II SA/Sz 87/21

II SA/Sz 87/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2021-04-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Ewa Wojtysiak /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Kwiecińska
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 5720/21 - Wyrok NSA z 2025-02-11
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 310
art. 270 ust. 1 i 11, art. 217 ust. 1, 4 i 6, art. 272 ust. 5, art. 279a
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 6, art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi Miejskich Wodociągów i Kanalizacji Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w [...] na decyzję Inne z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenie opłaty stałej za okres od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., znak: [...] - wydaną na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 271 ust. 4 art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020 r., poz. 310 ze zm. - zwanej w skrócie "u.p.w.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm. - zwanej w skrócie "K.p.a.") - Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. określiło M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w K. za okres 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. opłatę stałą w wysokości [...] zł, w tym [...] zł za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych.
Powyższa decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia w sprawie.
W dniu 10.11.2020 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. (dalej także "Organ") na podstawie przepisu art. 271 ust. 1 pkt 3 u.p.w. ustaliło, w formie informacji rocznej, M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedziba w K. (dalej także "Strona", "Skarżąca") za okres od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. opłatę stałą w wysokości [...] zł, w tym [...] zł za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych1
Jednocześnie Organ w informacji tej wskazał, że opłatę należy uiścić na rachunek Organu w czterech kwartalnych ratach płatnych w następujących terminach:
1. za I kwartał - w terminie 14 dni od dnia doręczenia informacji w wysokości [...] zł;
2. za II kwartał - w terminie 14 dni od dnia doręczenia informacji w wysokości [...] zł;
3. za III kwartał - w terminie 14 dni od dnia doręczenia informacji w wysokości [...] zł;
4. za IV kwartał - w terminie do 31 stycznia 2021 r. w wysokości [...] zł.
Powyższa informacja roczna została doręczona Stronie w dniu 17.11.2020 r.
W dniu 01.12.2020 r. z zachowaniem 14 - dniowego terminu określonego w art. 273 ust. 2 u.p.w., Strona złożyła reklamację, w której nie zgodziła się z wysokością opłaty za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych w powołanej informacji rocznej. Strona nie zgodziła się z wysokością ustalonej opłaty z uwagi na podaną w informacji rocznej ilość dni, podczas których następować będzie odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych. Według bowiem pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego przez Organ decyzją z dnia [...].03.2019 r., ilość dni, podczas których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód, wynosić będzie 160/ rok (160 dni opadów w okresie 365). Natomiast informacja roczna z dnia 10.11.2020 r. dotyczy okresu od 13 marca 2019 r. (a de facto od 30 marca 2019 r.) do 31 grudnia 2019 r. i jej wysokość powinna zostać wyliczona za ten okres w sposób wskazany w reklamacji przez Stronę.
Organ nie uznał reklamacji, gdyż - jak wskazał w zaskarżonej decyzji - przy ustalaniu wysokości tej opłaty nie ma znaczenia rzeczywista ilość wykorzystywanych wód w ciągu roku (wiążąca się z faktyczną ilością dni odprowadzania wód opadowych do wód). Stąd też w przypadku opłaty stałej ustawodawca nie przewidział możliwości pomiaru faktycznej ilości wód odprowadzanych. Wskazał przy tym, że stanowisko to znajduje potwierdzenie w ukształtowanym orzecznictwie sądowo - administracyjnym, na co powołał wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 września 2020 r, sygn. akt III SA/Gd 342/20, LEX nr 3063558, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 września 2020r sygn. akt III SA/Gd 343/20, LEX 3063661, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 17 września 2019 r, sygn. akt II SA/Rz653/19, Lex nr 2725460, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 20 września 2018 r, sygn. akt SA/Sz 838/18, LEX nr 2563729).
W ocenie Organu i w świetle orzecznictwa sądowego, opłata ta naliczana jest ryczałtowo w taki sam sposób w stosunku do wszystkich podmiotów korzystających z określonych usług wodnych a jej wysokość jest zróżnicowana w zależności od ilości, w tym przypadku odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, określonych w pozwoleniu wodnoprawnym, bowiem pozostałe parametry są identyczne dla wszystkich podmiotów. Organ przy tym wskazał, że ustawodawca w art. 271 ust 4 u.p.w. nie określił w żaden sposób dni, od ilości których uzależniona jest opłata stała "jako" dni z opadami. Oznacza to, że określenie w pozwoleniu wodnoprawnym liczby dni z opadami nie wpływa na sposób naliczenia opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowy ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Zgodnie z art. 271 ust. 4 u.p.w., wysokość opłaty stałej oblicza się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w mł/s, odprowadzanych do wód. Organ podkreślił, że czynnik czasu nie może być rozumiany jako okres rzeczywistego odprowadzania wód opadowych lub roztopowych w ciągu roku. Opłata stała, o której mowa w art. 270 ust. 11 u.p.w., jest bowiem opłatą roczną uiszczaną co do zasady za pełny okres roczny (rozumiany jako rok kalendarzowy), w 4 równych kwartalnych ratach(art. 271 ust. 6 u.p.w.), zgodnie z informacją roczną (art. 271 ust. 1 u.p.w.).
Fakt, że pozwolenie wodnoprawne określa ilość dni z opadem, zdaniem Organu, nie stanowi uzasadnienia dla modyfikowania wynikającej z art. 271 ust. 1 u.p.w. generalnej zasady, że opłata stała ma wymiar roczny i co do zasady ponosi się ją za 365 dni.
Przepis art. 273 ust. 6 u.p.w. stanowi, że w razie nieuznania reklamacji właściwy organ Wód Polskich albo wójt, burmistrz lub prezydent miasta określają wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji.
Strona korzysta z usługi wodnej na podstawie pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...].03.2019 r., znak: [...], udzielonego przez Dyrektora Zarządu Zlewni w K. PGW WP na odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych w ilości Qs max = 0,06526 mł/s, co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 u.p.w. obowiązana jest ponosić opłatę za usługi wodne.
Organ wskazał, że w rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. do wydania decyzji określającej wysokość opłaty stałej za okres 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., która wynosi [...] zł, w tym [...] zł za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych albowiem reklamacja Strony (M. Sp. z o.o.) nie została uznana przez Organ (PGWWP Zarząd Zlewni w K.).
Organ wyjaśnił przy tym, że określenia wysokości opłaty stałej Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich dokonał w oparciu o normę prawną wynikającą z art. 271 ust. 4 u.p.w. oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502 - dalej w skrócie "rozporządzenie").
Zgodnie zaś z art. 271 ust. 4 u.p.w., wysokość opłaty stałej za odprowadzenie do 1) wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służącej do odprowadzenia opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast,
2) wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast
- ustala się jako iloczyn jednostkowej opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w mł/s, odprowadzonych do wód.
Natomiast z § 6 rozporządzenia w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne wynika, że jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych w formie opłaty stałej wynosi 2,50 zł na dobę za 1 mł/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzonych do wód z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzenia opadów atmosferycznych.
Organ końcowo wskazał, że opłata za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 276 dni i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo pozwoleniu zintegrowanym w ilości Qs max - 0,00,06526 mł/s.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. z dnia [...] grudnia 2020 r. Strona wniosła o jej uchylenie oraz zasądzenie od Organu na Jej rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, a także o przeprowadzenie rozprawy.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1. art. 271 ust. 4 u.p.w. przez jego błędne zastosowanie w okolicznościach faktycznych sprawy, co doprowadziło do określenia wysokości opłaty stałej w zawyżonej wysokości;
2. art. 6 i 7 K.p.a. przez działanie wbrew treści przepisów prawa, tj. wbrew literalnemu brzmieniu art. 271 ust. 4 u.p.w. oraz przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, jak również przez brak wydania decyzji uwzględniającej słuszny interes wnioskodawcy;
3. art. 279a u.p.w. przez jego niezastosowanie, co skutkować powinno brakiem wydania informacji rocznej z uwagi na kwotę opłaty nieprzekraczającą 20 zł.
W uzasadnieniu skargi Skarżąca przedstawiła swoją argumentację na zasadność podniesionych w niej zarzutów.
W ocenie skarżącej Spółki, organ błędnie interpretuje przepis zawarty w art. 271 ust. 4 ustawy - Prawo wodne. Zgodnie z ww. regulacją prawną, wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast oraz wód pochodzących z odwodnienia gruntów w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej Ilości wód, wyrażonej w mł/s, odprowadzanych do wód. Skarżąca podniosła, że według pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. decyzją z dnia [...] marca 2019r.., znak: [...], ilość dni, podczas których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód wynosić będzie 160 dni/rok. W związku z tym, wyliczona przez Spółkę opłata za cały rok 2019 r. powinna stanowić iloczyn: jednostkowej stawki opłaty - 2,50 zł na dobę za 1 mł/s, czasu wyrażonego w dniach - 160 dni/rok (ilość dni określona w pozwoleniu wodnoprawnym, podczas, których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych) oraz określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód odprowadzanych do wód - 0,06526 mł/s, co łącznie daje opłatę stałą w wysokości 26,10 zł w okresie całego jednego roku. A więc w związku z tym, że zaskarżona decyzja dotyczy określenia opłaty stałej za okres od 13 marca 2019 r. (a de facto zgodnie z art. 271 ust. 5a Prawa wodnego - od 31 marca 2019 r.) do 31 grudnia 2019 r. to jej wysokość powinna zostać wyliczona w następujący sposób: iloczyn jednostkowej stawki opłaty - 2,50 zł na dobę za 1 mł/s; czasu wyrażonego w dniach - 121 dni, podczas, których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym, w okresie od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód odprowadzanych do wód - 0,06526 mł/s, co daje łącznie opłatę stałą roczną w wysokości 20,00 zł, wbrew temu co ustaliły Wody Polskie.
Skarżąca wskazuje, że zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym z dnia [...] marca 2019 r. ilość dni w całym roku, kiedy będą odprowadzane wody opadowe i roztopowe wynosi 160, w związku z tym, że skarżona wysokość opłaty nie obejmuje całego roku 2019 r., lecz jedynie okres od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., to ilość dni, kiedy odprowadzane będę wody, powinna zostać wyliczona proporcjonalnie dla okresu od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., a więc skoro dla całego roku przyjmuje się ilość dni z opadem na poziomie 160 (czyli 160 dni opadów w okresie 365 dni), to proporcjonalnie w okresie 276 dni liczonych jako okres od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., ilość dni opadowych wynosi 121. Skarżąca zwróciła uwagę, że pierwotnie organ zastosował inne uzasadnienie dla wysokości opłaty stałej niż później w zaskarżonej decyzji, stąd też wówczas organ na podstawie art. 279a ustawy - Prawo wodne nie przekazał informacji, co było prawidłowym działaniem i tłumaczy dlaczego organ w 2019 r. nie wydał informacji.
A ta argumentacja z kolei, jak dalej wskazała Skarżąca, ma też znaczenie wobec uzasadnienia zaskarżonej decyzji o wymiarze opłaty stałej i dokonanej przez organ interpretacji art. 271 ust. 4 Prawa wodnego, która jest błędna. Po pierwsze, podnieść należy, że zgodnie z art. 409 ust. 6 pkt 2 ustawy - Prawo Wodne, w operacie wodnoprawnym, na podstawie którego wydawane jest pozwolenie wodnoprawne, określono czas wyrażony w dniach, kiedy następuje odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód wylotem W16a w ilości średniorocznej Qśr. rocz. = 6 272,87 mł/rok na 160 dni/rok. Wynika z tego wprost, że odprowadzanie wód opadowych wylotem W16a będzie następowało przez 160 dni w roku, a nie przez cały rok kalendarzowy. Z kolei czas wyrażony w dniach, kiedy następuje odprowadzanie wód opadowych i roztopowych (ilość dni z opadem dla miasta K.), jest wartością wyliczoną na podstawie diagramów klimatycznych meteoblue opartych na godzinowych modelach symulacji pogody z 30 lat.
Dowód: decyzja z dnia [...] marca 2019 r., znak: [...] - pozwolenie wodnoprawne
Skarżąca podkreśliła, że sposób interpretacji art. 271 ust. 4 ustawy - Prawo wodne, dokonana przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję jest błędny i stanowi dokonanie interpretacji rozszerzającej przepisów ustawy. Z literalnego brzmienia przepisu wynika, że opłata stała powinna być wyliczona stricte w oparciu o czas wyrażony w dniach kiedy wody były odprowadzane.
Nie sposób przy jednoczesnym ustaleniu w pozwoleniu wodnoprawnym ilości dni, kiedy wody były odprowadzane, przyjmować innej ilości dni, tym bardziej, że przepis nie zakłada takiej możliwości, że opłatę stałą uiszcza się również za "gotowość" do odbioru wód. Zakładając racjonalność ustawodawcy, spójność ustawy jaką jest Prawo wodne, które reguluje jednocześnie zasady wydawania pozwolenia wodnoprawnego, jak i zasady ponoszenia opłaty za usługi wodne, to wskazać należy, że wyklucza się wzajemnie z jednej strony ustalanie w pozwoleniu wodnoprawnym ilości dni, w których będą odprowadzane wody z jednoczesnym pominięciem tych danych już przy ustalaniu opłaty stałej, gdzie przy jej ustalaniu też jest mowa o czasie wyrażonym w dniach, stąd też logicznym jest kompatybilność obydwu przepisów i zastosowanie tych samych danych, tym bardziej, że do wyliczenia opłaty stałej pod uwagę brane są również dane dotyczące maksymalnej ilości wód.
Skarżąca podkreśliła, że gdyby wolą ustawodawcy było uzależnienie wysokości opłaty stałej od czasu ustalonego w dniach rozumianego Jako 365 dni, to ustawodawca wprost wskazałby, że chodzi dokładnie o 365 dni, a nie "czas ustalony w dniach", który stricte odnosi się do pozwolenia wodnoprawnego, w którym dokładnie ten czas wyrażony w dniach Jest podawany, a zarówno przepisy w przypadku pozwolenia wodnoprawnego. Jak i ustalania opłaty stałej, dotyczą wód opadowych lub roztopowych odprowadzonych do wód. Żaden przepis prawa nie przewiduje ustalania wysokości opłaty stałej w oparciu o gotowość do świadczenia usługi. Nie można pomijać tego, że art. 271 ust. 4 Prawa wodnego brzmi w ten sposób, że " ustala się wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód Jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w mVs, odprowadzanych do wód.
A zatem, według Skarżącej, przepis uzależnia wysokość opłaty od ilości i czasu faktycznie odprowadzonych wód, a nie za gotowość do odprowadzenia wód. Dokonana przez organ interpretacja art. 271 ust. 4 Prawa wodnego Jest całkowicie niespójna systemowo, niezgodna z zasadą racjonalnego ustawodawcy, a przede wszystkim oderwanego od literalnego brzmienia przepisów ustawy, które zakładają ponoszenie opłaty stałej w związku z odprowadzaniem wód, co świadczy o czynności faktycznej dokonanej, a nie gotowości do odprowadzania wód, która ma trwać 365 dni. W ocenie Skarżącej, taka interpretacja nie ma ugruntowania prawnego i stanowi interpretacje rozszerzającą przepisów, która w tym przypadku nie ma żadnego uzasadnienia prawnego.
Poza tym Skarżąca wskazała, że informacja o opłacie stałej za wskazany okres powinna zostać przekazana Stronie już w 2019 r., a w niniejszej sprawie informacja, mimo tego że dotyczy należności za 2019 r., została doręczona Stronie dopiero w listopadzie 2020 r.
Do skargi załączono kserokopie zaskarżonej decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r., znak: [...] oraz ww. decyzji z dnia [...] marca 2019 r., znak: [...] - pozwolenie wodnoprawne.
W odpowiedzi na skargę Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. wniosło o jej nieuwzględnienie.
W dniu 27.04.2021 r. wpłynęło do tutejszego Sądu pismo pełnomocnika Skarżącej z dnia 22.04.2021 r., w którym podtrzymała stanowisko przedstawione w skardze, podnosząc przy tym kwestie istotne według skarżącej z punktu widzenia merytorycznego rozpoznania sprawy.
W wyniku rozpoznania sprawy na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje.
Zarzuty skargi są niezasadne, Sąd bowiem, w wyniku kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, stwierdził, że Organ w niniejszej sprawie nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czego dla uchylenia zaskarżonego aktu ustawodawca wymaga w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 - zwanej w skrócie "P.p.s.a."). W konsekwencji tego Sąd nie miał podstaw do uwzględnienia skargi.
W skardze Skarżąca zarzuciła Organowi, że sposób interpretacji art. 271 ust. 4 ustawy - Prawo wodne (zwanej w skrócie "u.p.w.") jest błędny i stanowi dokonanie interpretacji rozszerzającej przepisów tej ustawy. Z literalnego brzmienia przepisu wynika, że opłata stała powinna być wyliczona stricte w oparciu o czas wyrażony w dniach kiedy wody były odprowadzane.
Skarżąca podniosła, że według pozwolenia wodnoprawnego udzielonego przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni w K. decyzją z dnia [...] marca 2019 r., znak: [...], ilość dni, podczas których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód wynosić będzie 160 dni/rok. W związku z tym, wyliczona przez Spółkę opłata za cały rok 2019 r. powinna stanowić iloczyn: jednostkowej stawki opłaty - 2,50 zł na dobę za 1 mł/s, czasu wyrażonego w dniach - 160 dni/rok (ilość dni określona w pozwoleniu wodnoprawnym, podczas, których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych) oraz określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód odprowadzanych do wód - 0,06526 mł/s, co łącznie daje opłatę stałą w wysokości 26,10 zł w okresie całego jednego roku. A więc w związku z tym, że zaskarżona decyzja dotyczy określenia opłaty stałej za okres od 13 marca 2019 r. (a de facto zgodnie z art. 271 ust. 5a Prawa wodnego - od 31 marca 2019 r.) do 31 grudnia 2019 r., to jej wysokość powinna zostać wyliczona w następujący sposób: iloczyn jednostkowej stawki opłaty - 2,50 zł na dobę za 1 mł/s; czasu wyrażonego w dniach - 121 dni, podczas, których następować będzie odprowadzanie wód opadowych i roztopowych, zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym, w okresie od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r., określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód odprowadzanych do wód - 0,06526 mł/s, co daje łącznie opłatę stałą roczną w wysokości 20,00 zł. Tym samym, według Skarżącej, Organ powinien zastosować przepis art. 279a u.p.w., co skutkować powinno brakiem wydania informacji rocznej z uwagi na kwotę opłaty nieprzekraczającą 20 zł.
Zdaniem Organu, przy ustalaniu wysokości opłaty stałej nie ma znaczenia rzeczywista ilość wykorzystywanych wód w ciągu roku (wiążąca się z faktyczną ilością dni odprowadzania wód opadowych do wód). Stąd też w przypadku opłaty stałej ustawodawca nie przewidział możliwości pomiaru faktycznej ilości wód odprowadzanych.
W ocenie Organu i w świetle orzecznictwa sądowego, opłata ta naliczana jest ryczałtowo w taki sam sposób w stosunku do wszystkich podmiotów korzystających z określonych usług wodnych a jej wysokość jest zróżnicowana w zależności od ilości, w tym przypadku odprowadzanych wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej, określonych w pozwoleniu wodnoprawnym, bowiem pozostałe parametry są identyczne dla wszystkich podmiotów. Organ przy tym wskazał, że ustawodawca w art. 271 ust 4 u.p.w. nie określił w żaden sposób dni, od ilości których uzależniona jest opłata stała "jako" dni z opadami. Oznacza to, że określenie w pozwoleniu wodnoprawnym liczby dni z opadami nie wpływa na sposób naliczenia opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowy ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast. Zgodnie z art. 271 ust. 4 u.p.w., wysokość opłaty stałej oblicza się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w mł/s, odprowadzanych do wód. Organ podkreślił, że czynnik czasu nie może być rozumiany jako okres rzeczywistego odprowadzania wód opadowych lub roztopowych w ciągu roku. Opłata stała, o której mowa w art. 270 ust. 11 u.p.w., jest bowiem opłatą roczną uiszczaną co do zasady za pełny okres roczny (rozumiany jako rok kalendarzowy), w 4 równych kwartalnych ratach(art. 271 ust. 6 u.p.w.), zgodnie z informacją roczną (art. 271 ust. 1 u.p.w.).
Istota sporu sprowadza się zatem do oceny, czy organ zaskarżoną decyzją w sposób uprawniony określił Skarżącej wysokość opłaty stałej za okres od 31 marca 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych.
Sporna kwestia dokonanej przez Organ interpretacji art. 271 ust. 4 u.p.w. była już przedmiotem oceny w wielu innych orzeczeniach sądów administracyjnych, np. wyroki WSA w Gdańsku w sprawach o sygn. akt: III SA/Gd 629/20, III SA/Gd 349/20, III SA/Gd 342/20, III SA/Gd 343/20 z dnia 17 września 2020 r., czy wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 17 września 2019 r., II SA/Rz 653/19, w których oceniano sprawy w podobnych stanach faktycznych na tle znajdującego zastosowanie art. 271 ust. 4 u.p.w. Sąd orzekający w sprawie w pełni podziela argumentację przedstawioną w tych wyrokach i uważa jest ona aktualna i znajduje zastosowanie w badanej sprawie.
Przechodząc zatem do oceny meritum sporu Sąd stwierdził, że rację należy przyznać Organowi, stanowisko Jego bowiem znajduje w pełni oparcie w przepisach prawa.
Na wstępie rozważań wskazać należy, że wejście w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. ustawy - Prawo wodne (Dz. U z 2017 r. poz. 1566), było wynikiem realizacji spoczywającego na Polsce obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz. Urz. WE L 327 z 22.12.2000, str. 1, z późn. zm. - Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 5, str. 275). Z art. 9 ww. Dyrektywy wynika postulat wprowadzenia systemowego rozwiązania zrównoważonego gospodarowania zasobami wodnymi poprzez zbudowanie systemu usług wodnych opartego na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych i korzystaniu z wód poza zwykłym lub powszechnym korzystaniem.
W przepisach ustawy - Prawo wodne wprowadzono katalog instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami, który ma się przyczynić do efektywnego i sprawnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz do wydatkowania środków na działania związane z zapewnieniem dostępności wód o odpowiednich parametrach jakościowych i we właściwej ilości.
Zgodnie z art. 267 pkt 1 u.p.w., jednym, z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami są opłaty za usługi wodne, w tym, jak stanowi art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a) u.p.w., opłata za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast.
Należy jednak podkreślić, że w przepisach ustawy - Prawo wodne ustawodawca przewidział dwojakiego rodzaju opłaty za usługi wodne – opłatę stałą i opłatę zmienną. Opłata stała stanowi ustalany abstrakcyjnie, według określonego wzoru, ekwiwalent za gotowość środowiska do świadczenia usługi określonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Opłata naliczana jest w taki sam sposób w stosunku do wszystkich podmiotów korzystających z określonych usług wodnych, a jej wysokość jest zróżnicowana w zależności od treści pozwolenia wodnoprawnego. A zatem, opłata stała, jak sama jej nazwa wskazuje, ma charakter ryczałtowy, czyli ustalana jest z góry i jest niezależna od podstawy faktycznej. Z kolei opłata zmienna, wnoszona za określone w tej ustawie usługi wodne, stanowi zindywidualizowany ekwiwalent za korzystanie ze środowiska, uzależniony od parametrów wymiernych (mierzalnych), na przykład faktycznej ilości wód pobranych (zob. art. 270 ust. 1 u.p.w.). O ile zatem wysokość opłaty zmiennej jest uzależniona od faktycznej ingerencji w środowisko naturalne, o tyle wysokość opłaty stałej, kształtują te same czynniki, a jej wysokość zależy, jak w przypadku usługi wodnej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych, wyłącznie od wskaźnika maksymalnej ilości przepływu wód, wyrażonego w mł/s, wynikającego z pozwolenia wodnoprawnego na określoną w nim usługę wodną (tutaj, za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do wód płynących do rzeki D., szczegółowo opisanej w decyzji Organu z dnia [...].03.2019 r. - pozwolenie wodnoprawne).
Zgodnie bowiem z art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w., wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast - ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód.
Natomiast z przepisu § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U., poz. 2502 - w skrócie "rozporządzenie") wynika, że jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych w formie opłaty stałej wynosi 2,50 zł na dobę za 1 mł/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzonych do wód z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzenia opadów atmosferycznych.
Organ wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że opłata za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 276 dni (od 31.03.2019 r. do 31.12.2019 r.), i maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym albo pozwoleniu zintegrowanym w ilości Qs max - 0,00,06526 mł/s.
Poza tym, zgodnie z art. 270 ust. 11 u.p.w., opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych.
Z dalszych zaś ustępów art. 270 u.p.w. jednoznacznie wynika, że ustawodawca wprowadzając podział opłat za usługi wodne na opłaty stałe i opłaty zmienne, wyraźnie zmierzał do ustanowienia odmiennego celu i charakteru tych opłat. O ile opłaty stałe mają charakter ryczałtowy, czyli kwota opłaty jest ustalana z góry za świadczoną usługę wodną (określoną w pozwoleniu wodnoprawnym) i jest niezależna od rzeczywistej ilości wód odprowadzanych, o tyle opłaty zmienne są uzależnione od faktycznej ilości wód wykorzystanych, mierzonej w sposób przewidziany ustawą. Taki sposób wykładni potwierdza jasne i niebudzące wątpliwości zestawienie językowe treści rozważanych przepisów (np. art. 270 ust. 1 u.p.w. – "Opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych"; art. 270 ust. 11 u.p.w. – "Opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych (...) składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych").
Wobec tego brak jest podstaw do przyjęcia, że czynnik czasu korzystania z wód jako element iloczynu będącego podstawą obliczenia wysokości opłaty stałej za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast - może być rozumiany jako okres rzeczywistego odprowadzania wód opadowych lub roztopowych w ciągu roku.
Opłata stała, o której mowa w art. 270 ust. 11 u.p.w., tj. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, jest bowiem opłatą roczną uiszczaną co do zasady za pełny okres roczny (rozumiany jako rok kalendarzowy), w 4 równych kwartalnych ratach (art. 271 ust. 6 u.p.w.), zgodnie z informacją roczną (art. 271 ust. 1 u.p.w.). Już z samego sformułowania, że opłata ma być uiszczona w równych (czterech) ratach kwartalnych, wynika założenie ustawodawcy, że roczny wymiar opłaty ma charakter stały i jest ustalony od początku roku z góry ze względu na brak znaczenia rzeczywistej ilości wykorzystanych wód w ciągu roku, w przeciwnym przypadku, ustawodawca nie mógłby przyjąć, że za każdy z czterech kwartałów wysokość opłaty będzie równa, skoro w każdym kwartale ilość wykorzystanych wód (odprowadzonych wód opadowych lub roztopowych) mogłaby być inna (np. w miesiącach intensywnych opadów lub roztopów). Przedstawiony przez Skarżącą sposób interpretacji art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. nawiązuje do charakteru opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, która jest zależna od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (art. 270 ust 11 u.p.w.). Wprowadzenie wymogu istnienia urządzeń retencyjnych jest logicznie uzasadnione, bowiem faktyczna ilość wód odprowadzonych musi zostać zmierzona w określony, przewidziany prawem sposób (np. za pomocą przewidzianej pojemności urządzeń retencyjnych – zob. art. 272 ust. 5 u.p.w.).
W przypadku zaś spornej opłaty stałej, ustawodawca nie przewidział możliwości pomiaru faktycznej ilości wód odprowadzanych. Przepis art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. przewiduje bowiem, że wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód. Czynnik tego iloczynu w postaci "określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w mł/s" nawiązuje wprost do wartości niezależnej od faktycznej (realnej) ilości wód odprowadzanych (ilość maksymalna określona we właściwym pozwoleniu). Również czynnik czasu odprowadzania wód ("czas wyrażony w dniach") ma charakter stały i jest niezależny od faktycznej (realnej) ilości dni odprowadzania. Skoro opłata – jak już wyżej stwierdzono – ma charakter roczny i jest niezależny od faktycznej ilości dni odprowadzania, to niewątpliwie czynnik czasowy iloczynu ("czas wyrażony w dniach") musi obejmować wszystkie dni kalendarzowe roku w liczbie co do zasady 365 (z wyjątkiem lat przestępnych – 366). Należy natomiast podkreślić, że jeżeli opłata stała jest ustalana za okres roczny, jednak czas korzystania z wód jest krótszy niż rok (np. ze względu na wydanie pozwolenia wodnoprawnego lub zintegrowanego w trakcie roku kalendarzowego lub wyznaczenie terminu obowiązywania pozwolenia krótszego niż rok), możliwa jest sytuacja, w której czynnik czasowy iloczynu z art. 271 ust. 4 pkt 1 u.p.w. ("czas wyrażony w dniach") nie będzie obejmował pełnych 365 (366) dni, lecz określoną część roku kalendarzowego (np. 160 dni), co jednak nie ma przełożenia na wysokość opłaty stałej określonej w sposób uprawniony zaskarżoną decyzją, o czym wyżej mowa.
Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności, Sąd orzekający w sprawie stwierdził, że zarzuty skargi co do naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 271 ust. 4 u.p.w.), jak i przepisów postępowania (art. art. 6 i 7 K.p.a. i art. 279a u.p.w.), są bezpodstawne, a tym samym nie było podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
W tym stanie sprawy Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi jako nieuzasadnionej.