II SA/SZ 455/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2024-09-26
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanerozbiórkasamowola budowlanalegalizacjadecyzjarurociągroboty budowlanenadzór budowlanypostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę rurociągu wodociągowego, uznając, że skarżący nie dopełnił obowiązków legalizacyjnych.

Skarżący J.B. kwestionował decyzję nakazującą rozbiórkę rurociągu wodociągowego, twierdząc, że nie jest to obiekt budowlany wymagający pozwolenia. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie, co zgodnie z przepisami Prawa budowlanego skutkuje nakazem rozbiórki.

Sprawa dotyczyła skargi J.B. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, utrzymującą w mocy decyzję PINB nakazującą rozbiórkę rurociągu wodociągowego służącego celom rolniczym. Skarżący argumentował, że rurociąg nie jest obiektem budowlanym i nie wymaga pozwolenia na budowę. Postępowanie wykazało, że PINB początkowo wstrzymał roboty, następnie nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, a po jego niewykonaniu wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. ZWINB utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący w skardze do WSA podtrzymał swoje zarzuty, kwestionując kwalifikację rurociągu jako obiektu budowlanego oraz zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że po wydaniu postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 P.b., niespełnienie w wyznaczonym terminie obowiązków legalizacyjnych obliguje organ do wydania decyzji o nakazie rozbiórki. Sąd wskazał również na prawomocne postanowienia WSA i NSA odrzucające wcześniejsze skargi skarżącego, co potwierdzało prawidłowość postępowania organów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, ale jego budowa bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, a następnie brak przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, skutkuje nakazem rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że niezależnie od kwalifikacji prawnej samego rurociągu, kluczowe jest postępowanie legalizacyjne. Niewykonanie obowiązków nałożonych przez organ nadzoru budowlanego w wyznaczonym terminie, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego, obliguje organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.p.b. art. 48 § 1 pkt 1 i 2, ust. 2, ust. 3, ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy.

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 29 § ust. 2 pkt 9

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 49b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dz. U. z 2020 r., poz. 471

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykonanie w terminie obowiązków legalizacyjnych nałożonych postanowieniem na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego obliguje organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. Prawomocne orzeczenia sądów administracyjnych w sprawie odrzucenia skarg na postanowienia dotyczące legalizacji wiążą organy w dalszym postępowaniu.

Odrzucone argumenty

Rurociąg wodociągowy służący do czasowego rozprowadzania wody nie jest obiektem budowlanym i nie wymaga pozwolenia na budowę. Organ I instancji nie wyjaśnił wystarczająco przyczyn i przesłanek uznania układu rur PCV za obiekt budowlany. Niewłaściwe zastosowanie przepisów Prawa budowlanego i K.p.a. przez organy.

Godne uwagi sformułowania

Niespełnienie w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skład orzekający

Patrycja Joanna Suwaj

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

sędzia

Joanna Wojciechowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących samowoli budowlanej, procedury legalizacyjnej oraz skutków niewykonania obowiązków nałożonych przez organy nadzoru budowlanego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy rurociągu wodociągowego do celów rolniczych, ale ogólne zasady dotyczące samowoli budowlanej i procedury legalizacyjnej mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje braku dopełnienia formalności budowlanych i znaczenie terminowości w postępowaniu administracyjnym. Choć dotyczy specyficznego obiektu, pokazuje uniwersalne zasady odpowiedzialności prawnej.

Niewykonanie obowiązków legalizacyjnych: Sąd potwierdza nakaz rozbiórki rurociągu.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 455/24 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2024-09-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska
Marzena Iwankiewicz
Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 48 ust. 1 pkt 1 i 2,  ust. 2, ust. 3, ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151, art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia WSA Joanna Wojciechowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Klimek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 września 2024 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 22 kwietnia 2024 r. nr WOA.7722.182.2020.AK w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę.
Uzasadnienie
1. PINB w W., postanowieniem z dnia 21.10.2020 r., znak: [...], wydanym na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w brzmieniu tej ustawy obowiązującym po dniu 18 września 2020 r., wstrzymał prowadzenie przez J. B. (dalej przywoływany jako: "Skarżący"), robót budowlanych związanych z budową "sieci wodociągowej" służącej dystrybucji wody do celów rolniczych przedmiotowej sieci.
2. W wyniku rozpatrzenia zażalenia J. B., ZWINB w Szczecinie, postanowieniem z dnia 22 stycznia 2021 r., znak: [...], uchylił w całości zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Organ I instancji.
3. Ponownie rozpatrując sprawę, PINB w W. wydał, na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, w jej brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r. włącznie, postanowienie z dnia 6 kwietnia 2021 r., znak: [...], nr 24/2021, którym nałożył na Skarżącego, obowiązek przedłożenia następujących dokumentów, dotyczących budowy rurociągu służącego rozprowadzaniu wód podziemnych do celów rolniczych wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działek oznaczonych nr [...] i [...] obręb ewidencyjny nr [...] [...], jednostka ewidencyjna C. - Obszar Wiejski, umiejscowionego na szkicu sytuacyjnym nr 2 stanowiącego załącznik postanowienia w części zachodniej przy studni oznaczonej nr 1:
1) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu; do projektu architektoniczno- budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt.2,
2) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
4. W wyniku rozpatrzenia zażalenia Skarżącego, postanowieniem z dnia 27 lipca 2021 r., znak: [...], ZWINB w Szczecinie uchylił ww. postanowienie PINB w W. w całości i na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ww. ustawy Prawo budowlane orzekł o:
1) wstrzymaniu wykonywania robót budowlanych polegających na budowie rurociągu służącego rozprowadzaniu wód podziemnych do celów rolniczych wybudowanego na terenie działek oznaczonych numerami [...] i [...], położonych w obrębie ewidencyjny nr [...] [...], jednostka ewidencyjna [...] Wiejski, w części zachodniej, przy studni oznaczonej nr 1, uwidocznionego na szkicu sytuacyjnym nr 2, stanowiącym załącznik do niniejszego postanowienia i integralną jego część,
2) nakazał przedłożyć w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia postanowienia:
a) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ww. ustawy Prawo budowlane, tj. potwierdzającym uprawnienia do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, aktualnym na dzień opracowania projektu; przy czym do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2,
b) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
c) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
5. Postanowieniem z dnia 21 października 2021 r., (sygn. akt: II SA/Sz 1008/21), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę J. B. na ww. postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 27 lipca 2021 r., znak: [...].
6. Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt OZ 928/21 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie Skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 października 2021 r., (sygn. akt: II SA/Sz 1008/21), odrzucające skargę na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 27 lipca 2021 r. nr [...].
7. Decyzją z dnia 16 grudnia 2022r., znak: [...]), wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. żart. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., PINB w W. nakazał Skarżącemu rozbiórkę wykonanego rurociągu służącego rozprowadzaniu wód podziemnych do celów rolniczych wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działek oznaczonych nr [...], [...] obręb ewidencyjny nr [...] [...], z uwagi na nieprzedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów legalizacyjnych.
W uzasadnieniu Organ wskazał, że nie został wypełniony obowiązek określony w postanowieniu ZWINB w Szczecinie z dnia 27 lipca 2021r., znak: [...]]
8. Skarżący, wniósł od ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. odwołanie do ZWINB w Szczecinie, zarzucając naruszenie:
art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez uznanie przez Organ I instancji, iż układ przewodów z rur PCV ułożony pod ziemią, znajdujących się na działce Skarżącego, stanowi obiekt budowlany w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy wykonane przewody wodociągowe służą jedynie do czasowego rozprowadzenia wody i nie mogą być uznane za obiekt budowlany (inna budowla - kategoria VIII obiektów budowlanych zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane) w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a co za tym idzie nie wymagają pozwolenia na budowę;
art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., poprzez uznanie przez Organ I instancji, iż Skarżący wybudował obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę, w sytuacji, gdy wykonane przewody wodociągowe służą jedynie do czasowego rozprowadzenia wody i nie mogą być uznane za obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a co za tym idzie, nie wymagają pozwolenia na budowę, zatem w przedmiotowej sprawie Organ I instancji nie był uprawniony do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego;
art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a polegający na niewyjaśnieniu w decyzji Organu I instancji przyczyn i przesłanek na podstawie których Organ stwierdził, iż układ rur PCV ułożony pod ziemią i znajdujący się na działkach Skarżącego, należy uznać jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego;
art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez błędną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez organ I instancji, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie i wydania zaskarżonej decyzji.
W odwołaniu Skarżący zakwestionował prawidłowość ustaleń Organu I instancji, w jakim stwierdzono, że układ przewodów z rur PCV ułożony pod ziemią, znajdujących się na działce Skarżącego, stanowi obiekt budowlany (inna budowla - kategoria VIII obiektów budowlanych zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane) w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Podkreślił, iż wykonane przewody wodociągowe służą jedynie do czasowego rozprowadzenia wody i nie mogą być uznane za obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a co za tym idzie nie wymagają pozwolenia na budowę.
Zdaniem Skarżącego Organ I instancji w zaskarżonej decyzji nie wskazał precyzyjnie jakie przesłanki, w tym techniczne, pozwoliły na stwierdzenie, iż układ rur PCV ułożony pod ziemią i znajdujący się na działkach Skarżącego, należy uznać jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Powyższe, w ocenie Skarżącego potwierdza, iż wbrew stanowisku wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Organ I instancji nie podjął niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
Ponadto, jak wskazał Skarżący, w konsekwencji wadliwego uznania, iż układ przewodów z rur PCV ułożony pod ziemią, znajdujący się na działce Skarżącego, stanowi obiekt budowlany, Organ w pierwszej kolejności niewłaściwie zastosował przepis art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r.), a koleino także art. 48 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r.) nakazując zaskarżoną decyzją rozbiórkę obiektu budowlanego.
9. Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Szczecinie, decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735, z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 1333), w brzmieniu obowiązującym do dnia 18.09.2020 r.,tj. w zw. z art. art. 25 i 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu Organ przytoczył obszernie stan faktyczny sprawy oraz przepisy mające zastosowanie w sprawie. Wskazał, że w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem, o którym mowa w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, tj. nieprzedłożenia przez zobowiązanego wymaganych prawem dokumentów, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części.
Organ wyjaśnił, że taka sytuacja ma miejsce w sprawie, bowiem ostatecznym postanowieniem z dnia 27 lipca 2021r., znak: [...], Organ odwoławczy nałożył na Skarżącego obowiązek przedłożenia wymaganych prawem dokumentów w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia tego postanowienia, tj. do dnia 2 listopada 2021 r. Inwestor do dnia wydania skarżonej decyzji, tj. do dnia 16 grudnia 2022 r. nie wykonał obowiązków nałożonych na niego ww. postanowieniem z dnia 27 lipca 2021 r. Jednocześnie Inwestor nie wystąpił o zmianę terminu wykonania tych obowiązków, ani też nie przedłożył wymaganych dokumentów w późniejszym terminie.
W takim stanie sprawy, Organ I instancji nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia, jak nakaz rozbiórki wskazanego obiektu budowlanego. Ustosunkowując się natomiast do zarzutów podniesionych w odwołaniu, Organ zaznaczył, iż kwestie w nim podniesione zostały już rozstrzygnięte w ostatecznym postanowieniu Organu odwoławczego z dnia 27 lipca 2021 r., znak: [...]
10. Niezadowolony z treści rozstrzygnięcia Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając naruszenie:
art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez uznanie przez Organ I instancji, iż układ przewodów z rur PCV ułożony pod ziemią, znajdujących się na działce Skarżącego, stanowi obiekt budowlany w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane i wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy wykonane przewody wodociągowe służą jedynie do czasowego rozprowadzenia wody i nie mogą być uznane za obiekt budowlany (inna budowla - kategoria VIII obiektów budowlanych zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane) w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a co za tym idzie nie wymagają pozwolenia na budowę;
art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., poprzez uznanie przez Organ I instancji, iż Skarżący wybudował obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę, w sytuacji, gdy wykonane przewody wodociągowe służą jedynie do czasowego rozprowadzenia wody i nie mogą być uznane za obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a co za tym idzie, nie wymagają pozwolenia na budowę, zatem w przedmiotowej sprawie Organ I instancji nie był uprawniony do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego;
art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów władzy publicznej oraz niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a polegający na niewyjaśnieniu w decyzji Organu I instancji przyczyn i przesłanek na podstawie których Organ stwierdził, iż układ rur PCV ułożony pod ziemią i znajdujący się na działkach Skarżącego, należy uznać jako obiekt budowlany w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego;
art. 77 i art. 80 k.p.a., poprzez błędną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przez organ I instancji, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie i wydania zaskarżonej decyzji;
art. 153 w zw. z art. 170 p.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że z uwagi na wcześniej zapadły w sprawie prawomocny wyrok sądu administracyjnego w przedmiocie oddalenia skargi Skarżącego na postanowienie nakładające obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, organ zobowiązany był wydać decyzję rozbiórkową, podczas gdy zdaniem Skarżącego, obowiązkiem Organu było zbadać przesłanki art. 48 ust. 1 P.b.
Z ostrożności procesowej zarzucono także naruszenie art. 29 ust. 2 pkt 9 P.b. w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy układ przewodów z rur PCV ułożony pod ziemią, znajdujący się na działce Skarżącego, może być ewentualnie uznany jedynie za urządzenie melioracji wodnych, co nie wymaga pozwolenia na budowę, oraz art. 48 ust. 1, 2, 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji gdy obowiązującym do dnia 18 września 2020 r. stanie prawnym, iż wykonane przewody stanowią urządzenia melioracji wodnych, winien znaleźć zastosowanie co najwyżej art. 49b P.b.
Skarżący w uzasadnieniu skargi argumenty powielone z odwołania rozwinął.
11. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
12. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Na mocy art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
13. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy.
Zgodnie z art. 48 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie (tj. w brzmieniu do dnia 18 września 2020 r. włącznie)
Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:
bez wymaganego pozwolenia na budowę albo
bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt la, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona.
Z powyższych przepisów wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem, o którym mowa w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, tj. nieprzedłożenia przez zobowiązanego wymaganych prawem dokumentów, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części.
14. Przenosząc powyższe na tę sprawę Sąd zauważa, że ostatecznym postanowieniem z dnia 27 lipca 2021r., znak: [...], Zachodniopomorski Wojewódzki Inspektor Budowlany nałożył na Skarżącego obowiązek przedłożenia wymaganych prawem dokumentów w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia tego postanowienia, tj. do dnia 2 listopada 2021 r.
Do tego, postanowieniem z dnia 21 października 2021 r., (sygn. akt: II SA/Sz 1008/21), WSA w Szczecinie odrzucił skargę J. B. na ww. postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 27 lipca 2021 r., znak: [...]., zaś NSA postanowieniem z dnia 12 stycznia 2022 r., (sygn. akt OZ 928/21) oddalił zażalenie Skarżącego na postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 21 października 2021 r., (sygn. akt: II SA/Sz 1008/21), odrzucające skargę na postanowienie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia 27 lipca 2021 r. nr [...].
Podkreślić należy, że specyfika postępowania legalizacyjnego powoduje, że po wydaniu przez organ pierwszej instancji postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 P.b., zakres zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego uzależniony jest w całości od aktywności strony zobowiązanej do przedłożenia odpowiednich dokumentów. Niespełnienie w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w art. 48 ust. 3 P.b. stanowi podstawę obligującą organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji o nakazie rozbiórki (por. wyrok WSA w Olsztynie z 16 kwietnia 2024, sygn. akt II SA/Ol 1127/23).
Jak podnosi się w orzecznictwie sądów administracyjnych termin wskazany w art. 48 ust. 3 P.b. jest terminem procesowym, instrukcyjnym, a nie terminem prawa materialnego i może być przedłużany stosownie do uznania organu z jego woli lub na żądanie strony, jeżeli zachodzą ku temu szczególne okoliczności. Przy dokonywaniu tej oceny organ nadzoru powinien kierować się w pierwszym rzędzie zakresem nałożonych obowiązków, ale nie może pomijać interesów stron postępowania oraz jego dotychczasowego przebiegu (por. wyroki NSA: z dnia 25 września 2019 r. sygn. akt II OSK 2331/17, z dnia 12 maja 2022 r. sygn. akt II OSK 890/22). Zatem, do uznania organu nadzoru budowlanego należy każdorazowo ocena, czy zachodzą uzasadnione okoliczności zmiany tego terminu.
Jak wynika z akt sprawy do dnia wydania zaskarżonej decyzji, tj. do dnia 16 grudnia 2022 r. Skarżący nie wykonał obowiązków nałożonych na niego ww. postanowieniem z dnia 27 lipca 2021 r. Nie wystąpił o zmianę terminu wykonania tych obowiązków, ani też nie przedłożył wymaganych dokumentów w późniejszym terminie.
Stąd słusznie uznał Organ odwoławczy, że PINB w W. nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia, jak nakaz rozbiórki wskazanego obiektu budowlanego.
15. Zgodnie zaś z art. 153 p.p.s.a. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei zgodnie z art. 170 tej ustawy orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Sąd wskazuje, że Organy i te przepisy zastosowały prawidłowo. W tej bowiem sprawie, takie właśnie orzeczenie zostało wydane i jest prawomocne.
16. Mając na względzie powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI