II SA/Sz 551/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2025-11-06
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na użytkowaniewznowienie postępowaniawspólnota mieszkaniowainteres prawnylegitymacja procesowaprawo budowlanek.p.a.części wspólne nieruchomości

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właściciela lokalu na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że nie wykazał on indywidualnego interesu prawnego odrębnego od wspólnoty mieszkaniowej.

Skarżący, właściciel lokalu w budynku mieszkalnym, zaskarżył decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego dotyczącego pozwolenia na użytkowanie. Organ II instancji umorzył postępowanie, uznając, że skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej. WSA, po uchyleniu wcześniejszej decyzji organu II instancji z powodu błędów proceduralnych, uznał, że organ prawidłowo ponownie umorzył postępowanie, ponieważ skarżący nie posiada legitymacji procesowej jako strona w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym części wspólnych nieruchomości. Sąd podkreślił, że interes prawny musi być osobisty, indywidualny i wynikać z przepisów prawa, a nie subiektywnego przekonania.

Sprawa dotyczyła skargi M. G. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 6 czerwca 2025 r., która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie odmowy uchylenia decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego "B". Organ I instancji pierwotnie odmówił uchylenia decyzji z 7 września 2018 r. o pozwoleniu na użytkowanie. Po wniesieniu odwołania przez skarżącego, organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu całej Wspólnoty Mieszkaniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z 16 stycznia 2025 r. (sygn. akt II SA/Sz 844/24), uchylił tę decyzję z powodu błędów proceduralnych, wskazując na niezgodność między treścią rozstrzygnięcia a uzasadnieniem oraz odniesienie do niewłaściwego budynku. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ II instancji decyzją z 6 czerwca 2025 r. ponownie umorzył postępowanie odwoławcze, wyjaśniając omyłkę pisarską dotyczącą budynku i podtrzymując stanowisko o braku legitymacji procesowej skarżącego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym wyłączenie pracownika organu od udziału w postępowaniu. WSA oddalił skargę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo ocenił, iż skarżący nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., ponieważ nie wykazał indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej. Sąd podkreślił, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, reprezentowanie współwłaścicieli lokali należy do wspólnoty mieszkaniowej, a skarżący nie przedstawił dowodów na istnienie rozbieżnego interesu prawnego, który uzasadniałby jego status strony w postępowaniu wznowieniowym. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym interes prawny musi wynikać z przepisów prawa i być osobisty, indywidualny oraz konkretny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, właściciel lokalu nie posiada indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu wspólnoty mieszkaniowej, jeśli sprawa dotyczy części wspólnych nieruchomości, a jego interes nie jest rozbieżny z interesem wspólnoty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, reprezentowanie współwłaścicieli lokali należy do wspólnoty mieszkaniowej. Skarżący nie wykazał istnienia swojego indywidualnego, odrębnego od wspólnoty, interesu prawnego, który uzasadniałby jego status strony w postępowaniu wznowieniowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania administracyjnego, kluczowa dla ustalenia legitymacji procesowej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy.

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 148 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.

k.p.a. art. 127 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 16 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 83 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 52

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.w.l. art. 6

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 22 § 1

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

u.w.l. art. 22 § 2

Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ II instancji prawidłowo ocenił, że skarżący nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. i nie ma legitymacji do skutecznego zainicjowania postępowania odwoławczego wznowieniowego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., w tym wyłączenia pracownika organu od udziału w postępowaniu, okazały się nietrafne w kontekście braku legitymacji procesowej skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

Skarżący nie wykazał w niniejszym postępowaniu indywidualnego, odrębnego od interesu całej Wspólnoty, interesu prawnego. Interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie ewentualny. Samo posiadanie odrębnej własności lokalu w przedmiotowym budynku "B" oraz współwłasności części budynku i urządzeń, podnoszona przez skarżącego potrzeba dochodzenia roszczeń od sprzedawcy lokalu, nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania skarżącego za stronę w postępowaniu.

Skład orzekający

Wiesław Drabik

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

sędzia

Joanna Świerzko-Bukowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów posiadania przez właściciela lokalu statusu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym części wspólnych nieruchomości, zwłaszcza w kontekście wspólnot mieszkaniowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku indywidualnego interesu prawnego odrębnego od interesu wspólnoty. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy taki odrębny interes zostanie wykazany.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest wykazanie indywidualnego interesu prawnego w postępowaniach administracyjnych, szczególnie gdy dotyczy to nieruchomości wspólnych i wspólnot mieszkaniowych. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.

Właściciel lokalu kontra wspólnota: Kto ma prawo głosu w sprawach budynku?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 551/25 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-11-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Świerzko-Bukowska
Marzena Iwankiewicz
Wiesław Drabik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 28, art. 145 par. 1, art. 148 par. 1, art. 149 par. 1,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2021 poz 1048
art. 6, art. 21 ust. 1, art. 22 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Drabik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 listopada 2025 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 6 czerwca 2025 r. nr WOA.7721.125.2024.AK w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie oddala skargę .
Uzasadnienie
Decyzją z 27 czerwca 2024 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. (dalej: "organ I instancji"), na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego określonego w art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wydaną w dniu 7 września 2018 r. przez PINB w G. o udzieleniu dla K. z siedzibą w S., pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego "B" wraz z zewnętrznymi instalacjami: energetyczną, wodociągową, kanalizacji sanitarnej i gazową powstałego
z przebudowy i rozbudowy niedokończonego budynku wybudowanego na dz. [...], [...], [...] obręb D. – na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę
nr [...] z 29 października 2007 r. wydanej przez Starostę G. , zmienionej decyzją nr [...], z 3 listopada 2008 r. postanowił odmówić uchylenia decyzji znak: [...] z 7 września 2018 r. o pozwoleniu
na użytkowanie ww. budynku mieszkalnego wielorodzinnego "B", wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. dla K. z siedzibą w S..
Pismem z dnia 14 lipca 2024 r. odwołanie od decyzji organu I instancji z 27 czerwca 2024 r. wniósł M. G. (dalej: "skarżący").
Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ II instancji") decyzją z 4 września 2024 r., nr WOA.7721.125.2024.AK, po rozpoznaniu wspomnianego odwołania od decyzji organu I instancji
z 27 czerwca 2024 r., umorzył postępowanie odwoławcze.
Organ II instancji w uzasadnieniu swej decyzji wskazał, że postępowanie
w niniejszej sprawie było prowadzone w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie przebudowanego i rozbudowanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego "A"
wraz z zewnętrzną instalacją wodociągową, sanitarną i energetyczną oraz dwoma podziemnymi zbiornikami na gaz płynny wraz z zewnętrzną i wewnętrzną instalacją gazową, zatem postępowanie prowadzone było w przedmiocie części wspólnych.
Zdaniem organu w zakresie części wspólnych nieruchomości na działce
nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym D. stroną postępowania jest ogół współwłaścicieli, reprezentowany przez zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości. Skarżący nie wykazał w niniejszym postępowaniu indywidualnego, odrębnego od interesu całej Wspólnoty, interesu prawnego oraz istnienia takiego interesu nie można wywieść z akt sprawy, bowiem postępowanie to nie dotyczy lokalu skarżącego nr [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z 16 stycznia
2025 r., sygn. akt II SA/Sz 844/24 uchylił ww. decyzję organu II instancji z 4 września 2024 r.
Sąd w uzasadnieniu wyroku wskazał, że niniejsza sprawa dotyczy skargi na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego wywołanego wniesieniem przez skarżącego odwołania od decyzji o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku "B". Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że ustalenia poczynione przez organ II instancji dotyczą innej decyzji - o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku "A". Nie ulega wątpliwości, że wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia parametry "przebudowywanego i rozbudowywanego budynku mieszkalnego" – takie jak powierzchnia użytkowa (1819,35 m2), czy kubatura (7634,60 m3) są to parametry budynku "A" objętego innym postępowaniem, zakończonym decyzją organu
II instancji z 4 września 2024 r., nr WOA.7721.126.2024.AK (sprawa ze skargi na tę decyzję toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Szczecinie pod sygn. akt II SA/Sz 845/24).
W tej sytuacji Sąd podniósł, że nie sposób stwierdzić, czy organ wydał zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie w oparciu o dokumentację dotyczącą właściwego obiektu (budynku "B’") czy też – co wynika z treści uzasadnienia tej decyzji – o dokumentację dotyczącą innego obiektu (budynku "A). Skarżący wskazując na swój indywidualny interes prawny w niniejszej sprawie przyjął, że "skoro w indywidualnej wentylacji grawitacyjnej podłączonych jest więcej lokali (pomieszczeń), to właściciel ma swój indywidualny interes prawny w tym, aby zbiorcza instalacja wentylacyjna była jednak indywidualną instalacją wentylacyjną grawitacyjną". Nie ulega jednak wątpliwości, że skarżący jest właścicielem mieszkania tylko w jednym z tych budynków. Rozważania organu powinny jednoznacznie odnosić się do jego konkretnej sytuacji i nie może budzić wątpliwości, którego budynku dotyczą. W konsekwencji Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Decyzją z 6 czerwca 2025 r., nr WOA.7721.125.2024.AK, wydaną
na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 k.p.a. oraz z art. 83 ust. 2 ustawy
z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2025 r., poz. 418 ze zm., dalej: "p.b."),
po ponownym rozpoznaniu odwołania skarżącego, organ II instancji umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej decyzji organu I instancji
z 27 czerwca 2024 r.
W uzasadnieniu swej decyzji, organ II instancji podnosząc, że wypełnia wytyczne wskazane w ww. wyroku o sygn. akt II SA/Sz 844/24 wskazał, że niniejsze postępowanie odwoławcze dotyczy odwołania skarżącego z 14 lipca 2024 r.,
od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., z 27 czerwca 2024 r., znak: [...], dotyczącej udzielenia - cyt.: ,,(...)dla K. z siedzibą w S. ul. [...], pozwolenia na użytkowanie: budynku mieszkalnego wielorodzinnego ,,B" wraz z zewnętrznymi instalacjami: energetyczną wodociągową, kanalizacji sanitarnej i gazową powstałego z przebudowy i rozbudowy niedokończonego budynku wybudowanego na dz. nr [...]; [...]; [...] obręb D. (kategoria obiektu XIII), na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 29 października 2007r. wydanej przez Starostę G. , zmienionej decyzją nr [...]. z 03.11.2008r.
Organ II instancji wyjaśnił, że wskazanie - w jednym z akapitów uzasadnienia uchylonej decyzji – budynku "A", zamiast ww. budynku "B", stanowiło oczywistą omyłkę pisarską, której tutejszy organ po prostu nie dostrzegł.
Dalej organ II instancji podniósł, że stosownie do art. 127 § 1 k.p.a., odwołanie może złożyć jedynie strona postępowania, zatem w przypadku wpłynięcia pisma stanowiącego odwołanie, obowiązkiem organu odwoławczego w pierwszej kolejności jest zbadanie czy pochodzi ono od podmiotu uprawnionego, będącego stroną
w postępowaniu.
Jak wynika z odwołania, skarżący swój interes prawny do złożenia odwołania wywodzi z faktu, iż jest on właścicielem lokalu nr [...], w ww. budynku nr [...], któremu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej, jako prawo związane
z własnością tego lokalu, określonego udziałem w wysokości [...], zaś części wspólne tego budynku stanowią przedmiot współwłasności wszystkich właścicieli lokali.
Według organu II instancji, skarżący nie wykazał w niniejszym postępowaniu indywidualnego, odrębnego od interesu całej Wspólnoty, interesu prawnego oraz istnienia takiego interesu nie można wywieść z akt sprawy, bowiem postępowanie to nie dotyczy lokalu skarżącego nr [...]
Organ II instancji podsumowując podniósł, iż skoro skarżącemu nie przysługuje w sprawie przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., to nie jest możliwe rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiotowym postępowaniu odwoławczym, zaś decyzja niniejsza rozstrzyga jedynie w zakresie legitymacji procesowej osoby wnoszącej odwołanie. Stąd postępowanie odwoławcze, jako bezprzedmiotowe, organ umorzył powołując się na art. 105 § 1 k.p.a.
M. G. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Szczecinie ze skargą na decyzję organu II instancji z 6 czerwca 2025 r. wnosząc
o stwierdzenie jej nieważności, ewentualnie wniósł o uchylenie tej decyzji, jak również o stwierdzenie nieważności ewentualnie o uchylenie decyzji poprzedzającej organu I instancji z 27 czerwca 2024 r.
Wydanej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 w wz. z art. 8 § 1 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi, wnoszący ją podniósł, że organ w osobie jego piastuna P. S. wydał postanowienie o wszczęciu nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. Następnie piastun organu wydał decyzję
z 27 czerwca 2024 r. Piastun organu wydał też decyzję administracyjną
z 7 września 2018 r., wyrażając zgodę na użytkowanie przedmiotowego w sprawie budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu,
w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Nie mógł on uczestniczyć
w żadnych czynnościach zmierzających do wydania decyzji w postępowaniu wznowieniowym.
Według skarżącego, wyeliminowanie decyzji administracyjnej ze względu na nieważność postępowania leży w interesie wnioskodawcy, ale ze względu na publicznoprawny wymiar powinno leżeć również w interesie organów administracyjnych, oraz w interesie obywateli, którzy przy pozostawieniu takich decyzji w mocy mogą stracić zaufanie do organów administracyjnych, które nie rozpoznają spraw w sposób bezstronny co narusza podstawową zasadę postępowania administracyjnego wynikającą z art. 8 § 1 k.p.a.. Samo zaś branie udziału w postępowaniu wyłączonego pracownika organu (piastuna) powoduje
i nieważność decyzji z mocy prawa - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W piśmie z 2 listopada 2025 r. skarżący podniósł, że w aktach sprawy występuje brak doręczenia drugiemu współwłaścicielowi spółki cywilnej decyzji administracyjnej z 7 września 2018 r. Skarżący uważa, że zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a., niniejsza decyzja ww. nie stała się ostateczną. Decyzja doręczona jednemu ze współwłaścicieli nie wywołuje skutków prawnych wobec pozostałych współwłaścicieli.
W związku z powyższym, skarżący uważa, że postępowanie prowadzone
z urzędu przez organ I instancji oraz postępowanie odwoławcze organu II instancji, prowadzone są bez podstawy prawa, a decyzje wydane przez te organy wypełniają znamiona stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Dodatkowo skarżący podniósł wspierając się art. 52 p.b. oraz art. 28 k.p.a., że organy bezsprzecznie ustaliły, iż skarżący jest właścicielem nieruchomości więc, bezpodstawnie wyłączyły skarżącego z prowadzonego postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Spór w sprawie dotyczy prawidłowości umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji organu I instancji odmawiającej uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji z 7 września 2018 r. udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, wobec ustalenia, że skarżący nie posiada interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji wznowieniowej.
Należy przy tym uwzględnić, że sprawa była już poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w wyroku z 16 stycznia
2025 r., sygn. akt II SA/Sz 844/24 uchylającym uprzednio wydaną w sprawie decyzję organu II instancji z 4 września 2024 r.
Stosownie do art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W świetle uzasadnienia ww. wyroku niesporne jest, że organ II instancji ponownie badający sprawę zainicjowaną odwołaniem skarżącego jest związany ustaleniem Sądu w zakresie usunięcia występującej uprzednio niezgodności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a uzasadnieniem decyzji w oparciu o dokumentację właściwego obiektu z branych pod uwagę, oznaczonych odpowiednio A i B. Nie ulegało bowiem wątpliwości, że skarżący jest właścicielem mieszkania tylko jednego z tych budynków.
Sąd aktualnie badający sprawę uznał, że treść zaskarżonej decyzji świadczy
o dostosowaniu się przez organ II instancji do ww. wskazań w pełni.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie odwoławcze dotyczy odwołania skarżącego od decyzji organu I instancji z 27 czerwca 2024 r., znak: [...], dotyczącej udzielenia - cyt.: ,,(...)dla K. z siedzibą w S. ul. [...], pozwolenia na użytkowanie: budynku mieszkalnego wielorodzinnego ,,B" wraz z zewnętrznymi instalacjami: energetyczną wodociągową, kanalizacji sanitarnej i gazową powstałego z przebudowy i rozbudowy niedokończonego budynku wybudowanego na dz. nr [...]; [...]; [...] obręb D. (kategoria obiektu XIII), na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia 29 października 2007r. wydanej przez Starostę G. , zmienionej decyzją nr [...]. z 03.11.2008r. Wskazanie - w jednym z akapitów uzasadnienia uchylonej decyzji – budynku "A", zamiast ww. budynku "B", stanowiło oczywistą omyłkę pisarską.
Nie budzą także wątpliwości Sądu pozostałe ustalenia organu II instancji, przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i prawidłowość rozstrzygnięcia decyzji tego organu.
Jak wynika z akt sprawy skarżący złożył odwołanie od decyzji organu
I instancji, wydanej po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego. W budynku tym mieści się lokal mieszkalny skarżącego.
Osią sporu jest uznanie organu odwoławczego, że skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego, uprawniającego do udziału w postępowaniu wznowieniowym, nie przysługuje mu tym samym przymiot strony tego postępowania.
Sąd zauważa, że postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego jest postępowaniem dwuetapowym. Na pierwszym etapie – zgodnie z art. 148 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572 ze zm., dalej: "k.p.a."), badaniu podlegają przesłanki podmiotowe i przedmiotowe. Organ winien więc zbadać, czy podanie o wznowienie zostało złożone przez stronę postępowania oraz czy zostało złożone w terminie. Dopiero po stwierdzeniu zaistnienia tych przesłanek dochodzi do wydania postanowienia na podstawie art. 149 § 2 k.p.a. o wznowieniu postępowania, a w dalszym toku sprawy organ przeprowadza postępowanie i ocenia czy wskazane przez stronę przyczyny wznowienia faktycznie wystąpiły i rozstrzyga co do istoty sprawy. Powyższe uwagi, co do kolejności badania przesłanek wznowieniowych najpierw podmiotowych, a następnie przedmiotowych dotyczą odpowiednio żądania osoby, która domaga się uznania jej za stronę postępowania wznowieniowego.
W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że skarżący nie posiada przymiotu strony zgodnie z art. 28 k.p.a. i nie ma legitymacji do skutecznego zainicjowania postępowania odwoławczego wznowieniowego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że to inwestor, a nie skarżący był stroną postępowania w sprawie uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego "B", zakończonej decyzją organu z 7 września 2018 r. Ponadto wskazać należy, że w kontrolowanym postępowaniu odwoławczym od decyzji organu I instancji odmawiającej uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, ww. decyzji z 7 września 2018 r., skarżący nie wykazał istnienia swojego interesu prawnego odrębnego, który umożliwiałby przyznanie mu przymiotu strony w postępowaniu wznowieniowym.
W tym względzie należy zgodzić się ze stanowiskiem przedstawionym
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, reprezentowanie współwłaścicieli lokali należy do wspólnoty mieszkaniowej, reprezentowanej z kolei przez zarząd (art. 6, art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. 2021 r., poz. 1048 ze4 zm. dalej: "u.w.l."). Powyższe należy odnieść do podnoszonych przez skarżącego w odwołaniu oraz we wcześniejsze korespondencji z organem potrzeby domagania się od sprzedawcy lokalu (developera) roszczeń z tytułu rękojmi,
jak i należytego wykonania usługi. Wobec tak ogólnikowej argumentacji skarżącego Sąd uznał, że organ odwoławczy trafnie ocenił, iż skarżący nie posiada przymiotu strony, a więc nie dysponuje tym samym legitymacją do skutecznego zainicjowania postępowania odwoławczego od decyzji organu I instancji z 24 września 2024 r.
Do odwołania skarżący dołączył kopię sentencji wyroku Sądu Rejonowego
w S. z [...] marca 2024 r. sygn. akt [...], w którym orzeczono
o poświadczeniu przez kominiarza nieprawdy co do dokumentu kontroli przewodów kominowych m.in. w budynku należącym do skarżącego. Dołączył wówczas skarżący także wyrok Sądu Okręgowego w S. z [...] marca 2023 r., sygn. akt [...] orzekający w sprawie sporu skarżącego ze Wspólnotą Mieszkaniową w przedmiocie ważności uchwał. Dokumenty te nie uprawdopodabniają interesu indywidulanego skarżącego w kontrolowanej sprawie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że kominy,
w tym także przewody kominowe, stanowią części składowe wspólne nieruchomości – pozostającą one co do zasady w sferze interesu prawnego Wspólnoty Mieszkaniowej przedmiotowego budynku. Skarżący nie uprawdopodobnił też, że unieważnienie przez ww. Sąd Okręgowy uchwał Wspólnoty Mieszkaniowej, miałoby czynić zasadnym twierdzenie o przysługującym skarżącemu przymiocie strony
w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym poddanym kontroli sądowej w niniejszej sprawie.
Z ukształtowanego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowiska wynika, że członek wspólnoty mieszkaniowej może być uznany za stronę
w postępowaniu administracyjnym, jedynie wówczas gdy posiada odrębny od wspólnoty (zwłaszcza rozbieżny ze wspólnotą) interes prawny (zob. m.in. wyroki NSA z: 10 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1346/15; z 13 kwietnia 2016 r., sygn. akt
II OSK 1325/15; z 21 października 2015 r., sygn. akt II OSK 3064/14).
W postępowaniu przed organami administracji skarżący nie wykazał istnienia swojego (odrębnego) interesu prawnego ww. rozumieniu. Z uwagi na rozwiązania przyjęte w art. 21 u.w.l. samo posiadanie odrębnej własności lokalu
w przedmiotowym budynku "B" oraz współwłasności części budynku i urządzeń, podnoszona przez skarżącego potrzeba dochodzenia roszczeń od sprzedawcy lokalu, nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania skarżącego za stronę
w postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego co do decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku.
Z przedstawionych względów, zarzuty stawiane skargą o naruszeniu wskazanych w skardze przepisów kodeksu postępowania administracyjnego okazały się nietrafne.
W takiej sytuacji zasadnie organ odwoławczy odstąpił od badania podnoszonych przez skarżącego podstaw do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie istnienia okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania z art. 145 § 1 k.p.a. Postępowanie w przedmiocie tych okoliczności,
a więc m.in. podnoszone przez skarżącego wyłączenie pracownika czy wyłączenie organu administracji publicznej od badania sprawy czy też kwestia skutków prawnych decyzji ostatecznej w kontekście prawidłowości jej doręczenia, może być prowadzone dopiero po pozytywnym ustaleniu, że skarżący posiada interes prawny w kwestionowaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu – decyzji objętej przedmiotem wznowienia postępowania administracyjnego. Dopiero bowiem w fazie drugiej postępowania wznowieniowego organ dokonuje oceny okoliczności z art. 145 § 1 k.p.a.
Jak wskazuje się w poglądach judykatury, które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, bezprzedmiotowość postępowania może wynikać zarówno z braku istnienia przesłanki przedmiotowej, to jest braku materialnoprawnych podstaw do wydania decyzji administracyjnej, jak też braku istnienia przesłanki podmiotowej, to jest sytuacji braku strony mającej interes prawny w uzyskaniu rozstrzygnięcia, wynikającej między innymi z nieposiadaniem przez dany podmiot legitymacji procesowej do bycia stroną postępowania administracyjnego.
W przypadku postępowania odwoławczego bezprzedmiotowość ze względów podmiotowych zachodził w sytuacji, gdy organ ustali w toku postępowania,
że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania. O przymiocie strony
w postępowaniu administracyjnym decyduje interes prawny danego podmiotu lub obowiązek, który upoważnia ten podmiot do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego oraz do brania w nim udziału. Pojęcie interesu prawnego może być rozumiane wyłącznie jako obiektywna, czyli rzeczywiście istniejąca potrzeba ochrony prawnej. Interes ten musi być osobisty, własny, indywidualny i konkretny, dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, a nie ewentualny (por.m.in. wyrok NSA z 27 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 2394/21).
W utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się zgodnie, iż pojęcie "interes prawny" należy rozpatrywać według norm prawa materialnego, czyli taki interes musi wynikać z obowiązujących przepisów prawa, nie może zaś wywodzić się tylko z subiektywnego przekonania podmiotu, że ów interes posiada (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 3 lutego 1997 r. sygn. akt OPS 9/96; wyroki NSA: z dnia 4 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1563/04, z dnia 4 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 1083/10).
Biorąc powyższe pod uwagę, uznać należy, że rozstrzygnięcie organu
II instancji jest zgodne z prawem. Zdaniem Sądu, w kontrolowanej sprawie organ odwoławczy prawidłowo ocenił, że skarżący nie posiada przymiotu strony zgodnie
z art. 28 k.p.a. Brak było więc podstaw do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie istnienia okoliczności uzasadniających wznowienie postępowania z art. 145 § 1 k.p.a. Postępowanie w przedmiocie tych okoliczności może być prowadzone dopiero po uznaniu, że skarżącemu przysługiwał przymiot strony postępowania administracyjnego, czego skarżący w kontrolowanej sprawie nie wykazał. W szczególności skarżący nie wykazał, że zachodzi rozbieżny ze Wspólnotą Mieszkaniową interes prawny wnoszącego skargę, w kwestionowaniu legalności decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, w którym to budynku znajduje się lokal skarżącego. Organ
II instancji prawidłowo umorzył postępowanie wywołane odwołanie skarżącego
od decyzji organu I instancji z 4 września 2024 r.
Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności, Sąd orzekł
o oddaleniu skargi, stosownie do art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu niniejszego wyroku są dostępne w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI