętami, z podaniem danych adresowych lekarzy bądź gabinetów.
Starostwo Powiatowe w P. w piśmie z 18 maja 2023 r. podało, że od 16 października 2009 r. w skład zarządu wchodziły 4 osoby, w tym J. K. jako wiceprezes. E. K. (prezes) wyjechała za granicę, a we wrześniu 2015 r. D. W. złożył rezygnację z członkostwa w stowarzyszeniu. Na dzień 2 października 2017 r. faktycznie w skład zarządu U. " wchodziły dwie osoby: J. K. i K. M.. Na walnym zgromadzeniu członków Klubu U. " w dniu 16 grudnia 2018 r. został wybrany nowy skład zarządu, który nie zmienił się do chwili obecnej.
U. " reprezentowany przez Z. Z. w piśmie z 2 lipca 2023 r. podał, że od 25 maja 2017 r. zwierzęta wróciły do U. ". Klub posiada protokoły zajęcia zwierząt i przekazania ich pod dozór J. K.. Z własnej woli Klub nie przekazał zwierząt pod dozór innej osobie. Zwierzęta przebywały od 25 maja 2017 r. w gospodarstwie J. K.. Od 2 października 2017 r. do 13 kwietnia 2023 r. zwierzętami co dzień zajmował się J. K. i jest on jedyną osobą, która może udzielić odpowiedzi.
Dyrektor podkreślił, że Klub nie wskazał adresu, pod którym przebywały zwierzęta od 25 maja 2017 r. Wskazał jedynie, że "zwierzęta przebywały od 25 maja 2017 r. w gospodarstwie pana J. K. oraz, że zajmował się on zwierzętami na co dzień. Ponadto, do protokołów zajęć strona podała jako swój adres zamieszkania P. ul. [...] - co zostało odnotowane w rubryce "Adnotacja o pozostawieniu zajętych ruchomości pod dozorem" i potwierdzone przez stronę przez złożenie podpisu. Jednocześnie organ wskazał, że z informacji podanej przez Urząd wynika, że gospodarstwo strony mieści się w P. przy [...] [...] oraz że adres ten stanowi jednocześnie adres siedziby U.
W ocenie Dyrektora, już tylko na podstawie tych ustaleń można wyprowadzić wniosek o braku podstaw do wypłaty żądanego świadczenia. Mianowicie bezsporne jest to, że decyzją komornika sądowego począwszy od 25 maja 2017 r. dozór nad zwierzętami został przywrócony U. " oraz że zwierzęta przebywały pod adresem siedziby Klubu - P. ul. [...], który był jednocześnie adresem zamieszkania strony. W dniu zajęcia administracyjnego strona pełniła w Klubie funkcję wiceprezesa i uczestniczyła w czynnościach zajęcia inwentarza żywego. Zatem występowała ona jednocześnie jako przedstawiciel zobowiązanego klubu (wiceprezes) i jako osoba, u której organ zajął ruchomość.
Zdaniem organu II instancji, złożenie na protokole zajęcia podpisu z imienia i nazwiska, bez przywołania roli, w jakiej ten dozór strona objęła, nie miało na tamtym etapie żadnego znaczenia, bowiem nie rzutowało to w żaden sposób na zmianę oceny tej sytuacji. Strona pełniła w tym czasie niewątpliwie funkcję reprezentacyjną klubu - co uprawniało ją do odbioru protokołu za zobowiązany Klub i co jednoznacznie strona potwierdziła składając podpis. Nie jest w sprawie kwestionowane przez żadną ze stron, że to strona zajmowała się zwierzętami. Nie ustalono również, aby doszło do przemieszczenia zwierząt w inne miejsce - w sensie trwałym, niezwiązanym ze zwykłym ich używaniem. Podkreślić należy, że bez wpływu na tę ocenę są informacje o zmianie składu zarządu z dniem 16 grudnia 2018 r., skoro strona nie uprawdopodobniła, że z chwilą utraty funkcji wiceprezesa doszło do zmiany miejsca zamieszkania/prowadzenia gospodarstwa przez stronę i w konsekwencji przemieszczenia zwierząt. Zresztą, to na dozorcy ciąży obowiązek zawiadomienia organu egzekucyjnego o zmianie miejsca przechowywania ruchomości (art. 102 § 1 zdanie drugie i taki zapis widnieje w pouczeniu zamieszczonym w protokole). Ze zgromadzonych akt sprawy nie wynika, aby w międzyczasie takie zdarzenie miało miejsce. Ta okoliczność stanowi podstawę do przyjęcia domniemania, że mimo utraty funkcji w zarządzie Klubu, strona władała/zajmowała się w dalszym ciągu zajętymi zwierzętami jako osoba, u której organ ruchomość zajął.
Tym samym, zdaniem Dyrektora, bezsprzecznie przyjąć należy, że od 25 maja 2017 r. zajęte zwierzęta przebywały w P. przy [...] a także, że prawo strony do zwykłego używania zajętych egzekucyjnie zwierząt na początkowym etapie tego okresu wynikało ze sprawowanej funkcji w zarządzie Klubu, a na dalszym etapie - z faktu prowadzenia w tym miejscu gospodarstwa. Nie ulega wątpliwości, że opieka nad zwierzętami wymaga trudu codziennej pracy i mogła nawet wymagać zaangażowania osób trzecich. Ta okoliczność nie ma jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia zasadności uzyskania przez stronę roszczenia w trybie art. 102 § 2 u.p.e.a., bowiem podmiotowo podlega ona wyłączeniu.
Dodatkowymi okolicznościami, które przemawiają za stwierdzeniem, że strona nie jest uprawniona do uzyskania żądanego świadczenia jest – zdaniem organu II instancji - to, że:
- oprócz zajęcia, które miało miejsce 2 października 2017 r. Urząd Skarbowy w P. nie dokonywał żadnych innych działań w ramach egzekucji z tych zwierząt (w tym zmiany dozorcy) żywiąc przekonanie, że ustała jego właściwość do jej dalszego prowadzenia w związku ze zbiegiem z egzekucją sądową, co wyjaśnione zostało ostatecznie w marcu 2023 r. Nie ulega wątpliwości, że egzekucja sądowa poprzedzała egzekucją administracyjną i po rozstrzygnięciu Komornika Sądowego z 25 maja 2017 r. w przedmiocie zmiany dozoru nad zwierzętami nie było żadnych innych rozstrzygnięć,
- jak wskazał Urząd Skarbowy w P., U. " w skardze do Ministra Sprawiedliwości z 24 kwietnia 2018 r., jako okoliczność przemawiającą za wstrzymaniem egzekucji prowadzonej z nieruchomości położonej w M. podawał, że zajęto jego łąki 3,70 ha, które są niewystarczające do wyżywienia jego 14 koni i 2 sztuk cieląt,
- w postępowaniu w przedmiocie zarzutów na opis i oszacowanie tej nieruchomości w piśmie z 21 maja 2018 r. strona - jako przedstawiciel U. " wskazywała, że pastwiska są rok w rok wypasane przez ich konie.
Przedstawione okoliczności w przekonaniu Dyrektora nie pozwalają wyprowadzić wniosków przeciwnych. Tym samym nie znalazł on podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia z uwagi na stwierdzenie, że dozór nad zwierzętami był sprawowany przez podmiot wymieniony w art. 101 § 1 u.p.e.a. Jednocześnie, organ II instancji nie znalazł podstaw do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu wyżywienia i utrzymania zwierząt, z opinii biegłego z zakresu prawa pracy a także przesłuchania strony. Dowód z opinii biegłego podobnie jak z dowód z przesłuchania strony w postępowaniu administracyjnym ma charakter subsydiarny i przeprowadzenie go zależy od uznania organu. Na podstawie zaś całości zgromadzonego materiału dowodowego dokonano analizy i oceny, która, zdaniem Dyrektora, wyłącza stronę z kręgu osób uprawnionych do ubiegania się o świadczenie w trybie art. 102 § 2 u.p.e.a. Tym samym nie ma potrzeby przeprowadzania dowodu z opinii biegłego.
Pismem z dnia 16 października 2023 r. (uzupełnionym pismem z dnia 13 maja 2024 r.) J. K. złożył skargę na ww. postanowienie Dyrektora do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając mu naruszenie:
1) art. 7, 77 § 111 i art. 8012 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy;
2) art. 7, 76 § 113, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w subiektywnej interpretacji dokumentu, pomimo iż dokument ten ma moc dokumentu urzędowego, z czym wiąże się istnienie faktów w nim stwierdzonych, na co skarżący, sygnując własnym podpisem, podpisał je zgodnie z wiedzą i stanem prawnym osoby fizycznej, a nie jak próbuje się skarżącemu wmówić, że reprezentował osobowość prawną, mimo, ze nie mógł tego zrobić, obowiązuje go bowiem Statut stowarzyszenia, co w konsekwencji doprowadziło do uznania organu II instancji okoliczności odmowy wypłaty za dozór i utrzymanie zwierząt;
3) art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wbrew ciążącemu na organie II instancji obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;
4) art. 8 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji/postanowienia z uwagi na zawarcie w niej/nim zbyt ogólnych, subiektywnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, w szczególności niewyjaśnianie dlaczego;
5) art. 235 z indeksem 2 § 1 pkt 2) k.p.c. w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. poprzez pominięcie wniosku dowodowego o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii właściwego biegłego/biegłych oraz uznanie, iż opinia/opinie takie nie miały istotnego znaczenia dla sprawy, podczas gdy wiadomości te miały charakter wiadomości specjalnych, a naruszenie tego przepisu miało istotny wpływ na przebieg postępowania i skutkowało ustaleniem niewłaściwego stanu faktycznego, dokonanego wyłącznie w oparciu o subiektywne rozumowanie, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowych wniosków i ustaleń.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Pismem z dnia 6 maja 2024 r. uczestnik postępowania U. " zgodził się ze stanowiskiem strony, zawartym w skardze, wskazując na sprzeczne z prawem działania organów orzekających w rozpatrywanej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Podstawę prawną egzekucji z ruchomości stanowią przepisy art. 97-103 Rozdziału 6 u.p.e.a. Zgodnie z art. 97 § 1 u.p.e.a., do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione (art. 97 § 2 u.p.e.a.). Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie (art. 98 § 1 u.p.e.a.). Zobowiązanemu doręcza się odpis protokołu zajęcia, a także odpis tytułu wykonawczego jeżeli uprzednio nie został on zobowiązanemu doręczony (art. 98 § 2 u.p.e.a.). Treść protokołu zajęcia i odbioru ruchomości określają przepisy art. 67 § 4 i art. 67 § 2 pkt 1, pkt 4-6 i pkt 9 u.p.e.a., zgodnie z którymi powinien on zawierać między innymi: oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego, oznaczenie numeru tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę zajęcia, kwotę dochodzonych należności, wyszczególnienie zajmowanych ruchomości, ich rodzaju, opis stanu zajmowanych ruchomości, czy też pouczenie zobowiązanego bądź podmiotu, pod którego dozorem pozostawiono zajęte nieruchomości o skutkach dokonanego zajęcia, jak również pouczenie zobowiązanego o przysługującym prawie zaskarżenia.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd, w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, uznał iż przedmiotowa czynność egzekucyjna odpowiada prawu. Zastosowany przez egzekucyjny organ rekwizycyjny środek egzekucyjny w postaci egzekucji z ruchomości jest wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. Zajęcie przedmiotowych koni zostało dokonane poprzez jego wpisanie, zgodnie z powołanym wcześniej art. 98 § 1 u.p.e.a., do sporządzonego na tę okoliczność protokołu zajęcia ruchomości, nadruku określonym rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2310). Sporządzony protokół został podpisany przez osobę sporządzającą protokół oraz osoby uczestniczące. W protokole oznaczono zarówno zobowiązanego, wierzyciela, jak i właściwy miejscowo organ egzekucyjny. Dokonano nadto opisu zajętych zwierząt , jak również wskazano miejsce, w którym urządzenie to się znajduje. Sporządzony protokół zawierał także wymagane prawem pouczenia o skutkach dokonanego zajęcie oraz o prawach i obowiązkach zobowiązanego i dozorcy. Mając powyższe przyjąć należy, że od 25 maja 2017 r. zajęte zwierzęta przebywały w P. przy [...] a także, że prawo strony do zwykłego używania zajętych egzekucyjnie zwierząt na początkowym etapie tego okresu wynikało ze sprawowanej funkcji w zarządzie Klubu a na dalszym etapie - z faktu prowadzenia w tym miejscu gospodarstwa.
Zgodnie z art. 102 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny przyznaje, na wniosek dozorcy złożony w terminie miesiąca od dnia ustania dozoru, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1. W myśl art. 101 § 1 zobowiązanemu albo domownikowi razem z nim mieszkającemu służy prawo zwykłego używania zajętej ruchomości, pozostawionej pod ich dozorem, byleby przez to ruchomość nie straciła na wartości. To samo stosuje się, gdy ruchomość zobowiązanego zajęto u innej osoby i pozostawiono pod jej dozorem, jeżeli osoba ta była uprawniona do używania tej ruchomości. W rozpatrywanej sprawie uznać należy, że dozór nad zwierzętami był sprawowany przez podmiot wymieniony w art. 101 § 1 u.p.e.a., zatem nie przysługuje stronie zwrot kosztów za dozór nad zwierzętami i wynagrodzenie za dozór. W ocenie Sądu, na podstawie danych ustalonych przez organy egzekucyjne, organy te prawidłowo wyprowadziły wniosek o braku podstaw do wypłaty żądanego świadczenia. Mianowicie bezsporne jest to, że decyzją komornika sądowego, począwszy od 25 maja 2017 r., dozór nad zwierzętami został przywrócony U. " oraz że zwierzęta przebywały pod adresem siedziby Klubu - P. ul. [...], który był jednocześnie adresem zamieszkania strony. W dniu zajęcia administracyjnego strona pełniła w Klubie funkcję wiceprezesa i uczestniczyła w czynnościach zajęcia inwentarza żywego. Zatem występowała ona jednocześnie jako przedstawiciel zobowiązanego klubu (wiceprezes) i jako osoba, u której organ zajął ruchomość. Powyższe ustalenia, w ocenie Sądu, potwierdziły stanowisko organów egzekucyjnych o bezzasadności wniosku przyznania skarżącemu zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad powierzonymi ruchomościami - inwentarzem żywym. Dokonane zajęcie komornicze nie zwolniło właścicieli zwierząt z obowiązku ich utrzymania w tej sytuacji.
Należy podkreślić, że z mocy przepisu art. 18 u.p.e.a. w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio większość zasad ogólnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, przy czym zróżnicowany jest zakres adaptacji tych zasad w postępowaniu egzekucyjnym. Najszersze zastosowanie mają zasady: legalności (art. 6 k.p.a.), prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zaufania (art. 8 k.p.a.), udzielania informacji (art. 9 k.p.a.), przekonywania (art. 11 k.p.a.), szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.) oraz sądowej weryfikacji rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej (art. 16 k.p.a.). (tak: Pietrasz, Piotr. Art. 18. W: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, wyd. II. LEX, 2015.). W postępowaniu dowodowym stosuje się art. 80 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez organ nie zwalnia bowiem strony postępowania od współdziałania w jego realizacji. Jest to widoczne zwłaszcza wtedy, gdy dany środek dowodowy pozostaje w wyłącznej gestii strony, zaś dotychczasowe twierdzenia organu mają wystarczające oparcie w już zebranym materiale. W praktyce wynikająca z art. 77 § 1 k.p.a. zasada określana jest mianem zasady koniecznego współdziałania organu i strony w wyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy. Sąd administracyjny kontrolując zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej i postanowień (por.m.in. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 6 października 2011 r., sygn. II SA/Ol 714/11).
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., w świetle których jest on zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, niezbędny do dokładnego wyjaśnienia sprawy. W świetle powyższych spostrzeżeń niewątpliwym jest, że Dyrektor orzekał na podstawie pełnego materiału dowodowego, opierając się na ustaleniach opisanych w decyzji organu I instancji, co umożliwiało organowi odwoławczemu, a w konsekwencji Sądowi, weryfikację dokonanych ustaleń.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd nie żądał uzupełnienia akt administracyjnych sprawy, gdyż dysponował takim samym materiałem dowodowym jak organ odwoławczy.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonego postanowienia w tak zakreślonej kognicji nie wykazała, aby zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Sąd uznał zatem, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie doszło do naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.).
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI