II SA/SZ 587/06

II SA/Sz 587/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2006-11-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Elżbieta Makowska /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Kazimierz Maczewski
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk – Meder Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2006r. sprawy ze skargi D. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odebrania zwierząt o d d a l a skargę
Uzasadnienie
W dniu [...] r. Towarzystwo Opieki nad Zwierzętami na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt wystąpiło do organu I instancji z wnioskiem o podjęcie decyzji o odebraniu zwierząt ([...] psów i [...] kotów) D. J. zamieszkałej w [...], podnosząc, że podczas przeprowadzania wizji lokalnej w mieszkaniu przy ulicy [...] w [...] stwierdzono znęcanie się nad zwierzętami określone w art. 6 ust. 2 pkt 10 tej ustawy. We wniosku, poza szczegółowym opisaniem okoliczności wizji
w mieszkaniu przeprowadzonej z udziałem Policji pod nieobecność D. J., zawarto informację, że zabrane z tego lokalu zwierzęta zostały umieszczone
w schronisku dla bezdomnych zwierząt w [...].
Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 104 Kpa oraz art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. Nr 106 poz. 1002 ze zm.) orzekł o odebraniu właścicielce D. J. zamieszkałej w [...] przy ulicy [...] [...] zwierząt ([...] kotów i [...] psów).
Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał, że na podstawie wniosku Towarzystwa Opieki nad Zwierzętami z dnia [...] r. oraz protokołu z oględzin zwierząt dokonanych w dniu [...] r. przez lekarza weterynarii zatrudnionego w schronisku dla bezdomnych zwierząt w [...] stwierdził, że zwierzęta D. J. przebywały w niewłaściwych warunkach bytowania w stanie rażącego niechlujstwa, co zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 5 ustawy
o ochronie zwierząt wypełnia znamiona znęcania się nad zwierzętami. W trakcie oględzin miejsca przetrzymywania zwierząt wnioskodawca stwierdził, że [...] kotów i [...] psów przetrzymywano w mieszkaniu o powierzchni [...] m2, w stanie brudu, nie leczonych chorób oraz w nadmiernej ciasnocie (nie usuwane odchody zwierzęce pokrywające podłogę, fetor, panujący w mieszkaniu nieporządek). Niewłaściwe warunki bytowania zwierząt potwierdzał ich zły stan ogólny: silne wychudzenie, zaniedbania w pielęgnacji oraz brak profilaktyki i opieki weterynaryjnej (m. in. brak obowiązkowych szczepień przeciwko wściekliźnie). W trakcie badania stanu zdrowia zwierząt stwierdzono u kotów [...], zaś u psów [....].
W tych okolicznościach Prezydent stwierdził, że nastąpiło naruszenie przepisów art. 6 powołanej ustawy o ochronie zwierząt co uzasadnia wydanie decyzji.
D. J. odwołała się od powyższej decyzji organu I instancji domagając się jej uchylenia i zarzucając:
– naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt poprzez nieokreślenie
w decyzji terminu na jaki następuje odebranie zwierząt,
– naruszenie art. 7 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy poprzez jego błędne zastosowanie na skutek uznania, że bałagan panujący w mieszkaniu stanowi podstawę do ich czasowego odebrania,
– brak wskazania terminu na jaki odebrano zwierzęta, co może wskazywać na zamiar osiągnięcia przez organ I instancji korzyści poprzez nieuzasadnione obciążenie strony kosztami utrzymania zwierząt w Schronisku,
– spowodowanie brudu i bałaganu w Jej mieszkaniu po wtargnięciu grupy osób, która mieszkanie to zdemolowała, które to zajście spowodowało wrażenie bałaganu i stanowiło przyczynę odebrania zwierząt,
– niezasadne kierowanie się fałszywymi oskarżeniami sąsiadów.
Odwołująca się wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczność określenia stanu zdrowia zwierząt oraz o przesłuchanie świadków na okoliczność rzekomego złego stanu zdrowia zwierząt, braku profilaktyki i wychudzenia oraz przedłożyła zaświadczenie lekarza weterynarii z dnia [...] r., zaświadczenie potwierdzające kupno żywności dla zwierząt i dwie notatki
z interwencji przeprowadzonych w Jej mieszkaniu w związku ze skargami sąsiadów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 Kpa oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść art. 6 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt i wskazał, że jeśli zwierzę jest traktowane w sposób określony
w art. 6 ust. 2 ustawy, może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane schronisku dla zwierząt. W ocenie Kolegium przedmiotowa decyzja spełnia wszelkie wymogi ustawowe dotyczące podstawy jej wydania.
Organ II instancji uznał zarzuty odwołania za niezasadne.
Wyjaśniając kwestię terminu zwrotu zwierząt Kolegium powołało się na art. 7 ust. 6 ustawy o ochronie zwierząt wskazując, że jeśli sąd nie orzeknie w trybie art. 35 ust. 3 ustawy przepadku zwierzęcia, a także jeśli postępowanie karne zostanie umorzone, wówczas organ I instancji, po zastosowaniu odpowiedniego leczenia
i spowodowaniu poprawy ogólnego stanu zdrowia zwierząt ma obowiązek wydać zwierzęta właścicielowi do czasu rozstrzygnięcia przez właściwe organy czy nie należy orzec o ich przepadku. Dlatego w decyzji o odebraniu zwierząt nie można z góry określić terminu na jaki odbiera się te zwierzęta.
Co do zarzutu zamiaru organu obciążenia strony nieuzasadnionymi kosztami organ odwoławczy wskazał, że ewentualne koszty którymi można obciążyć właściciela zwierząt , to zgodnie z art. 7 ust. 4 koszty transportu, utrzymania
i koniecznego leczenia zwierząt. Wszystkie koszty muszą być uzasadnione
i udokumentowane przez schronisko.
Organ II instancji nie uwzględnił twierdzeń strony, że bałagan w Jej mieszkaniu wywołały osoby, które do niego wtargnęły i stwierdził w oparciu o akta sprawy, że w mieszkaniu strony unosił się fetor z odchodów zwierząt, na podłodze leżały sterty szmat i resztki jedzenia, a taki stan nie był wywołany jednorazowym wtargnięciem grupy ludzi.
W ocenie organu, zwierzęta w mieszkaniu skarżącej przebywały w niewłaściwych warunkach, nadmiernej ciasnocie uniemożliwiającej im zachowanie naturalnej pozycji.
Kolegium ustosunkowało się również do zarzutu braku właściwego leczenia zwierząt po ich odebraniu od skarżącej, a także odniosło się do wniosków dowodowych złożonych w postępowaniu odwoławczym wskazując na ich bezprzedmiotowość dla rozstrzygnięcia sprawy. W konkluzji organ II instancji stwierdził, że warunki panujące w mieszkaniu i stan zdrowotny zwierząt uzasadniały podjęcie zaskarżonej decyzji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie D. J. zarzuciła:
1)rażące naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:
a) art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt – poprzez nieokreślenie w decyzji okresu na jaki następuje odebranie zwierząt;
b) art. 7 ust.1 w związku z art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt poprzez:
- jego zastosowanie mimo nie zaistnienia stanu znęcania się nad zwierzętami i nie utrzymywania ich w stanie rażącego niechlujstwa,
- umieszczenie zwierząt w schronisku a nie oddanie ich pod opiekę innej
osoby lub instytucji,
2) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to art. 75§ 1, art. 77§ 1, art. 78§1 Kpa wobec oddalenia wniosków dowodowych strony przez to pozbawienia skarżącej prawa do ochrony Jej interesów.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
W piśmie procesowym z dnia [...] r. D. J. rozwinęła argumentację skargi akcentując brak podstaw do wydania zaskarżonej decyzji w trybie przewidzianym w art. 7 ust. 3 i w oparciu o przesłanki z art.. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrole administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem . Oznacza to, że w toku tej kontroli nie są brane pod uwagę względy pozaprawne, a więc takie, które nie wynikają z przepisów prawa materialnego i procesowego mających zastosowanie w konkretnej sprawie. Zaznaczyć przy tym trzeba, że stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie każde naruszenie prawa prowadzić będzie do uchylenia zaskarżonego aktu, lecz tylko takie, które ma charakter istotny, wpływający na wynik sprawy.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według tak rozumianego kryterium zgodności z prawem oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych
w art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( dalej P.p.s.a.) nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu dającym podstawę do jej uchylenia (lub do stwierdzenia jej nieważności).
Przedmiotem sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją było czasowe odebranie zwierząt.
Kwestię czasowego odebrania zwierząt reguluje art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002).
W przepisie tym uregulowane zostały 2 tryby postępowania właściwego organu prowadzące do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt.
Mianowicie, art. 7 ust. 1 przewiduje, że zwierzę traktowane w sposób określony
w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane jednemu z podmiotów wymienionych w pkt 1) – 3) tego przepisu. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu decyzja, o której mowa w ust. 1 podlega natychmiastowemu wykonaniu.
Natomiast w myśl art. 7 ust. 3 wskazanej ustawy, w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, policjant a także upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, może odebrać mu zwierzę zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia.
Z przepisów tych wynika zatem, że w sytuacji określonej w art. 7 ust. 1 samo odebranie zwierząt następuje po wydaniu decyzji administracyjnej orzekającej
o czasowym odebraniu zwierząt, zaś w trybie przewidzianym w art. 7 ust. 3 odnoszącym się do "przypadków niecierpiących zwłoki" fizyczne odebranie zwierząt poprzedza, podjęcie przez właściwy organ decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt.
Z przedstawionych sądowi wraz z odpowiedzią na skargę akt administracyjnych wynika, że decyzja organu I instancji wydana została w drugim,
z wyżej opisanych trybów, uregulowanym w art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. Nie można zatem nie dostrzec, że organ II instancji powołując w materialnej podstawie prawnej decyzji art. 7 ust. 1 tej ustawy popełnił błąd. Zdaniem jednak sądu, błąd ten nie ma wpływu na wynik sprawy, zwłaszcza że Kolegium
w uzasadnieniu decyzji stwierdziło, że decyzja organu I instancji spełnia wszelkie wymogi ustawowe dotyczące podstawy jej wydania, co wskazuje, że organ odwoławczy w istocie rzeczy nie zakwestionował prawidłowości przyjęcia jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia decyzji pierwszo-instancyjnej wskazanego w niej art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt.
Należy mieć na uwadze, że przepis art. 7 ust. 3 stanowiąc w zdaniu pierwszym o możliwości odebrania zwierzęcia: "w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu" nie odnosi się do jakichkolwiek nagłych przypadków, lecz stanowi kontynuację myśli, która legła u podstaw ustanowienia przesłanek czasowego odebrania zwierząt określonych w art. 7 ust. 1 ustawy. Innymi słowy rzecz ujmując, przypadek niecierpiący zwłoki uzasadniający zastosowanie trybu postępowania określonego w art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, wiązać się musi z zaistnieniem stanu znęcania się nad zwierzęciem w rozumieniu art. 6 ust. 2 tej ustawy. Wynika to zarówno z systematyki art. 7 jak i z celu uregulowań przewidzianych w tym przepisie.
Dlatego z punktu widzenia wykładni art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, za
w pełni zasadne uznać trzeba stanowisko organu I instancji, zaakceptowane przez organ odwoławczy, wskazujące jaką formę znęcania się nad zwierzętami ustalono podejmując zaskarżone rozstrzygniecie. Organ I instancji wskazał mianowicie
w uzasadnieniu decyzji na art. 6 ust. 2 pkt 10 omawianej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego niechlujstwa oraz pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji.
Zarówno organ I instancji w zawartych w uzasadnieniu decyzji ustaleniach oraz
w prawnej ich ocenie, jak i organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania, powołały się na fakty wynikające z oględzin mieszkania skarżącej oraz
z dokonanego przez lekarza weterynarii opisu stanu fizycznego odebranych Jej psów i kotów.
Wbrew zarzutom i wywodom skargi, wynikające z materiału dowodowego fakty nie pozostawiają cienia wątpliwości co do zasadności czasowego odebrania zwierząt na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt. Już samo przetrzymywanie
w mieszkaniu o powierzchni [...] m2 [...] psów i [...] kotów stanowi niewątpliwie dotkliwe dla tych zwierząt warunki bytowania. Jeśli do tego dodać, że w chwili dokonania w dniu [...]r. wizji panował w mieszkaniu skarżącej fetor spowodowany znajdującymi się na podłodze odchodami zwierząt, na podłodze znajdowały się też sterty szmat i resztki jedzenia, [...] psy były przywiązane do kaloryfera, a jeden był zamknięty w łazience bez dostępu do światła dziennego, to nie można mieć wątpliwości co do zaistnienia stanu, o którym mowa w wyżej już cytowanym art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt.
W kontekście takich, jak powyższe, faktów co do warunków bytowania zwierząt, sugestie skargi zmierzające do podważenia, dokonanej przez lekarza weterynarii, oceny stanu zdrowia odebranych zwierząt są bezpodstawne. Stwierdzony przez weterynarza w protokole oględzin z dnia [...] r. stan zwierząt ( u kotów: [...]; u psów: [...]) dawał organom orzekającym podstawę faktyczną do uznania, że doszło do przypadku niecierpiącego zwłoki w rozumieniu art. 7 ust. 3 uzasadniającego czasowe odebranie zwierząt na podstawie tego przepisu.
Zarzut braku wskazania w decyzji czasu na jaki zwierzęta zostały odebrane jest chybiony, bowiem art. 7 nie wymaga wskazania tego terminu w decyzji. Okoliczności uzasadniające ewentualny zwrot zwierząt zostały wyjaśnione skarżącej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgodnie z przepisami art. 7 ust. 6 cytowanej ustawy.
Nie narusza również prawa przekazanie zwierząt na czas ich odebrania do Schroniska dla Bezdomnych Zwierząt , skoro jest to podmiot przewidziany ustawą dla realizacji tego celu.
W myśl bowiem art. 7 ust 1 czasowo odebrane zwierzę może być przekazane :
1) schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne, albo
2) państwowej jednostce organizacyjnej prowadzącej gospodarstwo rolne, jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, albo
3) ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane dla celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych.
Brak też było podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia przepisów postępowania.
Dla dokonania oceny czy w dacie czasowego odebrania zwierząt istniały podstawy faktyczne i prawne uzasadniające wydanie decyzji w tym przedmiocie znaczenie mają warunki bytowania zwierząt oraz ich stan fizyczny istniejące w momencie odebrania zwierząt i do tego momentu odnosić trzeba przydatność dla rozstrzygnięcia sprawy złożonych przez stronę wniosków dowodowych. Znaczenia natomiast nie mają okoliczności dotyczące wcześniejszych kontroli stanu zwierząt oraz sposobu ich bytowania. Trafnie zatem Kolegium w uzasadnieniu swojej decyzji wykazało, że zgłoszone przez stronę wnioski nie są przydatne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Z tych samych względów nie podlega kontroli sądu administracyjnego sposób wykonywania opieki nad czasowo odebranymi zwierzętami już po wydaniu decyzji ostatecznej w tym przedmiocie.
Powyższe względy mając na uwadze, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.