II SA/SZ 739/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2023-11-23
NSAbudowlaneŚredniawsa
przywrócenie terminuodwołanierozbiórkaopieka nad chorą matkąbrak winyterminnadzór budowlanypostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę, uznając brak winy strony w uchybieniu terminu za nieuprawdopodobniony.

Skarżąca domagała się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę pawilonu handlowego, argumentując to koniecznością sprawowania opieki nad chorą matką. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia terminu, uznając, że sytuacja nie stanowiła przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia. WSA w Szczecinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i stwierdzając, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu.

Sprawa dotyczyła skargi A. G. na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę pawilonu handlowego. Skarżąca argumentowała, że uchybiła terminowi z powodu konieczności sprawowania całodobowej opieki nad ciężko chorą matką, co stanowiło przeszkodę nagłą i nie do przezwyciężenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę. Sąd, odwołując się do wcześniejszych orzeczeń NSA i WSA, podkreślił, że dla przywrócenia terminu konieczne jest uprawdopodobnienie braku winy strony w uchybieniu terminu. Analizując przedłożone zaświadczenia lekarskie dotyczące stanu zdrowia matki, sąd uznał, że choroba nie miała charakteru nagłego i nie stanowiła przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia, zwłaszcza że skarżąca miała możliwość odebrania korespondencji i powinna była poinformować organ o zmianie adresu. Sąd stwierdził, że organ administracji prawidłowo zastosował się do wytycznych sądów i trafnie ocenił, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli opieka ta nie miała charakteru nagłego i nie stanowiła przeszkody niemożliwej do przezwyciężenia nawet przy największym wysiłku, a strona miała możliwość poinformowania organu o zmianie adresu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choroba matki skarżącej, która wymagała opieki, nie miała charakteru nagłego, a skarżąca miała możliwość poinformowania organu o zmianie adresu korespondencyjnego, co wyklucza brak winy w uchybieniu terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 58 § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 42 § 1 i 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 44

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 153 P.p.s.a. przez pominięcie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 28 lipca 2022 r. Naruszenie art. 7, 77 i 80 K.p.a. przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Naruszenie art. 58 § 1 K.p.a. w zw. z art. 9 K.p.a. przez bezpodstawne uznanie, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy. Naruszenie art. 42 § 1 i § 3 K.p.a. przez niezastosowanie i niedoręczenie przesyłki zawierającej decyzję administracyjną w miejscu pracy Skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

aby stwierdzić, że taka opieka stanowiła przeszkodę uzasadniającą przywrócenie terminu do odwołania konieczne byłoby stwierdzenie, że miała ona charakter przeszkody nagłej a podjęcie czynności niezbędnych do terminowego wniesienia odwołania, np. z uwagi na zakres sprawowanej opieki, miały taki wymiar, iż stanowiły przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Skład orzekający

Katarzyna Sokołowska

przewodniczący

Patrycja Joanna Suwaj

sprawozdawca

Krzysztof Szydłowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki braku winy w uchybieniu terminu w kontekście opieki nad chorym członkiem rodziny oraz stosowania się do wytycznych sądów w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów K.p.a. dotyczących przywrócenia terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem braku winy w uchybieniu terminu, szczególnie w sytuacjach rodzinnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Opieka nad chorą matką nie zawsze usprawiedliwia przywrócenie terminu. WSA w Szczecinie wyjaśnia, kiedy brak winy jest uprawdopodobniony.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 739/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-11-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-08-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska /przewodniczący/
Krzysztof Szydłowski
Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Sygn. powiązane
II OSK 517/24 - Wyrok NSA z 2025-03-18
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7,  art. 9, art. 42 par. 1 i 3, art. 44, art. 58 par. 1 i 2, art. 77 par. 1, art. 80,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 153, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 listopada 2023 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 23 czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Postanowieniem z 23 czerwca 2023 r., nr [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego (dalej przywoływany jako: "ZWINB"), odmówił A. G. (dalej przywoływana jako: "Skarżąca") przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 10 grudnia 2019 r., znak: [...], nakazującej rozbiórkę pawilonu handlowego, położonego na nieruchomości przy ul. [...] w m. M. , gm. T., na terenie działki oznaczonej nr ew. [...].
Jak wskazał Organ odwoławczy, w badanej sprawie był on związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2021 r. (sygn. akt II OSK 2959/20) oraz wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 lipca 2022 r. (sygn. akt II SA/Sz 322/22). Na mocy powyższego wyroku NSA uchylił postanowienie ZWINB dnia 28 lutego 2020 r., którym odmówiono Wnioskodawczyni przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 sierpnia 2020 r. (sygn. akt II SA/Sz 451/20), którym oddalona została skarga na powyższe postanowienie ZWINB.
Z kolei w wyroku z dnia 28 lipca 2022 r. WSA uznał, że "prawidłowa ocena czy Skarżąca uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania winna była opierać się na ocenie, czy przedłożone przez Skarżącą dowody wraz z przestawioną argumentacją dają podstawy do stwierdzenia, iż w okresie wydania i doręczenia decyzji nie zamieszkiwała ona pod adresem zamieszkania znanym organowi z uwagi na wywodzoną konieczność sprawowania stałej opieki nad chorą matką. Przy czym, aby stwierdzić, że taka opieka stanowiła przeszkodę uzasadniającą przywrócenie terminu do odwołania konieczne byłoby stwierdzenie, że miała ona charakter przeszkody nagłej a podjęcie czynności niezbędnych do terminowego wniesienia odwołania, np. z uwagi na zakres sprawowanej opieki, miały taki wymiar, iż stanowiły przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W tym zakresie należytej oceny wymagała treść kopii dwóch zaświadczeń o stanie zdrowia A. L.. Jak wynika z treści zaświadczenia z 23 stycznia 2020 r. u chorej, zamieszkałej w G., stwierdzono liczne schorzenia, przy czym pierwsze obawy ograniczające jej samodzielność pojawiły się "około 10 lat temu". Natomiast poważniejsze kłopoty miały wystąpić z końcem 2015 r. Jak wskazał lekarz, narastające zaburzenia pamięci zaczęły powodować problem w funkcjonowaniu chorej a "w ostatnim czasie" zaburzenia powodowały konieczność całodobowej opieki nad chorą. Natomiast w zaświadczeniu lekarskim z 15 października 2018 r. stwierdzono potrzebę opieki drugiej osoby i brak zdolności do samodzielnej egzystencji".
Dokonując ponownej merytorycznej oceny wniesionego na ręce Organu odwoławczego wniosku o przywrócenie terminu ZWINB wskazał, iż Skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania lecz skutecznie – tj. z zachowaniem terminu – wniosła o jego przywrócenie.
Po obszernym zacytowaniu uzasadnienia wyroku NSA z 19 lutego 2021 r., (sygn. akt. II OSK 2959/20) oraz wyroku WSA w Szczecinie z dnia 28 lipca 2022 r. (sygn. akt II SA/Sz 322/22), ZWINB wskazał, iż wobec treści art. 58 § 1 i 2 oraz art. 59 § 1 i § 2 K.p.a., warunkiem przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia jest łączne spełnienie następujących warunków:
1). uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu,
2). wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu,
3). dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu,
4). dopełnienie wraz z wnioskiem czynności, dla której termin był ustanowiony.
Jako przesłankę niezbędną do rozważania Organ wskazał obowiązek uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony.
Dalej Organ wskazał, iż z treści zaświadczeń lekarskich dotyczących stanu zdrowia matki Skarżącej nie wynika, że stan chorobowy matki, wymagający opiekowania się nią w jej lokalu mieszkalnym powstał nagle, w sposób dla Skarżącej niespodziewany i że nastąpił on dopiero w czasie wydania przez PINB w G. decyzji z dnia 10 grudnia 2019 r. i nadania przesyłki zawierającej tę decyzję, zaś Skarżąca nagle musiała zmienić miejsce zamieszkania aby opiekować się chorą matką. Organ wskazał, że uwzględniając okres jaki upłynął od powzięcia przez Skarżącą informacji o stanie chorobowym matki, wymagającej sprawowania nad nią opieki, którą to informację Skarżąca posiadała co najmniej od połowy października 2018 r. (przy czym, jak zauważył Organ, skoro w piśmie z dnia 31 stycznia 2020 r. podała, że u matki mieszka już od 3 lat – to od stycznia 2017 r. Skarżąca faktycznie mieszka u matki), sprawowanie opieki nad chorą nie stanowiło przeszkody nie do przezwyciężenia. Organ uznał, że nawet jeśli przyjąć, że Skarżąca została pouczona o tym, że powinna poinformować Organ o zmianie adresu do korespondencji wraz z doręczeniem jej zawiadomienia Organu powiatowego z dnia 12 sierpnia 2019 r. o wszczęciu postępowania, które miało miejsca w dniu 13 sierpnia 2019 r. to i tak Skarżąca dysponowała ponad trzema miesiącami, w którym mogła poinformować Organ o zmianie adresu do korespondencji.
W konsekwencji Organ uznał, że Skarżąca nie wykazała, że sprawowanie opieki nad chorą matką uniemożliwiło jej zawiadomienie Organu powiatowego o zmianie adresu do doręczeń.
2. Pismem z 20 lipca 2023 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł skargę na powyższe postanowienie zarzucając skarżonemu rozstrzygnięciu:
1) naruszenie art. 153 P.p.s.a. przez pominięcie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 28 lipca 2022 r. (sygn. akt II SA/Sz 322/22), przez dokonanie pobieżnej oceny dwóch zaświadczeń o stanie zdrowia matki oraz oceny prawnej dowodu w formie aktu zgonu matki, innych dokumentów oraz argumentów wnoszącej skargę;
2) naruszenie art. 7, 77 i 80 K.p.a. przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także nie dokonanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w celu dokonania oceny, czy Skarżąca ze swojej winy nie wniosła odwołania w terminie;
3) naruszenie art. 58 § 1 K.p.a. w zw. z art. 9 K.p.a. przez bezpodstawne uznanie, że wnosząca skargę nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy w sytuacji gdy A. G. uprawdopodobniła brak swojej winy, a nadto wykazała, że przez niepouczenie jej, że organ administracyjny uznał decyzję za doręczoną z datą 27 grudnia 2019 r., a tym samym, że w chwili faktycznego doręczenia decyzji w dniu 20 stycznia 2020 r. minął już termin do wniesienia odwołania, a więc organ administracyjny nie wykonał obowiązku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych I prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.
4) naruszenie art. 42 § 1 i § 3 K.p.a. przez jego niezastosowanie i niedoręczenie przesyłki zawierającej decyzję administracyjną w miejscu pracy Skarżącej pomimo, że był Organowi znany, gdyż w sprawie pawilonu handlowego (miejsca pracy) toczyło się postępowanie administracyjne.
Wskazując na powyższe pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania lub ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Organowi administracji II instancji.
Jak wywiedziono w uzasadnieniu skargi, we wniosku o przywrócenie terminu A. G. uprawdopodobniła brak winy twierdząc, że nie dochowała terminu z przyczyn od niej całkowicie niezależnych, gdyż spowodowanych ciężką chorobą matki i obowiązkiem całodobowej nad nią opieki bez jakichkolwiek przerw. A. G. nie mogła liczyć na jakąkolwiek pomoc innych osób. W dniu 20 stycznia 2020 r. uprosiła ona sąsiadkę, aby na pół godziny zastąpiła ją i dozorowała A. L., która akurat zasnęła. Ta półgodzinna przerwa pozwoliła jej odebrać decyzję z nadzoru budowlanego w G.. Udając się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. wnosząca skargę chciała dowiedzieć się o toczącym postępowaniu i nie miała jakiejkolwiek wiedzy, iż zapadła w dniu 10 grudnia 2019 r. decyzja. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, A. G. uprawdopodobniła konieczność przebywania poza miejscem stałego zamieszkania przedstawiając niebudzące wątpliwości dokumenty, w postaci 2 zaświadczeń lekarskich, potwierdzających konieczność całodobowej opieki. Dokumenty te w toku postępowania administracyjnego nie zostały zakwestionowane, ani też nie wykazano, aby A. G. wiedziała o podjętej decyzji przed jej doręczeniem w dniu 20 stycznia 2020 r. Konieczność opieki nad ciężko chorą matką jest, zdaniem Skarżącej, zdarzeniem nagłym i niewątpliwie usprawiedliwia czasową jej nieobecność w stałym miejscu zamieszkania w okresie od 10 grudnia 2019 do 28 stycznia 2020 r., a w szczególności usprawiedliwia brak reakcji na awizowanie przesyłki. Skarżąca dodała, że w stałym miejscu zamieszkania w M. w tym czasie nie przebywał żaden domownik. Okoliczności sprawy wskazują więc, że A. G. nie dopełniła w ustawowym terminie czynności procesowej w postaci złożenia odwołania z powodu przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia tj. takiej której nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Niewątpliwie ciężka choroba matki strony i niemożność opuszczania mieszkania matki w G. w okresie od 10 grudnia 2019 r. do 28 stycznia 2020 r. była tą przyczyną, wyłączającą winę A. G.. Niewątpliwie A. G. uprawdopodobniła okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu. Okoliczności te były niezależne od jej woli i uniemożliwiały jej dopełnienie czynności. A. G. podjęła działania mające na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminowi, gdyż udała się osobiście do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. w dniu 20 stycznia 2020 r., aby uzyskać informację (której faktycznie nie otrzymała, gdyż naruszono art. 9 k.p.a.) oraz zwróciła się do adwokata w dniu 28 stycznia 2020 r. o poradę oraz w celu wniesienia odwołania.
W zaskarżonym postanowieniu Organ nie zastosował się do wskazań WSA w Szczecinie zawartych w wyroku z dnia 28 lipca 2022 r. i zdaniem Skarżącej pominął okoliczność, że Skarżąca dwukrotnie odebrała kierowaną do niej korespondencję na ul. [...] w M. , gdyż tam mieszka i przebywa na stałe. Organowi znana jest także okoliczność, że Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą w M. . Wniosek o przywrócenie terminu dotyczy odwołania od decyzji nakazującej rozbiórkę pawilonu – miejsca pracy Skarżącej, z powodu samowoli budowlanej, i jak wskazała Skarżąca, Organowi znane było miejsce pracy Skarżącej, które od roku 1993 nie uległo zmianie. Zdaniem Skarżącej Organ powinien doręczyć jej przesyłkę w miejscu pracy. Okoliczność ta ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, czy Organ dokonał prawidłowego doręczenia, a także czy Skarżąca uprawdopodobniła brak winy. W ocenie Skarżącej błędnie Organ uznał, że od 2017 r. mieszka ona na stałe w G. a w związku z tym miała obowiązek poinformować organ o zmianie swojego miejsca zamieszkania. Zdaniem Skarżącej takiego obowiązku nie miała, bowiem jej miejsce zamieszkania i miejsce pracy nie uległo zmianie. Matka Skarżącej ciężko chorowała, dlatego Skarżąca każdą wolną chwilę poza pracą zawodową spędzała z matką, nie zmieniając miejsca zamieszkania. Do początku grudnia 2019 r. nie było potrzeby by Skarżąca zamieszkiwała w G. z matką, opiekę zaś sprawowała w sposób doraźny; nie było zatem podstaw do zawiadamiania Organu o zmianie adresu. Na początku grudnia 2019 r. sytuacja zdrowotna matki Skarżącej pogorszyła się, co spowodowało konieczność całodobowej osobistej opieki nad chorą matką. Ponieważ istniało bezpośrednie zagrożenie życia, powodowało to koncentrację Skarżącej na tej jedynej sprawie i nie można wymagać od Skarżącej, aby w tym czasie zawiadamiała Organ o zmianie adresu. Organ, w ocenie Skarżącej bezzasadnie uznał, że nie wystąpiła nagła przyczyna, która uniemożliwia odebranie przesyłki w M. .
3. W odpowiedzi na skargę ZWINB podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
4. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej "p.p.s.a."), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Sprawa jako dotycząca wydanego w postępowaniu administracyjnym postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty podlegała rozpatrzeniu w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.).
5. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż w sprawie zapadł już wyrok NSA z 19 lutego 2021 r., (sygn. akt. II OSK 2959/20) oraz wyrok WSA w Szczecinie z dnia 28 lipca 2022 r. (sygn. akt II SA/Sz 322/22). Stosownie zaś do art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W wyroku z dnia 28 lipca 2022 r. WSA uznał, że "prawidłowa ocena czy Skarżąca uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania winna była opierać się na ocenie, czy przedłożone przez Skarżącą dowody wraz z przestawioną argumentacją dają podstawy do stwierdzenia, iż w okresie wydania i doręczenia decyzji nie zamieszkiwała ona pod adresem zamieszkania znanym organowi z uwagi na wywodzoną konieczność sprawowania stałej opieki nad chorą matką. Przy czym, aby stwierdzić, że taka opieka stanowiła przeszkodę uzasadniającą przywrócenie terminu do odwołania konieczne byłoby stwierdzenie, że miała ona charakter przeszkody nagłej a podjęcie czynności niezbędnych do terminowego wniesienia odwołania, np. z uwagi na zakres sprawowanej opieki, miały taki wymiar, iż stanowiły przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W tym zakresie należytej oceny wymagała treść kopii dwóch zaświadczeń o stanie zdrowia A. L.. Jak wynika z treści zaświadczenia z 23 stycznia 2020 r. u chorej, zamieszkałej w G., stwierdzono liczne schorzenia, przy czym pierwsze obawy ograniczające jej samodzielność pojawiły się "około 10 lat temu". Natomiast poważniejsze kłopoty miały wystąpić z końcem 2015 r. Jak wskazał lekarz, narastające zaburzenia pamięci zaczęły powodować problem w funkcjonowaniu chorej a "w ostatnim czasie" zaburzenia powodowały konieczność całodobowej opieki nad chorą. Natomiast w zaświadczeniu lekarskim z 15 października 2018 r. stwierdzono potrzebę opieki drugiej osoby i brak zdolności do samodzielnej egzystencji".
6. Przedmiotem postępowania jest przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji powiatowego organu nadzoru budowalnego nakazującej Skarżącej rozbiórkę pawilonu handlowego.
7. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.
Zgodnie z art. 58 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., dalej: k.p.a.) w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, przy czym prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.
Wobec powyższego Organ trafnie przyjął, iż termin do wniesienia odwołania należy przywrócić, jeśli są spełnione łącznie następujące przesłanki:
1). uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu,
2). wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu,
3). dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu,
4). dopełnienie wraz z wnioskiem czynności, dla której termin był ustanowiony.
8. W badanej sprawie nie jest sporne, iż wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony wraz z odwołaniem. Zostało bowiem prawomocnie przesądzone przez Naczelny Sąd Administracyjny od jakiej daty należy liczyć siedmiodniowy termin do zgłoszenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Jak orzekło NSA, termin ten należy liczyć od dnia 28 stycznia 2020 r. - tym samym o przywrócenie terminu wystąpiono zaledwie 3 dni od powyższej daty.
9. W świetle wskazań zawartych w wyroku NSA nie może też aktualnie budzić wątpliwości, że stronie decyzja pierwszoinstancyjna została skutecznie doręczona w trybie określonym w art. 44 k.p.a. poprzez dwukrotne awizowanie przesyłki a termin do złożenia odwołania upływał w dniu 10 stycznia 2020 r., stąd argumentacja zawarta w skardze dotycząca prawidłowości doręczenia i dociekania, że Organ winien był doręczyć przesyłkę na adres miejsca pracy Skarżącej są na tym etapie bezskuteczne a zarzut naruszenia art. 42 § 1 i 3 K.p.a. nie zasługiwał na uwzględnienie.
10. Kluczowe w badanej sprawie jest zatem zweryfikowanie przez Sąd czy organ prawidłowo zastosował się do wytycznych NSA a następnie WSA w Szczecinie, które wyraźnie wskazały na obowiązek rozważenia czy została spełniona przesłanka dotycząca uprawdopodobnienia, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy Skarżącej.
11. Jak wskazuje się w orzecznictwie NSA o braku winy strony w niedopełnieniu w ustawowym terminie określonej czynności procesowej można mówić tylko w przypadku uprawdopodobnienia przez nią, że dopełnienie czynności było niemożliwe z powodu przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia, tj. takiej której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego lub jego pełnomocnika zalicza się np. przerwę w komunikacji, powódź, pożar, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą nawet zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu (por. wyrok NSA z 13 czerwca 2022 r. sygn. akt II OSK 1035/21).
W ocenie Sądu, mając na uwadze treść uzasadnienia skarżonego postanowienia, Organ należycie wywiązał się z obowiązku zastosowania do wytycznych WSA w Szczecinie zawartych w wyroku z dnia 28 lipca 2022 r. (sygn. akt II SA/Sz 322/22). Organ trafnie ustalił, iż skoro Skarżąca została poinformowana o treści art. 44 K.p.a., doręczenia dokonywane pod adres jej zamieszkania były skuteczne. Trafnie także wskazał, iż Skarżąca miała obowiązek zawiadomienia organu o zmianie miejsca zamieszkania. Za nieprzekonywujące i stojące w sprzeczności z wywodami wniosku o przywrócenie terminu należy uznać argumenty skargi sprowadzające się do uznania, że nie doszło do zmiany miejsca zamieszkania Skarżącej, a od grudnia 2019 r. z powodu znacznego pogorszenia się stanu zdrowia matki Skarżącej, koncentrowała się ona na zdrowiu matki, nie zaś na zawiadamianiu Organu o zmianie adresu.
Zdaniem Sądu prawidłowo Organ przyjął, że skoro zamieszkiwanie przez Skarżącą pod innym adresem niż adres zamieszkania, związane z koniecznością stałej opieki nad osobą bliską, nie stanowiło przeszkody do osobistego odbioru przez Skarżącą niektórych przesyłek PINB (dwóch zawiadomień – na co wskazywała sama Skarżąca) to nie można jednocześnie przyjąć, iż stanowiło przeszkodę do powiadomienia organu powiatowego w toku prowadzonego postępowania, o zmianie adresu korespondencyjnego.
Prawidłowa jest, w ocenie Sądu ocena zawarta w uzasadnieniu skarżonego postanowienia, a sprowadzająca się do oceny, że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Skrupulatnie Organ ocenił przedłożone przez Skarżącą dowody i argumentację, co łącznie dało podstawy do stwierdzenia, iż w okresie wydania i doręczenia decyzji nie zamieszkiwała ona pod adresem zamieszkania znanym Organowi z uwagi na wywodzoną konieczność sprawowania stałej opieki nad chorą matką, przy czym opieka ta, jak wyczerpująco ocenił Organ, nie stanowiła przeszkody uzasadniającej przywrócenie terminu do odwołania, gdyż, co wynika z przedłożonych zaświadczeń lekarskich, nie miała ona charakteru przeszkody nagłej a podjęcie czynności niezbędnych do terminowego wniesienia odwołania, np. z uwagi na zakres sprawowanej opieki, nie miały takiego wymiaru, iż stanowiłyby przeszkodę niemożliwą do przezwyciężenia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W tym zakresie należycie oceniono, zgodnie z wytycznymi Sądu, treść kopii dwóch zaświadczeń o stanie zdrowia A. L.. Jak wynika z treści zaświadczenia z 23 stycznia 2020 r. u chorej, zamieszkałej w G., stwierdzono liczne schorzenia, przy czym pierwsze obawy ograniczające jej samodzielność pojawiły się "około 10 lat temu". Natomiast poważniejsze kłopoty miały wystąpić z końcem 2015 r. Jak wskazał lekarz, narastające zaburzenia pamięci zaczęły powodować problem w funkcjonowaniu chorej a "w ostatnim czasie" zaburzenia powodowały konieczność całodobowej opieki nad chorą. Natomiast w zaświadczeniu lekarskim z 15 października 2018 r. stwierdzono potrzebę opieki drugiej osoby i brak zdolności do samodzielnej egzystencji.
Zdaniem Sądu, prawidłowo Organ wskazał, iż z treści zaświadczeń lekarskich dotyczących stanu zdrowia matki Skarżącej nie wynika, że stan chorobowy matki, wymagający opiekowania się nią w jej lokalu mieszkalnym powstał nagle, w sposób dla Skarżącej niespodziewany i że nastąpił on dopiero w czasie wydania przez PINB w G. decyzji z dnia 10 grudnia 2019 r. i nadania przesyłki zawierającej tę decyzję, zaś Skarżąca nagle musiała zmienić miejsce zamieszkania aby opiekować się chorą matką. Za także prawidłową należy uznać konstatację Organu, który wskazał, że uwzględniając okres jaki upłynął od powzięcia przez Skarżącą informacji o stanie chorobowym matki, wymagającej sprawowania nad nią opieki, którą to informację Skarżąca posiadała co najmniej od połowy października 2018 r. (przy czym, jak słusznie zauważył Organ, w piśmie z dnia 31 stycznia 2020 r. sama Skarżąca podała, że u matki mieszka już od 3 lat – co wskazywałoby na styczeń 2017 r.), sprawowanie opieki nad chorą nie stanowiło przeszkody nie do przezwyciężenia.
12. Wobec powyższego, w ocenie Sądu Organ zastosował się do dyspozycji normy art. 153 P.p.s.a., stąd nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia tego artykułu, jak też art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. oraz 58 § 1 K.p.a. w zw. z art. 9 K.p.a.
13. Z tych względów i na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Powołane wyżej orzeczenia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI