II SA/Sz 770/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-12-15
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanezmiana sposobu użytkowaniaferma trzody chlewnejwstrzymanie użytkowaniapostępowanie administracyjnewyczerpanie materiału dowodowegosamowola budowlana

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie o wstrzymaniu użytkowania fermy trzody chlewnej z powodu niewyczerpującego zebrania materiału dowodowego przez organy administracji.

Spółka P. zaskarżyła postanowienie o wstrzymaniu użytkowania fermy trzody chlewnej, argumentując, że organy nie wykazały zmiany sposobu użytkowania ani nie zbadały stanu fermy w momencie jej przejęcia. Sąd administracyjny uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 KPA, poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i dowolne ustalenia faktyczne. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżone postanowienie.

Sprawa dotyczyła skargi Spółki P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wstrzymaniu użytkowania fermy trzody chlewnej. Organy administracji uznały, że doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania fermy, polegającej na zwiększeniu obsady trzody chlewnej ponad pierwotnie zakładaną, co wymagało pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Skarżąca spółka kwestionowała te ustalenia, podnosząc, że organy nie zbadały w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, w szczególności sposobu użytkowania fermy przez poprzedniego dzierżawcę i stanu technicznego obiektów w momencie przejęcia. Spółka argumentowała, że porównanie powinno być dokonane do stanu z roku 2000, a nie do pierwotnego pozwolenia na budowę z lat 80-tych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przychylił się do argumentacji skarżącej, stwierdzając naruszenie przez organy przepisów art. 7 i 77 KPA. Sąd uznał, że ustalenia faktyczne były dowolne z powodu niekompletnego materiału dowodowego. W szczególności, organy nie zbadały, czy skarżąca dokonała zgłoszenia remontu, ani nie odniosły się do stanu fermy w momencie jej przejęcia. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nieprawidłowo ustaliły zmianę sposobu użytkowania, ponieważ nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego i dokonały dowolnych ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy naruszyły art. 7 i 77 KPA, nie badając w sposób wystarczający stanu faktycznego, w tym sposobu użytkowania fermy przez poprzedniego dzierżawcę i stanu technicznego obiektów w momencie przejęcia przez skarżącą. Porównanie z pierwotnym pozwoleniem na budowę z lat 80-tych było niewystarczające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonego aktu w przypadku naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności i podejmowania wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów, ale tylko na podstawie materiału zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący.

pr. bud. art. 50 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wstrzymanie użytkowania obiektu budowlanego w przypadku samowolnej zmiany sposobu jego użytkowania.

pr. bud. art. 51 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Postępowanie naprawcze w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

pr. bud. art. 71 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Odpowiednie stosowanie przepisów art. 50 i 51 w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

pr. bud. art. 71 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Okoliczności stanowiące zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane art. 2 § ust. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego. Ustalenia faktyczne organów były dowolne. Porównanie sposobu użytkowania powinno być dokonane do stanu z roku 2000, a nie do pierwotnego pozwolenia na budowę. Kwestia zgłoszenia remontu nie została należycie wyjaśniona.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem organy administracji publicznej winny działać w sposób praworządny i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego ustalenia faktyczne należy traktować jako dowolne jeżeli znajdują wprawdzie w materiale dowodowym, ale niekompletnym zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego

Skład orzekający

Maria Mysiak

przewodniczący sprawozdawca

Stefan Kłosowski

sędzia

Danuta Strzelecka-Kuligowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie przez organy administracji przepisów KPA dotyczących wyczerpującego zbierania materiału dowodowego i dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego w sprawach budowlanych i dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany sposobu użytkowania fermy trzody chlewnej i sposobu prowadzenia postępowania przez organy administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne organów administracji, które mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji, co jest cenne dla praktyków prawa administracyjnego.

Błędy proceduralne organów administracji doprowadziły do uchylenia decyzji o wstrzymaniu użytkowania fermy.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 770/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-12-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2005-07-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Danuta Strzelecka-Kuligowska
Maria Mysiak /przewodniczący sprawozdawca/
Stefan Kłosowski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 306/06 - Wyrok NSA z 2007-02-08
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 § 1 pkt 1  lit. c i art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Małgorzata Frej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi Spółki P. w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wstrzymanie użytkowania I u c h y l a zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] roku Nr [...], II stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zawiadomieniem
z dnia [...] r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania fermy trzody chlewnej w [...], zlokalizowanej na działkach nr [...] obręb [...].
Następnie postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 50
ust. 1 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) wstrzymał P. S.A. użytkowanie fermy trzody chlewnej w [...] zlokalizowanej na ww. działkach, z dopuszczeniem możliwości zakończenia cyklu produkcyjnego.
W uzasadnieniu organ podał, że ferma zarodowa trzody chlewnej w [...] została wybudowana w latach 80-tych na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] r., nr [...] i planowana była na obsadę trzody chlewnej stan średniodzienny – 3.646 sztuk. P.S.A. po przejęciu fermy w [...] roku i przeprowadzeniu robot remontowych obiektów inwentarskich oraz infrastruktury towarzyszącej uzyskała 12 tys. stanowisk hodowlanych. Porównując skalę produkcji trzody chlewnej zakładaną w rozwiązaniach projektowych z [...] roku, organ stwierdził, że uległa ona prawie trzykrotnemu zwiększeniu w sztukach i dwukrotnemu zwiększeniu w DJP. Zaistniały więc okoliczności, o których mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, to znaczy podjęto działalność zmieniającą warunki pracy, warunki higieniczno-sanitarne i ochrony środowiska oraz wielkości i układ obciążeń. Zmiana sposobu użytkowania fermy trzody chlewnej wymagała wykonania robót budowlanych podlegających zgłoszeniu oraz w stosunku do obiektów inwentarskich
nr 10 i 11 podlegających pozwoleniu na budowę. W tej sytuacji organ pierwszej instancji stwierdził, że likwidacja samowoli może nastąpić w oparciu o art. 71 ust. 3, który umożliwia w tym wypadku odpowiednie zastosowanie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane.
Na to postanowienie zażalenie wniosła P.S.A. w [...] wnosząc o jego uchylenie.
W uzasadnieniu zarzuciła, że bez należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy organ przyjął, że Spółka nie dokonała zgłoszenia remontu istniejących obiektów (pismo
z dnia [...] r. – [...]), poprzestając na wyjaśnieniach Wydziału Architektury i Budownictwa, podczas gdy adresatem było Starostwo Powiatowe
w [...]. Skarżąca wskazała dowody pośrednie mające świadczyć o tym, że Starostwo Powiatowe w [...] poinformowane było o prowadzonym remoncie fermy.
Ponadto skarżąca zarzuciła, że postępowanie wyjaśniające organu pierwszej instancji nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący. Organ ten nie zapoznał się i nie przeprowadził żadnych dowodów, które pozwoliłyby na ustalenie warunków i sposobu użytkowania budynków inwentarskich od roku 1980 oraz przez poprzednich dzierżawców. Tym samym nie udowodnił na czym polega w [...] r. "zmiana warunków pracy i warunków higieniczno-sanitrarnych" oraz "zmiana warunków ochrony środowiska".
[...] Wojewódzki Inwestor Nadzoru Budowlanego w [...], postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa oraz art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888) i art. 51 ust. 1 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, iż doszło do zmiany sposobu użytkowania bez pozwolenia właściwego organu. Rozstrzygając sprawę organ pierwszej instancji zastosował właściwe przepisy ustawy Prawo budowlane, a zatem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Ustosunkowując się do zarzutów poniesionych w zażaleniu organ wyjaśnił, że niedokładne wyjaśnienie przez organ pierwszej instancji sprawy zgłoszenia robót budowlanych nie ma wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, sprawa może być zbadana w dalszym postępowaniu. Stwierdzony fakt samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektów fermy jest wystarczające do wstrzymania ich użytkowania.
Skargę na powyższe postanowienie złożyła P. S.A. w [...] wnosząc o jego uchylenie, podnosząc takie same argumenty jak w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji.
[...] Wojewódzki Inwestor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę ocenia czy zaskarżony akt nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżone postanowienie Sąd uznał, iż doszło do naruszenia prawa, a w szczególności przepisów postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej winny działać w sposób praworządny i podejmować wszelkie kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny oraz słuszny interes strony. Przepis ten pozostaje w związku z art. 77 § 1 kpa nakazującym organowi w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody. Funkcjonowanie zasady prawdy w postępowaniu administracyjnym zobowiązuje organ do szczególnej staranności w wyjaśnieniu wszystkich faktów istotnych dla sprawy. W szczególności organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kpa (zob. wyrok NSA z dnia 26.05.1981r., SA 810/81, ONSA 1981, Nr 1 poz. 45). Zgodnie z wyrokiem SN z dnia 23 listopada 1994r. III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 83, ustalenia faktyczne należy traktować jako dowolne jeżeli znajdują wprawdzie w materiale dowodowym, ale niekompletnym.
W rozpatrywanej sprawie organy przyjęły, że doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania fermy trzody chlewnej w [...] bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności faktycznych. Skarżąca zarzuty w tym zakresie podnosiła już
w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji wskazując, że nie została udowodniona samowolna zmiana sposobu użytkowania fermy. Mimo tego organ odwoławczy nie przeprowadził żadnego postępowania uzupełniającego i utrzymał w mocy to postanowienie. Tymczasem skarżąca wskazywała, że organ chcąc ustalić czy doszło do zmiany sposobu użytkowania fermy, powinien sposób użytkowania przez nią fermy odnieść do stanu z roku 2000 - bezpośrednio poprzedzającego przejęcie przez skarżącą fermy od poprzedniego dzierżawcy tj. Spółki F. w [...]. Zdaniem Sądu tylko takie porównanie mogłoby wiarygodnie świadczyć o tym czy faktycznie skarżąca dokonała zmiany sposobu użytkowania fermy. Przywołane przez organy na tę okoliczność dowody w postaci pozwolenia na budowę fermy oraz ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie są wystarczające. Z dowodów tych nie wynika bowiem w jakim stanie skarżąca przejęła fermę. Jest to o tyle istotne, że jak wynika z ustaleń organów, skarżąca nie wybudowała żadnych nowych budynków inwentarskich, wykorzystała tylko budynki istniejące, wybudowane na podstawie pozwolenia na budowę z 1980 r.
Naruszenie przez organy orzekające w sprawie przepisów art. 7 i 77 kpa, skutkowało wydaniem wadliwych rozstrzygnięć. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (powołany wyżej art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania prawidłowego rozstrzygnięcia.
Wyjaśnienia przez organy wymaga również, przynajmniej w zakresie wskazanym w zażaleniu, czy faktycznie skarżąca nie dokonała zgłoszenia remontu fermy pismem z dnia [...] r. Sąd podziela w tym zakresie argumenty skarżącej, że istotne jest czy rzeczone pismo wpłynęło do Starostwa Powiatowego
w [...], a nie konkretnie do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI