II SA/Sz 768/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2024-10-04
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pobyt czasowycudzoziemcydecyzja administracyjnaodwołanieskargasąd administracyjnydopuszczalność skargiwyczerpanie środków zaskarżeniabłędne pouczenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę na decyzję Wojewody w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżąca N. G. wniosła skargę do WSA w Szczecinie na decyzję Wojewody odmawiającą zezwolenia na pobyt czasowy. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na wadliwe pouczenie strony, gdyż przysługiwało jej odwołanie. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ nie wyczerpano środków zaskarżenia, co jest warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Mimo błędnego pouczenia, sąd podkreślił, że prawa procesowe wynikają z przepisów, a nie z pouczeń organów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę N. G. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 18 lipca 2024 r., odmawiającą udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Decyzja organu pierwszej instancji zawierała pouczenie o możliwości wniesienia skargi do WSA, jednak organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, argumentując, że stronie przysługiwało odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Sąd podzielił stanowisko organu, uznając skargę za niedopuszczalną. Zgodnie z art. 52 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Sąd podkreślił, że dopóki przysługuje środek zaskarżenia, skarga do sądu administracyjnego jest przedwczesna. W sytuacji, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Sąd wskazał, że decyzja Wojewody wydana w pierwszej instancji podlegała odwołaniu na podstawie art. 127 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). Błędne pouczenie strony przez organ nie tworzy prawa do zaskarżenia do sądu, gdyż prawa procesowe wynikają z przepisów prawa. Sąd powołał się na art. 112 k.p.a., który stanowi, że błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała, traktując je na równi z brakiem pouczenia. W przypadku błędnego pouczenia, termin do wniesienia środka zaskarżenia nie rozpoczyna biegu, a strona może wnieść środek zaskarżenia w każdym czasie. Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. oraz orzekł o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, chyba że przepisy stanowią inaczej.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 52 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia. W przypadku decyzji Wojewody odmawiającej zezwolenia na pobyt czasowy, przysługuje odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Niewniesienie odwołania przed wniesieniem skargi do sądu czyni skargę niedopuszczalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 52

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 127 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.c.

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 112

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 232 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga wniesiona przed wyczerpaniem środków zaskarżenia jest niedopuszczalna. Błędne pouczenie organu nie tworzy prawa do wniesienia skargi, jeśli nie zostały spełnione przesłanki ustawowe.

Godne uwagi sformułowania

Błędne pouczenie nie tworzy jednak samo przez się prawa do zaskarżenia do sądu administracyjnego takiej decyzji. Prawa procesowe stron postępowania wynikają bowiem z przepisów prawa i nie mogą być modyfikowane przez wadliwe pouczenia organów. Błędne pouczenie strony o przysługującym środku zaskarżenia należy traktować na równi z brakiem pouczenia.

Skład orzekający

Krzysztof Szydłowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunku wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi do WSA, zwłaszcza w kontekście błędnego pouczenia organu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy strona nie wyczerpała środków zaskarżenia, mimo że przysługiwały jej w postępowaniu administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego i skutków błędnego pouczenia przez organ, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Niedopuszczalna skarga: Czy błędne pouczenie organu ratuje przed odrzuceniem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 768/24 - Postanowienie WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-10-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krzysztof Szydłowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 52
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 112, art. 127  par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 4 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis od wniesionej skargi kwocie [...]([...]) złotych.
Uzasadnienie
N. G. reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie opisaną w sentencji decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z 18 lipca 2024 r. odmawiającą udzielenia jej zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Przedmiotowa decyzja zawierała pouczenie, że przysługuje na nią skarga, którą można wnieść do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie za pośrednictwem Wojewody Zachodniopomorskiego w terminie 30 dni, od dnia jej doręczenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, ewentualnie oddalenie. Uzasadniając stanowisko w przedmiocie odrzucenia skargi, organ wyjaśnił, że strona została wadliwie pouczona, ponieważ z okoliczności niniejszej sprawy jednoznacznie wynika, że od wydanej decyzji przysługuje odwołanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Zgodnie z art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a."). Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2).
Przywołane przepisy prawa wskazują, że dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, dopóty wniesienie skargi na ten akt do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne jako przedwczesne. Dla wypełnienia warunku wyczerpania środków zaskarżenia bezwzględnie konieczne jest uprzednie rozpoznanie wniesionego środka zaskarżenia przez organ administracji publicznej drugiej instancji. W sytuacji zaś, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne. Jak wskazuje się w doktrynie - niedopuszczalność skargi z innych przyczyn wystąpi w szczególności, gdy skarga zostanie wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 58.).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest wydana w postępowaniu przed organem I instancji na podstawie przepisów ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2024 r., poz. 769) decyzja Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 18 lipca 2024 r. odmawiająca skarżącej udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W takiej sytuacji na podstawie art. 127 § 1 k.p.a., przysługiwało skarżącej, od niej odwołanie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców.
Zgodnie bowiem z treścią art. 127 § 1 k.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Błędne pouczenie nie tworzy jednak samo przez się prawa do zaskarżenia do sądu administracyjnego takiej decyzji. Wadliwe pouczenie nie może "wykreować" środka zaskarżenia. Prawa procesowe stron postępowania wynikają bowiem z przepisów prawa i nie mogą być modyfikowane przez wadliwe pouczenia organów. Nie budzi wątpliwości, że błędne pouczenie przez organ administracji w decyzji o możliwości wniesienia skargi do sądu nie tworzy dla strony postępowania uprawnienia, które faktycznie na danym etapie postępowania nie przysługiwało.
Zauważyć przy tym należy, że na podstawie art. 112 k.p.a., błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania lub skutków zrzeczenia się odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Wynikające z art. 112 k.p.a. błędne pouczenie o przysługującym środku zaskarżenia należy traktować na równi z brakiem pouczenia. W przypadku błędnego pouczenia o prawie do złożenia środka zaskarżenia art. 112 k.p.a. przyznaje stronie prawo do skorzystania z takiego środka w trybie i terminie wskazanym w tym pouczeniu. Powołany artykuł z mocy prawa udziela stronie ochrony prawnej, a tym samym nie ma podstaw do odsyłania strony na inną drogę ochrony prawnej (np. poprzez złożenie prośby o przywrócenie terminu), jeżeli ta ochrona jest przyznana z mocy prawa. Dla strony niepouczonej (błędnie pouczonej), termin do jego wniesienia odwołania nie rozpoczął biegu, a więc taka strona nawet uchybiwszy terminowi do wniesienia środka zaskarżenia na skutek braku pouczenia o przysługiwaniu takiego środka, może wnieść odwołanie w każdym czasie bez potrzeby dodatkowego składania wniosku o przywrócenie terminu (zob. wyrok WSA w Łodzi z 3 października 2023 r., II SA/Łd 535/23). Błędne pouczenie strony o braku przysługiwania środka zaskarżenia lub brak pouczenia o przysługiwaniu środka zaskarżenia nie może prowadzić do negatywnych skutków dla samej strony, która z uchybieniem terminu wniosła odwołanie. Taka strona może skutecznie wnieść odwołanie w każdej chwili, gdyż nie utraciła prawa do dopełnienia tej czynności w myśl wyraźnego przepisu prawa (tak NSA w wyroku z 22 kwietnia 2022 r., I OSK 37/21).
W konsekwencji, w sytuacji wniesienia przez skarżącą odwołania od decyzji z dnia 18 lipca 2024 r., organ powinien potraktować je jako wniesione w terminie, bez konieczności przywracania terminu do dokonania tej czynności.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (punkt II postanowienia).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI