II SA/Sz 828/18

II SA/Sz 828/18 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2018-11-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-07-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel
Maria Mysiak
Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
I OSK 301/19 - Wyrok NSA z 2020-05-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1257
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 978
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151 P.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. sprawy ze skargi H. E. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Decyzją wydaną w dniu [...] r., nr [...] w oparciu o przepis art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, dalej przywoływana jako: "K.p.a.") oraz art. 12 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r., poz. 978, dalej jako "u.k.p."), Prezydent Miasta S. odmówił H. E. (dalej przywoływany także jako: "Wnioskodawca", "Skarżący") wydania prawa jazdy kategorii [...]
W uzasadnieniu Organ wyjaśnił, że w dniu 13 stycznia 2017 r. H. E. zwrócił się o wydanie prawa jazdy [...]. Prowadząc postępowanie Organ zwrócił się do Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w N. celem zbadania, czy wnioskodawca nie posiada niemieckiego prawa jazdy oraz o ewentualne sankcje nałożone na terytorium N. w zakresie możliwości korzystania z niemieckiego prawa jazdy. N. Urząd Transportu poinformował, że w dniu [...] r. wnioskodawcy cofnięto uprawnienie do kierowania pojazdami na terytorium N. z powodu uzależnienia od [...]. Adnotacja o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami figuruje w niemieckim rejestrze przez okres 10 lat, a następnie po nastąpieniu terminu zatarcia oraz po upływie dodatkowego okresu przechowywania danych wynoszącego 1 rok, wpis ten jest usuwany. W przypadku wpisów o dziesięcioletnim okresie zatarcia, po upływie okresu, który odpowiada pięcioletniemu okresowi zatarcia zgodnie z niemieckimi przepisami adnotacja może być przekazywana i wykorzystywana wyłącznie dla celów postępowania, którego przedmiot stanowi wydanie lub zatrzymanie prawa jazdy. W niniejszej sprawie termin wykorzystywania treści adnotacji wynosi 15 lat i kończy się w dniu 24 grudnia 2028 r. Po upływie tego terminu i dodatkowego terminu ustawowego przechowywania danych wynoszących rok, decyzja zostanie zatarta, tj. usunięta z niemieckiego rejestru karnego. Do czasu upłynięcia tych terminów wnioskodawca ma prawo w każdej chwili złożyć wniosek o wydanie nowego prawa jazdy, jednak do wniosku musi dołączyć opinię lekarsko-psychologiczną, z której będzie wynikało, że jest zdolny do uczestniczenia w ruchu po drogach publicznych. Po upływie terminu obowiązywania urzędowej lub sądowej decyzji o cofnięciu uprawnienia zainteresowany nie otrzymuje z powrotem prawa jazdy, ponieważ konieczne jest wówczas złożenie wniosku o wydanie nowego prawa jazdy.
W oparciu o powyższe Organ uznał, że w sprawie zachodzi negatywna przesłanka z 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. do wydania Wnioskodawcy prawa jazdy. Wydanie Skarżącemu wnioskowanego prawa jazdy kat. [...] w trakcie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami na terytorium N. , prowadziłoby do obejścia nałożonych na niego sankcji na terytorium N. w postaci uchylenia się od obowiązku poddania się wymaganemu badaniu lekarsko-psychologicznemu, co faktycznie przyczyniłoby się do zmniejszenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
2. Skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył odwołanie od decyzji Organu I instancji, zarzucając jej:
1) błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na jej treść, a polegający na przyjęciu, że:
- wnioskodawca otrzymał za granicą prawo jazdy, a następnie cofnięto mu uprawnienia i pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnień,
2) naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na treść wydanej decyzji,
a w szczególności:
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności
i nieprzeprowadzenie z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a mających wpływ na słuszny interes Wnioskodawcy,
- art. 9, art. 10 § 1 i art. 11 K.p.a. poprzez nieudzielenie Wnioskodawcy wyczerpującej
i zrozumiałej dla niego informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenia jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania,
- art. 80 K.p.a., poprzez dowolną ocenę całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności dokumentów uzyskanych od Federalnego Urzędu
ds. Ruchu Drogowego w N. , co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych, ujawnionych wyżej,
- art. 4 ust. 2 i art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., poprzez ich błędne zastosowanie, tj. uznanie, że wnioskodawca otrzymał za granicą prawo jazdy, a następnie cofnięto mu uprawnienia i pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnień.
3. Według Skarżącego, oczywiste i bezsporne jest, iż utracił uprawnienia do kierowania pojazdami w dniu [...] r. w zakresie wskazanym w kwestionowanej decyzji, stwierdzone przez władze niemieckie. Niezaprzeczalny
w Jego ocenie jest również fakt, że owo cofnięcie nie zostało orzeczone na określony czas, albowiem uprawnienia wygasły, a nie zostały zawieszone, co wprost wynika z pisma Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego. Odwołujący zaznaczył, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika także, że "niezaskarżalne cofnięcie" obowiązuje do czasu wydania stronie nowego prawa jazdy lub uznania nowego zagranicznego prawa jazdy. Ewentualne ponowne wydanie nowego prawa jazdy przed dniem 24 grudnia 2028 r. uzależnione jest od poddania się badaniu lekarskiemu i medycznemu na terytorium Niemiec i uzyskaniu opinii o zdolności do uczestnictwa w ruchu drogowym. Po tej dacie, tj. po usunięciu z rejestru kierowców wpisu dot. przywołanej decyzji, nie obowiązuje już przywołany warunek, ale strona musi odbyć ponownie pełne szkolenie teoretyczne i praktyczne oraz zdać stosowne egzaminy. Przyjęcie zatem przez Organ I instancji, że termin 15 lat jest okresem obowiązywania zakazu jest niedorzeczne, albowiem jest to wyłącznie termin zatarcia wspomnianego wpisu. Odwołujący zwrócił również uwagę na brak w aktach sprawy orzeczenia o obowiązywaniu zakazu, czy pozbawienia uprawnień na z góry określony czas.
4. S. K. O. w S. decyzją z dnia
[...]., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie Organu I instancji.
Przywołując treść art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. oraz analizując postępowanie przeprowadzone w sprawie przez Organ pierwszej instancji, za prawidłowe Kolegium uznało jego stanowisko, że Skarżący pozostaje w okresie cofnięcia uprawnień. Warunkiem uzyskania przez Skarżącego prawa jazdy w N. jest uzyskanie pozytywnego orzeczenia lekarsko-psychologicznego potwierdzającego zdolność do uczestnictwa w publicznym ruchu drogowym i dopóki nie okaże takiego orzeczenia, to jego uprawnienie do kierowania pojazdami jest cofnięte. Według uzyskanych informacji od organu niemieckiego, decyzja o cofnięciu Wnioskodawcy uprawnienia do kierowania pojazdami nadal obowiązuje i będzie brana pod uwagę do momentu jej zatarcia (usunięcia z niemieckiego rejestru) czyli do [...] r.
Kolegium nie dopatrzyło się zarzucanego Organowi I instancji naruszenia przepisów postępowania. W jego ocenie Organ ten w sposób prawidłowy
i wyczerpujący zgromadził materiał dowodowy, a treść przetłumaczonych dokumentów wskazuje, na prawidłową wykładnię obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Kolegium zaznaczyło, że można zgodzić się ze Skarżącym, że termin [...] r. nie określa czasu cofnięcia uprawnienia o tyle, że jeżeli wcześniej Strona przedstawi wymagane pozytywne orzeczenie lekarsko-psychiatryczne, to może wcześniej te uprawnienia uzyskać. N. jednak dopóki nie wykaże takiego orzeczenia, to jej uprawnienia zostają cofnięte.
5. Opisaną decyzję S. K. O. w S. H. E. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zarzucając jej błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że otrzymał on za granicą prawo jazdy, a następnie cofnięto mu uprawnienia i pozostaje nadal w okresie cofnięcia uprawnień. W dalszej części skargi powielił zarzuty odwołania odnoszące się do naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 4 ust. 2 i art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p.
W ocenie Skarżącego w sprawie faktem bezspornym jest, że w dniu [...] r. utracił uprawnienie do prowadzenia pojazdów. Jednakże jego zdaniem owo cofnięcie ma charakter bezterminowy albowiem uprawnienie wygasło, a nie zostało zawieszone na dany okres. Ewentualne ponowne wydanie nowego prawa jazdy przed dniem 24 grudnia 2028 r. uzależnione jest od spełnienia warunku poddania się badaniu lekarskiemu i medycznemu na terenie N. i uzyskaniu opinii o zdolności do uczestnictwa w ruchu drogowym. Po tej dacie nie obowiązuje już wspomniany warunek, ale strona musi odbyć ponowne pełne szkolenie teoretyczne i praktyczne oraz zdać stosowne egzaminy. Zatem przyjęcie przez Organy administracji, że termin 15 lat jest okresem obowiązywania zakazu jest niedorzeczne, ponieważ jest to wyłącznie termin zatarcia wspomnianego wpisu.
Skarżący zarzucił również brak w aktach sprawy orzeczenia o obowiązywaniu zakazu, czy pozbawieniu uprawnień na z góry określony czas.
W oparciu o powyższe Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji.
6. W odpowiedzi na skargę S. K. O. w S. podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie.
7. Na rozprawie w dniu 15 listopada 2018 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu na okoliczność rozbieżności w tłumaczeniu poszczególnych rubryk tytułowych. Sąd w oparciu o art. 106 § 3 P.p.s.a. postanowił wniosek dowodowy oddalić.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
8. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji (postanowienia) z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) dalej jako P.p.s.a. wynika, że zaskarżona decyzja powinna ulec uchyleniu, wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przy braku powyższych przesłanek sąd oddala skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły dlatego skarga podlegała oddaleniu.
9. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja S. K. O. w S. z dnia [...] r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. w sprawie odmowy wydania Skarżącemu prawa jazdy kat. [...]
Podstawę prawną rzeczonej decyzji stanowi przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. zgodnie z którym prawo jazdy nie może być wydane osobie, która uzyskała za granicą prawo jazdy, a to prawo jazdy zostało zatrzymane lub uprawnienie do kierowania pojazdami zostało cofnięte - w okresie obowiązywania zatrzymania prawa jazdy lub cofnięcia.
Faktem bezspornym w niniejszej sprawie jest utrata przez Skarżącego uprawnienia do kierowania pojazdami w dniu 24 grudnia 2013 r. stwierdzona przez niemiecki urząd.
Zdaniem Skarżącego Organy błędnie przyjęły, że pozostaje on w okresie cofnięcia rzeczonego uprawnienia, albowiem uprawnienie to wygasło, a nie zostało zawieszone na dany okres. Błędne jego zdaniem jest również przyjęcie przez Organy, że termin 15 lat jest okresem obowiązywania zakazu, albowiem jest to wyłącznie termin zatarcia wspomnianego wpisu. Skarżący zarzucił również brak w aktach sprawy orzeczenia o obowiązywaniu przedmiotowego zakazu.
10. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie argumentacja Skarżącego jako chybiona nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ dokonane przez Organy ustalenia, co do wystąpienia okoliczności uzasadniających odmowę wydania Skarżącemu polskiego prawa jazdy znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym i zastosowanych w oparciu o powyższe przepisach prawa i ich wykładni.
Z pisma Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w N. tj. K. B. we F. z dnia [...] r. oraz załączników wynika, że Skarżący nie posiada ważnego niemieckiego prawa jazdy, które zostało mu cofnięte dnia [...] r. z powodu uzależnienia od [...]. Adnotacja o cofnięciu uprawnień figuruje w rejestrze przez 10 lat i po nastąpieniu terminu zatarcia okresu ustawowego przechowywania danych wynoszącego 1 rok wpis jest usuwany.
W przypadku wpisów o dziesięcioletnim okresie zatarcia, po upływie okresu, który odpowiada pięcioletniemu okresowi zatarcia zgodnie z niemieckimi przepisami adnotacja może być przekazywana i wykorzystywana wyłącznie do celów postępowania, którego przedmiot stanowi wydanie lub zatrzymanie prawa jazdy. Dodatkowo do celów sprawdzenia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi można przekazywać i wykorzystywać decyzje sądowe zgodnie z niemieckim kodeksem karnym. W niniejszej sprawie termin wykorzystywania treści adnotacji wynosi 15 lat i kończy się w dniu [...] r. Po jego upływie i dodatkowego terminu ustawowego przechowywania danych wynoszącego rok, decyzja zostanie zatarta, tj. usunięta z niemieckiego rejestru karnego. Do czasu upłynięcia tych terminów ma on prawo w każdej chwili złożyć wniosek o wydanie nowego prawa jazdy, jednak do wniosku musi załączyć opinię lekarsko-psychologiczną, z której będzie wynikało, że jest zdolny do uczestniczenia w ruchu po drogach publicznych. Po upływie terminu obowiązywania urzędowej lub sądowej decyzji o cofnięciu uprawnienia zainteresowany nie otrzymuje z powrotem prawa jazdy, musi złożyć wniosek o wydanie nowego uprawnienia.
Skarżący może ponownie uzyskać uprawnienie do kierowania pojazdami jeżeli przedłoży pozytywną opinię medyczno-psychologiczną. Jak wynika z pisma niemieckiego urzędu wykreślenie z rejestru (usunięcie) nastąpi 24 grudnia 2028 r.
Powyższe informacje potwierdzają fakt, że Skarżący uzyskał prawo jazdy w N. ale jego uprawnienia do kierowania pojazdami zostały cofnięte i mogą być przywrócone dopiero po uprzednim przedłożeniu stosownej opinii medyczno-psychologicznej. Oznacza to, że wystąpiła sytuacja opisana w art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p., tj. Skarżący uzyskał za granicą prawo jazdy ale jego uprawnienie do kierowania pojazdami zostało okresowo cofnięte i to do czasu przedstawienia ww. opinii. Jest to sytuacja odmienna od tej, która dotyczy osoby, która nigdy nie legitymowała się prawem jazdy. Ta sytuacja, która dotyczy osoby Skarżącego, wynika z konsekwencji nałożonych na niego ograniczeń i kar sądowych na terytorium N. . Dopiero po dniu wykreślenia z rejestru 24 grudnia 2028 r. Skarżący może ubiegać się o niemieckie prawo jazdy bez przedstawiania takiej opinii.
11. Należy podkreślić, że art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. stanowi odpowiedź ustawodawcy na art. 11 ust. 4 Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie prawa jazdy (Dz.U.UE.L2006.403.18 z późn.zm.) zgodnie z którym państwo członkowskie odmawia wydania prawa jazdy osobie, której prawo jazdy podlega ograniczeniu, zawieszeniu lub cofnięciu w innym państwie członkowskim. Państwo członkowskie może także odmówić wydania prawa jazdy osobie ubiegającej się o prawo jazdy, której prawo jazdy zostało w innym państwie członkowskim unieważnione.
Celem tych przepisów jest uniemożliwienie osobom, które zostały wykluczone z uczestnictwa w ruchu drogowym na terytorium jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej, ominięcia sankcji nałożonych mocą prawomocnych orzeczeń właściwych władz i nie dopuszczenie ich do ruchu drogowego bez uprzedniego spełnienia określonych przepisami prawa warunków do odzyskania uprawnień do kierowania pojazdami.
Skoro zatem aby ubiegać się o ponowne wydanie uprawnienia do kierowania pojazdami w N. Skarżący musiałby spełnić dodatkowy warunek, a mianowicie przedstawić pozytywną opinię medyczno-psychologiczną potwierdzającą jego zdolność do uczestnictwa w ruchu drogowym, to oczywistym jest, że wydanie mu polskiego prawa jazdy bez spełnienia tego warunku prowadziłoby do obejścia prawa niemieckiego. Właśnie wyeliminowaniu możliwości takiego obejścia prawa państw członkowskich służy powołany wyżej przepis Dyrektywy 2006/126/WE i stanowiący jego odpowiednik art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. W takiej sytuacji trafnie Organ uznał, że cofnięcie uprawnienia blokuje możliwość wydania prawa jazdy osobie, względem której zastosowano te instytucję, do czasu wykreślenia z rejestru, ewentualnie do czasu przedłożenia orzeczenia lekarsko-psychologicznego, potwierdzającego zdolność do uczestnictwa w ruchu drogowym.
12. Wobec powyższego zarzuty skargi w tym zakresie nie mogły zostać uwzględnione. Wbrew twierdzeniom Skarżącego, również zebrany w sprawie materiał dowodowy daje wystarczające podstawy do przyjęcia, że w sprawie powinien znaleźć zastosowanie przepis art. 12 ust. 1 pkt 5 u.k.p. Wątpliwości Sądu nie budzi fakt, że pisemna informacja organu administracji publicznej władz niemieckich, przedmiotowo właściwego z zakresu ruchu drogowego (K. – B.), stanowi dokument poświadczający stan sprawy, oparty na ewidencji urzędowej tego organu. Wpisu do tej ewidencji dokonuje się m.in. na podstawie decyzji i orzeczeń sądowych mających wpływ na prawo do korzystania przez konkretnego kierowcę z uprawnień do prowadzenia pojazdów. Dowód ten tak, jak dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 K.p.a. sporządzony przez upoważniony organ korzysta z domniemania zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone.
13. Z podanych powyżej przyczyn skarga nie była zasadna. Organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę, nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego i przepisów prawa materialnego. Zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane w wyniku ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i po dokonaniu prawidłowej oceny dowodów oraz po zastosowaniu prawidłowej wykładni prawa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.