II SA/SZ 483/23

II SA/Sz 483/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska /sprawozdawca/
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący/
Wiesław Drabik
Symbol z opisem
6331 Zasiłek dla bezrobotnych
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 690
art. 71 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 6, art. 33 ust. 2
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 79a par. 1, art. 7, art. 77 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2018 poz 265
par. 14 pkt 1 lit. c
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości  z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135, art. 200, art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 października 2023 r. sprawy ze skargi I. W. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...]/22, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej I. W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Starosta [...] wydał w dniu 21 grudnia 2022 r. decyzję nr [...]/22 na podstawie art. 9 ust.1 pkt 14 lit.a i b, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 1 pkt 2 lit.a, pkt 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach runku pracy (Dz. U. z 2022 r. poz. 690 ze zm.; dalej "u.p.z.r.p."), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.; dalej "K.p.a."), w której uznał I. W. (dalej "skarżąca") z dniem 5 grudnia 2022 r. za osobę bezrobotną i odmówił jej przyznania prawa do zasiłku.
Organ I instancji podał, że skarżąca zarejestrowała się w dniu 17 marca 2022 r. (błąd- prawidłowa data to 5 grudnia 2022 r.- dopisek Sądu), spełniając warunki do uznania za osobę bezrobotną. Brak było podstaw do przyznania skarżącej prawa do zasiłku. Organ I instancji powołał się na treść art. 71 ust. 1 pkt 2 lit.a i pkt 3 u.p.z.r.p. Organ I instancji wskazał, że skarżąca posiada w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji okres 365 dni zatrudnienia i pobierania zasiłku macierzyńskiego. Jednak skarżąca nie spełniła warunków określonych w art. 71 u.p.z.r.p., bowiem
w okresie od 1 czerwca 2022 r. do 6 września 2022 r. pobierała zasiłek macierzyński, lecz nie dostarczyła zaświadczenia z ZUS o podstawie naliczonego świadczenia macierzyńskiego. Tym samym ww. okres nie został zaliczony do okresu uprawniającego do zasiłku. Do okresu 365 dni, w ciągu 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji został zaliczony jedynie okres pracy w l. od 5 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r., tj. 361 dni. Ponadto zgodnie z art. 71 ust. 6 u.p.z.r.p., w przypadku udokumentowania przez bezrobotnego okresu uprawniającego do zasiłku po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania, jednak w okresie posiadania statusu bezrobotnego, prawo do zasiłku przysługuje od dnia udokumentowania tego prawa na okres, o którym mowa w art. 73 ust. 1 u.p.z.r.p.
Skarżąca złożyła odwołanie od ww. decyzji. Według niej, powinna być uznana za bezrobotną z dniem 1 grudnia 2022 r., zaś zasiłek dla bezrobotnych jest jej należny, gdyż nie zmieniła się podstawa naliczenia zasiłku macierzyńskiego. Ponadto okres od 8 września 2021 r. do 31 maja 2022 r. pobierania tego zasiłku przez nią nie został przez organ zakwestionowany. Organ wyznaczył jej termin na złożenie zaświadczenia ZUS, winien zatem poczekać z wydaniem decyzji.
Wojewoda wydał w dniu 20 marca 2023 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy podał, że w dniu 5 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła przez portal praca.gov.pl wniosek o dokonanie rejestracji jako osoba bezrobotna i z uwagi na spełnienie warunków wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.r.p. z dniem rejestracji uzyskała status osoby bezrobotnej. W dniu rejestracji skarżąca przedłożyła dwa świadectwa pracy: z firmy M. potwierdzające okres zatrudnienia od 6 lutego 2017 r. do 30 września 2017 r. w pełnym wymiarze czasu pracy oraz z firmy l. , potwierdzające łączny okres zatrudnienia od 21 września 2017 r. do 31 maja 2022 r. (w tym w okresie od 1 maja 2020 r. do 31 lipca 2020 r. w wymiarze 19/20 etatu, w pozostałych okresach - w pełnym wymiarze czasu pracy). Organ odwoławczy przytoczył treść art. art. 71 ust. 1 pkt 2 lit.a u.p.z.r.p. i wskazał, że w przedmiotowej sprawie 18 - miesięczny okres przed dniem rejestracji przypada na przedział czasowy od 4 czerwca 2021 r. do 4 grudnia 2022 r. Na podstawie przedłożonych przez skarżącą dokumentów organ zatrudnienia I instancji ustalił, że posiada ona 361 - dniowy okres zgodny z ww. przepisem. Weryfikując dokumentację organ powiadomił stronę o konieczności dostarczenia, m.in. zaświadczenia z ZUS o podstawie wymiaru zasiłku macierzyńskiego (wydruk korespondencji mailowej z 6 grudnia 2022 r.). Organ odwoławczy podał, że skarżąca, rejestrując się nie wskazała, czy i w jakim okresie pobierała zasiłek macierzyński. Nadto, jako nazwisko rodowe podała nazwisko W. , podczas gdy z innych dokumentów znajdujących się w aktach wynika, że brzmiało ono M. .
Organ odwoławczy powołał się na art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p. i wskazał, że organ I instancji pismem z dnia 12 grudnia 2022 r. zawiadomił stronę o możliwości wzięcia udziału w postępowaniu na zasadach określonych w art. 10 K.p.a., a także
o możliwości dostarczenia w ciągu 7 dni dodatkowych dokumentów w sprawie, w tym zaświadczenia z ZUS potwierdzającego wysokość podstawy naliczenia zasiłku macierzyńskiego. Ustalenie uprawnień do świadczeń przewidzianych w przepisach u.p.z.r.p. następuje bowiem na podstawie dokumentów, zaś ocena okoliczności sprawy spełnia rolę pomocniczą.
Organ odwoławczy przytoczył treść § 5 ust. 8 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 kwietnia 2020 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 667; dalej "rozporządzenie MRPPS"), który określa jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku oraz jakie dane należy wskazać podczas procesu rejestracji. W przedmiotowej sprawie w kategorii tych danych mieściło się pobieranie przez skarżącą zasiłku macierzyńskiego po ustaniu zatrudnienia, o czym strona, jak organ odwoławczy nadmienił wyżej, nie zamieściła informacji w formularzu rejestracyjnym.
W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji postąpił właściwie powiadamiając skarżącą o możliwości dostarczenia dodatkowych dokumentów
i informacji mogących stanowić podstawę do ustalenia jej uprawnień zasiłkowych. Uczynił to nieformalnie już następnego dnia po dokonaniu przez stronę rejestracji (korespondencja mailowa), jak i następnie z zachowaniem procedur administracyjnych (zawiadomienie z dnia 12 grudnia 2022 r.). Przepisy u.p.z.r.p. przewidują specjalny przepis normujący sytuacje, gdy osoba bezrobotna w dniu rejestracji lub w ciągu następnych 7 dni nie dysponuje wszystkimi dokumentami mogącymi mieć wpływ na ustalenie prawa do zasiłku, tj. art. 71 ust. 6 u.p.z.r.p. Organ odwoławczy uznał, zarzut dotyczącego niewłaściwego zastosowania przepisu art. 10 K.p.a. za bezpodstawny. Według organu odwoławczego, strona miała możliwość zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, który był niepełny jak twierdzi skarżąca, mógł być uzupełniony jedynie przez stronę poprzez przedłożenie zaświadczenia z ZUS, tj. dokumentu, którego treść strona znałaby jeszcze przed okazaniem go organowi. Również zarzut przedwczesnego zakończenia postępowania i wydania decyzji był zdaniem organu odwoławczego, chybiony w świetle art. 71 ust. 6 u.p.z.r.p.
Organ odwoławczy odniósł się do wniosku skarżącej o uznaniu ją za osobę bezrobotną z dniem 1 grudnia 2022 r. oraz o przyznanie z tym dniem prawa do zasiłku dla bezrobotnych i wskazał, że strona dokonała rejestracji jako osoba bezrobotna
w dniu 5 grudnia 2022 r., poprzez wypełnienie formularza i złożenie stosownych oświadczeń na portalu praca.gov.pl. Zatem dopiero od tego dnia mogą jej przysługiwać, przy spełnieniu pozostałych warunków określonych w ustawie, prawa
i świadczenia przewidziane dla osób bezrobotnych. W dniu 1 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła bowiem wniosek o rejestrację poszukującego pracy (por. wydruk wniosku), czyli dotyczący odrębnego statusu określonego w przepisach u.p.z.r.p.; osobom zarejestrowanym jako poszukujący pracy nie przysługuje zasiłek dla bezrobotnych.
Skarżąca złożyła skargę na ww. decyzję i wniosła o uchylenie decyzji wydanych przez organy administracyjne obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Zarzuciła organowi naruszenie:
1) art. 33 ust. 2 u.p.z.r.p., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że rejestracja bezrobotnych następuje po przedstawieniu przez te osoby dokumentów niezbędnych do ustalenia ich statusu, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną z dniem 5 grudnia 2022 r., podczas gdy stosowny wniosek i przedstawienie wymaganych dokumentów nastąpiło 1 grudnia 2022 r. i z tą datą skarżąca powinna zostać uznana za osobę bezrobotną; złożenie przez skarżącą pisma z 5 grudnia 2022 r. stanowiło zaś uzupełnienie braków, o co zwrócił się do skarżącej pracownik organu I instancji;
2) art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p., w zakresie w jakim przepisy te określają przesłanki do otrzymania świadczenia dla bezrobotnych, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na odmowie przyznania prawa do zasiłku, podczas gdy skarżąca spełniła przesłanki otrzymania przedmiotowego świadczenia, gdyż w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania była zatrudniona i nieustannie od 8 września 2021 r. do 6 września 2022 r. pobierała zasiłek macierzyński, którego podstawą była kwota wyższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę - co potwierdza finalnie otrzymane przez skarżącą zaświadczenie ZUS z 10 marca 2023 r. (dostarczone listem zwykłym 29 marca 2023 r.);
3) art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., w zakresie w jakim z przepisów tych wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, poprzez niewłaściwe zastosowanie ww. przepisów przez organy obydwu instancji, polegające na:
a) błędnym przyjęciu, że "w okresie od 01 czerwca 2022 r. do 06 września 2022 r. pobierała Pani zasiłek macierzyński, jednak nie zostało dostarczone przez Panią zaświadczenie z ZUS o podstawie naliczonego świadczenia macierzyńskiego, a tym samym w/w okres nie został zaliczony do okresu uprawniającego do zasiłku", podczas gdy:
- z okoliczności sprawy jasno wynika, że nie zmieniła się podstawa naliczonego zasiłku macierzyńskiego, gdyż zarówno z powodów prawnych i faktycznych, nie mogła ona ulec zmianie, skoro skarżąca począwszy od września 2021 r. nieustannie pobiera zasiłek macierzyński (zaś pobieranie zasiłku za poprzednie okresy nie budziło wątpliwości organu w kontekście spełnienia wymogu, określonego w art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p.),
- skarżąca przedstawiła organowi 20 grudnia 2022 r. skierowany do ZUS wniosek
o wydanie ww. zaświadczenia, informując, że nie otrzymała jeszcze odpowiedzi
i wskazując, że jeśli tylko odpowiedź otrzyma, to prześle ją organowi, wobec czego rozstrzygnięcie w sprawie było co najmniej przedwczesne,
b) uwzględnieniu przy rozstrzygnięciu sprawy okoliczności irrelewantnej w kontekście przesłanek z art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p., a mianowicie wypowiedzenia umowy o pracę z powodu likwidacji miejsca pracy, bowiem dla oceny ww. przesłanek kluczowe znaczenie ma nieustannie pobieranie przez skarżącą zasiłku macierzyńskiego od 8 września 2021 r. do 6 września 2022 r.;
4) art. 8, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., w zakresie w jakim z przepisów tych wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przedwczesnym zakończeniu sprawy przez Starostę G.
(i zaakceptowaniu tego rozstrzygnięcia przez Wojewodę), tj. wydaniu decyzji przed uzyskaniem przez stronę zaświadczenia z ZUS, do przedłożenia którego wezwał organ pismem z 12 grudnia 2022 r. ([...]), w sytuacji gdy strona 20 grudnia 2022 r. (a zatem 3 dni przed wydaniem przez organ decyzji) poinformowała o wystąpieniu do ZUS o wydanie zaświadczenia i o braku dotychczas odpowiedzi,
- wskazane uchybienie ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż jeśli organ uznaje za konieczne uzyskanie przez stronę zaświadczenia z ZUS, to decyzja powinna zostać wydana po uzyskaniu przedmiotowego dokumentu przez stronę (w sytuacji, gdy organ otrzymał potwierdzenie złożenia wniosku do ZUS przez stronę);
5) art. 10 § 1 K.p.a., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, poprzez niewłaściwe zastosowanie przez organ I instancji i niedostrzeżenie tego uchybienia przez Wojewodę, polegającego na wewnętrznie sprzecznym działaniu, a mianowicie poinformowaniu o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem, a zarazem wezwaniu strony do przedstawienia istotnego dla sprawy dokumenty, tj. zaświadczenia ZUS,
- wskazane uchybienie organu I instancji - którego to uchybienia nie dostrzegł organ II instancji - ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w prawidłowo prowadzonym postępowaniu najpierw powinno nastąpić wezwanie do przedłożenia zaświadczenia
z ZUS (jeśli organ uznał je za niezbędne do rozpatrzenia sprawy), zaś zawiadomienie z art. 10 § 1 K.p.a. powinno nastąpić dopiero wówczas, gdy organ zgromadzi pełny materiał dowodowy w sprawie;
6) art. 79a § 1 K.p.a., w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że
w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na niewskazaniu w piśmie z 12 grudnia 2022 r. ([...]) przesłanek, które zdaniem organu nie są spełnione;
7) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., w zakresie w jakim przepis ten daje podstawę do utrzymania przez organ odwoławczy w mocy decyzji organu I instancji, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy okoliczności sprawy, wskazane w złożonym w sprawie odwołaniu, przemawiały za koniecznością uchylenia decyzji Starosty [...] oraz za przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.
Zdaniem skarżącej, spełnia ona przesłanki do otrzymania przedmiotowego zasiłku. Z niezrozumiałych dla niej względów, organy nie uwzględniły okresu od 1 czerwca do 6 września 2022 r., w ciągu którego pobierała ona zasiłek macierzyński. Tym bardziej, że uwzględniły okres pobierania tego zasiłku, o takiej samej jak poprzednio wysokości od dnia 8 września 2021 r. do 31 maja 2022 r. Skarżąca podniosła, że zwróciła się do ZUS o wydanie zaświadczenia, o wskazanej przez organ treści, jednak poprawne zaświadczenia otrzymała dopiero 29 marca 2023 r. Organ I instancji, którego informowała o wystąpieniu do ZUS o zaświadczenie, powinien poczekać z wydaniem decyzji do czasu otrzymania przez nią tego zaświadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje:
Spór dotyczy odmowy przyznania skarżącej zasiłku dla bezrobotnych oraz daty przyznania jej statusu osoby bezrobotnej przez organ I instancji.
Na podstawie art. 71 ust. 1 u.p.z.r.p., prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli:
1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz
2) w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni:
a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni.
Stosownie do art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p., do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę.
W świetle art. 71 ust. 6 u.p.z.r.p., w przypadku udokumentowania przez bezrobotnego okresu uprawniającego do zasiłku po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy, jednak w okresie posiadania statusu bezrobotnego, prawo do zasiłku przysługuje od dnia udokumentowania tego prawa na okres, o którym mowa w art. 73 ust. 1.
Jak wynikało z akt, w dniu 5 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła przez portal internetowy wniosek o dokonanie rejestracji jako osoba bezrobotna, gdyż spełniła warunki z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.z.r.p. z dniem rejestracji uzyskała status osoby bezrobotnej.
Na wstępie wskazać należy, że Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącej statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 grudnia 2022 r. Skarżąca dokonała rejestracji jako osoba bezrobotna w dniu 5 grudnia 2022 r., zatem dopiero od tego dnia mogą jej przysługiwać, przy spełnieniu pozostałych warunków określonych w ustawie, prawa i świadczenia przewidziane dla osób bezrobotnych. W dniu 1 grudnia 2022 r. skarżąca złożyła wniosek o rejestrację poszukującego pracy, czyli dotyczący odrębnego statusu określonego w przepisach u.p.z.r.p. Zgodzić należy się z organem, że we wniosku o rejestrację z 5 grudnia 2022 r. skarżąca wskazała niewłaściwe nazwisko rodowe i zaznaczyła, że nie pobiera zasiłku macierzyńskiego po ustaniu zatrudnienia (str. 1 i 5 wniosku), lecz były to okoliczności podlegające wyjaśnieniu przez organ prowadzący postępowanie i nie mające negatywnego wpływu na rozpoznanie wniosku strony.
Wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie 18 - miesięczny okres przed dniem rejestracji przypadał na okres od 4 czerwca 2021 r. do 4 grudnia 2022 r. Organy zaliczyły skarżącej do okresu zatrudnienia, uprawniającego do zasiłku - 361 dni, tj. okres od dnia 5 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r.
Stosownie do art. 33 ust. 2 u.p.z.r.p., rejestracja bezrobotnych i poszukujących pracy następuje po przedstawieniu przez te osoby dokumentów niezbędnych do ustalenia ich statusu i uprawnień.
Zakres informacji niezbędnych do dokonania rejestracji oraz skonkretyzowanie wymaganych dokumentów zawiera rozporządzenie MRPPS, wydane na podstawie art. 3 ust. 5 u.p.z.r.p. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia MRPPS, osoba rejestrująca się przedkłada do wglądu dowód osobisty lub inny dokument tożsamości, dyplom, świadectwo ukończenia szkoły lub świadectwo szkolne albo zaświadczenie
o ukończeniu kursu lub szkolenia, świadectwo pracy oraz inne dokumenty niezbędne do ustalenia jej uprawnień, ewentualnie dokument stwierdzający przeciwwskazania do wykonywania określonych prac.
Skarżąca przedłożyła dokumenty wprost wymienione w ww. przepisie, tj. dyplom ukończenia studiów, świadectwa pracy oraz jako dokumenty, niezbędne do ustalenia jej uprawnień - wydruki z Platformy Usług Elektronicznych ZUS dotyczące płatnika składek- K. i ZUS.
Organy administracji winny zatem w decyzjach wyjaśnić czemu dokumenty –wydruki z portalu ZUS uznały za niewystarczające do przyznania skarżącej zasiłku oraz potrzebę żądania od skarżącej złożenia zaświadczenia z ZUS.
Jak wynikało z akt, od 21 września 2017 r. do 31 maja 2022 r. zatrudniona była w firmie K. , w tym od 22 marca 2021 r. do 7 września 2021 r. przebywała na zwolnieniu lekarskim. W dniu 8 września 2021 r. skarżąca urodziła syna i od tego czasu przebywała na zasiłku macierzyńskim i urlopie rodzicielskim do 6 września 2022 r. Ustalenie prawa do zasiłku macierzyńskiego i jego wysokość regulują przepisy ustawy z dnia z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2022 r. poz. 1732).
Skarżąca wyjaśniła, że przez cały ww. okres pobierała zasiłek macierzyński
w jednakowej wysokości, gdyż zgodnie z przepisami kwota zasiłku nie mogła się zmienić. W jej ocenie, żądanie przez organ zaświadczenia z ZUS o podstawie naliczonego zasiłku macierzyńskiego w okresie 1 czerwca 2022 r. do 6 września
2022 r. z zaznaczeniem, że kwota ww. zasiłku była wyższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia, nie było zasadne. Tym bardziej, że okres od 5 czerwca 2021 r. do 31 maja 2022 r., obejmujący urodzenie dziecka i otrzymywanie zasiłku macierzyńskiego został przez organ uwzględniony do okresu z art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p. Ponadto finalnie otrzymane przez nią zaświadczenie ZUS potwierdziło jej stanowisko.
Zdaniem Sądu, powyższa okoliczność nie została przez organy wyjaśniona
w kontekście przedłożonych przez skarżącą wydruków z portalu ZUS i konieczności przedłożenia zaświadczenia z ZUS. Należy bowiem pamiętać, że ww. zaświadczenie nie było dokumentem, który strona musiałby obowiązkowo załączyć do wniosku
o rejestrację. Pojęcie "dokumentu niezbędnego do ustalenia statusu i uprawnień strony", nie zostało zdefiniowane w przepisach u. u.p.z.r.p. i rozporządzenia MRPPS.
Ważne jest zatem, żeby wezwanie kierowane do strony postępowania, było precyzyjne i możliwe do spełnienia.
Słusznie skarżąca wskazała, że jeżeli ww. zaświadczenie ZUS było niezbędne dla przyznania jej zasiłku, organ I instancji powinien na podstawie art. 79a § 1 K.p.a. poinformować ją o skutkach niedostarczenia w terminie żądanego zaświadczenia. Termin na dostarczenie zaświadczenia winien też być odpowiednio długi, umożliwiający stronie wystąpienie do ZUS i otrzymanie ww. dokumentu. W przypadku trudności z otrzymaniem ww. dokumentu strona mogłaby np. wystąpić do organu I instancji o zawieszenie postępowania. Brak pouczenia ze strony organu, w ocenie Sądu, naruszył prawa strony (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 16 lipca 2013 r. o sygn. akt II SA/Bd 258/13; wyrok WSA w Kielcach z 29 stycznia 2014 r. o sygn. akt II SA/Ke 1124/13).
Okoliczność, że postępowanie administracyjne prowadzone jest z wniosku strony nie zwalnia organu z obowiązku zebrania pełnego materiału dowodowego. W sytuacji gdy strona przedkłada dokumenty, zaś organ uważa, iż nie są one wystarczające może on samodzielnie zwrócić się do innego organu administracji o wyjaśnienie zaistniałych wątpliwości.
Zasada współdziałania organów administracji publicznej, wymieniona w art. 7b K.p.a., polega na tym, że w toku postępowania organy administracji publicznej współdziałają ze sobą w zakresie niezbędnym do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności sprawy. Zasada współdziałania stanowi konkretyzację i realizację konstytucyjnej zasady współdziałania władz publicznej.Potwierdzeniem ww. zasady jest art. 4a u.p.z.r.p.
Podkreślić należy, że finalnie otrzymane przez nią zaświadczenie ZUS potwierdziło jej stanowisko. Jest to istotne, bowiem zaświadczenie nie tworzy nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza istniejący stan rzeczy.
Należy też wskazać, że w aktach znajduje się informacja, iż skarżąca jest w sporze sądowym z ostatnim pracodawcą z uwagi na rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem z zastosowaniem skróconego okresu wypowiedzenia (k. 14 akt administracyjnych). Powyższa kwestia również nie została przez organy wyjaśniona,
a mogła mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż do okresu 365 dni, wynikającego z art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p., skarżącej brakuje 4 dni.
Zdaniem Sądu, organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 79a § 1 K.p.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanych przez nie decyzji i miało wpływ na naruszenie przepisów prawa materialnego art. 71 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 71 ust. 2 pkt 3 u.p.z.r.p.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany jest ponownie rozpoznać wniosek skarżącej, uwzględniając wskazania Sądu.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c, art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Na rzecz skarżącej zasądzono od organu odwoławczego kwotę [...]zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.
Przywołane orzeczenia dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.