II SA/Sz 900/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2023-02-09
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanerozbiórkapozwolenie na budowęwłasnośćwspółwłasnośćnieruchomościgranica działkisąsiedztwoadministracja architektoniczno-budowlana

WSA w Szczecinie oddalił skargę współwłaściciela na pozwolenie na rozbiórkę części budynku gospodarczego, uznając, że budynek stanowi wyłączną własność inwestora i nie wymaga zgody sąsiada.

Skarżący, współwłaściciel budynku gospodarczego, zaskarżył decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę części obiektu, twierdząc, że narusza to jego prawo własności i wymaga jego zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, uznając, że zgodnie z księgą wieczystą i stanem faktycznym, budynek stanowi wyłączną własność inwestora, a zgoda sąsiada nie jest wymagana do uzyskania pozwolenia na rozbiórkę.

Sprawa dotyczyła skargi M. Ż. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbiórkę części budynku gospodarczego. Skarżący, współwłaściciel działki i budynku, twierdził, że rozbiórka wymaga jego zgody, powołując się na akt nadania z 1962 r. i faktyczne, wieloletnie współużytkowanie budynku. Wojewoda i Sąd Administracyjny uznali jednak, że zgodnie z księgą wieczystą, działka i budynki na niej posadowione stanowią wyłączną własność inwestora (A. A.), a budynek objęty wnioskiem o rozbiórkę nie jest współwłasnością. Sąd podkreślił, że pozwolenie na rozbiórkę wydawane jest na wniosek właściciela obiektu i nie wymaga zgody sąsiada, nawet jeśli obiekt znajduje się w granicy działek. Kluczowe znaczenie miały aktualne dane z księgi wieczystej i ewidencji gruntów, które nie potwierdziły współwłasności budynku przeznaczonego do rozbiórki. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pozwolenie na rozbiórkę nie wymaga zgody sąsiada ani współwłaściciela, jeśli budynek stanowi wyłączną własność inwestora zgodnie z wpisem w księdze wieczystej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwolenie na rozbiórkę jest decyzją administracyjną wydawaną na wniosek właściciela obiektu. Kluczowe znaczenie mają dane z księgi wieczystej i ewidencji gruntów, które w tej sprawie wykazały wyłączną własność inwestora. Zgoda sąsiada nie jest wymagana, a interesy sąsiednie nie mogą blokować rozbiórki, jeśli spełnione są wymogi formalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

P.b. art. 30b § ust. 1-3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Procedura uzyskiwania pozwolenia na rozbiórkę i wymagane dokumenty.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

Pomocnicze

P.b. art. 3 § pkt 14a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja mapy do celów projektowych.

P.b. art. 3 § pkt 7 i 12

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicje pozwolenia na budowę i robót budowlanych.

P.b. art. 34b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wymogi dotyczące map do celów projektowych.

P.b. art. 35 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązek wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (odpowiednio na rozbiórkę) w przypadku spełnienia wymagań.

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 10 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zawiadomienie stron o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.

k.c. art. 46

Kodeks cywilny

Definicja nieruchomości i części składowych.

P.g.k. art. 2 § pkt 7a

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Definicja mapy do celów projektowych.

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek gospodarczy stanowi wyłączną własność inwestora zgodnie z wpisem w księdze wieczystej. Pozwolenie na rozbiórkę nie wymaga zgody sąsiada ani współwłaściciela, jeśli inwestor jest wyłącznym właścicielem obiektu. W postępowaniu o pozwolenie na rozbiórkę kluczowe jest stosowanie aktualnej mapy ewidencyjnej z klauzulą urzędową. Organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny na podstawie dokumentów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Odrzucone argumenty

Rozbiórka części budynku gospodarczego wymaga zgody współwłaściciela, ponieważ budynek jest przedmiotem współużytkowania od 1962 r. Organy błędnie oparły się na aktualnych mapach geodezyjnych, nie uwzględniając danych z aktu nadania z 1962 r. wskazującego na współwłasność. Częściowa rozbiórka bez zgody współwłaściciela naruszy prawo własności skarżącego, prowadząc do powiększenia działki inwestora kosztem działki skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

„To właściciel danego obiektu jest wyłącznie uprawnionym do decydowania czy ten obiekt będzie dalej istniał we wskazanej postaci, czy też zostanie rozebrany.” „Jeżeli więc nie ma przeszkód prawnych aby dany obiekt rozebrać, to o tym czy to nastąpi decyduje wyłącznie jego właściciel, natomiast interesy właścicieli nieruchomości sąsiednich nie mogą odgrywać tu roli blokującej.” „Wszelkie obawy sąsiadów winny zostać uwzględnione i rozważone przez Organy, jednak nie mogą odgrywać roli kluczowej i zablokować rozbiórki.” „W księdze wieczystej nie widnieją wzmianki o ustanowieniu współwłasności lub wieczystego użytkowania na działce oraz dla obiektów na niej posadowionych.” „W postępowaniu w sprawie pozwolenia na rozbiórkę organ administracji architektoniczno-budowlanej nie sporządza nowych map ewidencyjnych, ani też nie ma możliwości zmian w dokumentach przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.”

Skład orzekający

Arkadiusz Windak

przewodniczący

Krzysztof Szydłowski

członek

Patrycja Joanna Suwaj

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących pozwolenia na rozbiórkę, znaczenie wpisów w księdze wieczystej w kontekście własności obiektów budowlanych, a także stosowanie aktualnych map ewidencyjnych w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z własnością budynku gospodarczego i jego rozbiórką. Znaczenie mają konkretne wpisy w księdze wieczystej i ewidencji gruntów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje konflikt sąsiedzki i interpretację przepisów prawa budowlanego w kontekście własności. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i nieruchomościach.

Czy zgoda sąsiada jest zawsze potrzebna do rozbiórki budynku?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 900/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-02-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący/
Krzysztof Szydłowski
Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 3 pkt 14a, art. 30b ust. 1-3, art. 34b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 lutego 2023 r. sprawy ze skargi M. Ż. na decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Wnioskiem z dnia 26 listopada 2021 r. A. A. (dalej przywoływana jako: "Inwestor"), zwróciła się do Starosty [...] (dalej przywoływany jako: "Organ I instancji") o zatwierdzenie projektu rozbiórki i udzielenie pozwolenia na rozbiórkę części budynku gospodarczego położonego na działce nr ewid.[...] obręb R., gmina C..
2. Organ I instancji pismem z 10 grudnia 2022 r. wezwał Inwestora do uzupełnienia braków wniosku, m.in.: opisu sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz opisu zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych, projektu rozbiórki budynku gospodarczego wykonanego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjnej, zgody właściciela obiektu budowlanego przeznaczonego do rozbiórki. Pismem z dnia 25 stycznia 2022 r. Inwestor uzupełnił wskazane w wezwaniu braki.
3. Zawiadomieniem z dnia 14 lutego 2022 r. Organ I instancji, na podstawie art. 10 § 1 k.p.a., poinformował strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W odpowiedzi na ww. zawiadomienie stanowisko w sprawie zajął właściciel nieruchomości działki nr ewid.[...], obręb [...] - M. Ż., wskazując, że jest on współwłaścicielem budynku zlokalizowanego na działce nr [...] i nie wyraża zgody na rozbiórkę przedmiotowego budynku. Dla uwiarygodnienia swojego prawa własności przedłożył akt nadania z [...] sierpnia 1962 r. i jednocześnie wskazał, że przedmiotowy budynek został w części rozebrany.
4. W związku z powyższym Organ I instancji pismem z 11 marca 2022 r. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli ww. budynku gospodarczego celem oceny stanu faktycznego oraz zgodności projektu rozbiórki z jego rzeczywistym zakresem i postanowieniem zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie pozwolenia na rozbiórkę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. pismem z dnia 24 marca 2022 r. przedstawił wyniki przeprowadzonej kontroli, z której wynika, że budynek nie został dotychczas rozebrany, ale uległ znacznej degradacji w wyniku czego zapadł się dach budynku objętego wnioskiem inwestora. Jednocześnie wskazano, że projekt rozbiórki zawiera nieścisłości względem stanu faktycznego i nie przedstawia otworu okiennego i drzwiowego na elewacji wschodniej, od strony działki nr [...], oraz otworu bramy w elewacji zachodniej.
5. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2022 r. znak: [...] wznowił postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr [...], a postanowieniem również z dnia [...] kwietnia 2022 r., znak [...] zobowiązał Inwestora do doprowadzenia projektu rozbiórki do zgodności ze stanem faktycznym.
6. Po uzupełnieniu przez Inwestora wskazanych w postanowieniu braków, Organ I instancji decyzją z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...], znak: [...] zatwierdził projekt rozbiórki i udzielił pozwolenia na rozbiórkę części budynku gospodarczego położonego na działce nr ewid.[...] obręb [...] R. , gmina C..
7. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł M. Ż., wskazując, że przedmiotowa decyzja wydana została z pominięciem jego zgody jako współwłaściciela obiektu objętego wnioskiem. Wyjaśnił, że jego prawo własności wynika z aktu nadania z [...] sierpnia 1962 r.
8. Wojewoda postanowieniem z dnia [...] lipca 2022 r., znak: [...] zobowiązał Inwestora do uzupełnienia projektu rozbiórki o opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych zgodnie z art. 30 b ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, przedstawiający sposób zabezpieczenia pozostawionej ściany posadowionej wzdłuż granicy z działką nr [...], określenie wysokości pozostawionej ściany oraz wykazanie, że ściana ta może funkcjonować jako niezależna struktura konstrukcyjna.
W odpowiedzi na powyższe w dniu 5 sierpnia 2022 r. do Wojewody wypłynęło uzupełnienie, w którym projektant szczegółowo określił zakres i sposób realizacji prac rozbiórkowych w celu zabezpieczenia ścian posadowionych przy granicy z działką sąsiednią nr [...].
9. Wojewoda decyzją z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Organu I instancji w całości.
Uzasadniając decyzję Organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem inwestycji objętej wnioskiem Inwestora jest rozbiórka części budynku gospodarczego położonego na działce nr ewid.[...] obręb R., gmina C.. W zakres robót rozbiórkowych wchodzi rozbiórka ścian działowych i nośnych wraz ze stolarką okienną i drzwiową oraz zasypanie fundamentów do wysokości terenu. Ściany zlokalizowane bezpośrednio przy granicy z działką sąsiednią planowane są do pozostawienia do wysokości 2,60 m i zwieńczenia wieńcem.
Wojewoda wskazał, że jak wynika z definicji legalnej pojęcia pozwolenia na budowę i pojęcia robót budowlanych, zawartych w art. 3 pkt 7 i 12 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351), pozwolenie na rozbiórkę jest swoistego rodzaju pozwoleniem na budowę, tj. pozwoleniem na wykonywanie robót budowlanych polegających jedynie na wykonaniu rozbiórki obiektu budowlanego.
Organ odwoławczy zacytował dalej treść art. 30b ust. 1 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane i podniósł, że jak wynika z akt postępowania prowadzonego przed Organem I instancji Inwestor jest właścicielem obiektu podlegającego rozbiórce, a tym samym wymóg posiadania zgody właściciela obiektu został spełniony.
Ponadto, Inwestor do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę dołączył projekt rozbiórki składający się między innymi z opisu zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych, opisu sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz projektów zagospodarowania terenu, na który naniesione zostały wszystkie ściany podlegające rozbiórce.
Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 tej ustawy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis ten znajduje odpowiednie zastosowanie do pozwolenia na rozbiórkę, przy czym przepisy Prawa budowlanego nie nakładają na inwestora obowiązku złożenia w ramach postępowania o udzielenie pozwolenia na rozbiórkę oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane, a jedynie zgodę właściciela obiektu. Oznacza to, że organy administracji architektoniczno- budowlanej rozpatrując sprawę o wydanie pozwolenia na rozbiórkę zobligowane są do wydania takiego pozwolenia w każdym przypadku spełnienia przez inwestora warunków określonych przepisami Prawa budowlanego.
Z kolei, w myśl art. 46 Kodeksu cywilnego nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Oznacza to, że tylko wyjątkowo budynek może być nieruchomością zaś zasadą jest, że stanowi część składową gruntu i jako taki nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.
Organ odwoławczy wskazał dalej, że z treści księgi wieczystej nr [...] wynika, że działka nr [...] obręb [...] R. stanowi własność Inwestora. Budynki zlokalizowane na działce nie zostały wyodrębnione jako niezależna własność, tym samym są związane z nieruchomością gruntową. W księdze wieczystej nie widnieją również wzmianki o ustanowieniu współwłasności lub wieczystego użytkowania na działce oraz dla obiektów na niej posadowionych. Jak wynika z ewidencji gruntów, jedyny obiekt gospodarczy, stanowiący współwłasność właścicieli działek [...], to mały budynek gospodarczy, bezpośrednio przylegający do ścian zewnętrznych budynków mieszkalnych posadowionych na działce nr [...] - będący własnością Inwestora (A. A.) i na działce nr [...] - będący własnością M. Ż., jednak budynek ten nie został objęty zakresem wniosku o pozwolenie na rozbiórkę.
W ocenie Wojewody, biorąc pod uwagę to, że przedmiotowa inwestycja nie wymaga zgody współwłaściciela nieruchomości na prowadzenie robót budowlanych, gdyż budynek gospodarczy stanowi wyłączną własność Inwestora, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. należało utrzymać w mocy decyzję Organu I instancji nr [...] z dnia [...] czerwca 2022 r., znak: [...] zatwierdzającą projekt rozbiórki i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę części budynku gospodarczego położonego na działce nr ewid. nr [...] obręb R., gmina C..
10. Niezadowolony z treści decyzji, skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł M. Ż., zwany dalej jako "Skarżący", zarzucając naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 30 b ust. 3 ustawy 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że budynek gospodarczy stanowi wyłączną własność Inwestora, tj. A. A. i w związku z tym jego rozbiórka nie wymaga zgody współwłaściciela.
Mając na uwadze powyższy zarzut Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że nie zgadza się z argumentacją Organu.
Skarżący wyjaśnił, że w sierpniu 1962 r. jego ojciec otrzymał w drodze nadania grunty (działkę nr [...]) wraz z zabudowaniami - domem mieszkalnym, szopą oraz oborą. Jednocześnie w akcie nadania zaznaczono, że zabudowania będą wspólnie użytkowane z właścicielem działki sąsiedniej A. P. (poprzedni właściciel działki nr [...]). Następnie zapis o wspólnym użytkowaniu zabudowań został przekreślony, a w jego miejsce dopisano, że strony dokonały podziału fizycznego budynków. Właściciele działek nr [...] doszli bowiem do porozumienia i określili sposób korzystania z budynków po połowie. Każda ze stron użytkowała swoją część budynku w sposób wyłączny i taki stan rzeczy utrzymuje się do dnia dzisiejszego, tj. od 54 lat.
Skarżący podkreślił, że pomimo zawalenia się dachu w dalszym ciągu korzysta ze swojej części budynku, w dalszym też ciągu trzyma tam swoje rzeczy. Tymczasem Organy, zarówno I jak i II instancji uznały, że Inwestor nie musiał uzyskiwać jego zgody na częściową rozbiórkę użytkowanego wspólnie budynku gospodarczego. Przekonanie Organów, że budynek gospodarczy stanowi wyłączną własność Inwestorki spowoduje, że dokonując częściowej rozbiórki bezpodstawnie powiększy ona działkę nr [...] kosztem działki nr [...]. Inwestorka chce bowiem rozebrać ściany budynku, w tym ściankę działową, pozostawiając jedynie ścianę najbardziej wysuniętą w stronę działki nr [...]. Tym sposobem cały grunt, na którym dotychczas posadowiony był budynek gospodarczy (w tym część wyłącznie użytkowana przez niego) znajdzie się na działce nr [...]. Taka sytuacja doprowadzi do naruszenia prawa własności, co zdaniem Skarżącego, jest nie do przyjęcia. Ponadto ściana, którą Inwestorka zamierza pozostawić również grozi zawaleniem i nadaje się do rozbiórki.
Skarżący nie zgodził się z twierdzeniem Organów, że brak wzmianki o współwłasności w księdze wieczystej jest równoznaczny z tym, że Inwestorka jest właścicielką całego budynku. Z treści księgi wieczystej nr [...] wynika jedynie, że działka nr [...] jest zabudowana, bez wyszczególnienia jakimi budynkami, ani bez wskazywania czy któryś z budynków jest objęty współwłasnością. Gdyby jednak istniała możliwość przejrzenia papierowej wersji dokumentów ww. księgi, to zapewne znajduje się w nich akt nadania z informacją o współwłasności budynków gospodarczych oraz adnotacją o ich fizycznym podziale - tak jak to analogicznie ma miejsce w akcie nadania działki nr [...].
W ocenie Skarżącego, zarówno Organ I jak i II instancji w ogóle nie wziął pod uwagę zapisu znajdującego się w akcie nadania oraz faktycznego sposobu korzystania z budynku objętego postępowaniem. Żaden z Organów nie odniósł się również do faktu, że właściciele działki nr [...] od 54 lat w sposób wyłączny użytkują połowę spornego budynku gospodarczego. To z kolei doprowadziło do błędnego przekonania, że Inwestorka nie musiała uzyskiwać zgody współwłaściciela na dokonanie rozbiórki.
11. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
12. W piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2023 r. Skarżący w całości podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo podkreślił, że Organ I instancji wydał decyzję w oparciu o aktualne mapy geodezyjne. Przy wydawaniu decyzji nie były brane pod uwagę wcześniejsze mapy, a on nie ma dostępu do archiwalnych map, a tym samym nie ma możliwości ich weryfikacji pod kątem zgodności ze stanem faktycznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu.
13. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 r. poz. 374 ze zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych.
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
14. W świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dla rozstrzygnięcia sprawy zasadnicze znaczenie ma to, czy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo czy doszło do uchybienia uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu.
15. Kontrola sądowa przeprowadzona w oparciu o wskazane wyżej kryteria nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, uzasadniającym jej uchylenie. Za podstawę wyrokowania przyjęto stan faktyczny ustalony prawidłowo w zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu była ocena prawidłowości działania organów w sprawie, w której Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji zatwierdzającą projekt rozbiórki i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę części budynku gospodarczego położonego na działce nr ewid. nr [...] obręb R., gmina C..
16. Punkt wyjścia do rozważań w rozpoznawanej sprawie stanowi przypomnienie przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, tj. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej jako "P.b."
Zgodnie z art. 30b ust. 1 i 2 P.b., rozbiórkę można rozpocząć po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, którą wydaje – na wniosek – organ administracji architektoniczno-budowlanej.
Z treści art. 30b ust. 3 P.b. wynika natomiast, że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę dołącza się:
1) zgodę właściciela obiektu budowlanego lub jej kopię;
2) szkic usytuowania obiektu budowlanego;
3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych;
4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia;
5) pozwolenia, uzgodnienia, opinie i inne dokumenty, których obowiązek dołączenia wynika z przepisów odrębnych ustaw, lub kopie tych pozwoleń, uzgodnień, opinii
i innych dokumentów - nie dotyczy to uzgodnień i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000;
6) projekt rozbiórki lub jego kopię - w zależności od potrzeb.
Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że w przypadku pozwolenia na rozbiórkę rola organu administracji architektoniczno-budowlanej ogranicza się przede wszystkim do sprawdzenia poprawności formalnej wniosku w tej kwestii. Organy administracji nie są natomiast uprawnione do dokonywania merytorycznej oceny zasadności wniosku lub trafności rozwiązań inżynieryjnych w nim przyjętych.
Jeżeli zatem inwestor spełnił wszystkie wymogi formalne, o jakich mowa w przytoczonych wyżej przepisach, to Organ administracji publicznej nie może odmówić wydania mu pozwolenia na rozbiórkę. Obowiązek wydania decyzji pozytywnej dla inwestora wynika w takim przypadku wprost z art. 35 ust. 4 P.b. (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 4 września 2015 r., II SA/Po 200/15, LEX nr 1926169).
Podkreślenia wymaga, że to właściciel danego obiektu jest wyłącznie uprawnionym do decydowania czy ten obiekt będzie dalej istniał we wskazanej postaci, czy też zostanie rozebrany. Jeżeli więc nie ma przeszkód prawnych aby dany obiekt rozebrać, to o tym czy to nastąpi decyduje wyłącznie jego właściciel, natomiast interesy właścicieli nieruchomości sąsiednich nie mogą odgrywać tu roli blokującej. Wszelkie obawy sąsiadów winny zostać uwzględnione i rozważone przez Organy, jednak nie mogą odgrywać roli kluczowej i zablokować rozbiórki (por. wyrok WSA w Warszawie z 27 listopada 2019 r. VII SA/Wa 1961/19, LEX nr 3038470). W szczególności, inwestor nie musi legitymować się zgodą właściciela sąsiedniej nieruchomości aby uzyskać decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę obiektu, nawet jeśli obiekt przeznaczony do rozbiórki znajduje się w granicy działek (zob. wyrok WSA w Łodzi z 30 sierpnia 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 1073/15, LEX nr 2105214).
17. Biorąc pod uwagę przedstawiony wyżej stan prawny, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa.
Ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika bowiem, że Inwestorka przedłożyła wszystkie dokumenty wymagane przez art. 30b ust. 3 p.b. Organy prawidłowo ustaliły, że Inwestorka wraz z wnioskiem o rozbiórkę przedstawiła projekt rozbiórki składający się między innymi z opisu zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych, opisu sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz projektów zagospodarowania terenu, na który naniesione zostały wszystkie ściany podlegająca rozbiórce oraz wyraziła zgodę na rozbiórkę obiektu przeznaczonego do rozbiórki, jako jego właścicielka. Dodatkowo, jako uzupełnienie wniosku, szczegółowo określony został zakres i sposób realizacji prac rozbiórkowych w celu zabezpieczenia ścian posadowionych przy granicy z działką sąsiednią nr [...].
W świetle powyższego zarzuty i twierdzenia Skarżącego zawarte zarówno w treści skargi, jak i w piśmie procesowym, a dotyczące przede wszystkim wykorzystaniu przez Organy orzekające w sprawie aktualnych map geodezyjnych (bez odwołania się do aktu nadania gruntów z dnia 27 sierpnia 1962 r.) nie mogły odnieść skutku w postaci uchylenia zaskarżonej decyzji.
Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 3 pkt 14a P.b., w Prawie budowlanym przez mapę do celów projektowych należy rozumieć mapę do celów projektowych w rozumieniu art. 2 pkt 7a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990).
Z kolei, zgodnie z tym przepisem mapą do celów projektowych jest opracowanie kartograficzne, wykonane z wykorzystaniem wyników pomiarów geodezyjnych i materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające elementy stanowiące treść mapy zasadniczej lub mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2, a także informacje niezbędne do sporządzenia dokumentacji projektowej oraz, z uwzględnieniem art. 12c ust. 1 pkt 1, klauzulę urzędową, o której mowa w art. 40 ust. 3g pkt 3, stanowiącą potwierdzenie przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zbiorów danych lub dokumentów, o których mowa w art. 12a ust. 1, w oparciu o które mapa do celów projektowych została sporządzona, albo oświadczenie wykonawcy prac geodezyjnych o uzyskaniu pozytywnego wyniku weryfikacji.
Jak wynika natomiast z art. 34b P.b., mapy do celów projektowych wykorzystywane w procesie budowlanym powinny być opatrzone klauzulą urzędową określoną w przepisach prawa geodezyjnego i kartograficznego stanowiącą potwierdzenie przyjęcia materiałów lub zbiorów danych, w oparciu o które mapy te zostały sporządzone, do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego albo oświadczeniem wykonawcy prac geodezyjnych o uzyskaniu pozytywnego wyniku weryfikacji.
Podsumowując, z przepisów tych wynika, że m.in. w postępowaniu w sprawie rozbiórki obiektów budowlanych wykorzystuje się mapy już istniejące i zatwierdzone w odpowiednim postępowaniu (w szczególności przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego).
W rozpoznawanej sprawie mapa wykorzystana w kontrolowanym postępowaniu jest aktualną mapą ewidencyjną. Data wykonania kopii materiału zasobu to 4 lipca 2022 r. Wbrew twierdzeniom Skarżącego nie świadczy to o nieprawidłowościach w toku postępowania w sprawie pozwolenia na rozbiórkę. Przeciwnie, gdyby Inwestor przedłożył nieaktualną mapę ewidencyjną, tj. sprzed zmian, to wówczas doszłoby do naruszenia przepisów. W postępowaniu w sprawie pozwolenia na rozbiórkę organ administracji architektoniczno-budowlanej nie sporządza nowych map ewidencyjnych, ani też nie ma możliwości zmian w dokumentach przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Organy są w tym zakresie ograniczone do weryfikacji tego czy przedłożona przez Inwestora mapa została opatrzona klauzulą urzędową określoną w przepisach prawa geodezyjnego i kartograficznego stanowiącą potwierdzenie przyjęcia materiałów lub zbiorów danych, w oparciu o które mapy te zostały sporządzone, do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego albo oświadczeniem wykonawcy prac geodezyjnych o uzyskaniu pozytywnego wyniku weryfikacji.
W niniejszej sprawie wymóg ten został spełniony. Kwestie dotyczące aktualizacji danych ewidencyjnych w tym zakresie stanowią natomiast przedmiot odrębnego postępowania. Dopóki jednak do tej zmiany nie dojdzie, to w mocy pozostaje aktualna dokumentacja przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, którą Inwestor oraz Organy prawidłowo wykorzystały w kontrolowanym postępowaniu.
Wyjaśnienia również wymaga, że wydanie pozwolenia na rozbiórkę nie jest uzależnione od stanowiska sąsiadów, lecz wynika z woli właściciela obiektu mającego podlegać rozbiórce, usankcjonowanej następnie decyzją administracyjną.
Obiekty budowlane są przedmiotem własności, a zatem oczywistym jest, że o ich losie powinien decydować ich właściciel – oczywiście w granicach obowiązującego prawa.
Jak słusznie wskazał Organ z treści księgi wieczystej nr [...] wynika, że działka nr [...] obręb [...] R. stanowi własność Inwestora. Budynki zlokalizowane na ww. działce nie zostały wyodrębnione jako niezależna własność, tym samym są związane z nieruchomością gruntową. W księdze wieczystej nie widnieją wzmianki o ustanowieniu współwłasności lub wieczystego użytkowania na działce oraz dla obiektów na niej posadowionych.
Natomiast z ewidencji gruntów wynika, że współwłasność właścicieli działek [...] stanowi jedynie mały budynek gospodarczy - bezpośrednio przylegający do ścian zewnętrznych budynków mieszkalnych posadowionych na działce nr [...] - będący własnością Inwestora (A. A.) i na działce nr [...] - będący własnością Skarżącego. Budynek ten nie został objęty zakresem wniosku o pozwolenie na rozbiórkę.
W świetle powyższego zarzuty skargi okazały się pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Sąd nie stwierdził również, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności lub jej uchylenie.
W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI