II SA/Sz 649/05

II SA/Sz 649/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-01-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak
Marzena Iwankiewicz
Stefan Kłosowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OZ 188/08 - Postanowienie NSA z 2008-03-06
II OZ 1200/07 - Postanowienie NSA z 2007-11-28
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz,, Asesor WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Agata Banc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na przebudowę oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. znak . [...] wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 oraz art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm) Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. C. pozwolenia na przebudowę istniejącej wewnętrznej instalacji gazowej, likwidację łuku nad drzwiami oraz wykonanie wnęki na grzejnik w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w [...].
Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli Z. W. i J. W. -współwłaściciele lokalu Nr [...] w w/w budynku jednorodzinnym.
Zarzucili w nim organowi I instancji:
- naruszenie prawa procesowego poprzez nieuwzględnienie wniosku z [...] r. o zawieszenie postępowania,
- naruszenie prawa procesowego poprzez nie pouczenie strony w zawiadomieniu z dnia [...] r. zgodnie z art. 9 kpa. o okolicznościach prawnych, które mogą mieć wpływ w przypadku niewniesienia zastrzeżeń lub wniosków przed wydaniem decyzji
- naruszenie prawa procesowego polegające na wspólnym zawiadomieniu o wszczęciu postępowania F. i Z. W., co miało konsekwencję w naruszeniu art. 30 § 5 kpa,
- naruszenie art. 97 § 1 ust. 1 kpa przez uznanie, że organ administracji publicznej nie ma obowiązku ustalenia spadkobierców, względnie nie musi zawiesić postępowanie do czasu ustalenia ich przez sąd,
- naruszenia art. 97 § 1 ust. 4 kpa, przez przyjęcie że organ nie musiał zawieszać postępowania do chwili rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy w [...] zgodności Ksiąg Wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym jak i kasacji postanowienia Sądu Okręgowego w [...],
- naruszenia art. 32.1 ust.2 Prawa budowlanego, przez uznanie, że inwestor uzyskał wymagane przepisami szczegółowymi niezbędne pozwolenia i uzgodnienia,
- naruszenie art.32.4 ust.2 Prawa budowlanego, przez uznanie że złożone przez M.C. pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenie, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jest zgodne z prawdą.
Podnosząc powyższe zarzuty odwołujący wnieśli o:
1/ uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie zgodnie z wnioskiem o zawieszeniu postępowania administracjynego,
ewentualnie
2/ o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu odwołania podano, że organ I instancji dokonał zawiadomienia o wszczęciu postępowania kierując zawiadomienie wspólnie na F. i Z. W., przez co nie otrzymał informacji, czy zawiadomienie dotarło do F. W. Spowodowało to, że nie zostały podjęte działania zgodnie z art. 30 § 5 kpa.
Urząd Miejski w [...] nie zawiesił postępowania do momentu ustalenia spadkobierców F. W.
Wnioskiem z dnia r. o zawieszenie postępowania, Urząd Miejski w [...] W.U. i A.B. został powiadomiony o wniesieniu przez odwołujących się pozwu do Sądu Rejonowego w [...], o ustalenie zgodności Ksiąg Wieczystych z rzeczywistym stanem prawnym jak i kasacji postanowienia Sądu Okręgowego w [...]. Okoliczność ta została przemilczana.
Inwestor M. C. otrzymał decyzję nr [...] udzielającą pozwolenie na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie istniejącej wewnętrznej instalacji gazowej, likwidacji łuku nad drzwiami oraz wykonaniu wnęki na grzejnik, przy uznaniu, że zakres robót będzie prowadzony w lokalu mieszkalnym nr [...]. Zatwierdzono projekt przebudowy instalacji gazowej, nie wnikając, czy wykonana wcześniej instalacja gazowa była wykonana zgodnie z prawem i spełniała wymogi techniczne.
Pozwolenie na wykonanie robót budowlanych oparto na oświadczeniu inwestora M. C. o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, choć zgodnie z aktem notarialnym: mury zewnętrzne, mury konstrukcyjne i mury oddzielające poszczególne lokale, kominy, strych, klatki schodowe itp.. są współwłasnością inwestora oraz odwołujących się.
Zatem interpretacja, że klatka schodowa, na której ma być wykonana wnęka na grzejnik, w murze będącym wspólną własnością (mur zewnętrzny i konstrukcyjny) wchodzi w skład lokalu nr [...] jest błędna.
Tak samo likwidacja łuku nad drzwiami w murze konstrukcyjnym, oddzielającym poszczególne lokale, narusza ich prawa - jako współwłaścicieli.
Projekt przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej został oparty na błędnym założeniu, iż doprowadzenie gazu do lokalu nr [...] było legalne i spełnia wymogi techniczne oraz zostało odebrane pod względem technicznym i bezpieczeństwa. Doprowadzenie gazu do lokalu nr [...] było samowolą budowlaną wykonaną przez R. C. (ojca inwestora). Odprowadzenie spalin będzie się odbywać do komina, który jest współwłasnością. Natomiast komin i ciągi kominowe zostały przebudowane jako samowola budowlana i nie zostało zamknięte w tej sprawie postępowanie prowadzone przez nadzór budowlany.
Inwestor M. C. zdaje sobie sprawę, że stan prawny współwłasności nie jest uregulowany, dlatego wniósł do Sądu o ustalenie sposobu korzystania oraz o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Oba te postępowania zostały umorzone z uwagi na nie wykonanie przez wnioskodawcę M. C. wezwań Sądu do usunięcia braków.
Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. znak [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez organ I instancji z zachowaniem procedury określonej przepisami Kpa. Organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania. możliwości zapoznania się z dokumentacja i składania zastrzeżeń (pismo organu z dnia [...] r. znak[...] , data doręczenia [...] r.). Kwestię dotyczącą doręczenia pism normuje Kodeks postępowania administracyjnego. W toku postępowania J. W. złożył wniosek o zawieszenie postępowania. Organ I instancji pismem z dnia [...] r. znak [...], udzielił odpowiedzi na ten wniosek.
Wskazany przez skarżących art. 97 § 1 ust. 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż mówi on o zawieszeniu postępowania w razie śmierci strony, lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa wart. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Jak wynika z akt sprawy F. W. zmarła w [...] r., przed wszczęciem postępowania administracyjnego, wobec czego brak było podstaw do zawieszenia postępowania.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 Kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W myśl tego przepisu konieczność zawieszenia postępowania administracyjnego zachodzi tylko wówczas, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe. Z treści przedłożonych przez odwołujących się dokumentów wynika, iż [...]r. został złożony wniosek do Sądu Rejonowego w [...] o stwierdzenie nabycia spadku przez J. W., jednakże dostarczenie organowi administracji postanowienia o nabyciu spadku nie miałoby wpływu na wydaną w dniu [...] r. decyzję nr [...] znak [...] w części merytorycznej sprawy.
Wymienione we wniosku inwestora z dnia [...] r. o pozwolenie na budowę roboty budowlane, polegające na przebudowie istniejącej wewnętrznej instalacji gazowej, likwidację łuku nad drzwiami oraz wykonanie wnęki na grzejnik w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w [...] dotyczą czynności zwykłego zarządu. Zgodnie z art. 201 Kodeksu cywilnego do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. Z akt sprawy wynika, iż inwestor posiada większą część udziałów w nieruchomości wspólnej -[...].
Inwestor przedłożył projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Zgodnie z dyspozycją art.30 ust 2 prawa budowlanego inwestor wraz ze zgłoszeniem przedłożył, złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wskazując, że wynika ono z aktu notarialnego repertorium [...] nr[...].
Kwestia dotycząca samowolnie wykonanych przez M.C. robót budowlanych, wskazanych przez skarżących, w stosunku do których prowadzone jest postępowanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nie ma związku z kwestionowanym pozwoleniem na budowę.
Decyzję Wojewody [...] Z. W. i J. W. zaskarżyli skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się jej uchylenia, bądź przekazania organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji zarzucili, że:
- wydana została z naruszeniem przepisów prawa o współwłasności,
- wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy,
- zawiera wady powodujące jej nieważność z mocy prawa.
W uzasadnieniu skarżący podtrzymali argumentację zawartą w odwołaniu, a nadto podnieśli, iż organ II instancji utrzymując w mocy decyzję I instancji oparł się błędnie o art. 201 K.c. podając, że pozwolenie na budowę, obejmujące roboty budowlane polegające na przebudowie istniejącej wewnętrznej instalacji gazowej, likwidacji łuku nad drzwiami oraz wykonanie wnęki na grzejnik w lokalu mieszkalnym nr [...], dotyczy czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną. Błędnie też stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż inwestor posiada większą część udziałów w nieruchomości wspólnej, która ma wynosić[...]. Podana wielkość udziałów inwestora jest niezgodna z stanem faktycznym. Pobieżna analiza wydruku komputerowego bazy ewidencji gruntów i budynków wskazuje, że właściciel lokalu nr 1 (skarżący) ma udziałów [...] a lokalu nr [...] (inwestor) [...], natomiast podstawa do ustalenia udziałów - powierzchnia lokali pod względem wielkości, jest odwrotna, lokal nr [...] ma powierzchnię użytkową [...]m2 a lokal nr [...] ma [...]m2.
Z uwagi na rozbieżności w aktach notarialnych oraz w stanie faktycznym, skarżący Z. W. złożył w dniu [...] r. pozew do Sądu Rejonowego w [...] o uzgodnienie treści Księgi Wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, a w dniu [...] r. wniósł kasacje od postanowienia Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...]r., sygn. akt [...].
Nie można przywoływać art. 201 kc. dotyczącego czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną, do której potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli i podawać, że inwestor posiada większą część udziałów w nieruchomości, skoro to jest kwestionowane i powinno być rozstrzygnięte przez Sąd. Pozew skarżącego Z. W. w tej sprawie do dnia dzisiejszego nie został rozstrzygnięty. Przy tym stanie prawnym nie można mówić o wysokościach udziałów w nieruchomości poszczególnych współwłaścicieli.
Art. 97 § 1 punkt 4 Kpa., mówi że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Zważając na powyższe postępowanie w tej sprawie powinno być zawieszone do chwili rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego a wydana decyzja uchylona.
W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący kwestionują zatwierdzenie projektu budowlanego przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej, wskazując, iż projekt instalacji gazowej przewiduje wentylację pomieszczeń przez dobudowanie kanału wentylacyjnego poprowadzonego przy istniejącym kominie, o średnicy 160 mm., który będzie prowadzony przez poddasze i wyprowadzony przez konstrukcje dachu na zewnątrz. Natomiast dla odprowadzenia spalin i doprowadzenia powietrza do spalania projektuje się wykonanie koncentrycznego przewodu[...]. Przewód poprowadzony ma być istniejącym kanałem murowanym (kominem) i wyprowadzony na wysokości komina. Projektant twierdzi, że poprzednio kanał ten (komin) odprowadzał spaliny z kotła gazowego Państwa C., co jest nieprawdą. Kanał ten służy do obsługi pieca gazowego właścicielowi lokalu nr [...].
P.I.N.B. w Powiecie Grodzkim [...] w piśmie z dnia [...] r., znak [...] do Wydziału Urbanistyki i Administracji Budowlanej UM w [...], stwierdził, że wszczął postępowanie w sprawie samowolnego wykonywania przez M.C. robót budowlanych polegających na wykonaniu min.: remontu pokrycia dachowego wraz z naruszeniem konstrukcji dachowej przy przebudowie i budowie części komina, remoncie instalacji wod.-kan. - wykonywanych bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia - na poddaszu i w mieszkaniu nr [...].
Dopóki nie zostanie rozstrzygnięta samowola budowlana odnośnie przebudowy poddasza i ciągów kominowych nie można zatwierdzać projektu przebudowy instalacji gazowej.
Nietrafne jest twierdzenie Wojewody [...] z dnia [...] r., znak[...]., oparte na twierdzeniu, że wniosek o pozwolenie na budowę z dnia [...] r., nie ma związku z robotami, w stosunku do których prowadzone jest postępowanie przez P.I.N.B. w [...].
Decyzją P.I.N.B. z dnia [...] r., znak [...], nałożono na inwestora M. C. obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej określającej stan budynku ze szczególnym uwzględnieniem poprawności prowadzonych robót dotyczących instalacji wodo - kan. i c.o., przewodów kominowych oraz zadaszenia budynku wykonanych przez rzeczoznawcze odpowiedniej specjalności. Brak tej ekspertyzy nie daje odpowiedzi czy można było poprowadzić koryto w posadzce (w stropie pomiędzy parterem a piętrem). Również brak jest odpowiedzi czy poprowadzona istniejąca instalacja gazowa spełnia wymogi techniczne (rury ze szwem, brak odpowiednich przepustów przez przegrody konstrukcyjne).
Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy te sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takie określenie kompetencji Sądu oznacza, że w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, polegającymi na naruszeniu przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego mającymi wpływ na wynik sprawy, Sąd eliminuje wadliwą decyzję z obrotu prawnego - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia - poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności /art. 145 w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 dalej P.p.s.a./.
Badanie zaskarżonej decyzji nie dało podstaw do stwierdzania, iż wydana ona została z istotnym naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy przyznać rację stanowisku organu wydającemu zaskarżone pozwolenie na budowę, iż postępowanie w tej sprawie nie jest związane z prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego postępowaniem w sprawie samowoli budowlanej polegającej na przebudowie poddasza i kominów przez inwestora i właściciela znajdującego się na piętrze budynku lokalu mieszkalnego nr [...], M. C. Kwestia ta nie ma bezpośredniego związku z treścią pozwolenia na budowę, którego dotyczy zaskarżona decyzja. Dotyczy ono bowiem ściśle wymienionych w niej zamierzeń inwestycyjnych - przebudowy wewnętrznej instalacji gazowej, likwidacji łuku nad drzwiami oraz wykonania wnęki na grzejnik. Wszystkie te przedsięwzięcia mieszczą się wewnątrz lokalu nr [...], będącym własnością inwestora.
Podnoszone w skardze, a wcześniej w odwołaniu argumenty skarżących, co do niezawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie wydania w/w pozwolenia na budowę - o co wnieśli w piśmie z dnia [...] r. w związku z wszczętym postępowaniem spadkowym po zmarłej w [...] r. F. W. oraz toczącym się z ich wniosku postępowaniem sądowym o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym nie są trafne.
Zgodnie z art. 97 § 1 Kpa organ zawiesza postępowanie tylko w wypadkach zaistnienia okoliczności wymienionych w pkt 1-4 tego przepisu.
W świetle tego przepisu organ zobowiązany jest zawiesić postępowanie jeśli stwierdzi wystąpienie wskazanych w tym przepisie okoliczności. Jeśli uzna zaś, że okoliczności te w sprawie nie zachodzą - prowadzi nadal wszczęte postępowanie, kończąc je właściwym rozstrzygnięciem /decyzją/.
Organ nie był zobowiązany rozpatrywać w odrębnym postępowaniu wniosku skarżących o zawieszenie postępowania .
Zgodnie z art. 98 § 1 Kpa organ administracji może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte. Skarżący -jako uczestnicy postępowania - warunku tego nie spełniają.
Organ do wniosku skarżących się w tym zakresie odniósł się trafnie pismem z dnia [...] r. a także w treści wydanej decyzji .
Przytoczone tam argumenty dotyczące braku przesłanek wskazanych w art. 97 § 1 Kpa odpowiadają prawu .
Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie wszczęte bowiem zostało wnioskiem M. C. z [...]r., podczas gdy F. W. zmarła w roku [...], zatem nie była stroną tego postępowania.
Okoliczność ta nie miała też żadnego wpływu na możliwość działania w sprawie przez skarżących - jako uczestników postępowania i nie miała wpływu na wynik w sprawie. Podobnie należy odnieść się do kwestii "uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym" przedmiotowej nieruchomości.
Dla wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane inwestor przedstawił akt notarialny, z którego wynikało że jest on właścicielem lokalu nr [...] , którego dotyczy zamierzona inwestycja oraz posiada udział we własności nieruchomości [...].
W świetle obowiązujących przepisów prawa budowlanego wystarczające jest jeśli inwestor do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę /lub zgłoszenia/ przedłożył złożone pod odpowiedzialnością karną oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na celne budowlane /art. 32 ust.4 pkt 2/. Organ budowlany nie jest zobowiązany do weryfikowania tego oświadczenia bez uzasadnionych podstaw, zwłaszcza, że inwestor przedłożył nadto akt notarialny, z którego wynika jego prawo do nieruchomości, wynikające z własności lokalu nr [...].
Podejmowanie przez skarżącego dotychczasowe próby wykazania innego stanu rzeczy przed sądem powszechnym okazały się nieskuteczne.
Gdyby natomiast skarżący wykazał, że inwestor złożył fałszywe oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na celne budowlane - może to stanowić podstawę do wznowienia postępowania /art. 145 § 1 pkt lub 2/.
Sprawa wydanego inwestorowi M. C. pozwolenia na budowę powinna być zatem rozpatrzona w aspekcie ewentualnego naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane lub przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Skarżący nie wskazał, które przepisy prawa materialnego zaskarżona decyzja narusza.
Wszystkie roboty budowlane mają być wykonane w lokalu nr [...], zajmowanym przez inwestora i będącym jego własnością lub w części nieruchomości przez niego użytkowanej. Charakter wydanego pozwolenia i jego zakres zmierzają do zgodnego z prawem zmodernizowania i zwiększenia walorów użytkowych oraz trwałości całego budynku - m.in. przez jego wzmocnienie i właściwe ogrzewanie. Przy wydaniu pozwolenia organ bada zgodność z prawem dalszego zamierzenia inwestycyjnego, w tym z przepisami techniczno-budowlanymi, zaś zgodność wykonania z warunkami wydanego pozwolenia może kontrolować organ nadzoru budowlanego.
W sprzeciwie skarżących wobec wydanej w tym zakresie decyzji trudno dopatrzeć się racjonalnych przesłanek, Jego źródło tkwi w nieporozumieniach sąsiedzkich i które nie mogą być rozpatrywane w postępowaniu administracyjnym lub sądowo-administracyjnym.
Nieporozumienia sąsiedzkie, w tym na tle stosunków własnościowych, może rozstrzygnąć sąd powszechny.
Z tych względów Sąd wniesioną skargę oddalił - zgodnie z dyspozycją art. 151 ppsa.