II SA/Sz 821/06

II SA/Sz 821/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2007-01-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Henryk Dolecki
Maria Mysiak /przewodniczący sprawozdawca/
Stefan Kłosowski
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak ( spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia NSA Stefan Kłosowski Protokolant Joanna Białas - Gołąb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007r. sprawy ze skargi E. i M. I. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za stwierdzone nieprawidłowości o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 23 maja 2006 r., Nr WOA.MB-7144/40-1/06, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 i art. 59 f ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), utrzymał w mocy postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], nr [...], nakładające E. i M. I. – inwestorów budynku mieszkalno-pensjonatowego, karę w wysokości [...] zł, za nieprawidłowości w zakresie o którym mowa w art. 59a ust. 2 ustawy Prawo budowlane.
Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy wskazał, iż w dniu
[...] E. i M. I. złożyli do Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosek o pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalno-pensjonatowego wybudowanego na terenie działki nr [...] w [...], na podstawie decyzji Starosty o pozwoleniu na budowę
nr [...] z dnia [...] – zmienionej decyzją Starosty nr [...] z dnia [...]. Rozpatrując złożony wniosek organ pierwszej instancji stwierdził, że zmiany będące przedmiotem decyzji z dnia [...], przedstawione w aneksie do projektu, zostały wykonane przez inwestorów przed uzyskaniem prawomocnego zezwolenia na ich wykonanie, tj. w [...]
W związku z tym organ powiatowy postanowieniem z dnia [...] zawiesił postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie i wystąpił do Starosty o wznowienie postępowania sprawie zakończonej ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...]. Starosta , po wznowieniu postępowania, decyzją z dnia [...] uchylił decyzję nr [...] z dnia [...].
W związku z powyższym organ powiatowy podjął w dniu [...] postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie i w dniu [...] przeprowadził obowiązkową kontrolę, w trakcie której stwierdził istotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie: zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki, charakterystycznych parametrów technicznych obiektu oraz w zakresie wyrobów budowlanych.
Po stwierdzeniu powyższego organ powiatowy wydał w dniu [...] postanowienie nakładające na E. i M. I. karę, za stwierdzone nieprawidłowości, w wysokości [...] zł.
W postępowaniu zażaleniowym postanowienie to zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia w celu przeprowadzenia w szerszym zakresie postępowania dowodowego.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, m. in. ustaleniu kubatury obiektu, organ pierwszej instancji stwierdził następujące odstępstwa:
1. w zakresie zgodności obiektu budowlanego w projektem zagospodarowania działki lub terenu – zmieniono układ i powierzchnię dróg na działce, zwiększono powierzchnię placów utwardzonych, wykonano dodatkowo dwa tarasy oraz trzy podjazdy do drzwi wejściowych, zmieniono usytuowanie schodów wejściowych werandy ze strony zachodniej przeniesiono na stronę wschodnią werandy;
2. w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych – podniesiono rzędną budynku o 0,32 m, zabudowano przedsionek werandy.
Na podstawie powyższych ustaleń organ powiatowy wydał w dniu [...] postanowienie nakładające na skarżących karę w wysokości [...] zł, wymierzoną za ww. nieprawidłowości.
Również na to postanowienie E. i M. I. złożyli zażalenie, podnosząc między innymi, że wysokość nałożonej kary jest rażąco krzywdząca
i powoduje nadmierne obciążenie inwestora, który wszystkie środki finansowe włożył
w wybudowany obiekt. We wnioskach zażalenia skarżący proponowali wymierzenie zmniejszonej kary za zabudowanie przedsionka werandy oraz odstąpienie od naliczenia kary za inne przekroczenia.
Organ odwoławczy, po rozpatrzeniu kolejnego zażalenia uznał, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest zgodne z prawem, a wysokość kary ustalona zgodnie z przepisami. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przed wydaniem pozwolenia na użytkowanie obiektu, organ powiatowy zobowiązany jest przeprowadzić kontrolę, podczas której dokonuje się sprawdzenia jego zgodności
z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę, przy czym przepisy art. 59a ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm. - dalej jako ustawa) określają elementy, które podlegają sprawdzeniu podczas obowiązkowej kontroli. Przeprowadzona w dniu [...] obowiązkowa kontrola wykazała, że inwestorzy dokonali odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie zgodności obiektu z projektem zagospodarowania działki lub terenu oraz w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych. W przypadku stwierdzenia podczas obowiązkowej kontroli nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2 ustawy, właściwy organ, w drodze postanowienia, na podstawie art. 59 f ustawy wymierza karę według wzoru określonego w tym przepisie. Oznacza to, że wysokość kary nie jest naliczana dowolnie, dlatego wnioski zażalenia nie mogły być uwzględnione.
We skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie E. i M. I. wnieśli o uchylenie postanowienia zarzucając, iż zostało ono wydane z naruszeniem art. 59f w zw. z art. 59a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Zdaniem skarżących organy błędnie przyjęły, że dopuścili się jako inwestorzy budynku mieszkalno-pensjonatowego w [...] odstępstw od projektu budowlanego i ukarano ich karą pieniężną w wysokości [...] zł. Skarżący nie kwestionują faktu, iż wykonali budynek niezgodnie z zatwierdzonym projektem architektoniczno-budowlanym, jednak w ich przekonaniu budynek wybudowali prawidłowo, bowiem projekt budowlany posiadał istotne błędy i braki, które wychodziły w trakcie budowy. Między innymi brak było określenia w sposób jednoznaczny rzędnej posadzki, brak wymiarów i rzędnych projektowanych placów i dróg. Skoro kwestie te nie były określone w projekcie nie można zarzucić odstępstw od projektu. Nadto przeprowadzający kontrolę dokonali pomiarów nie precyzyjnie, błędnie określając powierzchnie zabudowy oraz wysokość budynku.
Dalej skarżący wskazali, że stwierdzając błędy i braki w projekcie, zlecili opracowanie aneksu do projektu i uzyskali decyzję Starosty nr [...]
z dnia [...] zatwierdzającą aneks do projektu budowlanego
i zmieniającą decyzję o pozwoleniu na budowę. Wykonany obiekt jest zgodny
z dokumentacją. Z przyczyn dla nich niezrozumiałych zostało wznowione postępowanie przez Starostę w sprawie zmian do projektu i decyzja nr [...] z dnia [...] została uchylona. Organy nadzoru budowlanego oparły się na pierwotnym niezupełnym projekcie budowlanym i ukarały ich wysoką karą pieniężną, mimo że wybudowany przez nich obiekt jest budynkiem bezpiecznym, nie stanowi zagrożenia dla użytkowników, został wybudowany zgodnie ze sztuką budowlaną, przy użyciu atestowanych materiałów.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego przywołanego wyżej przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powyższej regulacji Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego postanowienia, nie badając przy tym celowości, czy też słuszności zaskarżonego orzeczenia.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga E. i M. I. nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jak i Inspektora Nadzoru Budowlanego odpowiadają prawu.
Stosownie do treści art. 59a ust. 1 ustawy właściwy organ przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy w celu stwierdzenia prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. Kontrola ta obejmuje sprawdzenie:
1) zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu;
2) zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym,
w zakresie:
a) charakterystycznych parametrów technicznych: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji,
b) wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego,
c) geometrii dachu (kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych),
d) wykonania urządzeń budowlanych,
e) zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie obiektu zgodnie z przeznaczeniem,
f) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich - w stosunku do obiektu użyteczności publicznej i budynku mieszkalnego wielorodzinnego;
3) wyrobów budowlanych szczególnie istotnych dla bezpieczeństwa konstrukcji
i bezpieczeństwa pożarowego;
4) w przypadku nałożenia w pozwoleniu na budowę obowiązku rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania lub tymczasowych obiektów budowlanych – wykonania tego obowiązku, jeżeli upłynął termin rozbiórki określony w pozwoleniu;
5) uporządkowania terenu budowy.
Przedmiotowa regulacja wprowadza ogólną zasadę, iż przedmiotem kontroli jest sprawdzenie, czy budowa była prowadzona zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę. Natomiast fakt, że ustawodawca wskazał enumeratywne wyliczenie spraw podlegających sprawdzeniu, wiąże organ nadzoru budowlanego przeprowadzający kontrolę oraz oznacza, że tylko w tym zakresie,
w razie stwierdzenia nieprawidłowości, mogą być nakładane ewentualne kary,
a w konsekwencji wydana odmowa pozwolenia na użytkowanie (vide art. 59f ust. 6 ustawy).
W myśl przepisu art. 59f ust. 1 ustawy w przypadku stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2, wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w). Zatem kara powinna być wymierzana w przypadku stwierdzenia podczas obowiązkowej kontroli nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2, przy tym karę oblicza się odrębnie za każdą stwierdzoną nieprawidłowość i podlega on zsumowaniu. Nałożona na skarżącą kara wyliczona została zgodnie ze wskazanym przepisem.
Należy zaznaczyć, że w trakcie obowiązkowej kontroli organy dokonują sprawdzenia zgodności obiektu z zatwierdzonym projektem budowlanym, a nie
z dokumentacją przygotowaną w celu uzyskania zmiany pozwolenia na budowę, które jednak w końcowym efekcie nie zostało zmienione. Fakt, że projekt posiadał istotne błędy i braki również nie może stanowić podstawy od odstąpienia od naliczenia kary. Jeżeli faktycznie sytuacja taka zaistniała, należało dokonać korekty zatwierdzonego projektu budowlanego i zwrócić się do właściwego organu o wydanie decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Przy tym nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżących, że zmuszeni byli dokonać stwierdzonych w czasie obowiązkowej kontroli odstępstwa od pozwolenia na budowę, z uwagi na błędy
i braki projektu. Inwestor nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania poprawek w projekcie oraz zmiany pozwolenia na budowę.
Dodatkowo Sąd zwraca uwagę, iż stwierdzone w obiekcie skarżących nieprawidłowości mieszczą się w katalogu działań inwestora uznanych za stanowiące istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.
Przepis art. 36a ust 5 ustawy stanowi bowiem, iż nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy:
1) zakresu objętego projektem zagospodarowania działki lub terenu,
2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji,
3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne,
4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
oraz nie wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi.
Nieprawidłowości polegające na wybudowaniu dodatkowych dróg oraz placu postojowego niewątpliwie dotyczą zakresu objętego projektem zagospodarowania terenu, a zatem stanowią istotne odstąpienie od warunków pozwolenia na budowę. Podobnie dokonana przez skarżących zabudowa przedsionka werandy zwiększyła powierzchnię zabudowy, a tym samym jako taka mieściła się w katalogu zawartym
w przepisie art. 36a ust. 5, stanowiąc istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.