II SA/Sz 490/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2025-11-21
NSAAdministracyjneŚredniawsa
ubezwłasnowolnieniezdolność procesowakuratorbraki formalneodrzucenie skargipostępowanie sądowoadministracyjneniepełnosprawność

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę osoby częściowo ubezwłasnowolnionej z powodu braku jej reprezentacji przez ustanowionego kuratora.

Skarżący, A. T., wniósł skargę na orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Sąd ustalił, że skarżący jest częściowo ubezwłasnowolniony, a jego kurator został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi, w tym jej podpisania i podania numerów PESEL. Kurator nie uzupełnił braków w wyznaczonym terminie. W związku z tym, Sąd odrzucił skargę na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę A. T. na orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie stopnia niepełnosprawności. Sąd ustalił, że skarżący jest częściowo ubezwłasnowolniony, a obowiązki jego kuratora powierzono M. K., która została upoważniona do reprezentowania go w postępowaniach sądowych i administracyjnych. Kurator skarżącego została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi, takich jak jej podpisanie, podanie numerów PESEL skarżącego i przedstawiciela ustawowego oraz przedłożenie odpisu postanowienia sądu o ustanowieniu kuratora. Wezwanie to zostało doręczone kuratorowi, jednakże w zakreślonym terminie braki nie zostały usunięte. Sąd, powołując się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 26, 27, 58 § 1 pkt 5, 57 § 1, 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), wskazał, że osoba częściowo ubezwłasnowolniona nie posiada zdolności procesowej do samodzielnego występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jej reprezentantem jest ustanowiony kurator. Ponieważ kurator nie podjął wymaganych czynności procesowych i nie usunął braków formalnych skargi, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a., postanowił odrzucić skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba częściowo ubezwłasnowolniona nie posiada zdolności procesowej do samodzielnego występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a jej czynności procesowe mogą być podejmowane wyłącznie przez ustanowionego przez sąd kuratora.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 26, 27 p.p.s.a.), które określają zdolność procesową osób fizycznych. Wskazał, że przedstawicielem ustawowym osoby ubezwłasnowolnionej częściowo jest kurator, który reprezentuje ją w zakresie określonym przez sąd. Czynności podejmowane przez stronę niemającą zdolności procesowej z pominięciem kuratora nie wywołują skutków prawnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 26 § 1-2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych.

p.p.s.a. art. 27

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje kwestię przedstawiciela ustawowego osoby o ograniczonej zdolności do czynności prawnych.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy odrzucenia skargi, w tym brak zdolności procesowej lub nieusunięcie braków formalnych.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wskazuje na odrzucenie skargi w przypadku nieusunięcia braków formalnych.

p.p.s.a. art. 57 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa ogólne wymagania dotyczące pism procesowych.

p.p.s.a. art. 46 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymienia elementy, które powinno zawierać pierwsze pismo w sprawie, w tym numer PESEL.

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wskazuje na odrzucenie skargi w przypadku nieusunięcia braków formalnych.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje wezwanie do uzupełnienia braków formalnych pisma.

Dz.U. 2024 poz 935

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący, jako osoba częściowo ubezwłasnowolniona, nie posiada zdolności procesowej do samodzielnego działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Kurator ustanowiony dla skarżącego nie usunął braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. Niewłaściwe reprezentowanie strony przez kuratora skutkuje niedopuszczalnością skargi.

Godne uwagi sformułowania

zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesowa) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych osoba fizyczna ograniczona w zdolności do czynności prawnych ma zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach wynikających z czynności prawnych, których może dokonywać samodzielnie Przedstawicielem ustawowym osoby ubezwłasnowolnionej częściowo jest kurator ustanowiony przez sąd Czynności podejmowane przez stronę niemającą zdolności procesowej, z pominięciem kuratora, który jest jej przedstawicielem ustawowym i został umocowany do jej reprezentowania, nie mogą wywołać skutku w postaci merytorycznego rozpoznania przez sąd zgłoszonych przez nią wniosków i środków odwoławczych sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy skarga jako pismo procesowe [...] powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego

Skład orzekający

Joanna Wojciechowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zdolności procesowej osób ubezwłasnowolnionych w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz konsekwencji braku usunięcia braków formalnych skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby częściowo ubezwłasnowolnionej i jej reprezentacji przez kuratora.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne proceduralne aspekty reprezentacji osób ubezwłasnowolnionych w sądzie administracyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Odrzucona skarga: Jak ubezwłasnowolnienie wpływa na zdolność procesową w sądzie administracyjnym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 490/25 - Postanowienie WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-11-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 26 par. 1-2,  art. 27, art. 58 par. 1 pkt 3,  pkt  5, art. 57 par. 1, art. 46 par. 2 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. T. na orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Szczecinie z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie stopnia niepełnosprawności postanawia: odrzucić skargę
Uzasadnienie
A. T. (dalej jako "skarżący") pismem z dnia 3 maja 2025 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Szczecinie z dnia 20 maja 2019 r. nr PZOON.8421.1.1793.2019 w przedmiocie stopnia niepełnosprawności.
Sądowi wiadomym jest z urzędu, że na mocy postanowienia Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie VIII Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z dnia 26 czerwca 2019 r., sygn. akt VIII RNs 1164/18 skarżący jest ubezwłasnowolniony częściowo. Zgodnie z pkt II ww. postanowienia obowiązki kuratora skarżącego powierzono M. K., którą upoważniono do reprezentowania skarżącego, m.in. w postępowaniach sądowych i administracyjnych.
W związku z powyższym zarządzeniem Sądu z dnia 10 września 2025 r. kurator skarżącego została wezwana do usunięcia, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania, braków formalnych skargi poprzez: podpisanie skargi złożonej w Sądzie przez skarżącego, podanie numeru PESEL skarżącego oraz jego przedstawiciela ustawowego oraz do udokumentowania, że przedstawiciel ustawowy jest uprawniony do dokonywania czynności procesowych w imieniu skarżącego (należało przedłożyć odpis postanowienia sądu), z pouczeniem, że nieusunięcie ww. braków spowoduje odrzucenie skargi.
Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została doręczona kuratorowi skarżącego w dniu 8 października 2025 r. (dowód: k. 34 akt sądowych). Termin do usunięcia braków formalnych skargi upłynął zatem w dniu 15 października 2025 r. (środa).
W zakreślonym przez Sąd terminie ani dotychczas kurator skarżącego nie usunęła ww. braków skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 26 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935
ze zm., dalej: "p.p.s.a."), zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesowa) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, a osoba fizyczna ograniczona w zdolności
do czynności prawnych ma zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach wynikających z czynności prawnych, których może dokonywać samodzielnie.
Przedstawicielem ustawowym osoby ubezwłasnowolnionej częściowo jest kurator ustanowiony przez sąd, który reprezentuje osobę ubezwłasnowolnioną częściowo w zakresie określonym przez sąd. W takim stanie rzeczy czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym za stronę, która nie ma zdolności procesowej może podejmować, stosownie do art. 27 p.p.s.a. tylko jej przedstawiciel ustawowy. Przepis ten odnosi się także do częściowo ubezwłasnowolnionego w sprawach wynikających z czynności, których on samodzielnie nie może dokonać (por. postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 31 maja 2004 r., sygn. akt II SA/Gd 1419/01). Czynności podejmowane przez stronę niemającą zdolności procesowej, z pominięciem kuratora, który jest jej przedstawicielem ustawowym i został umocowany do jej reprezentowania, nie mogą wywołać skutku w postaci merytorycznego rozpoznania przez sąd zgłoszonych przez nią wniosków i środków odwoławczych (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2005 r., sygn. akt II OZ 636/05, publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W myśl art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy.
Ponadto wskazać należy, że stosownie do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga jako pismo procesowe w rozumieniu art. 45 p.p.s.a, powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, w tym w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie (art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku.
W sytuacji, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o uzupełnienie pisma lub poprawienie w terminie siedmiodniowym, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 p.p.s.a.). W przypadku, gdy pismo stanowi skargę, nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych powoduje jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Skarżący jako osoba częściowo ubezwłasnowolniona nie może samodzielnie występować w niniejszym postępowaniu sądowym z uwagi na brak zdolności procesowej. W świetle ww. rozważań, czynności w postępowaniu sądowym za stronę, która nie ma zdolności procesowej, może bowiem podejmować tylko jej kurator ustanowiony przez sąd.
Z akt sprawy wynika, że skarżący sporządził i wniósł skargę osobiście, a ustanowiony dla niego kurator nie podpisał tej skargi na wezwanie sądowe. Tym samym nie potwierdził podjętej przez skarżącego czynności procesowej, co czyni skargę niedopuszczalną.
Sąd wskazuje nadto, że kurator nie usunął także braków formalnych skargi, przez podanie numerów PESEL skarżącego oraz kuratora, co z kolei uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu w świetle art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd, skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1
pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI