Orzeczenie · 2022-11-09

II SA/Sz 717/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2022-11-09
NSAAdministracyjneŚredniawsa
referendumodwołanie wójtaabsolutoriumsamorząd gminnyuchwała rady gminykontrola sądowainteres prawnyustawa o referendum lokalnymustawa o samorządzie gminnym

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę M. J., pełniącego wówczas funkcję Wójta Gminy B., na uchwałę Rady Gminy B. z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr uchwała LV/320/22 w przedmiocie przeprowadzenia referendum w sprawie odwołania Wójta Gminy B. przed upływem kadencji z powodu nieudzielenia absolutorium z tytułu wykonania budżetu Gminy B. za rok 2019 i 2020. Skarżący zarzucił naruszenie art. 28a u.s.g. poprzez podjęcie uchwały o referendum po długim czasie od nieudzielenia absolutorium oraz oparcie jej na fakcie nieudzielenia absolutorium w roku 2020. Podkreślił, że celem przepisu jest umożliwienie szybkiego wypowiedzenia się społeczności samorządowej, a uchwała nie realizuje tego celu. Wskazał również, że wcześniej odbyło się referendum z inicjatywy mieszkańców w sprawie odwołania Wójta, co czyni ponowne referendum zbędnym. Rada Gminy wniosła o odrzucenie skargi z powodu braku interesu prawnego Skarżącego, argumentując, że Wójt został już odwołany w wyniku referendum z lipca 2022 r. Sąd uznał, że Wójt posiadał interes prawny w zaskarżeniu uchwały, nawet jeśli został później odwołany. Analizując przepisy art. 28a u.s.g., Sąd stwierdził, że nieudzielenie absolutorium jest warunkiem sine qua non podjęcia uchwały o referendum, ale nie skutkuje automatycznym uruchomieniem procedury. Podkreślono, że Rada Gminy może podjąć uchwałę o referendum z powodu nieudzielenia absolutorium, nawet po znacznym upływie czasu, o ile zachowane są terminy określone w art. 28a ust. 1 i 3 u.s.g. Sąd wyjaśnił również, że referendum z inicjatywy mieszkańców i referendum z inicjatywy rady gminy są odrębnymi procedurami, a przeprowadzenie jednego nie wyklucza drugiego. W ocenie Sądu, Rada Gminy działała zgodnie z prawem, podejmując uchwałę o referendum po zapoznaniu się z opinią RIO i wysłuchaniu Wójta, w głosowaniu imiennym i bezwzględną większością głosów. W związku z tym, Sąd oddalił skargę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących referendum lokalnego w sprawie odwołania wójta z powodu nieudzielenia absolutorium, w szczególności kwestii terminów, interesu prawnego w zaskarżeniu oraz możliwości inicjowania referendum przez różne podmioty.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nieudzieleniem absolutorium i procedurą referendum w samorządzie gminnym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Wójt Gminy posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały Rady Gminy o przeprowadzeniu referendum w sprawie jego odwołania z powodu nieudzielenia absolutorium?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wójt Gminy posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały Rady Gminy o przeprowadzeniu referendum w sprawie jego odwołania, nawet jeśli został później odwołany w wyniku referendum.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uchwała o referendum w sprawie odwołania wójta niewątpliwie wkracza w sferę jego uprawnień, a odmowa legitymacji procesowej uniemożliwiłaby poszukiwanie ochrony sądowej. Powołano się na orzecznictwo NSA.

Czy uchwała Rady Gminy o przeprowadzeniu referendum w sprawie odwołania Wójta z powodu nieudzielenia absolutorium może zostać podjęta po znacznym upływie czasu od nieudzielenia absolutorium?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała taka może zostać podjęta po znacznym upływie czasu, o ile zachowane są terminy określone w art. 28a ust. 1 i 3 u.s.g., a Rada Gminy działała zgodnie z procedurą.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że nieudzielenie absolutorium jest warunkiem sine qua non, ale nie skutkuje automatycznym uruchomieniem procedury referendalnej. Ustawodawca nie wprowadził dodatkowych terminów poza początkowymi i końcowymi 9 miesiącami kadencji.

Czy przeprowadzenie referendum w sprawie odwołania Wójta z inicjatywy mieszkańców wyklucza możliwość zainicjowania kolejnego referendum w tej samej sprawie z inicjatywy Rady Gminy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przeprowadzenie referendum z inicjatywy mieszkańców nie wyklucza zainicjowania referendum przez Radę Gminy, ponieważ są to odrębne procedury z różnymi podstawami prawnymi i inicjatorami.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że inicjatorami referendum w sprawie odwołania organu wykonawczego mogą być mieszkańcy lub organ stanowiący, działając niezależnie od siebie. Przeprowadzenie jednego referendum nie wyklucza drugiego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę M. J. na uchwałę Rady Gminy B. z dnia 25 kwietnia 2022 r. nr uchwała LV/320/22 w przedmiocie przeprowadzenia referendum w sprawie odwołania Wójta Gminy B. przed upływem kadencji z powodu nieudzielenia absolutorium.

Przepisy (19)

Główne

u.r.l. art. 4

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym

u.r.l. art. 5 § ust. 1

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym

u.r.l. art. 5 § ust. 1a

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym

u.r.l. art. 5 § ust. 1b

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o referendum lokalnym

u.s.g. art. 28a § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 28a § ust. 2

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 28a § ust. 3

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 28a § ust. 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 28a § ust. 5

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 3 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § par. 2 pkt 5 i 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.g. art. 91 § ust. 1 zd. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 90 § ust. 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 3

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.w. art. 492 § § 1 pkt 8

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada Gminy miała prawo zainicjować referendum w sprawie odwołania Wójta z powodu nieudzielenia absolutorium, nawet po dłuższym czasie od nieudzielenia absolutorium. • Przeprowadzenie referendum z inicjatywy mieszkańców nie wyklucza możliwości zainicjowania referendum z inicjatywy Rady Gminy. • Wójt Gminy posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały o referendum w sprawie jego odwołania.

Odrzucone argumenty

Uchwała o referendum została podjęta po zbyt długim czasie od nieudzielenia absolutorium. • Uchwała opiera się na fakcie nieudzielenia absolutorium w roku 2020, co jest sprzeczne z celem regulacji. • Przeprowadzenie referendum z inicjatywy mieszkańców czyni ponowne referendum zbędnym. • Skarżący (Wójt) nie posiada interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały.

Godne uwagi sformułowania

nieudzielenie absolutorium jest warunkiem sine qua non podjęcia przez organ stanowiący gminy uchwały o przeprowadzeniu referendum w sprawie odwołania wójta, lecz podjęcie uchwały o przeprowadzeniu referendum nie następuje w wykonaniu uchwały o nieudzieleniu absolutorium. • inicjatywa referendalna w każdym z tych przypadków pochodziła od różnych podmiotów, a zatem odmienna była podstawa prawna ich aktywności jak i odmienna procedura. • uchwała o przeprowadzeniu referendum w sprawie odwołania wójta może zostać podjęta po znacznym upływie czasu od nieudzielenia absolutorium.

Skład orzekający

Arkadiusz Windak

przewodniczący

Katarzyna Sokołowska

członek

Patrycja Joanna Suwaj

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących referendum lokalnego w sprawie odwołania wójta z powodu nieudzielenia absolutorium, w szczególności kwestii terminów, interesu prawnego w zaskarżeniu oraz możliwości inicjowania referendum przez różne podmioty."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nieudzieleniem absolutorium i procedurą referendum w samorządzie gminnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy mechanizmów kontroli władzy wykonawczej w samorządzie i możliwości odwołania wójta, co jest tematem o znaczeniu praktycznym dla samorządowców i mieszkańców.

Czy Rada Gminy może odwołać Wójta po latach? Sąd rozstrzyga o terminach referendum.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst