II SA/SZ 699/05

II SA/Sz 699/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel /przewodniczący/
Elżbieta Makowska /sprawozdawca/
Joanna Wojciechowska
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par.  1 pkt 1 lit.c art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Asesor WSA Joanna Wojciechowska, Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2006 r. sprawy ze skargi G. i W. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości I u c h y l a zaskarżone postanowienie, II stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Wójt Gminy [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...]r. wydaną na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.), po dokonaniu oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic przez uprawnionego geodetę wyznaczonego postanowieniem Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. – orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości, położonej w obrębie ewidencyjnym [...] gm. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów działką nr [...] dla której urządzona jest Kw Nr [...], stanowiącej własność G. i W. G., a nieruchomościami sąsiednimi oznaczonymi działką: nr [...] (droga powiatowa), nr [...] (Droga Gminy [...]), nr [...] (własność T. S.), nr [...] (własność A. B.), których granice ustalono na podstawie zgodnego oświadczenia stron poświadczonego w protokole granicznym w dniu [...] r.
Decyzja ta zawiera pouczenie, że strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, przekazania sprawy sądowi za pośrednictwem Wójta Gminy [...].
Pismem z dnia [...] r. G. i W. małżonkowie G. wnieśli do Wójta Gminy M. o uzupełnienie powyższej decyzji "tak co do rozstrzygnięcia jak i co do sprostowania zamieszczonego w tej decyzji pouczenia odnośnie sposobu wniesienia środka zaskarżenia i oznaczenia organu, do którego takie odwołanie można wnieść".
Postanowieniem z dnia [...] r. Wójt Gminy [...] uzupełnił powyższą decyzję w części dotyczącej zawartego w niej pouczenia wskazując Sąd Rejonowy w [...] Wydział Cywilny ul, [...] jako miejscowo i rzeczowo właściwy do rozpatrzenia odwołania od decyzji orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości i odmówił wnioskowi w pozostałej części tj. wydania opisu i mapy działek po rozgraniczeniu.
Postanowienie to doręczone zostało G. i W. G. w dniu [...] r., a w dniu [...] r. wnieśli Oni do Sądu Rejonowego w [...] za pośrednictwem Wójta Gminy [...] odwołanie od opisanej na wstępie decyzji Wójta o rozgraniczeniu.
Odwołanie oparte zostało na zarzutach naruszenia art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 24 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz naruszenia art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i wnosiło o uchylenie przedmiotowej decyzji.
Wójt Gminy [...] przekazał sprawę, zgodnie z trybem przewidzianym w art. 33 ust.3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, Sądowi Rejonowemu w [...].
W piśmie z dnia [...]r. pełnomocnik G. i W. G. - wystąpił do Sądu Rejonowego w [...] z wnioskiem o uznanie się przez Sąd niewłaściwym i przekazanie sprawy do rozpoznania Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] – zgodnie z treścią odwołania z dnia [...] r. od wadliwie wydanej decyzji. W uzasadnieniu tego pisma pełnomocnik strony, powołując się na dyspozycję art. 33 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stwierdził, że sąd powszechny byłby właściwy do rozpoznania przedmiotowej sprawy, gdyby odwołujący się wskazali w odwołaniu, że są niezadowoleni z ustalenia przebiegu granicy, zaś w niniejszej sprawie strona odwołała się w trybie postępowania administracyjnego od samej decyzji zarzucając jej uchybienia merytoryczne i formalne. Odwołujący się nie mogli z przyczyn formalnoprawnych (początkowy brak a następnie błędne pouczenie o środkach odwoławczych) odwołać się do SKO w [...] albowiem nie zostali o takiej możliwości w ogóle pouczeni. W konkluzji pełnomocnik wywiódł, że błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania lub wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie i dlatego wniosek o przekazanie sprawy jest zasadny.
Sąd Rejonowy w [...] postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt [...] na posiedzeniu jawnym w sprawie z wniosku G. G. i W. G. o rozgraniczenie postanowił:
" 1. Umorzyć postępowanie w sprawie.
2. z akt sprawy wyłączyć k.2-30 pozostawiając w aktach sprawy sądowej ich kserokopie i wraz z pismem pełnomocnika wnioskodawców z [...]r. przekazać Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] celem merytorycznego rozpoznania odwołania G. i W. małż. G. od decyzji Wójta gm. [...] z [...] r."
Pismem z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zwróciło się do pełnomocnika strony o sprecyzowanie żądania poprzez wskazanie czy strona domaga się wznowienia postępowania z powołaniem się na przesłanki z art. 145 § 1 Kpa, czy też wszczęcia postępowania na podstawie przepisu art. 156 § 1 Kpa o stwierdzenie nieważności decyzji.
W odpowiedzi pełnomocnik wskazał, że strona odwołuje się od decyzji z dnia [...] r. w trybie art. 127 § 1 Kpa.
Zaskarżonym obecnie do sądu administracyjnego postanowieniem z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 134 i 144 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania – stwierdziło niedopuszczalność odwołania.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium, po przedstawieniu stanu sprawy stwierdziło, że od decyzji w sprawie o rozgraniczenie wydanej na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie przysługuje odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego i wyjaśniło zasady orzekania i wnoszenia odwołania od decyzji wydawanych w trybie art. 33 ust. 1 oraz art. 34 ust. 1 powyższej ustawy oraz różnice pomiędzy tymi podstawami prawnymi decyzji. Kolegium dla poparcia swojego stanowiska powołało się na uchwałę 5 sędziów NSA w Warszawie z dnia 19.05. 2003 r., OPK 31/02, M. Prawn. 2003/13/580, Lex 78496) i uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia 29.09.2004 r. [...].
We wniesionej przez małżonków G. skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], sporządzonej przez adwokata będącego pełnomocnikiem skarżących, postawiony został zarzut naruszenia prawa przez błędną wykładnię, a tym samym niewłaściwe zastosowanie art.33 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie nie nastąpiło odwołanie się od decyzji Wójta gminy [...] w trybie art. 33 ust.3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego – co wynika, zdaniem skarżących z akt sprawy prowadzonej przed Sądem Rejonowym w [...]. Odwołujący się nie podnieśli bowiem zarzutu niezadowolenia z ustalenia przebiegu granicy, lecz zaskarżyli wydaną decyzję z uwagi na brak podstaw prawnych do jej wydania, nie ustosunkowując się do samej istoty rozgraniczenia, tj. skarżący kwestionowanej decyzji zarzucili przede wszystkim naruszenie dyspozycji art. 24 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz wtórnie, wadliwość sporządzenia samego protokołu z dnia [...] r. z ustalenia przebiegu granic. Zgodnie zaś z treścią wyroku SN z dnia 09.06. 1999r. w sprawie III RN 15/99 (OSNP 2000/10/378) "Sprawa o rozgraniczenie nieruchomości rozstrzygnięta ostateczną decyzją może być rozpoznana przez sąd powszechny, jeżeli z żądaniem jej przekazania zwróci się strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy. W przypadku, gdy strona administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego kwestionuje decyzję z powołaniem się na okoliczności wymienione w art. 145 § 1 lub 156 § 1 KPA, do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania lub stwierdzenie nieważności decyzji właściwe są organy administracji publicznej" oraz z treścią wyroku NSA w Warszawie z dnia 19.02.2002 r. w sprawie II SA 2900/00 (LEX 81986) " Gdy strona postępowania rozgraniczeniowego nie żąda przekazania sprawy sądowi powszechnemu, może domagać się wzruszenia takiej decyzji w trybie wznowienia postępowania, uchylenia, zmiany lub stwierdzenia jej nieważności w razie zaistnienia przesłanek z art. 145, 154-156 i 163 kpa." Powołując się na powyższe wyroki, w skardze wywiedziono, że skoro naruszenia zarzucone w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy [...] wyczerpywały, zdaniem odwołujących się przesłanki określone w art. 156 § 1 Kpa, to odwołanie to należało traktować jako odwołanie od decyzji w trybie art. 127 § 1 Kpa i w takim też kontekście należy traktować pismo pełnomocnika skarżących z dnia [...] r. wskazujące art. 127 § 1 Kpa, jako tryb odwołania z dnia [...]r od zaskarżonej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i odnosząc się do zarzutów skargi powtórzyło stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, a jednocześnie podkreśliło, że skarżący w ogóle nie podejmują dyskusji ze stanowiskiem Kolegium, że odwołanie od decyzji wydanej na podstawie art.33 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne jest niedopuszczalne.
Pełnomocnik skarżących w piśmie procesowym z dnia [...] r. odnosząc się do odpowiedzi na skargę o takiej treści, zaprezentował stanowisko, że wójt Gminy [...] nie miał podstawy formalnej do wydania spornej decyzji, ponieważ nie tylko nie wystąpiły przesłanki określone w art. 22 ust.1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, lecz także naruszone zostały inne przepisy prawne, które w postępowaniu odwoławczym zostały przez skarżących wykazane. Oznacza to, że dopiero po zbadaniu przez organ odwoławczy przesłanek formalnoprawnych decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. i ewentualnym utrzymaniu w mocy decyzji zaskarżonej z powyższych przesłanek, strona niezadowolona z przebiegu granicy mogłaby żądać przekazania sprawy sądowi.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] również na powyższe pismo skarżących udzieliło odpowiedzi. W piśmie procesowym z dnia [...] r. po raz kolejny wyjaśniło istotę postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji w trybie art. 33 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wskazując, że z mocy art. 33 ust. tej ustawy od decyzji wydanej na podstawie art. 33 ust. 1 nie przysługuje odwołanie w administracyjnym toku instancji, a strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji, przekazania sprawy sądowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dostrzeże naruszenie prawa, które nie zostało podniesione w zarzucie skargi.
W niniejszej sprawie wystąpiła właśnie taka sytuacja, o jakiej mowa w powyższym przepisie, bowiem zarzuty podniesione w skardze mimo trafności niektórych wywodów w jej uzasadnieniu/ jako chybione, nie dałyby podstawy do uwzględnienia skargi, skutek ten wywołało natomiast stwierdzenie naruszenia prawa dostrzeżonego przez sąd z urzędu.
Tytułem wprowadzenia do dalszych rozważań, na wstępie zaakcentować należy zgodność z prawem prezentowanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stanowiska, że od decyzji organu administracji publicznej I instancji, wydanej w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) nie przysługuje odwołanie w zwykłym trybie administracyjnego toku instancji. Tym zasadniczo różni się postępowanie administracyjne w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości zakończone wydaniem decyzji na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne od postępowania prowadzonego w okolicznościach określonych art. 34 ust. 1 tej ustawy i zakończonego decyzją organu I instancji umarzającą to postępowanie i przekazującą sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Taka decyzja podlega bowiem zaskarżeniu w drodze przewidzianego w Kodeksie postępowania administracyjnego odwołania, skoro żaden przepis szczególny nie wyłącza w tym przypadku zastosowania zasady ogólnej – dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 Kpa). W przypadku wydania decyzji w oparciu o art. 33 ust. 1 o przekazaniu sprawy do rozpatrzenia sadowi powszechnemu decyduje zatem wola strony, natomiast w okolicznościach wskazanych w art. 34 ust. 1, z woli ustawodawcy, sprawa- w razie wydania decyzji ostatecznej o umorzeniu postępowania administracyjnego - jest z urzędu przekazywana do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. "Tylko decyzja wydana na zasadzie art. 33 ust. 1 tej ustawy jest decyzją o rozgraniczeniu nieruchomości, czyli decyzją administracyjną o ustaleniu przebiegu granicy, i tylko w stosunku do tej granicy zostało wyłączone w odrębnym przepisie ustawy (w art. 33 ust. 3) odwołanie administracyjne przez zastąpienie go prawem strony do żądania przekazania sprawy do sądu powszechnego" (vide: uzasadnienie uchwały 5 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt. OPK31/01, ONSA 2003/4/122, na którą powołano się w zaskarżonym postanowieniu).
Co do zasady, przyznać trzeba rację skarżącym, że przewidziane w art. 33 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne prawo strony, niezadowolonej z ustalenia przebiegu granicy, do żądania, w terminie 14 dni od doręczenia jej decyzji w tej sprawie, przekazania sprawy sądowi, nie wyklucza możliwości wszczęcia, na wniosek tej strony, postępowania wznowieniowego lub w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W niniejszej sprawie konieczne jest jednak wyraźne zaakcentowanie, że prawo strony do żądania wszczęcia jednego z trybów nadzwyczajnych, podlega ustanowionym w Kodeksie postępowania administracyjnego rygorom, stanowiącym ustawowe przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji, które należy stosować ściśle, skoro dotyczą nadzwyczajnych środków wzruszenia decyzji ostatecznej. Strona może zatem domagać się wzruszenia takiej, o jakiej mowa w przedmiotowej sprawie decyzji w trybie wznowienia postępowania, uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji w razie zaistnienia przesłanek z art. 145, 154-156, 163 Kpa, ale tylko wówczas, gdy nie żąda przekazania sprawy sądowi powszechnemu (por. wyroki NSA: z 19.02.2002 r. sygn. akt II SA 2900/00, LEX nr 81986, z 22.05.2003 r. sygn. akt II SA 2678/01, LEX nr 148847).
W stanie faktycznym sprawy poddanej obecnie kontroli sądowej wywody skargi zmierzające do wykazania, że strona nie złożyła żądania przekazania sprawy sądowi powszechnemu są całkowicie nieprzekonywające.
Przypomnieć wypada, że w decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. wydanej na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zawarte zostało następujące pouczenie: " Strona niezadowolona z przebiegu granicy może żądać w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, przekazania sprawy sądowi za pośrednictwem Wójta gminy", a więc pouczenie zgodne z art. 33 ust. 3 tej ustawy. Postanowieniem z dnia [...] r. na wniosek strony, pouczenie to zostało uzupełnione wskazaniem, że "właściwym miejscowo i rzeczowo sądem w odwołaniu od decyzji Wójta orzekającej o rozgraniczeniu nieruchomości jest Sąd Rejonowy w [...] Wydział Cywilny, ul. [...]".
Pismem opatrzonym datą sporządzenia: [...] r. zatytułowanym "odwołanie" małżonkowie G. i W. G. wnieśli do Sądu Rejonowego w [...] za pośrednictwem Wójta Gminy [...] żądanie uchylenia decyzji z dnia [...]r., której zarzucili, oprócz naruszenia art. 33 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 24 K.r. i op. ( poprzez bezzasadne przyjęcie, że odwołujący złożyli wniosek o rozgraniczenie podczas, gdy wniosek ten faktycznie podpisał tylko W. G.), także naruszenie tegoż art. 33 ust. 1 poprzez brak faktycznego sprawdzenia, czy dokumentacja stanowiąca podstawę zaskarżonej decyzji została wykonana prawidłowo. W uzasadnieniu skarżący, poza argumentacją odnoszącą się do pierwszego z powyższych zarzutów, na poparcie drugiego zarzutu podnieśli: "Ponieważ na skutek wadliwej dokumentacji i błędnego, faktycznego ustalenia granic działka G. i W. małżonków G. uległa zmniejszeniu należy uznać, że także przesłanki merytoryczne przemawiają za uchyleniem przedmiotowej decyzji."
W kontekście sposobu wskazania adresata, podniesionych zarzutów, a zwłaszcza cytowanego - stanowiącego treściowo zamkniętą całość - fragmentu pisma z dnia [...] r., które to cechy pisma należy rozpatrywać łącznie, nie ma wątpliwości co do tego, że jest to środek prawny wniesiony na podstawie art. 33 ust 3. Prawa geodezyjnego i kartograficznego, odzwierciedlający przejaw niezadowolenia strony z ustalenia przebiegu granic.
Zawarte zatem w skardze twierdzenie, że skarżący nie wnieśli odwołania w trybie art. 33 ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, nie podnieśli bowiem zarzutu niezadowolenia z ustalenia przebiegu granic sprzeczne jest z tym, co w omawianym piśmie zostało napisane. Przypomnieć wypada, że procedura administracyjna nie ma charakteru formułkowego, o treści żądania zawartego w piśmie nie decyduje ani jego tytuł, ani też posłużenie się językiem wiernie powtarzającym sformułowania ustawy, lecz decyduje rzeczywista wola strony wynikająca z całokształtu treści tego pisma. Prezentując takie rozumowanie, pisma małżonków G. z dnia [...]r., wniesionego z zachowaniem terminu ustawowego do złożenia wniosku o przekazanie sprawy do sądu powszechnego i adresowanego do Sądu Rejonowego w [...], żadną miarą nie można postrzegać jako wniosku o uruchomienie przez właściwy organ administracji publicznej jednego z nadzwyczajnych trybów weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej, a nie jako żądanie skierowania sprawy do sądu.
Nie należy do kompetencji sądu administracyjnego dokonywanie oceny postanowienia sądu powszechnego, ale nie można tracić z pola widzenia faktu, że Sąd Rejonowy w [...], któremu na żądanie skarżących sprawa o rozgraniczenie nieruchomości została przekazana w trybie wskazanego wyżej art. 33 ust.3 omawianej ustawy, postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt [...] wydanym na posiedzeniu jawnym w sprawie z wniosku G. G. i W. G. umorzył postępowanie w sprawie i przekazał ją Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] "celem merytorycznego rozpoznania odwołania G. i W. małż. G. od decyzji Wójta gm. [...] z [...]r."
W występującym w sprawie stanie faktycznym i prawnym, dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia bezprzedmiotowe są zawarte w skardze wyjaśnienia, dlaczego strona domagała się rozpatrzenia odwołania w trybie art. 127§ 1 Kpa w odpowiedzi na zobowiązanie SKO do sprecyzowania czy strona domaga się wznowienia postępowania czy też wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Wola strony zawarta w tej odpowiedzi, udzielonej pismem z dnia [...] r. (data wpływu do organu) była dla organu wiążąca, co jednak nie oznacza, zaskarżone postanowienie zgodne jest z prawem.
W stanie prawnym obowiązującym do dnia [...] r., zgodnie z tym co już zostało zasygnalizowane na wstępie, należałoby przyjąć, że skoro od decyzji wydanej w trybie art. 33 ust.1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne nie przysługuje odwołanie w administracyjnym toku instancji, zaś stronie niezadowolonej z ustalenia w tej decyzji przebiegu granic służy, w terminie 14 dni od jej doręczenia, prawo żądania przekazania sprawy sądowi, to z chwilą zakończenia postępowania sądowego (zainicjowanego takim żądaniem strony), nawet przy braku merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd, tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, nie "odżywa" prawo wniesienia odwołania do organu administracji publicznej wyższej instancji. Takie też stanowisko zaprezentowało Kolegium w zaskarżonym postanowieniu wydanym na podstawie art. 134 Kpa.
Rzecz jednak w tym, że wydając postanowienie z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie wzięło pod uwagę art. 66 § 4 Kpa. Przepis ten stanowi, że " Organ nie może jednak zwrócić podania z tej przyczyny, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, jeżeli w tej sprawie sąd uznał się już za niewłaściwy," a dodany został do Kodeksu postępowania administracyjnego na podstawie art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) i obowiązuje od [...] r.
W ocenie sądu, przepis ten ma również zastosowanie do postępowania odwoławczego, a to z mocy odesłania zawartego w art. 140 Kpa, zgodnie z którym " W sprawach nie uregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji."
W kontekście powyższych przepisów Kolegium powinno było rozważyć, czy uprawnione jest do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania w sytuacji, gdy sąd powszechny postanowieniem z dnia [...] r. umorzył postępowanie sądowe przekazał Kolegium sprawę do merytorycznego rozpoznania. Wprawdzie postanowienie to nie ma uzasadnienia ( z akt administracyjnych nie wynika kiedy stało się prawomocne), a zatem nie wiadomo jaka jest procesowa podstawa prawna rozstrzygnięcia sądu powszechnego, ale niezależnie od powyższego, istnienia tego postanowienia w obrocie prawnym nie można przemilczeć, co w konsekwencji musi prowadzić do wniosku, że sąd ten uznał się w niniejszej sprawie o rozgraniczenie nieruchomości niewłaściwym, skoro sprawę przekazał organowi administracji publicznej do merytorycznego załatwienia.
W powstałej sytuacji prawno-procesowej należy mieć na uwadze ratio legis wskazanego art. 66 § 4 Kpa, który – według komentatorów (vide: P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, teza 3 do art. 66, str. 168) – ma na celu zapobieganie negatywnym sporom o właściwość miedzy organami administracji publicznej a sądami powszechnymi ( szerzej na ten temat: B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wyd. C.H. Beck warszawa 2004, teza 2 do art. 66, str. 364-365).
Wprawdzie uregulowanie to spotkało się z krytyką w literaturze przedmiotu, na przykład W. Chróścielewski i J. P. Tarno w "Postępowaniu administracyjnym i postępowaniu przed sądami administracyjnymi" Wyd. Praw. LexisNexis, Warszawa 2004, str.125 podnoszą, że : " na gruncie tego rozwiązania istnieje realne zagrożenie wystąpienia sytuacji, w której może dojść do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy z naruszeniem przepisów o właściwości, łącznie ze stwierdzeniem nieważności decyzji ( podobnie J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" Wyd. Praw. LexisNexis, Warszawa 2004, str. 117), jednakże istnienie tego przepisu nakłada na organ procesowy obowiązek zbadania czy nie zachodzi konieczność jego zastosowania, a więc czy wyrażone przez sąd powszechny stanowisko co do kompetencji organu administracji publicznej do rozpoznania sprawy jest dla tego organu wiążące. W ocenie sądu, zaistniała w niniejszej sprawie sytuacja procesowa, prowadzi do konieczności zastosowania art. 66 § 4 Kpa, mimo że z przepisów prawa materialnego nie wynika kompetencja organu administracji publicznej II instancji do merytorycznego rozstrzygnięcia odwołania. W przeciwnym bowiem razie, strona w ogóle zostałaby pozbawiona ochrony prawnej wynikającej z zasady dwuinstancyjności, wszystko jedno czy realizowanej na gruncie postępowania administracyjnego czy na drodze postępowania przed sądem powszechnym.
Innymi słowy rzecz ujmując, w sprawie wystąpiła taka sytuacja, że niezależnie od tego, czy postanowienie sądu powszechnego jest zgodne z prawem, czy też jest nieprawidłowe, niezastosowanie przez SKO art. 66 § 4 Kpa prowadzi do sytuacji, w której strona pozbawiona zostaje możliwości dochodzenia swych praw i kwestionowania decyzji organu I instancji, z której jest niezadowolona (poza oczywiście prawem do inicjowania nadzwyczajnych trybów postępowania, co jak wiadomo możliwe jest tylko przy spełnieniu ściśle określonych przesłanek), zarówno na drodze postępowania sądowego przed sądem powszechnym (co gwarantuje jej odpowiedni przepis prawa materialnego) jaki i na drodze postępowania administracyjnego.
Z powyższych względów Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie niezgodne jest z art. 66 § 4 Kpa poprzez nie rozważenie potrzeby jego zastosowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dlatego należało, na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, orzec o jego uchyleniu i na podstawie art. 152 tejże ustawy o niewykonalności tego aktu do czasu uprawomocnienia się wyroku.